Συνεχης ενημερωση

    Παρασκευή, 16-Αυγ-2019 00:02

    Επαγρυπνείτε, μην ανησυχείτε! Ακόμη τουλάχιστον...

    • Εκτύπωση
    • Αποθήκευση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Τις τελευταίες  τρεις εβδομάδες και ενώ προηγουμένως βρίσκονταν στα ιστορικά υψηλά τους (ή πολύ κοντά), οι μεγάλες παγκόσμιες αγορές παρουσιάζουν μια εικόνα που προβληματίζει. Όχι τόσο λόγω της έντασης με την οποία πραγματοποιούνται οι (όποιες) κινήσεις, αλλά διότι τα γεγονότα που "συνοδεύουν" αυτές τις κινήσεις, θα μπορούσαν ν’ αποδειχτούν εξαιρετικά κρίσιμα και ν’ αποτελέσουν καταλύτες, για δυσμενή περαιτέρω πορεία της παγκόσμιας οικονομίας.

    Ο  εμπορικός πόλεμος μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας που συνεχώς εντείνεται, η περίεργη κατάσταση της Αμερικανικής οικονομίας (π.χ. ανεργία σε ιστορικά χαμηλά την ίδια ώρα που η καμπύλη αποδόσεων των Ομοσπονδιακών ομολόγων παρουσιάζεται ανεστραμμένη) σε συνδυασμό με τη διαφαινόμενη πολιτική αστάθεια τα επόμενα 1,5-2 χρόνια στην πολιτική σκηνή της Υπερδύναμης (το 2019 είναι προεκλογική χρονιά, ο Τραμπ βάλλεται πανταχόθεν ακόμη και από το κόμμα του ενώ οι Δημοκρατικοί δεν μπορούν να καταλήξουν σε κάποιους σοβαρούς υποψήφιους αντιπάλους του), το μπαράζ αρνητικών αποδόσεων στα περισσότερα ομόλογα των μεγάλων ανεπτυγμένων (και όχι μόνο) οικονομιών του πλανήτη, είναι μερικά μόνο από αυτά. Όλα δε, θα μπορούσαν να δημιουργήσουν σοβαρότατα προβλήματα στην παγκόσμια οικονομική ανάπτυξη.

    Ο πραγματικός κίνδυνος όμως, ο μεγάλος φόβος, ουσιαστικά είναι ένας, ο στασιμοπληθωρισμός (deflation). Με απλά λόγια, πρόκειται για την μη ικανοποιητική (και αρκετή) για τη δημιουργία πλούτου, κίνηση χρήματος, επενδύσεων κ.λπ. Έχει σαν αποτέλεσμα τη μετατροπή κάθε οικονομικού στοιχείου σε ζωντανό-νεκρό (ζόμπι) και τον αργό και βασανιστικό "θάνατο" κάθε οικονομικής δραστηριότητας. Γνωστότερη περίπτωση μεγάλης κρίσης στασιμοπληθωρισμού, η Αμερικανική κρίση του Μεσοπολέμου, που ρήμαξε τις ΗΠΑ μετά το κραχ του 1929, δημιουργώντας τεράστια οικονομικά προβλήματα σε όλο τον πλανήτη. Προβλήματα τα οποία, για να ξεπεραστούν πλήρως, χρειάστηκε ένας δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος...

    Το (διαφορετικό αλλά απόλυτα συγγενές με αυτό του πληθωρισμού) Τέρας, έκανε την επανεμφάνισή του παγκόσμια στα τέλη του 2008, με την κρίση των subprime στεγαστικών δανείων στις Ηνωμένες Πολιτείες. Από τότε, άλλοτε έντονα και άλλοτε ήπια, είναι η πανταχού παρούσα Δαμόκλειος σπάθη που απειλεί να προκαλέσει μία νέα, πραγματικά παγκόσμια οικονομική καταστροφή. 

