Ευκαιρίες και κίνδυνοι της επόμενης μέρας...

Του Κώστα Στούπα 

Το πλέον αδιαπέραστο σκότος προκύπτει λίγο πριν το ξημέρωμα, αναφέρει μια παλιά χρηματιστηριακή παροιμία των "ταύρων" (των προσδοκούντων ανατίμηση των μετοχών).

Κατά αυτήν την έννοια η εν εξελίξει άνοδος του ελληνικού χρηματιστηρίου, η οποία από αρκετούς ερμηνεύεται σαν προάγγελος της αναγέννησης της ελληνικής οικονομίας, αμέσως μετά την εξασθένιση της επιδημίας αναμένεται να αποκτήσει περιεχόμενο  και συνέχεια...

Η αλήθεια είναι πως το ελληνικό χρηματιστήριο τις τελευταίες εβδομάδες βρίσκεται στην αιχμή των παγκόσμιων αποδόσεων.  Τον τελευταίο μήνα ηγείται με κέρδη για τον Γενικό Δείκτη πάνω από 33%, με  εκείνο της Μαδρίτης να ακολουθεί με 21%, τον γερμανικό (DAX) να έπεται με 6,5% και τον S&P 500 να καταγράφει  απόδοση μόνο 5,3%.

Το σήμα της εκκίνησης για όλες τις αγορές το έδωσαν τα καλά νέα της επίσπευσης των εμβολίων για την πανδημία. Το πακέτο των 32 δισ. για την επούλωση των συνεπειών της επιδημίας εκλαμβάνεται σαν η τελευταία ευκαιρία για την επανατοποθέτηση της ελληνικής οικονομίας σε τροχιά...

Η αλήθεια είναι πως το πακέτο αυτό για κάποιους κλάδους και κάποιες επιχειρήσεις θα αποδειχτεί σανίδα σωτηρίας και κερδοφορίας. Το ενδεχόμενο αυτό αποτελεί μια ικανοποιητική ερμηνεία του ενδιαφέροντος που έχει προκύψει για κάποιους κατασκευαστικούς και βιομηχανικούς ομίλους για τον έλεγχο των οποίων ερίζουν ευρωπαϊκά και αμερικάνικα κεφάλαια.

Αλήθεια είναι επίσης πως η επόμενη μέρα της πανδημίας δεν θα είναι εύκολη για την ελληνική οικονομία και κοινωνία ως σύνολο. Οι μήνες της πανδημίας λειτούργησαν σαν νεκρός χρόνος για τις επιχειρηματικές και οικονομικές εξελίξεις στη μικροκλίμακα...

Οι δαπάνες διαβίωσης των νοικοκυριών όμως συνεχίστηκαν αυτή την περίοδο, το ίδιο και οι δαπάνες εξυπηρέτησης των υποχρεώσεων των επιχειρήσεων.

Πόσες από τις 700 χιλ. μικρές επιχειρήσεις θα είναι σε θέση να λειτουργήσουν στις αρχές του επόμενου Φθινοπώρου όταν καλώς εχόντων των πραγμάτων η οικονομική δραστηριότητα θα αρχίσει να επανέρχεται σε κάποιου είδους κανονικότητα;

Οι εκτιμήσεις θέλουν το ένα τρίτο περίπου αυτών να μην επανέρχεται στην προηγούμενη κανονικότητα. Τούτο αποτελεί όφελος για τις υπόλοιπες που θα καταφέρουν να επιβιώσουν, καθώς χωρίς προσπάθεια θα αποσπάσουν το μερίδιό τους.

Το πρόβλημα είναι πως αν κατεβάσουν ρολά 200 χιλ. επιχειρήσεις, πάνω από 500 χιλ. άνθρωποι θα μείνουν χωρίς απασχόληση και εισόδημα, συμπιέζοντας τη συνολική ζήτηση...

Η επόμενη μέρα της επιδημίας λοιπόν αποτελεί μια περίπλοκη εξίσωση το αποτέλεσμα της οποίας κανένας ακόμη δεν είναι σε θέση να εκτιμήσει καθώς δεν είναι γνωστές αρκετές παράμετροι.

