Συνεχης ενημερωση

    Κυριακή, 29-Μαρ-2020 11:24

    Όλοι οι όροι για αποζημιώσεις και αναστολή συμβάσεων - Τι προβλέπει η Υπουργική Απόφαση του Γ. Βρούτση

    Όλοι οι όροι για αποζημιώσεις και αναστολή συμβάσεων - Τι προβλέπει η Υπουργική Απόφαση του Γ. Βρούτση
    • Εκτύπωση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Του Δημήτρη Κατσαγάνη

    Στο Φύλλο της Εφημερίδας της Κυβερνήσεως (ΦΕΚ) δημοσιεύτηκε χθες η Απόφαση του Υπ. Εργασίας, κ. Γιάννη Βρούτση, σε σχέση με όλους τους όρους και τις προϋποθέσεις για την αναστολή των συμβάσεων εργασίας και την αποζημίωση ειδικού σκοπού για τους εργαζομένους επιχειρήσεων που ανήκουν στη λίστα των κλάδων της οικονομίας που πλήττονται από τον κορονοϊό.

    Τα πιο σημαντικά στοιχεία που φέρνει η εν λόγω Υπουργική Απόφαση σε σχέση με τις έως τώρα εξαγγελίες είναι τα ακόλουθα, όπως χαρακτηριστικά αναφέρονται:

    -Οι επιχειρήσεις-εργοδότες που κάνουν χρήση της  ρύθμισης της αναστολής σύμβασης εργασίας λόγω αναστολής λειτουργίας με κυβερνητική απόφαση ή  που πλήττονται σημαντικά "υποχρεούνται, μετά τη λήξη του χρόνου της αναστολής των συμβάσεων εργασίας του προσωπικού τους, να διατηρήσουν, για χρονικό διάστημα ίσο με εκείνο της αναστολής (δηλαδή για 45 ημέρες), τον ίδιο αριθμό θέσεων εργασίας που σημαίνει τους ίδιους εργαζόμενους και με τους ίδιους όρους εργασίας κατάτην 21/3/2020, οπότε και μπορεί να κάνει χρήση του εν λόγω μέτρου". Συνεπώς η επιχείρηση που θα κλείσει με απόφαση της κυβέρνησης και το κράτος αποζημιώσει τους εργαζομένους με 800 ευρώ για το διάστημα από τα μέσα του τρέχοντος μηνός έως τα τέλη Απριλίου, υποχρεούται να μην προβεί σε καμία απόλυση 45 ημέρες μετά τη  λήξη της αναστολής της σύμβασης.

    -"Στην περίπτωση που οι εργαζόμενοι απασχολούνταν σε περισσότερους του ενός εργοδότες, των οποίων ανεστάλη η επιχειρηματική τους δραστηριότητα με εντολή δημόσιας αρχής ή σε περισσότερους του ενός εργοδότες που πλήττονται σημαντικά και κατ΄ επέκταση οι συμβάσεις εργασίας τους τελούν σε αναστολή, οι εργαζόμενοι επιλέγουν αποκλειστικά έναν εργοδότη προκειμένου να γίνουν δικαιούχοι της αποζημίωσης ειδικού σκοπού". Έτσι για παράδειγμα, αν ένας εργαζόμενος εργάζεται παράλληλα σε 2 επιχειρήσεις, οι οποίες ανέστειλαν και οι 2 τη δραστηριότητα τους με κυβερνητική απόφαση, (ή σε 2 επιχειρήσεις οι οποίες πλήττονται σημαντικά, αλλά δεν έκλεισαν), δικαιούται να λάβει μόνο 1 ειδική αποζημίωση 800 ευρώ (και όχι 2).

    -"Ο επιχειρήσεις - εργοδότες που αναστέλλουν τις συμβάσεις εργασίας μέρους των εργαζομένων τους δύνανται για τους υπόλοιπους εργαζόμενους να κάνουν χρήση των διατάξεων που αφορούν τον ορισμό προσωπικού ασφαλούς λειτουργίας ή και μεταφοράς προσωπικού σε επιχειρήσεις εντός του ιδίου ομίλου". Μ΄άλλα λόγια, πχ αν ένας εργοδότης με προσωπικό 20 άτομα επιλέξει να θέσει σε αναστολή τις συμβάσεις εργασίας για τους 10, μπορεί να θέσει τους άλλους 10 σε "καθεστώς" προσωπικού ασφαλείας, δηλαδή να απασχολεί τουλάχιστον 50% (δηλαδή τουλάχιστον τους 5 από τους 10) για τουλάχιστον 2 εβδομάδες ανά μήνα.

    -"Κατ‘ εξαίρεση οι επιχειρήσεις-εργοδότες, που πλήττονται σημαντικά, δύνανται να συμφωνήσουν με τους εργαζόμενούς τους, των οποίων οι συμβάσεις εργασίας τους τελούν σε αναστολή και είναι δικαιούχοι αποζημίωσης ειδικού σκοπού, την παροχή εργασίας με τηλεργασία, μόνο για πρόσκαιρες ανάγκες της επιχείρησης. Η παρεχόμενη αυτή εργασία, με τηλεργασία, πρέπει πριν την έναρξη πραγματοποίησης της να δηλωθεί στο  έντυπο ειδικού σκοπού για την εξ αποστάσεως εργασία που τηρείται στο ΠΣ ΕΡΓΑΝΗ και να είναι αμειβόμενη από τον εργοδότη αναλογικά, με βάση τις καταβαλλόμενες μικτές αποδοχές του εργαζομένου του. Το ποσό των καταβαλλόμενων αποδοχών για την εργασία αυτή, μπορεί να φθάνει έως το ύψος των αποδοχών για την νομίμως παρεχόμενη εργασία τους, αφαιρουμένου του ποσού της δικαιούμενης αποζημίωσης ειδικού σκοπού".

    Αυτό σημαίνει αν πχ ένας εργαζόμενος με καθαρές αποδοχές 1000 ευρώ, τεθεί σε "καθεστώς" αναστολής της σύμβασης του και έτσι δικαιούται την ειδική αποζημίωση των 800 ευρώ, μπορεί κατ΄άλλα να συνεχίζει να εργάζεται με "τηλεργασία" και να εισπράττει τη διαφορά μεταξύ αποζημίωσης και αποδοχών του (200 ευρώ) από τον εργοδότη του.   

