Γονιμότητα: Έξι αποφάσεις για το νέο έτος που θα κάνουν τη διαφορά

Γράφει ο Ιάκωβος Σούσης Msc, FRCOG, Μαιευτήρ-Γυναικολόγος, Ιατρός Αναπαραγωγής.

Ο ερχομός της νέας χρονιάς είναι μία καλή ευκαιρία για όλους μας να πάρουμε αποφάσεις για αλλαγές και να δεσμευθούμε ότι θα τις τηρήσουμε 2021, γιατί θα μας κάνουν πιο ευτυχισμένους.

Όσες γυναίκες θέλουν να μείνουν έγκυοι μπορούν να υποσχεθούν στον εαυτό τους ότι το 2021 θα αλλάξουν κάποιες καθημερινές τους συνήθειες ώστε να αυξήσουν τις πιθανότητες να μείνουν έγκυοι. 

1. "Θα αποκτήσω υγιές βάρος”
Η παχυσαρκία αλλά και το υπερβολικά χαμηλό βάρος μπορεί να έχουν επιπτώσεις στην προσπάθειά σας να αποκτήσετε παιδί. Το παραπανίσιο βάρος μπορεί να οδηγήσει σε υπερβολική παραγωγή ορμονών που δημιουργούν προβλήματα στην ωορρηξία. Οι γυναίκες που έχουν ελάχιστο λίπος είναι πιθανό να μην παράγουν αρκετές ορμόνες για να κάνουν ωορρηξία κάθε μήνα ή για να εμφυτευθεί το έμβρυο αφού συλλάβουν. 

Οι τροφές που είναι πλούσιες σε αντιοξειδωτικά όπως το φυλλικό οξύ και ο ψευδάργυρος μπορούν να βελτιώσουν τη γονιμότητα τόσο στις γυναίκες όσο και στους άνδρες, καθώς απενεργοποιούν τις ελεύθερες ρίζες στον οργανισμό, οι οποίες μπορεί να δημιουργήσουν προβλήματα στα σπερματοζωάρια και στα ωάρια. Είναι καλό να αποφεύγετε τα τρανς λιπαρά και τους εξευγενισμένους υδατάνθρακες. 

Η επιλογή υγιεινών τροφών, σε λογικές ποσότητες και η άσκηση είναι μάλλον η πιο εύκολη λύση. Σε περίπτωση που χρειάζεστε βοήθεια, μην διστάσετε να συμβουλευτείτε έναν διατροφολόγο.

2. "Θα μειώσω την καφεΐνη και το αλκοόλ”
Η κατανάλωση μεγάλων ποσοτήτων καφεΐνης φαίνεται ότι περιορίζει τη ροή του αίματος στα αιμοφόρα αγγεία, μειώνει την αιμάτωση της μήτρας και είναι πιθανό κατά συνέπεια να μειώνει τις πιθανότητες εμφύτευσης του εμβρύου. Υπάρχουν αντικρουόμενες έρευνες σχετικά με την ποσότητα καφεΐνης που μπορεί να καταναλώνει μία γυναίκα χωρίς να επηρεαστούν οι πιθανότητές της να μείνει έγκυος. Σε γενικές γραμμές συνιστάται να καταναλώνει λιγότερο από 200-300 mg καφεϊνούχων ροφημάτων την ημέρα. Για να καταλάβετε την ποσότητα αυτή, ένα φλυτζάνι καφές φίλτρου έχει 95-200 mg, το μαύρο τσάι 14-70, μία κόλα 35-47 και ένα ενεργειακό ποτό μπορεί να έχει περίπου 80mg καφεΐνης.

Σουηδική μελέτη κατέληξε στο συμπέρασμα ότι οι γυναίκες που πίνουν συστηματικά δύο αλκοολούχα ποτά την ημέρα έχουν κατά σχεδόν 60% μειωμένη γονιμότητα.

