Μας συμφέρει Μπάιντεν ή Τραμπ;...

Του Κώστα Στούπα

Έχει διαμορφωθεί μια ευρεία πλέον πεποίθηση στην ελληνική κοινή γνώμη πως η πιθανή εκλογή του Τζο Μπάιντεν θα ωφελήσει την Ελλάδα έναντι της Τουρκίας σε σχέση με την επανεκλογή του Ντόναλντ Τραμπ.

Η πεποίθηση αυτή αποτελεί έναν από τους λόγους που αν ψήφιζαν οι Έλληνες στις αμερικάνικες εκλογές θα ψήφιζαν κατά τη συντριπτική πλειοψηφία τον Μπάιντεν.

Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα της "Prorata" για λογαριασμό της "Εφημερίδας των Συντακτών", το 71% των Ελλήνων θα έριχνε την ψήφο του στον Τζο Μπάιντεν έναντι μόνο 15% που θα επέλεγε τον Ντόναλντ Τραμπ, ενώ ένα 14% απαντά "Δεν ξέρω", "Δεν απαντώ"...

Αναλυτικότερα, με βάση την ίδια πάντα δημοσκόπηση, οι ψηφοφόροι της ΝΔ επιλέγουν Τραμπ σε ποσοστό 10%, το οποίο είναι διπλάσιο σε σχέση με τους ψηφοφόρους των άλλων κομμάτων, ενώ σχετικά χαμηλό είναι το ποσοστό των ψηφοφόρων του ΚΚΕ υπέρ του Τζο Μπάιντεν (52%).

Δύο στους τρεις ψηφοφόρους της Ελληνικής Λύσης επιλέγουν Τραμπ, ενώ ένα μεγάλο ποσοστό πολιτών που διάκεινται φιλικά στη ΝΔ θεωρούν ότι οι διαδηλώσεις στις ΗΠΑ είναι επικίνδυνες για την κοινωνική ειρήνη.

Οι  προεδρικές εκλογές στις ΗΠΑ είναι προγραμματισμένες για τις 3 Νοεμβρίου και  ο Δημοκρατικός υποψήφιος, Τζο Μπάιντεν, σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις, φαίνεται πως υπερέχει του Τραμπ με ευδιάκριτη διαφορά.

Βλέπε: Τραμπ ή Μπάιντεν: Τι ψηφίζουν οι Έλληνες - Γκάλοπ της ProRata

Ανάλογες φαίνονται οι διαθέσεις και της ελληνοαμερικανικής κοινότητας που εν αντιθέσει με τους εν Ελλάδι Έλληνες ένα σημαντικό ποσοστό της λαμβάνει μέρος στις αμερικάνικες εκλογές.

Στη στάση αυτή φαίνεται να έχει συμβάλει η σχέση του Τζο Μπάιντεν με την ελληνομερικανική κοινότητα από την εποχή που σαν γερουσιαστής είχε υποστηρίξει πολλές φορές τις θέσεις της Ελλάδας και της Κύπρου.

Επίσης καθόλου τυχαία δεν πρέπει να θεωρείται η προ ημερών επαναφορά στη δημοσιότητα περσινών δηλώσεων του Μπάιντεν εναντίον του Ερντογάν, οι οποίες εκνεύρισαν την Άγκυρα.

Στις δηλώσεις αυτές προς τους New York Times, o υποψήφιος των Δημοκρατικών δήλωνε πως ο Τούρκος Πρόεδρος πρέπει να πληρώσει ένα τίμημα για την ευρύτερη στάση του. 

"Μπορούμε να υποστηρίξουμε εκείνα τα στοιχεία της τουρκικής ηγεσίας που εξακολουθούν να υπάρχουν και να πάρουμε περισσότερα από παλιά.

Να τα ενθαρρύνουμε να είναι σε θέση να αναλάβουν και να νικήσουν τον Ερντογάν, όχι με πραξικόπημα... όχι με πραξικόπημα αλλά μέσω της εκλογικής διαδικασίας "ανέφερε  μεταξύ άλλων χαρακτηριστικά ο υποψήφιος των Δημοκρατικών.

Η απάντηση από πλευράς Άγκυρας υπήρξε άμεση από τον  εκπρόσωπο της τουρκικής προεδρίας, Ιμπραχήμ Καλίν, ο οποίος  σε ανάρτησή του στο twitter ανέφερε πως η άποψη του Τζο Μπάιντεν για την Τουρκία βασίζεται σε "καθαρή άγνοια, αλαζονεία και υποκρισία".

"Οι ημέρες που διατάζατε την Τουρκία έχουν τελειώσει. Αλλά αν ακόμα νομίζετε ότι μπορείτε να το κάνετε, πολύ ευχαρίστως. Θα πληρώσετε το τίμημα"…

Βλέπε: Καλίν σε Μπάιντεν: Μην αμφισβητείτε τον Ερντογάν - θα πληρώσετε το τίμημα

Σημαντικό ρόλο στις συμπάθειες των Ελλήνων προς τον υποψήφιο των Δημοκρατικών έπαιξαν και τα όσα αποκάλυψε πρόσφατα ο πρώην  συνεργάτης του Τράμπ, Τζον Μπόλτον.