Κατά τη διάρκεια της επιδημίας συντελούνται δραματικές αλλαγές συνηθειών οι οποίες σηματοδοτούν ριζικές επιχειρηματικές ανατροπές. Ο αριθμός αυτών που εργάζεται από μακριά αυξήθηκε δραματικά. Το ίδιο και ο αριθμός αυτών που ψωνίζουν χωρίς να πάνε στο σούπερ μάρκετ. Αποτελούν δύο μόνο παραδείγματα αλλά αμφότερα θα έχουν επίδραση στην κατανάλωση των καυσίμων, τις τιμές των επαγγελματικών ακινήτων κ.ά.

Από την επιδημία κάποιοι τομείς της οικονομίας θα βγουν κερδισμένοι, κάποιοι χαμένοι και κάποιοι θα εξαφανιστούν. Στο σύνολο όμως θα υπάρξουν αναταράξεις οικονομικές, κοινωνικές και άρα και πολιτικές...

Αν προσθέσετε και τη γεωπολιτική ρευστότητα παγκοσμίως και ειδικότερα στην περιοχή που βρίσκεται η χώρα, θα είναι δύσκολο να προβλέψει κάποιος την κατάσταση που θα επικρατεί σε ένα χρόνο από σήμερα.

Το χρηματιστήριο...

Η αβεβαιότητα και οι επιχειρηματικές ανατροπές εξάπτουν την φαντασία και τις προσδοκίες των επενδυτών στο χρηματιστήριο.

Η τεράστια  ρευστότητα που διοχετεύουν στις οικονομίες οι παγκόσμιες τράπεζες αναζητεί διόδους κερδοσκοπίας στο σύστημα συγκοινωνούντων δοχείων των παγκόσμιων αγορών. Μοιραία κάποιες σταγόνες έφτασαν και στην άνυδρη εδώ και χρόνια ελληνική αγορά.

Τούτο, για κάποιους νουνεχείς θα μπορούσε να εκληφθεί και ως σημάδι ανησυχίας παρά ενθάρρυνσης...

Στο τέλος ενός χρηματιστηριακού κύκλου αφού οι καλές μετοχές (και αγορές) έχουν εξαντλήσει τα όρια ανόδου, οι εθισμένοι στις αστρονομικές αποδόσεις επενδυτές αναζητούν ευκαιρίες στα δεύτερα και τρίτα "χαρτιά".

Τότε ακολουθεί το ράλι από τα "σαπάκια" για τα όρια του οποίου δεν μπορεί να υπάρξει πρόβλεψη.

Για να γίνει τούτο περισσότερο κατανοητό θα αναφέρω πως ο  λεγόμενος "δείκτης Buffett" ο οποίος μετρά την κεφαλαιοποίηση της αγοράς του Wilshire 5000 σε σχέση με το ΑΕΠ των ΗΠΑ έχει ξεπεράσει το 180%.

Τούτο σημαίνει πως η κεφαλαιοποίηση των 5.000 εισηγμένων των  αμερικανικών χρηματιστηρίων έχει φτάσει τα 38,7 τρισ. δολάρια έναντι 21,1 τρισ. δολάρια που υπολογίζεται το ΑΕΠ των ΗΠΑ.

Με βάση τα ιστορικά στοιχεία όταν ο δείκτης αυτός είναι περί το 70-80% του ΑΕΠ αποτελεί ένα καλό σήμα για είσοδο στα χρηματιστήρια και πάνω από το 100% είναι προειδοποίηση για λήψη αποστάσεων...

Υπό την έννοια αυτή αν κάποιος ρωτήσει αν οι 4.000 μονάδες του S&P 500 βρίσκονται εγγύτερα ή οι 2.000 μονάδες μη βιαστείτε να απαντήσετε...

Τι σχέση έχει το ελληνικό χρηματιστήριο και ο Γενικός Δείκτης με τον Wilshire 5000 και τον S&P 500; Είναι απλό, την ίδια που έχουν οι παραπόταμοι και τα αρδευτικά κανάλια της Αιγύπτου με τον Νείλο.

Αν στο παγκόσμιο σύστημα των αγορών που μοιάζει με σύστημα συγκοινωνούντων δοχείων μειωθεί η στάθμη της κεντρικής λίμνης στο μισό, πολλά κανάλια άρδευσης θα στεγνώσουν και κάποιες καλλιέργειες θα καταστραφούν ασχέτως και από τη στρεμματική απόδοση της περιοχής...

Βλέπε:A popular stock-market indicator flashes red as Dow soars to records Friday

kostas.stoupas@capital.gr