    Όλη η Υπουργική Απόφαση

    Αναλυτικά, η Υπουργική Απόφαση προβλέπει:

    ·Α1. Μέτρα στήριξης εργαζομένων επιχειρήσεων-εργοδοτών του ιδιωτικού τομέα, που έχουν αριθμό μητρώου εργοδότη (ΑΜΕ) στον e - ΕΦΚΑ, των οποίων έχει ανασταλεί η επιχειρηματική τους δραστηριότητα, βάσει ΚΑΔ, με εντολή δημόσιας αρχής.

    1. Αναστολή συμβάσεων εργασίας

    Οι εργαζόμενοι σε επιχειρήσεις – εργοδότες που έχουν αριθμό μητρώου εργοδότη (ΑΜΕ) στον e- ΕΦΚΑ, των οποίων απαγορεύτηκε η επιχειρηματική τους δραστηριότητα με εντολή δημόσιας αρχής, δεν οφείλουν να παρέχουν την εργασία τους και οι επιχειρήσεις – εργοδότες δεν οφείλουν αποδοχές, λόγω του ότι η απαγόρευση λειτουργίας της επιχειρηματικής τους δραστηριότητας, με εντολή δημόσιας αρχής, συνιστά γεγονός ανωτέρας βίας.

    Στην περίπτωση αυτή, οι συμβάσεις εργασίας των εργαζομένων τελούν σε αναστολή, για  όσο χρονικό διάστημα ισχύει η εντολή της δημόσιας αρχής, για απαγόρευση της επιχειρηματικής τους δραστηριότητας.

    Ειδικότερα οι συμβάσεις εργασίας εργαζομένων με σύμβαση εξαρτημένης εργασίας ορισμένου χρόνου που λήγουν μετά την απαγόρευση της επιχειρηματικής δραστηριότητας των επιχειρήσεων απαγορεύτηκε η δραστηριότητά τους με εντολή δημοσίας αρχής, τίθενται  σε αναστολή. Μετά το πέρας του διαστήματος της αναστολής, η σύμβαση εργασίας συνεχίζεται για τον συμφωνηθέντα χρόνο που υπολείπεται.

    Άδειες άνευ αποδοχών που έχουν συμφωνηθεί, μεταξύ εργαζομένων και επιχειρήσεων-εργοδοτών, των οποίων η επιχειρηματική δραστηριότητά τους έχει ανασταλεί με εντολή δημόσιας αρχής, αίρονται αυτοδικαίως από δημοσιεύσεως της παρούσας. Οι συμβάσεις αυτών των εργαζομένων τελούν σε αναστολή και είναι δικαιούχοι της αποζημίωσης ειδικού σκοπού, ως ορίζονται στην παρούσα.

    2. Ακυρότητα καταγγελίας σύμβασης

    Οι επιχειρήσεις-εργοδότες, που τελούν σε αναστολή της επιχειρηματικής τους δραστηριότητας, με  εντολή δημόσιας αρχής, και για όσο χρονικό διάστημα διαρκούν τα μέτρα αντιμετώπισης του κορωνοϊού COVID-19, υποχρεούνται να μην προβούν σε μειώσεις προσωπικού με καταγγελία των συμβάσεων εργασίας. Σε περίπτωση πραγματοποίησής τους, οι καταγγελίες αυτές είναι άκυρες.

    Οι καταγγελίες των συμβάσεων εργασίας που πραγματοποιήθηκαν από 18/3/2020 (ημερομηνία δημοσιοποίησης του μέτρου) και εφεξής είναι άκυρες.

    3. Αποζημίωση Ειδικού Σκοπού και λοιπά μέτρα

    Οι εργαζόμενοι, των οποίων η σύμβαση εργασίας τελεί σε αναστολή, σε  επιχειρήσεις- εργοδότες, των οποίων αναστέλλεται η επιχειρηματική τους δραστηριότητα με εντολή δημόσιας αρχής, βάσει ΚΑΔ, οριζόμενων από το Υπουργείο Οικονομικών, λαμβάνουν  ως έκτακτη οικονομική ενίσχυση, αποζημίωση ειδικού σκοπού ύψους οκτακοσίων ευρώ (800€), η οποία καλύπτει χρονικό διάστημα 45 ημερολογιακών ημερών, εφόσον δεν έχουν άλλη σύμβαση εξαρτημένης εργασίας σε άλλον εργοδότη.

    Στην περίπτωση που οι εργαζόμενοι απασχολούνταν σε περισσότερους του ενός εργοδότες, των οποίων ανεστάλη η επιχειρηματική τους δραστηριότητα με εντολή δημόσιας αρχής και κατ΄ επέκταση οι συμβάσεις εργασίας τους τελούν σε αναστολή, οι εργαζόμενοι επιλέγουν αποκλειστικά έναν εργοδότη προκειμένου να γίνουν δικαιούχοι της αποζημίωσης ειδικού σκοπού.

    -Η αποζημίωση ειδικού σκοπού είναι ακατάσχετη, αφορολόγητη και δεν συμψηφίζεται με οποιαδήποτε οφειλή.

    Ασφαλιστική κάλυψη των εργαζομένων των οποίων οι συμβάσεις τελούν σε αναστολή

    Στους εργαζόμενους, επιχειρήσεων-εργοδοτών που έχει απαγορευτεί η επιχειρηματική τους δραστηριότητα με εντολή δημόσιας αρχής, των οποίων οι συμβάσεις τελούν σε αναστολή, παρέχεται πλήρης ασφαλιστική κάλυψη υπολογιζόμενη επί των ονομαστικών μισθών τους για χρονικό διάστημα 45 ημερών, η οποία καλύπτεται από τον κρατικό προϋπολογισμό.

    Οι επιχειρήσεις-εργοδότες της προηγούμενης περίπτωσης, υποχρεούνται να υποβάλλουν τις Αναλυτικές Περιοδικές Δηλώσεις (ΑΠΔ) για τους εργαζόμενους, των οποίων οι συμβάσεις εργασίας τελούν σε αναστολή.