    Οι οικονομικοί παράγοντες και οι αρμόδιοι ελεγκτές βλέπουν το θηρίο που παραμονεύει, τη μια στιγμή να επιτίθεται και την επόμενη να υποχωρεί "πληγωμένο". Το πολεμούν λυσσαλέα και, τουλάχιστον έως τώρα, καταφέρνουν να το ελέγχουν. Ο προβληματισμός όμως παραμένει. Καθώς έχουν χρησιμοποιηθεί πρωτόγνωρα και εντελώς αντισυμβατικά μέσα αντιμετώπισής του (αρνητικά επιτόκια καταθέσεων και δανεισμού ενώ γενικότερα το χρήμα ρέει άφθονο από "την πόρτα του ελικοπτέρου") εδώ και χρόνια, χωρίς οριστικό αποτέλεσμα, μήπως στο τέλος υπάρξει έλλειψη "όπλων και πυρομαχικών" για την αντιμετώπισή του;

    Αυτό είναι ένα ερώτημα που μπορεί ν’ απαντηθεί με βεβαιότητα, μόνο όταν προκύψει η ανάγκη. Αλλά οι κεντρικοί τραπεζίτες (κατ’ εξοχήν φύσει και θέσει αρμόδιοι για την παραγωγική σταθερότητα των τιμών και τις ροές χρήματος στις οικονομίες) είναι κατηγορηματικοί: δεν υπάρχει περίπτωση να μην διαθέτουν άλλους πόρους και  τρόπους αύξησης του πληθωρισμού. Για να είμαστε ειλικρινείς, μέχρι σήμερα η πρακτική αποδεικνύει πως όντως έτσι έχουν τα πράγματα και τους δικαιώνει. Η απορία όμως παραμένει...

    Όσο έντονη και αν είναι πάντως, δεν αρκεί για να αιτιολογήσει μια αλλαγή κατεύθυνσης στο παγκόσμιο οικονομικό γίγνεσθαι και να προκαλέσει την επικράτηση του Τέρατος. Πρόκειται για ένα σκεπτικό που ελάχιστα πραγματικά δεδομένα το επιβεβαιώνουν, ενώ ο αντίλογος διαθέτει ισχυρότατα επιχειρήματα και πληθώρα όπλων αντίδρασης.

    Άρα, παρ’ όλα τα γκρίζα σύννεφα στον ορίζοντα, τίποτα δεν προϊδεάζει πως βρισκόμαστε μπροστά στο ενδεχόμενο να ξεκινά μια νέα καθοδική αγορά (bear market) και όλα συντείνουν στην πιθανότητα να βρισκόμαστε μπροστά σε μία από τις ελάχιστες τα τελευταία (πολλά) χρόνια, αλλά απόλυτα αναγκαίες για την υγεία των αγορών, ουσιαστικές διορθωτικές κινήσεις. 

    Εάν αυτός ο συλλογισμός είναι ορθός και σε ποιον βαθμό, θα ξεκαθαρίσει στους επομένους δύο με τρεις μήνες (ας μην ξεχνάμε την εποχικότητα του φθινοπώρου). Μέχρι τότε η αναταραχή θα είναι εμφανής στα χρηματιστηριακά ταμπλό, αλλά χωρίς ιδιαίτερους λόγους ανησυχίας επί της ουσίας. Εκτός εάν αλλάξουν τα δεδομένα και έχουμε απτές αποδείξεις πως κατευθυνόμαστε διεθνώς προς μεγάλη και παρατεταμένη ύφεση...

    Μέχρι να εμφανιστούν αυτά τα στοιχεία, εάν εμφανιστούν  ποτέ, χρειάζεται μόνο προσοχή και επαγρύπνηση. Τίποτα περισσότερο αλλά και τίποτα λιγότερο…

    Πέτρος Λάζος
    petros.lazos@capital.gr 

    Τίποτα από τα ανωτέρω, δεν αποτελεί προτροπή ή σύσταση για αγορά, πώληση ή οποιαδήποτε πράξη ή συμμετοχή σε πράξεις επί μετοχών, ομολόγων και λοιπών χρηματοοικονομικών προϊόντων και υπηρεσιών.

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

    Δειτε τα πρωτοσελιδα ολων των εφημεριδων