Μυελοειδή νεοπλάσματα θυρεοειδούς αδένα: Τι πρέπει να γνωρίζετε

Από τον Κυριάκο Βαμβακίδη, χειρουργό ενδοκρινών αδένων, Fellow of the European Division of Endocrine Surgery, διευθυντή του Τμήματος Χειρουργικής Ενδοκρινών Αδένων του "Ερρίκος Ντυνάν" Hospital Center (drvamvakidis.gr). 

Τα μυελοειδή νεοπλάσματα του θυρεοειδούς αδένα δεν απαντώνται συχνά και αποτελούν περίπου το 3-5% του συνόλου του καρκίνου του θυρεοειδούς. 

Τι είναι

Προέρχονται από τα παραθυλακιώδη κύτταρα ή C-κύτταρα του θυρεοειδούς αδένα που εκκρίνουν την καλσιτονίνη. Για αυτό το λόγο η μέτρηση της καλσιτονίνης είναι πολύ χρήσιμη στην διάγνωση του μυελοειδούς καρκινώματος του θυρεοειδούς.

Φυσικά δεν σημαίνει ότι κάθε αύξηση της καλσιτονίνης οφείλεται σε μυελοειδές καρκίνωμα, αφού υπάρχουν διάφορες καλοήθεις καταστάσεις που συνδυάζονται με αύξησή της, όπως η υπερπλασία των C-κυττάρων ή ακόμα και η εκσεσημασμένη θυρεοειδίτιδα. Σε κάθε περίπτωση ο θεράπων ενδοκρινολόγος είναι ο ειδικός ιατρός που θα διερευνήσει τα αίτια της αύξησης της καλσιτονίνης και θα θέσει την διάγνωση του μυελοειδούς καρκινώματος ή την ισχυρή υποψία ύπαρξής του.

Η σωστή διάγνωση 

Τα όπλα στη φαρέτρα του ενδοκρινολόγου για την σωστή διερεύνηση είναι η διεγερμένη τιμή καλσιτονίνης μετά ενδοφλέβια χορήγηση ασβεστίου, η παρακέντηση στους ύποπτους όζους, η χαρτογράφηση λεμφαδένων στον τράχηλο καθώς και η λήψη αναλυτικού ιστορικού του ασθενούς που μπορεί να αναδείξει στοιχεία σχετιζόμενα με την νόσο που αφορούν είτε τον ίδιο τον ασθενή ή τους συγγενείς του. Η νόσος στο περίπου 25-30% των περιπτώσεων σχετίζεται με το σύνδρομο της πολλαπλής ενδοκρινικής νεοπλασίας και μπορεί να επηρεάσει και άλλα όργανα όπως τους παραθυρεοειδείς αδένες και τα επινεφρίδια. Το σημαντικότερο όλων είναι ο αποκλεισμός προεγχειρητικά του φαιοχρωμοκυτώματος, ενός δυνητικά κακοήθους όγκου που μπορεί να προκαλέσει παροξυσμική υπέρταση και να θέσει σε κίνδυνο τη ζωή του ασθενούς κατά τη διάρκεια της θυρεοειδεκτομής.

Η χειρουργική αντιμετώπιση

Από τη στιγμή που ο θεράπων ενδοκρινολόγος θέσει την διάγνωση του μυελοειδούς καρκινώματος την σκυτάλη παίρνει ο εξειδικευμένος χειρουργός που θα πραγματοποιήσει το χειρουργείο. Το μικρότερο χειρουργείο που είναι αποδεκτό στην αντιμετώπιση της νόσου είναι η ολική θυρεοειδεκτομή με κεντρικό λεμφαδενικό καθαρισμό. Ο λόγος είναι ότι τα μυελοειδή καρκινώματα δίνουν πολύ συχνά και νωρίς λεμφαδενικές μεταστάσεις ενώ η θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο δεν έχει καμία επίδραση σε αυτά.

Η έκταση της χειρουργικής επέμβασης θα εξαρτηθεί από την βασική τιμή της καλσιτονίνης και την χαρτογράφηση λεμφαδένων. Αν η τιμή της καλσιτονίνης είναι υψηλή ή η χαρτογράφηση αναδείξει παθολογικούς λεμφαδένες στα πλάγια τραχηλικά διαμερίσματα τότε το ενδεδειγμένο χειρουργείο περιλαμβάνει εκτός της ολικής θυρεοειδεκτομή και εκτεταμένο κεντρικό και πλάγιο λεμφαδενικό καθαρισμό.

Η αντιμετώπιση του μυελοειδούς καρκινώματος είναι μια πρόκληση για τον ενδοκρινολόγο και τον χειρουργό και προϋποθέτει την αγαστή συνεργασία τους για το καλύτερο θεραπευτικό αποτέλεσμα.