    4. Διαδικασία λήψης αποζημίωσης ειδικού σκοπού

    Υπεύθυνη Δήλωση των εργαζομένων για τη λήψη αποζημίωσης ειδικού σκοπού

    Οι εργαζόμενοι υποβάλλουν υποχρεωτικά υπεύθυνη δήλωση του ν. 1599/1986 (Α’ 75), με τίτλο "Υπεύθυνη Δήλωση Εργαζόμενων με εξαρτημένη εργασία σε Επιχειρήσεις – Εργοδότες των οποίων, είτε η επιχειρηματική δραστηριότητά τους έχει ανασταλεί με εντολή δημόσιας αρχής, οπότε οι εργαζόμενοι είναι δικαιούχοι μείωσης μισθώματος κύριας κατοικίας, είτε πλήττονται σημαντικά, βάσει των οριζομένων από το Υπουργείο Οικονομικών ΚΑΔ,  λόγω των μέτρων αντιμετώπισης της μετάδοσης του κορωνοϊού COVID-19, για τη χορήγηση έκτακτης οικονομικής ενίσχυσης, ως αποζημίωση ειδικού σκοπού" στην ηλεκτρονική πλατφόρμα του ειδικού μηχανισμού στήριξης των εργαζομένων (supportemployees.yeka.gr).  

    Στην υπεύθυνη δήλωση συμπεριλαμβάνονται, εκτός των προσωπικών τους στοιχείων και του αριθμού πρωτοκόλλου καταχώρισης της υπεύθυνης δήλωσης του εργοδότη στο ΠΣ "ΕΡΓΑΝΗ", τα οποία αντλούνται αυτόματα από το ΠΣ "ΕΡΓΑΝΗ", και τα στοιχεία του προσωπικού τους τραπεζικού λογαριασμού (ΙΒΑΝ).

    Επίσης, δηλώνουν και το αν μισθώνουν κύρια κατοικία, καθώς και τα στοιχεία του εκμισθωτή και του μίσθιου ακινήτου, προκειμένου να τύχουν της έκπτωσης 40%.

    Η παραπάνω ηλεκτρονική πλατφόρμα τηρείται για το σκοπό αυτό, στη Γενική Διεύθυνση Εργασιακών Σχέσεων, Υγείας και Ασφάλειας στην Εργασία και Ένταξης στην Εργασία της Γενικής Γραμματείας Εργασίας, του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων.

    Προθεσμίες

    Η υποβολή της υπεύθυνης δήλωσης πραγματοποιείται εντός του χρονικού διαστήματος από 1/4/2020 μέχρι και 10/4/2020,  ως εξής:

    Την 1/4/2020 όσων εργαζομένων το ΑΦΜ λήγει σε 1

    Την 2/4/2020 όσων εργαζομένων το ΑΦΜ λήγει σε 2

    Την 3/4/2020 όσων εργαζομένων το ΑΦΜ λήγει σε 3

    Την 4/4/2020 όσων εργαζομένων το ΑΦΜ λήγει σε 4

    Την 5/4/2020 όσων εργαζομένων το ΑΦΜ λήγει σε 5

    Την 6/4/2020 όσων εργαζομένων το ΑΦΜ λήγει σε 6

    Την 7/4/2020 όσων εργαζομένων το ΑΦΜ λήγει σε 7

    Την 8/4/2020 όσων εργαζομένων το ΑΦΜ λήγει σε 8

    Την 9/4/2020 όσων εργαζομένων το ΑΦΜ λήγει σε 9

    Την 10/4/2020 όσων εργαζομένων το ΑΦΜ λήγει σε 0.

    Το παραπάνω χρονικό διάστημα  μπορεί  να παραταθεί.

    Υπεύθυνη Δήλωση επιχειρήσεων-εργοδοτών για τη λήψη αποζημίωσης ειδικού σκοπού από τους εργαζόμενους

    -Οι επιχειρήσεις – εργοδότες,  των οποίων η  επιχειρηματική τους δραστηριότητα έχει ανασταλεί με εντολή δημόσιας αρχής, υποχρεούνται να υποβάλλουν από 24/3/2020 έως και 31/3/2020 υπεύθυνη δήλωση  με τίτλο "Υπεύθυνη Δήλωση Επιχειρήσεων – Εργοδοτών των οποίων η επιχειρηματική δραστηριότητά τους είτε έχει ανασταλεί με εντολή δημόσιας αρχής οπότε είναι δικαιούχοι μείωσης μισθώματος επαγγελματικών μισθώσεων, είτε πλήττονται σημαντικά, βάσει των οριζομένων από το Υπουργείο Οικονομικών ΚΑΔ, λόγω των μέτρων  αντιμετώπισης της μετάδοσης του κορωνοϊού COVID-19" στο Π.Σ. "ΕΡΓΑΝΗ" του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων, με την οποία δηλώνουν:

    - την αναστολή της επιχειρηματικής τους δραστηριότητας με εντολή δημόσιας αρχής βάσει ΚΑΔ, οριζόμενες  από το Υπουργείο Οικονομικών, όπως ισχύουν κάθε φορά,

    - τα στοιχεία του εκμισθωτή και του μίσθιου  ακινήτου, εφόσον έχουν επαγγελματική μίσθωση ακινήτου προς εξυπηρέτηση της επιχειρηματικής δραστηριότητας που έχει ανασταλεί με εντολή δημόσιας αρχής,

    - τους  εργαζόμενους, των οποίων οι συμβάσεις εργασίας τους τελούν σε αναστολή και

    - τους τυχόν εργαζόμενους των οποίων η σύμβαση εργασίας τους έχει λυθεί από 1/3/2020 έως και 20/3/2020, είτε με καταγγελία, είτε με οικειοθελή αποχώρηση.

     Οι επιχειρήσεις-εργοδότες υποχρεούνται να γνωστοποιήσουν την ανωτέρω υπεύθυνη δήλωση, εγγράφως ή με ηλεκτρονικό ταχυδρομείο, από 24/3/2020 έως και 31/3/2020 στους εργαζόμενούς τους, δηλώνοντάς τους και τον αριθμό πρωτοκόλλου καταχώρισης της πράξης τους στο ΠΣ "ΕΡΓΑΝΗ".