Ο  Μπόλτον σε βιβλίο που κυκλοφόρησε το Καλοκαίρι άφηνε υπόνοιες για περίεργα ρουσφέτια του Αμερικάνου προέδρου προς τον Τούρκο ομόλογό του σε σχέση με την εμπλοκή της οικογένειας του δεύτερου σε σκάνδαλο τουρκικής τράπεζας με διεθνείς διαστάσεις.

Ο πρόεδρος Τραμπ απέσυρε τα αμερικανικά στρατεύματα από την Συρία και επέτρεψε στην Τουρκία να αναλάβει τη μάχη ενάντια στο Ισλαμικό Κράτος παρά τις προειδοποιήσεις από τη δική του κυβέρνηση και τον Γάλλο πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν ανέφερε συγκεκριμένα  ο Τζον Μπόλτον.

Βλέπε: Αποκαλύψεις στο βιβλίο του Μπόλτον: Ο Τραμπ αγνοούσε Μακρόν, Πομπέο, Μνούτσιν για τον Ερντογάν

Γεγονότα σαν τα παραπάνω  καταδεικνύουν τα αίτια  προτίμησης της ελληνικής κοινής γνώμης και της ελληνοαμερικανικής κοινότητας προς τον υποψήφιο των Δημοκρατικών.

Η γενικότερη πεποίθηση  θυμίζει τις υψηλές προσδοκίες που είχαν δημιουργηθεί σε σχέση με τις ελληνοτουρκικές διαφορές κατά την εκλογή του Τζίμυ Κάρτερ, οι οποίες στη συνέχεια διαψεύστηκαν.

Η στάση των ΗΠΑ έναντι της Ελλάδας και της Τουρκίας εξαρτάται κυρίως από τα αμερικανικά συμφέροντα στην περιοχή  και τις γενικότερες επιδιώξεις των ΗΠΑ. Η Τουρκία είναι μια σημαντική δύναμη που μοιάζει με σφήνα στα πλευρά της Ρωσίας και κατέχει μια δεσπόζουσα γεωγραφική θέση στην ευρύτερη περιοχή της ΝΑ Μεσογείου, της Μέσης Ανατολής μέχρι τον περσικό Κόλπο.

Η Δύση δεν πρόκειται να εγκαταλείψει εύκολα ένα τόσο στρατηγικής σημασίας σύμμαχο όπως η Τουρκία. Τούτο όμως  δεν σημαίνει πως θα ανεχτεί και να "τσαλακωθεί" μια σύμμαχος χώρα όπως η Ελλάδα που πέραν πολλών άλλων  συνιστά και μια  "βαλβίδα" ελέγχου στις τουρκικές φιλοδοξίες και μεγαλοϊδεατισμούς.

Η διαφορά του Τζο Μπάιντεν σε σχέση με τον Ντόναλντ Τραμπ συνίσταται κυρίως στο ότι ο πρώτος είναι ένα συγκροτημένος πολιτικός που ακολουθεί τους άξονες που έχουν χαράξει τα αρμόδια θεσμικά όργανα που διαμορφώνουν την εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ, ενώ ο δεύτερος είναι απρόβλεπτος και κυκλοθυμικός.

Χαρακτηριστικός είναι ο ανεύθυνος τρόπος με τον οποίο ο πρόεδρος Τραμπ εγκατέλειψε τους Κούρδους συμμάχους του στη Βόρεια Συρία στα "νύχια" της Τουρκίας με αστείες δικαιολογίες όπως το γεγονός πως οι τελευταίοι δεν μετείχαν στην απόβαση στη Νορμανδία.

Βέβαια, ένας  κυκλοθυμικός χαρακτήρας  και ενίοτε δηλώσεις και αποφάσεις που υποδηλώνουν "ακαταλόγιστο" ενίοτε μπορεί να ευνοήσουν την μία ή την άλλη πλευρά με απρόβλεπτο αλλά αποτελεσματικό τρόπο.

Κανένας λαός ή κυβέρνηση όμως δεν μπορεί να εξαρτά ζητήματα που άπτονται τα μακροπρόθεσμα εθνικά συμφέροντα από την τύχη και "κυκλοθυμικές" αποφάσεις τρίτων.

Μια ουσιώδης διαφορά μεταξύ Μπάιντεν και Τραμπ έγκειται στον τρόπο  που οι δύο υποψήφιοι βλέπουν τον ρόλο των ΗΠΑ στις διεθνείς εξελίξεις.

Ο Τραμπ φαίνεται να εκφράζει περισσότερο τα τμήματα εκείνα της αμερικάνικης κοινωνίας που επιθυμούν την απόσυρση της αμερικάνικης ισχύος από πολλά σημεία του πλανήτη. Ταυτίζεται περισσότερο με τους απομονωτιστές. Τούτο επιφανειακά μπορεί να τον χαρακτηρίζει ένα ειρηνόφιλο πρόεδρο που αποφεύγει τους πολέμους. Η απόσυρση της ισχύος των ΗΠΑ όμως δημιουργεί κενά τα οποία προσπαθούν να καλύψουν άλλες δυνάμεις με αποτέλεσμα την αύξηση της έντασης των τριβών στις περιοχές αυτές.

Μια μικρή χώρα σαν την Ελλάδα που έχει διαφορές με μια μεγαλύτερη χώρα έχει συμφέρον από την παρουσία μιας ισχυρής δύναμης που εγγυάται το στάτους στην περιοχή της.

kostas.stoupas@capital.gr