3. "Θα κόψω το κάπνισμα”
Πολλές έρευνες έχουν δείξει ότι το κάπνισμα συνδέεται με μειωμένη γονιμότητα. Το κάπνισμα μπορεί να δημιουργήσει βλάβες στα ωάρια, ενώ υπάρχει αυξημένος κίνδυνος αποβολής για τις καπνίστριες που μένουν έγκυοι. Εάν πιστεύετε ότι δεν θα τα καταφέρετε μόνη σας, ζητήστε τη βοήθεια ειδικών είτε σε ιατρείο διακοπής καπνίσματος, είτε σε βελονιστή, είτε σε όποιον ειδικό θα μπορούσε να σας βοηθήσει.

4. "Δεν θα περνάω τόσες ώρες στο κινητό μου”
Αφιερώστε τον ελεύθερο χρόνο σας σε δραστηριότητες που σας ηρεμούν και συμβάλουν στη βελτίωση της υγείας σας. Το περπάτημα είναι ιδανική άσκηση, ειδικά την εποχή του κορωνοϊού. Αφήστε το κινητό και τα social media, βάλτε αθλητικά παπούτσια και περπατήστε με γρήγορο ρυθμό καθημερινά. Το περπάτημα, όπως και άλλες ήπιες μορφές άσκησης, σας βοηθούν να διατηρείτε υγιές βάρος, ενώ ταυτοχρόνως συμβάλλουν στη μείωση των ορμονών του στρες (αδρεναλίνης και κορτιζόλης) και την αύξηση της παραγωγής ενδορφινών, που σας κάνουν να νιώθετε καλύτερα. Ο διαλογισμός, οι ασκήσεις αναπνοών και η γιόγκα βοηθούν πολλές γυναίκες.

5. "Θα ζητήσω βοήθεια από ειδικό”
Εάν εδώ και 12 μήνες έχετε ελεύθερες και τακτικές ερωτικές επαφές με τον σύντροφό σας και δεν έχετε μείνει έγκυος (ή εδώ και 6 μήνες εάν είστε άνω των 35 ετών) είναι πολύ πιθανό να χρειάζεστε τη βοήθεια ειδικού σε θέματα αναπαραγωγής. Η συνάντηση με ειδικό είναι απαραίτητη εάν είχατε προβλήματα με την περίοδό σας, ινομυώματα, ενδομητρίωση, πολυκυστικές ωοθήκες ή ένας εκ των δύο συντρόφων είχε κάνει στο παρελθόν χημειοθεραπεία ή ακτινοθεραπεία. 

Μετά τη λήψη αναλυτικού ιστορικού και τις απαραίτητες εξετάσεις, εάν υπάρχει πρόβλημα υπογονιμότητας γίνεται διάγνωση από τον ιατρό αναπαραγωγής και στη συντριπτική πλειοψηφία των περιπτώσεων υπάρχουν λύσεις που θα κάνουν το ζευγάρι να αποκτήσει το παιδί που ονειρεύεται.

6. "Θα είμαι πιο καλή με τον εαυτό μου”
Δεν υπάρχει λόγος να κατηγορείτε τον εαυτό σας επειδή δεν μείνατε έγκυος μέχρι τώρα. Φροντίστε την σωματική και ψυχική σας υγεία, συγχωρέστε τον εαυτό σας για λάθη που κάνατε, αφιερώστε χρόνο σε δραστηριότητες που αγαπάτε, εκτιμήστε τα καλά που έχετε στη ζωή. Μπορείτε να αποφασίσετε ότι κάνετε "επανεκκίνηση” και να ακολουθήσετε το "μονοπάτι” που θα σας οδηγήσει στην πραγματοποίηση των ονείρων σας. 

Μάλλον δεν υπάρχει πιο ισχυρό κίνητρο για να τηρήσετε τις υποσχέσεις που δίνετε με τον ερχομό της νέας χρονιάς, από την επιθυμία σας να αποκτήσετε παιδί. Αφήστε λοιπόν πίσω τη δύσκολη χρονιά που περάσαμε και ό,τι ήταν "τοξικό”, αντικρίστε με ανοιχτή καρδιά και μυαλό το 2021 και ας κάνετε ό,τι περνάει από το χέρι σας για να είναι η χρονιά που θα αποκτήσετε το παιδί που θέλετε.