    Σε περίπτωση που οι επιχειρήσεις-εργοδότες δεν υποβάλλουν την υπεύθυνη δήλωση της περίπτωσης 1 της παρούσας παραγράφου, κηρύσσονται έκπτωτοι  από την υπαγωγή τους στα μέτρα αναστολής οφειλών δόσεων ή ρυθμίσεων ή διευκολύνσεων τμηματικής καταβολής και κάθε είδους βεβαιωμένων οφειλών προς το Δημόσιο.

    5.  Παράταση προθεσμίας καταβολής οφειλών δόσεων ή ρυθμίσεων ή διευκολύνσεων τμηματικής καταβολής από τους εργαζόμενους προς τα ασφαλιστικά ταμεία  

    Για τους εργαζόμενους των οποίων πάσης φύσεως οφειλές δόσεων ή ρυθμίσεων ή  διευκολύνσεων τμηματικής καταβολής προς στα ασφαλιστικά ταμεία λήγουν την 31/3/2020,  προθεσμία καταβολής τους παρατείνεται για τρεις (3) μήνες, χωρίς τόκους και προσαυξήσεις.

    ·Α.2.  Μέτρα στήριξης των εργαζομένων σε επιχειρήσεις-εργοδότες του ιδιωτικού τομέα, που έχουν αριθμό μητρώου εργοδότη (ΑΜΕ) στον e - ΕΦΚΑ και πλήττονται σημαντικά από τα έκτακτα μέτρα αντιμετώπισης του κορωνοϊού COVID-19, βάσει ΚΑΔ κύριας δραστηριότητας  ή δευτερεύουσας βάσει των ακαθάριστων εσόδων έτους 2018, όπως ορίζονται  από το Υπουργείο Οικονομικών

    1.      Αναστολή συμβάσεων εργασίας-ακυρότητα καταγγελίας σύμβασης

    Επιχειρήσεις-εργοδότες, που πλήττονται σημαντικά, λόγω των αρνητικών συνεπειών του φαινόμενου του κορωνοϊού-COVID 19, βάσει ΚΑΔ κύριας δραστηριότητας ή δευτερεύουσας βάσει των ακαθάριστων εσόδων έτους 2018, οριζόμενων από το Υπουργείο Οικονομικών, δύνανται να αναστέλλουν τις συμβάσεις εργασίας, μέρους ή του συνόλου των εργαζομένων τους,  που  εργάζονται σε αυτούς  κατά την 21/3/2020 και για συνεχόμενο ανέκκλητο χρονικό διάστημα σαράντα πέντε (45) ημερολογιακών ημερών.   

    Ως "κύρια δραστηριότητα" ορίζεται τετραψήφιος ΚΑΔ υπό τον οποίον συμπεριλαμβάνονται όλες οι υποκατηγορίες του σε εξαψήφιο και οκταψήφιο ΚΑΔ. Στη δε περίπτωση  που ορίζεται ως κύρια δραστηριότητα εξαψήφιος ΚΑΔ, συμπεριλαμβάνονται και όλες οι κατηγορίες των αντίστοιχων οκταψήφιών  του.

    Ως "δευτερεύουσα βάσει των ακαθάριστων εσόδων έτους 2018", ορίζεται ο δευτερογενής ΚΑΔ επιχείρησης – εργοδότη όπου τα ακαθάριστα έσοδα ενεργού, κατά την 20/3/2020, όπως αυτά προκύπτουν από την αρχική δήλωση φόρου εισοδήματος φορολογικού έτους 2018, είναι μεγαλύτερα από τα ακαθάριστα έσοδα που αντιστοιχούν στον κύριο ΚΑΔ στις 20/3/2020.

    -Συμβάσεις εργασίας εργαζομένων με σύμβαση εξαρτημένης εργασίας ορισμένου χρόνου, που δεν έχουν λήξει μέχρι την 21/3/2020 μπορούν να τίθενται σε αναστολή. Μετά το πέρας του διαστήματος της αναστολής, η σύμβαση εργασίας συνεχίζεται για τον συμφωνηθέντα χρόνο που υπολείπεται μετά την ολοκλήρωση του χρόνου της αναστολής τους .  Τα ανωτέρω εφαρμόζονται σε συμβάσεις εξαρτημένης εργασίας ορισμένου χρόνου και αφορούν εργαζόμενους επιχειρήσεων – εργοδοτών που πλήττονται σημαντικά από τα έκτακτα μέτρα αντιμετώπισης του κορωνοϊού COVID-19, βάσει ΚΑΔ κύριας δραστηριότητας  ή δευτερεύουσας βάσει των ακαθάριστων εσόδων έτους 2018, όπως ορίζονται  από το Υπουργείο Οικονομικών.

    Ο επιχειρήσεις - εργοδότες που αναστέλλουν τις συμβάσεις εργασίας μέρους των εργαζομένων τους δύνανται για τους υπόλοιπους εργαζόμενους να κάνουν χρήση των διατάξεων που αφορούν τον ορισμό προσωπικού ασφαλούς λειτουργίας ή και μεταφορά προσωπικού σε επιχειρήσεις εντός του ιδίου ομίλου.

    Οι επιχειρήσεις-εργοδότες που κάνουν χρήση της ρύθμισης της αναστολής συμβάσεων εργασίας, απαγορεύεται ρητά να προβούν σε καταγγελία των συμβάσεων εργασίας για το σύνολο του προσωπικού τους και, σε περίπτωση πραγματοποίησής της, αυτή είναι άκυρη.

    Οι επιχειρήσεις-εργοδότες που κάνουν χρήση της παραπάνβ ρύθμισης, υποχρεούνται, μετά τη λήξη του χρόνου της αναστολής των συμβάσεων εργασίας του προσωπικού τους, να διατηρήσουν, για χρονικό διάστημα ίσο με εκείνο της αναστολής (δηλαδή για 45 ημέρες), τον ίδιο αριθμό θέσεων εργασίας, που σημαίνει τους ίδιους εργαζόμενους και με τους ίδιους όρους εργασίας κατά την 21/3/2020, οπότε και μπορεί να κάνει χρήση του εν λόγω μέτρου. Στην έννοια του ιδίου αριθμού θέσεων εργασίας δεν συμπεριλαμβάνονται οι αποχωρούντες οικειοθελώς από την εργασία τους, οι αποχωρούντες λόγω συνταξιοδότησης, καθώς και οι εργαζόμενοι ορισμένου χρόνου των οποίων η σύμβαση εργασίας λήγει μετά τη λήξη της αναστολής.

