Τι σχέση έχουν τα φυτοοιστρογόνα με την ενδομητρίωση

Γράφει ο Ιάκωβος Σούσης Msc, FRCOG, Μαιευτήρ-Γυναικολόγος, Ιατρός Αναπαραγωγής.

Όσα περισσότερα φυτοοιστρογόνα καταναλώνει μία γυναίκα, τόσο μικρότερες πιθανότητες έχει να πάθει ενδομητρίωση, σύμφωνα με νέα μελέτη.  

Τα φυτοοιστρογόνα είναι φυσικές ουσίες που υπάρχουν σε τρόφιμα. H λειτουργία τους και η χημική τους δομή μοιάζει με τα οιστρογόνα που υπάρχουν στον ανθρώπινο οργανισμό.

Τρόφιμα πλούσια σε φυτοοιστρογόνα
Η σόγια, οι φακές, τα φασόλια, οι ξηροί καρποί, τα λαχανάκια Βρυξελλών, το σπανάκι, το μπρόκολο, τα αποξηραμένα φρούτα, το σουσάμι, τα δημητριακά ολικής άλεσης, οι μαύρες σταφίδες, κεράσια, μήλα, φράουλες και τα σιτηρά είναι τροφές πλούσιες σε φυτοοιστρογόνα.

Η επίδραση της διατροφής στα επίπεδα των ορμονών, στους δείκτες φλεγμονής και στο ανοσοποιητικό σύστημα σημαίνει ότι οι διατροφικές επιλογές των γυναικών μπορεί να παίζουν ρόλο στην εκδήλωση της ενδομητρίωσης. Μελέτες έχουν δείξει ότι η ενδομητρίωση συνδέεται με την παρατεταμένη έκθεση σε οιστρογόνα και την απουσία προγεστερόνης.  

Ενδομητρίωση και φυτοοιστρογόνα
Σε γυναίκες με ενδομητρίωση, τα φυτοοιστρογόνα έχουν αντι-οιστρογόνο δράση, μπορούν δηλαδή να αντισταθμίσουν τη δράση των οιστρογόνων. Η λιγνάνη και οι ισοφλαβόνες μπορούν να μετατραπούν στο έντερο σε δομές που προσομοιάζουν σε ορμόνες.

Τα φυτοοιστρογόνα δεσμεύονται από τους υποδοχείς οιστρογόνων και διεγείρουν παραγωγή μίας ορμόνης που ονομάζεται φυλοσύνδετη σφαιρίνη, μειώνοντας έτσι τη δυνατότητα των φυσικών οιστρογόνων να αλληλεπιδρούν με τους υποδοχείς οιστρογόνων. Τα φυτοοιστρογόνα μπορούν επίσης να μειώσουν τη φλεγμονή μέσω πολλών μηχανισμών, συμπεριλαμβανομένης της μείωσης της παραγωγής φλεγμονωδών ουσιών.

Σε αυτή τη μελέτη, οι ερευνητές εξέτασαν τη σχέση μεταξύ της πρόσληψης φυτοοιστρογόνων και τους κινδύνου εκδήλωσης ενδομητρίωσης. Οι ερευνητές μελέτησαν 78 γυναίκες με ενδομητρίωση και 78 που δεν έπασχαν από την ασθένεια στο Νοσοκομείο Arash, στην Τεχεράνη του Ιράν. Στις δύο ομάδες ελέγχθηκαν διάφορες παράμετροι, μεταξύ των οποίων η ηλικία, ο δείκτης μάζας σώματος (BMI), το μορφωτικό επίπεδο, η οικογενειακή κατάσταση, το επάγγελμα και το εισόδημα.

Οι γυναίκες κατέγραψαν πόσο συχνά κατανάλωναν τρόφιμα από μία λίστα που περιείχε 147 τροφές και στη συνέχεια ανέλυσαν τον τύπο των φυτοοιστρογόνων κάθε τροφής σύμφωνα με στοιχεία του Αμερικανικού Υπουργείου Γεωργίας.

Γαλακτοκομικά προϊόντα και φρούτα μειώνουν τον κίνδυνο ενδομητρίωσης
Η μελέτη έδειξε ότι η αυξημένη πρόσληψη φυτοοιστρογόνων συνδέεται με μειωμένο κίνδυνο ενδομητρίωσης. Η αυξημένη πρόσληψη ολικών ισοφλαβονών (συγκεκριμένα των υποομάδων φορμονονετίνης και γλυκιτεϊνης formononetin and glycitein) συσχετίστηκε με μειωμένο κίνδυνο εκδήλωσης ενδομητρίωσης, όπως και η αυξημένη πρόσληψη κουμεστρόλης coumestrol. Παρόμοια αποτελέσματα είχε και η υψηλότερη πρόσληψη λιγνάνης.

Εξετάζοντας την επίδραση διάφορων κατηγοριών τροφίμων φάνηκε ότι η ισοφλαβίνη, η λιγνάνη, η κουμεστρόλη, τα φυτοοιστρογόνα στα γαλακτοκομικά προϊόντα και η κουδεστράλη στα φρούτα συνδέονται με μειωμένο κίνδυνο ενδομητρίωσης.

"Η περιεκτικότητα σε φυτοοιστρογόνα στα τρόφιμα εξαρτάται από περιβαλλοντικούς και γενετικούς παράγοντες, όπως για παράδειγμα την ποικιλία, την συγκομιδή, την επεξεργασία τροφίμων, τον τόπο που καλλιεργήθηκαν και μαγειρεύτηκαν”, ανέφεραν οι ερευνητές.

Σύμφωνα με τους ερευνητές η επίδραση των φυτοοιστρογόνων στα επίπεδα των ορμονών και των δεικτών του ανοσοποιητικού συστήματος και των φλεγμονών είναι πιθανό να παίζουν σημαντικό ρόλο στον έλεγχο και την πρόληψη πολλών ασθενειών.

"Λόγω της φλεγμονώδους φύσης της ενδομητρίωσης και της επίδρασης των ορμονών στην εξέλιξη της νόσου, ο ρόλος της κατανάλωσης φυτοοιστρογόνων στην πρόοδο και την υποχώρηση της ενδομητρίωσης πρέπει να μελετηθεί σε μελλοντικές έρευνες”, κατέληξαν οι ερευνητές.

Η μελέτη δημοσιεύθηκε στην έγκυρη επιστημονική επιθεώρηση Fertility and Sterility.

Διαβάστε περισσότερα εδώ