Στυτική δυσλειτουργία: Μια νέα επαναστατική μέθοδος βοηθά στη διάγνωση και θεραπεία

Γράφει ο Dr. Θεοδόσιος Μπίσδας, Διευθυντής της Γ’ Αγγειοχειρουργικής Κλινικής στο Ιατρικό Κέντρο Αθηνών, Αναπληρωτής Καθηγητής Αγγειοχειρουργικής στo Westphalian Wilhelms University και πιστοποιημένος από τη Γερμανική Ακαδημία Αγγειοχειρουργικής Endovascular Specialist. t.bisdas@iatriko.gr" target="_blank">t.bisdas@iatriko.gr, www.bisdasmd.gr

Η στυτική δυσλειτουργία είναι συχνό παθολογικό εύρημα σε άντρες άνω των 40 ετών και σταδιακά έχει αναχθεί σε ένα πολύ σοβαρό παγκόσμιο πρόβλημα υγείας και μειωμένης ποιότητας ζωής λόγω της σταδιακής γήρανσης του ανδρικού πληθυσμού. Οι αιτίες είναι πολλαπλές αλλά μπορούν να συνοψιστούν κυρίως σε αιτίες που προκαλούν κακή αιμάτωση του πέους ή σε αιτίες που οδηγούν σε αδυναμία συσσώρευσης ή διατήρησης του αίματος σε αυτό. 

Η στυτική δυσλειτουργία σε αριθμούς

Παγκοσμίως υπολογίζεται ότι η στυτική δυσλειτουργία αφορούσε 152 εκατομμύρια άνδρες το 1995, ενώ ο αριθμός αυτός αναμένεται να αυξηθεί σε 322 εκατομμύρια άνδρες το 2025.

Πολύ πιο ενδιαφέρον είναι ότι η εμφάνιση στυτικής δυσλειτουργίας εξαιτίας κακής αιμάτωσης μπορεί να είναι ένα πρώιμο σημάδι στεφανιαίας νόσου, καθώς 46% των ασθενών αυτών εμφανίζουν προβλήματα στύσης. Αυτό σημαίνει ότι ασθενείς με διαβήτη, υψηλή χοληστερίνη, χρόνιοι καπνιστές ή με υψηλή αρτηριακή πίεση θεωρούνται αυτόματα ασθενείς υψηλού ρίσκου για στυτική δυσλειτουργία λόγω αποφράξεων των αγγείων που αιματώνουν το πέος. Η κακή αιμάτωση του πέους λόγω αποφράξεων των μεσαίων και μεγάλων αγγείων μπορεί να αντιμετωπιστεί επιτυχώς με την σύμπραξη ουρολόγων και ειδικών στην ενδαγγειακή χειρουργική. 

Ποια είναι ο κλασσικός θεραπευτικός αλγόριθμος;
Μετά από τη διενέργεια ενός triplex της πεϊκής αρτηρίας μπορεί ο θεράπων ουρολόγος/ανδρολόγος να διακρίνει εάν υπάρχει υπόνοια κακής αιμάτωσης. Σε αυτούς τους ασθενείς χορηγούνταν ειδικά φάρμακα (αναστολείς φωσφοδιεστεράσης τύπου 5) στα οποία ένα μεγάλο μέρος των ασθενών παραμένει ανθεκτικό ή λόγω στεφανιαίας νόσου δεν επιτρέπεται να τα λάβει.  Το επόμενο βήμα είναι η διενέργεια ενδοπεϊκών ενέσεων με αγγειοδιασταλτικές ουσίες από τον ίδιο τον ασθενή. Σε μερικούς ασθενείς, ιδιαίτερα σε διαβητικούς που έχουν αποφράξεις στα πολύ μικρά αγγεία, διενεργούνται κρουστικά κύματα πέους με σκοπό την δημιουργία νέων αγγείων. Η τελική λύση είναι η τοποθέτηση πεϊκής πρόθεσης που θεωρείται ο "χρυσός κανόνας" στη χειρουργική αντιμετώπιση της στυτικής δυσλειτουργίας.

Ποια είναι η νέα επαναστατική μέθοδος και πως συμπληρώνει τον αλγόριθμο;
Η νέα μέθοδος βασίζεται στην αξιολόγηση των μεγάλων και μεσαίων αγγείων που αιματώνουν το πέος μέσω τη διενέργειας αξονικής αγγειογραφίας των αγγείων της λεκάνης του ασθενούς αμέσως με την εμφάνιση της στυτικής δυσλειτουργίας ή κατά τη διάρκεια των προαναφερόμενων θεραπειών. Η αρτηρία που αιματώνει το πέος είναι η έσω λαγόνιος αρτηρία και ο κλάδος αυτής που ονομάζεται έσω αιδοιϊκή αρτηρία. Σε περίπτωση που υπάρχει στένωση ή απόφραξη των αγγείων που φτάνουν μέχρι και τα 2 χιλιοστά, μπορεί ο αγγειοχειρουργός να ανοίξει τα αγγεία αυτά ελάχιστα επεμβατικά με ειδικά μπαλόνια τα οποία έχουν φαρμακευτική επικάλυψη ώστε να εμποδίσουν μελλοντική απόφραξη. Η αύξηση της αιμάτωσης του πέους οδηγεί σε βελτίωση της στύσης, σε συνδυασμό με την παράλληλη συνέχιση της φαρμακευτικής θεραπείας ή των κρουστικών παλμών για 3 έως 6 μήνες. 

Ποιος είναι ο ρόλος του διοξειδίου του άνθρακα στη διάγνωση και θεραπεία της στυτικής δυσλειτουργίας;
Σε περιπτώσεις που οι αρτηρίες που αιματώνουν το πέος δεν εμφανίζουν αποφράξεις και παρά τη χρήση κρουστικών παλμών δεν υπάρχει βελτίωση της στυτικής δυσλειτουργίας, είναι πολύ πιθανή η ύπαρξη της λεγόμενης ίνωσης του σηραγγώδους σώματος. Η διαγνωστική αγγειογραφία με διοξείδιο του άνθρακα μπορεί να επιβεβαιώσει την ύπαρξη ίνωσης και να διευκολύνει τους θεράποντες ουρολόγους/ανδρολόγους στην γρηγορότερη κι αποτελεσματικότερη επιλογή της σωστής θεραπείας (χρήση ενδοπεϊκής πρόθεσης).