    Η διάταξη της περίπτωσης που αφορά  επιχειρήσεις-εργοδότες του ιδιωτικού τομέα, που πλήττονται σημαντικά, λόγω των αρνητικών συνεπειών του φαινόμενου του κορωνοϊού-COVID 19 και, έτσι, μπορούν να αναστέλλουν τις συμβάσεις εργασίας μέρους ή του συνόλου του προσωπικού τους, προκειμένου να προσαρμοστούν οι λειτουργικές ανάγκες τους στο δυσμενές περιβάλλον που δημιουργείται αλλά και προβλέπει  αναστολή των συμβάσεων εργασίας μπορεί να εφαρμοστεί μέχρι ένα (1) μήνα από τη δημοσίευση της Πράξης Νομοθετικού Περιεχομένου της 20/3/2020, με δυνατότητα παράτασης με κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών και Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων ισχύει .μόνο σε επιχειρήσεις-εργοδότες, που ορίζονται από το Υπουργείο Οικονομικών, βάσει ΚΑΔ κύριας δραστηριότητας ή δευτερεύουσας βάσει των ακαθάριστων εσόδων έτους 2018, ως πληττόμενες από την εξάπλωση του κορωνοϊού COVID-19.

    Το μέτρο της αναστολής των συμβάσεων εργασίας, μπορεί να εφαρμοστεί από τις επιχειρήσεις – εργοδότες που πλήττονται σημαντικά, λόγω των αρνητικών συνεπειών του φαινόμενου του κορωνοϊού-COVID 19, μέχρι ένα (1) μήνα από την ημερομηνία δημοσίευσης, της από 20/3/2020 ΠΝΠ (Α΄68), δηλαδή από 21/3/2020 μέχρι και την 20/4/2020, προκειμένου να προσαρμοστούν οι λειτουργικές ανάγκες τους στο δυσμενές περιβάλλον που δημιουργείται. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών και Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων, λαμβάνοντας υπόψη την πορεία εξέλιξης του φαινομένου, δύναται να παραταθεί ο χρόνος της αναστολής.

    Εντός του χρονικού διαστήματος της προηγουμένης παραγράφου, οι επιχειρήσεις – εργοδότες που πλήττονται σημαντικά, λόγω των αρνητικών συνεπειών του φαινόμενου του κορωνοϊού-COVID 19, μπορούν να εφαρμόζουν το μέτρο της αναστολής των συμβάσεων εργασίας  σταδιακά και για διαφορετικό αριθμό εργαζομένων.  

    2.Αποζημίωση Ειδικού Σκοπού και λοιπά μέτρα

    Αποζημίωση ειδικού σκοπού

    Οι εργαζόμενοι, των οποίων η σύμβαση εργασίας τελεί σε αναστολή, λόγω χρήσης από την επιχείρηση στην οποία εργάζονται της παραπάνω  ρύθμισης λαμβάνουν  ως έκτακτη οικονομική ενίσχυση, αποζημίωση ειδικού σκοπού ύψους οκτακοσίων ευρώ (800€), η οποία καλύπτει χρονικό διάστημα 45 ημερολογιακών ημερών, εφόσον δεν έχουν άλλη σύμβαση εξαρτημένης εργασίας σε άλλον εργοδότη.

    Στην περίπτωση που οι εργαζόμενοι απασχολούνται σε περισσότερες της μιας επιχειρήσεις – εργοδότες, που πλήττονται σημαντικά, λόγω των αρνητικών συνεπειών του φαινόμενου του κορωνοϊού-COVID-19, βάσει των οριζομένων από το Υπουργείο Οικονομικών ΚΑΔ κύριας δραστηριότητας ή δευτερεύουσας βάσει των ακαθάριστων εσόδων έτους 2018,, και τίθενται από περισσότερους εργοδότες σε αναστολή οι συμβάσεις εργασίας τους, οι εργαζόμενοι επιλέγουν αποκλειστικά έναν εργοδότη, προκειμένου να γίνουν δικαιούχοι της αποζημίωσης ειδικού σκοπού.

    Η αποζημίωση ειδικού σκοπού είναι ακατάσχετη, αφορολόγητη και δεν συμψηφίζεται με οποιαδήποτε οφειλή.

    Ασφαλιστική κάλυψη των εργαζομένων των οποίων οι συμβάσεις τελούν σε αναστολή

    Για τους εργαζόμενους,  επιχειρήσεων –εργοδοτών, που κάνουν χρήση της ρύθμισης της παραπάνω  περίπτωσης  βάσει των οριζομένων από το Υπουργείο Οικονομικών ΚΑΔ κύριας δραστηριότητας ή δευτερεύουσας βάσει των ακαθάριστων εσόδων έτους 2018, και των οποίων οι συμβάσεις εργασίας τελούν σε αναστολή, παρέχεται πλήρης ασφαλιστική κάλυψη, υπολογιζόμενη επί των ονομαστικών μισθών τους, για χρονικό διάστημα 45 ημερολογιακών ημερών, η οποία καλύπτεται από τον κρατικό προϋπολογισμό.

    Οι επιχειρήσεις-εργοδότες της προηγούμενης περίπτωσης, υποχρεούνται να υποβάλλουν τις ΑΠΔ για τους εργαζόμενους των οποίων οι συμβάσεις τελούν σε αναστολή.

    3. Διαδικασία λήψης αποζημίωσης ειδικού σκοπού

    Υπεύθυνη Δήλωση των εργαζομένων για τη λήψη αποζημίωσης ειδικού σκοπού

    Οι εργαζόμενοι υποβάλλουν υποχρεωτικά υπεύθυνη δήλωση του ν. 1599/1986 (Α’ 75), με τίτλο "Υπεύθυνη Δήλωση Εργαζόμενων με εξαρτημένη εργασία σε Επιχειρήσεις – Εργοδότες των οποίων, είτε η επιχειρηματική δραστηριότητά τους έχει ανασταλεί με εντολή δημόσιας αρχής, οπότε οι εργαζόμενοι είναι δικαιούχοι μείωσης μισθώματος κύριας κατοικίας, είτε πλήττονται σημαντικά, βάσει των οριζομένων από το Υπουργείο Οικονομικών ΚΑΔ,  λόγω των μέτρων αντιμετώπισης της μετάδοσης του κορωνοϊού COVID-19, για τη χορήγηση έκτακτης οικονομικής ενίσχυσης, ως αποζημίωση ειδικού σκοπού" στην ηλεκτρονική πλατφόρμα του ειδικού μηχανισμού στήριξης των εργαζομένων (supportemployees.yeka.gr).  

    Η υποβολή της υπεύθυνης δήλωσης, μπορεί να γίνει από την 1/4/2020 μέχρι και την 30/4/2020 και σε κάθε περίπτωση, μετά τη γνωστοποίηση σε αυτόν, της αναστολής της σύμβασης εργασίας του.

    Στην υπεύθυνη δήλωση συμπεριλαμβάνονται, εκτός των προσωπικών τους στοιχείων και του αριθμού πρωτοκόλλου καταχώρισης της υπεύθυνης δήλωσης του εργοδότη στο ΠΣ "ΕΡΓΑΝΗ", τα οποία αντλούνται αυτόματα από το ΠΣ "ΕΡΓΑΝΗ", και τα στοιχεία του προσωπικού τους τραπεζικού λογαριασμού (ΙΒΑΝ).

    Η ανωτέρω ηλεκτρονική πλατφόρμα τηρείται για τον σκοπό αυτό στη Γενική Διεύθυνση Εργασιακών Σχέσεων, Υγείας και Ασφάλειας στην Εργασία και Ένταξης στην Εργασία, της Γενικής Γραμματείας Εργασίας του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων.

    Υπεύθυνη Δήλωση επιχειρήσεων - εργοδοτών για τη λήψη αποζημίωσης ειδικού σκοπού από τους εργαζόμενους

    Οι επιχειρήσεις – εργοδότες, που κάνουν χρήση της ρύθμισης βάσει των οριζομένων από το Υπουργείο Οικονομικών ΚΑΔ, κύριας δραστηριότητας ή δευτερεύουσας βάσει των ακαθάριστων εσόδων έτους 2018, υποχρεούνται να υποβάλλουν, από 24/3/2020 έως και 20/4/2020, υπεύθυνη δήλωση με τίτλο "Υπεύθυνη Δήλωση Επιχειρήσεων – Εργοδοτών των οποίων η επιχειρηματική δραστηριότητά τους είτε έχει ανασταλεί με εντολή δημόσιας αρχής οπότε είναι δικαιούχοι μείωσης μισθώματος επαγγελματικών μισθώσεων, είτε πλήττονται σημαντικά, βάσει των οριζομένων από το Υπουργείο Οικονομικών ΚΑΔ, λόγω των μέτρων  αντιμετώπιση της μετάδοσης του κορωνοϊού COVID-19" στο Π.Σ. "ΕΡΓΑΝΗ" του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων με την οποία δηλώνουν:

    - ότι πλήττονται σημαντικά,

    - τους  εργαζόμενους των οποίων οι συμβάσεις εργασίας τελούν σε αναστολή,

    - τους τυχόν εργαζόμενους των οποίων η σύμβαση εργασίας τους έχει λυθεί από 1/3/2020 έως και 20/3/2020, είτε με καταγγελία, είτε με οικειοθελή αποχώρηση.

    Οι επιχειρήσεις-εργοδότες υποχρεούνται να γνωστοποιήσουν την ανωτέρω υπεύθυνη δήλωση, εγγράφως ή με ηλεκτρονικό ταχυδρομείο, αυθημερόν στους εργαζόμενούς τους, δηλώνοντάς τους και τον αριθμό πρωτοκόλλου καταχώρισης της πράξης τους στο ΠΣ "ΕΡΓΑΝΗ".

    Σε περίπτωση που οι επιχειρήσεις-εργοδότες δεν υποβάλλουν την υπεύθυνη δήλωση του περίπτωσης 1 της παρούσας παραγράφου, κηρύσσονται έκπτωτοι από την υπαγωγή τους στα μέτρα αναστολής οφειλών δόσεων ή ρυθμίσεων ή διευκολύνσεων τμηματικής καταβολής και κάθε είδους βεβαιωμένων οφειλών προς το Δημόσιο.

    -Σε κάθε περίπτωση, οι επιχειρήσεις-εργοδότες, που πλήττονται σημαντικά, λόγω των αρνητικών συνεπειών του φαινόμενου του κορωνοϊού-COVID 19 και δεν κάνουν χρήση του μέτρου της αναστολής των συμβάσεων εργασίας, όπως αυτή ορίζεται στην παράγραφο 1 του άρθρου πρώτου του παρόντος Κεφαλαίου, υπάγονται στα μέτρα αναστολής οφειλών δόσεων ή ρυθμίσεων ή διευκολύνσεων τμηματικής καταβολής και κάθε είδους βεβαιωμένων οφειλών προς το Δημόσιο.

    4. Τηλεργασία και αναστολή συμβάσεων εργασίας - Καταβολή ποσού πλέον της αποζημίωσης ειδικού σκοπού

    -Εργαζόμενοι με τηλεργασία σε επιχειρήσεις - εργοδότες, που πλήττονται σημαντικά λόγω των αρνητικών συνεπειών του φαινομένου του κορωνοϊού COVID -19, βάσει ΚΑΔ κύριας δραστηριότητας ή δευτερεύουσας βάσει των ακαθάριστων εσόδων έτους 2018, δεν είναι δικαιούχοι της αποζημίωσης ειδικού σκοπού.

    Επιχειρήσεις - εργοδότες δύνανται να καταβάλλουν στους εργαζόμενούς τους, δικαιούχους της αποζημίωσης ειδικού σκοπού, επιπλέον ποσό,  και σε κάθε περίπτωση μέχρι του ποσού των μεικτών καταβαλλόμενων αποδοχών τους,  εξ ελευθεριότητας. Για το επιπλέον ποσό αυτό, υποβάλλεται ΑΠΔ και καταβάλλονται οι ασφαλιστικές εισφορές που αντιστοιχούν στο επιπλέον ποσό αυτό, οι οποίες αφαιρούνται από την υποχρέωση κάλυψής τους από τον κρατικό προϋπολογισμό.

    Κατ‘ εξαίρεση οι επιχειρήσεις-εργοδότες, που πλήττονται σημαντικά, δύνανται να συμφωνήσουν με τους εργαζόμενούς τους, των οποίων οι συμβάσεις εργασίας τους τελούν σε αναστολή και είναι δικαιούχοι αποζημίωσης ειδικού σκοπού, την παροχή εργασίας με τηλεργασία, μόνο για πρόσκαιρες ανάγκες της επιχείρησης. Η παρεχόμενη αυτή εργασία, με τηλεργασία, πρέπει πριν την έναρξη πραγματοποίησης της να δηλωθεί στο  έντυπο ειδικού σκοπού για την εξ αποστάσεως εργασία που τηρείται στο ΠΣ ΕΡΓΑΝΗ και να είναι αμειβόμενη από τον εργοδότη αναλογικά, με βάση τις καταβαλλόμενες μικτές αποδοχές του εργαζομένου του. Στην περίπτωση που δεν δηλωθεί, ως ανωτέρω, επιβάλλονται οι κυρώσεις του άρθρου 24 του νόμου 3996/2011, όπως ισχύει.

    Το ποσό των καταβαλλόμενων αποδοχών για την εργασία αυτή, μπορεί να φθάνει έως το ύψος των αποδοχών για την νομίμως παρεχόμενη εργασία τους, αφαιρουμένου του ποσού της δικαιούμενης αποζημίωσης ειδικού σκοπού.      

    Για τις αποδοχές που αντιστοιχούν στην παροχή της ανωτέρω εργασίας, υποβάλλεται ΑΠΔ και οι ασφαλιστικές εισφορές που αντιστοιχούν στο επιπλέον ποσό καλύπτονται από τον εργοδότη και αφαιρούνται από την υποχρέωση κάλυψής τους από τον κρατικό προϋπολογισμό.

    5.Παράταση προθεσμίας καταβολής οφειλών δόσεων ή ρυθμίσεων ή διευκολύνσεων τμηματικής καταβολής από τους εργαζόμενους προς στα ασφαλιστικά ταμεία  

    Για τους εργαζόμενους των οποίων πάσης φύσεως οφειλές δόσεων ή ρυθμίσεων ή  διευκολύνσεων τμηματικής καταβολής προς στα ασφαλιστικά ταμεία λήγουν την 31/3/2020,  η προθεσμία καταβολής τους παρατείνεται για τρεις (3) μήνες, χωρίς τόκους και προσαυξήσεις.

    6. Μέτρα στήριξης των εργαζομένων σε ατομικές επιχειρήσεις, επιστήμονες-ελεύθεροι επαγγελματίες (γιατρούς, δικηγόρους, μηχανικούς, οικονομολόγους/λογιστές, ερευνητές, εκπαιδευτικούς) και ελεύθερους επαγγελματίες/επιτηδευματίες (όπως υδραυλικούς, ηλεκτρολόγους)

    Οι εργαζόμενοι με εξαρτημένη εργασία σε ατομικές επιχειρήσεις, σε επιστήμονες-ελεύθερους επαγγελματίες (γιατρούς, δικηγόρους, μηχανικούς, οικονομολόγους/λογιστές, ερευνητές, εκπαιδευτικούς) και σε ελεύθερους επαγγελματίες/επιτηδευματίες (όπως υδραυλικούς, ηλεκτρολόγους) είναι δικαιούχοι της έκτακτης οικονομικής ενίσχυσης ως αποζημίωσης ειδικού σκοπού, εφόσον τεθούν σε αναστολή οι συμβάσεις εργασίας από τους παραπάνω εργοδότες τους και εφόσον των συγκεκριμένων εργοδοτών ο Κωδικός Αριθμός δραστηριότητας ΚΑΔ συμπεριλαμβάνεται στους πληττόμενους κλάδους σύμφωνα με τα οριζόμενα από το Υπουργείο Οικονομικών. Η διαδικασία και οι λοιπές προβλέψεις  είναι  σύμφωνες με το σύνολο των ανωτέρω άρθρων του Κεφαλαίου Α2   (σ.σ.  Μέτρα στήριξης των εργαζομένων σε επιχειρήσεις-εργοδότες του ιδιωτικού τομέα, που έχουν αριθμό μητρώου εργοδότη (ΑΜΕ) στον e - ΕΦΚΑ και πλήττονται σημαντικά από τα έκτακτα μέτρα αντιμετώπισης του κορωνοϊού COVID-19 ) της παρούσας υπουργική ς απόφασης

    ·Α.3. Μέτρα στήριξης των εργαζομένων των επιχειρήσεων-εργοδοτών που έχουν αριθμό μητρώου εργοδότη (ΑΜΕ) στον e ΕΦΚΑ και που ανέσταλη η επιχειρηματική τους δραστηριότητα με εντολή δημόσιας αρχής ή που πλήττονται σημαντικά βάσει των οριζομένων από το Υπουργείο Οικονομικών ΚΑΔ κύριας δραστηριότητας ή δευτερεύουσας βάσει των ακαθάριστων εσόδων έτους 2018, και των οποίων οι συμβάσεις εργασίας τους έχουν λυθεί, είτε με οικειοθελή αποχώρηση, είτε με καταγγελία εντός του χρονικού διαστήματος από 1/3/2020 έως και 20/3/2020

    1.      Αποζημίωση Ειδικού Σκοπού

    Οι εργαζόμενοι των επιχειρήσεων-εργοδοτών που ανεστάλη η επιχειρηματική τους δραστηριότητα με εντολή δημόσιας αρχής ή που πλήττονται σημαντικά βάσει των οριζομένων από το Υπουργείο Οικονομικών ΚΑΔ κύριας δραστηριότητας ή δευτερεύουσας βάσει των ακαθάριστων εσόδων έτους 2018,  και των οποίων η σύμβαση εργασίας τους έχει λυθεί, εντός του χρονικού διαστήματος από 1/3/2020 έως και 20/3/2020, είτε με οικειοθελή αποχώρηση, είτε με καταγγελία, λαμβάνουν ως έκτακτη οικονομική ενίσχυση, αποζημίωση ειδικού σκοπού ύψους οκτακοσίων ευρώ (800€), με τη διαδικασία που ορίζεται στα άρθρα των κεφαλαίων Α1 και Α2 της παρούσης Υπουργικής Απόφασης, εφόσον δεν έχουν άλλη σύμβαση εξαρτημένης εργασίας σε άλλον εργοδότη.

    Οι εργαζόμενοι της προηγούμενης παραγράφου, είναι δικαιούχοι της αποζημίωσης ειδικού σκοπού, ανεξάρτητα από το αν είναι δικαιούχοι του επιδόματος  τακτικής ανεργίας.

    Η αποζημίωση ειδικού σκοπού είναι ακατάσχετη, αφορολόγητη και δεν συμψηφίζεται με οποιαδήποτε οφειλή.

    Α.4. Γενικές Διατάξεις

    1. Περί διαδικασίας καταβολής αποζημίωσης

    - Για  τη   διαδικασία καταβολής της αποζημίωσης ειδικού σκοπού (των 800 €), ορίζεται ως αρμόδιος φορέας το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων. Η παραπάνω καταβολή  γίνεται εφάπαξ  με πίστωση του τραπεζικού  λογαριασμού  του δικαιούχου - εργαζομένου, ο οποίος υποδεικνύεται στην κατά τα ανωτέρω  υποβαλλόμενη  αίτησή του .

    Από το ΠΣ ΕΡΓΑΝΗ εξάγεται σε ηλεκτρονική μορφή αναλυτική κατάσταση  δικαιούχων – εργαζομένων, η οποία περιλαμβάνει τα πλήρη στοιχεία τους, τον αριθμό τραπεζικού λογαριασμού σε μορφή ΙΒΑΝ, το πιστωτικό  Ίδρυμα,  στο  οποίο  τηρείται ο λογαριασμός και το ποσό της καταβολής .

    - Η  ηλεκτρονική  μορφή της κατάστασης  αυτής είναι επεξεργάσιμη  από την εταιρεία "Διατραπεζικά  συστήματα Α.Ε." (ΔΙΑΣ  Α.Ε.) προς την οποία διαβιβάζεται. Επίσης διαβιβάζεται στη ΔΙΑΣ  Α.Ε. στην Δ/νση ΄Ενταξης στη Εργασία και στην Δ/νση Οικονομικής Διαχείρισης του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων συγκεντρωτική κατάσταση δικαιούχων εργαζόμενων σε έντυπη και ηλεκτρονική μορφή,  που περιλαμβάνει και τον αριθμό των δικαιούχων εργαζομένων  το συνολικό ποσό της καταβολής  ολογράφως και αριθμητικώς, ανά τράπεζα ή πιστωτικό ίδρυμα.  Οι ανωτέρω  καταστάσεις εγκρίνονται  από το αρμόδιο  διατάκτη του Υπουργείου  Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων,  έπειτα από εισήγηση της Διεύθυνσης  ένταξης στην  Εργασία.

    - Με απόφαση του Υπουργού  Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων  εγκρίνεται  η μεταφορά της  πίστωση του συνολικού ποσού αυτής και η αποστολή  του σχετικού αιτήματος στο ΓΛΚ (24η Δ/νση),μετά από εισήγηση της Δ/νσης Οικονομικής Διαχείρισης.

    - Η ανωτέρω έντυπη συγκεντρωτική κατάσταση αποστέλλεται στη Διεύθυνση Λογαριασμών  και Ταμειακού Προγραμματισμού  του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους (Γ.Λ.Κ.) η οποία εκδίδει ,  βάσει αυτής ,ειδική εντολή προς την Τράπεζα της Ελλάδος  για χρέωση του λογαριασμού του Δημοσίου 200 "Ελληνικό  Δημόσιο –Συγκέντρωση Εισπράξεων- Πληρωμών ", με πίστωση των τραπεζικών λογαριασμών  των οικείων τραπεζών ή πιστωτικών ιδρυμάτων , μέσω των οποίων  διενεργούνται οι πληρωμές των δικαιούχων εργαζομένων . Η ανωτέρω  εντολή κοινοποιείται στη Διεύθυνση  Προϋπολογισμού και Δημοσιονομικών Αναφορών και στη Διεύθυνση Οικονομικής  Διαχείρισης, της Γενικής Διεύθυνσης Οικονομικών Υπηρεσιών του Υπουργείου Εργασίας  και Κοινωνικών Υποθέσεων και στη ΔΙΑΣ Α.Ε.

    -  Για την πληρωμή αποζημίωσης  ειδικού σκοπού , η ειδική εντολή πληρωμής της προηγούμενης  παραγράφου  επέχει θέση απόφασης ανάληψης υποχρέωσης.

    - Η εμφάνιση των σχετικών πληρωμών στη δημόσια ληψοδοσία, πραγματοποιείται με την έκδοση συμψηφιστικών χρηματικών ενταλμάτων από τη Διεύθυνση Οικονομικής Διαχείρισης της Γενικής  Διεύθυνσης Οικονομικών Υπηρεσιών  του Υπουργείου Εργασίας Και Κοινωνικών Υποθέσεων .  

    - Η Διεύθυνση Λογαριασμών και Ταμειακού Προγραμματισμού, οι συμβαλλόμενες τράπεζες  και τα λοιπά πιστωτικά ιδρύματα δεν θεωρούνται δημόσιοι υπάλληλοι και ευθύνονται μόνο για τυχόν  λάθη από δικής τους υπαιτιότητα.

    2. Αχρεωστήτως  καταβληθέντα  -αναδρομικότητα  και  συμψηφισμός πληρωμών

    -   Με  την επιφύλαξη τυχόν  προστίμων  που προβλέπονται από άλλες διατάξεις στα φυσικά πρόσωπα  που δηλώνουν ψευδή στοιχεία στην αίτησή τους, επιβάλλονται οι κυρώσεις  που προβλέπονται από την κείμενη  νομοθεσία  σε περίπτωση υποβολής ψευδούς δηλώσεως .

    -  Τυχόν  αχρεωστήτως  καταβληθέντα ποσά καταλογίζονται σε βάρος του ανοικείως λαβόντος, με  απόφαση  του Υπουργού Εργασίας και Κοινωνικών  Υποθέσεων ή του νομίμως εξουσιοδοτημένου  από αυτόν οργάνου και εισπράττονται  κατά τις διατάξεις του ΚΕΔΕ.

    *Διαβάστε αναλυτικά την Υπουργική Απόφαση στη στήλη Σχετικά Αρχεία

    Διαβάστε ακόμα για:

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