Ένα εργοστάσιο, ένα φονικό και η Ελλάδα

Ο Tim Cook, CEO της Apple, είχε πει δημόσια ορισμένα πράγματα ήδη από το 2017, εννέα χρόνια πριν. Τοποθετήθηκε ολοκάθαρα στο τότε συνέδριο του Fortune και ξεκαθάρισε: το παραμύθι με τα "φτηνά εργατικά χέρια" της Κίνας έχει τελειώσει. Οι μεγάλες εταιρείες, τεχνολογικές και μη, δεν έχουν την παραγωγή τους εκεί λόγω του φτηνού εργατικού κόστους. Πηγαίνουν εκεί, διότι υπάρχει μια δεξαμενή στελεχών με σύγχρονες, απαραίτητες δεξιότητες, σε αριθμούς που ο υπόλοιπος κόσμος απλώς δεν μπορεί να φανταστεί ούτε στον ύπνο του. "Στις ΗΠΑ αν ψάξεις για σοβαρούς tooling engineers, θα γεμίσεις ένα δωμάτιο. Στην Κίνα γεμίζεις πολλά γήπεδα με εξαιρετικούς υποψήφιους", είχε πει. Και είχε απόλυτο δίκιο.

Χωρίς αυτό το οικοσύστημα εκπαίδευσης και skilling, ένα προϊόν που σχεδιάζουν οι "γκουρού" στην Καλιφόρνια δεν μπορεί να παραχθεί ποτέ μαζικά. Αυτή ήταν η ωμή αλήθεια τότε και σήμερα ισχύει περισσότερο από ποτέ. Μόνο που πλέον οι Κινέζοι μηχανικοί, ασχολούνται με πολύ σοβαρότερα projects από την συναρμολόγηση iPhones ή iPads…

Επτά χρόνια μετά π.χ., η κατάσταση είχε ήδη προχωρήσει πολύ μακρύτερα. Τον Φεβρουάριο του 2024, η Xiaomi εγκαινίασε στο Πεκίνο εργοστάσιο που παράγει ένα smartphone/δευτερόλεπτο, χωρίς να απασχολεί ούτε έναν εργάτη στην παραγωγή. Ένα "dark factory" που δουλεύει 24 ώρες το 24ωρο, επτά ημέρες την εβδομάδα στο απόλυτο σκοτάδι, καθώς τα ρομπότ δεν χρειάζονται λάμπες για να "δουν". Δεν είναι κάποιο πείραμα, ούτε ένα demo για να εντυπωσιαστούν οι μέτοχοι. Είναι κανονική βιομηχανική εγκατάσταση, με εξωπραγματικούς ρυθμούς παραγωγής και ελάχιστο κόστος. Οικονομίες κλίμακος, παραγωγικότητα, αυτονομία και επομένως ανταγωνιστικότητα που τρομάζουν. Δεν πρόκειται για μία απλή εφαρμογή σύγχρονων τεχνολογιών, αλλά για την απόλυτη επίδειξη βιομηχανικής ισχύος…

Φτάνοντας στο παρόν, μόλις προχτές στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού, το όλο γεωπολιτικό σκηνικό δείχνει να μεταβάλλεται αργά, αλλά σταθερά και καθημερινά, σε θρίλερ. Στη Μινεάπολη των ΗΠΑ έπεσε νεκρός από σφαίρες ομοσπονδιακών πρακτόρων του ICE (Immigration and Customs Enforcement) o Alex Jeffrey Pretti, νοσηλευτής ΜΕΘ και Αμερικανός πολίτης. Τον αφόπλισαν, του πήραν το νόμιμο όπλο και τον πυροβόλησαν παρότι, όπως ξεκάθαρα φαίνεται στα πολλά videos που υπάρχουν από την σκηνή του εγκλήματος, δεν αποτελούσε πια απειλή. 

Αποτέλεσμα; Χάος, λαϊκή οργή σε ολόκληρη την χώρα, διαδηλώσεις στους -10οC και στους -20οC με την ένοπλη Εθνοφρουρά πλέον στους δρόμους της μεγαλύτερης πόλης της Πολιτείας Μινεσότα. Αυτά συμβαίνουν μέσα στην καρδιά των ΗΠΑ, σε μια κοινωνία που υποτίθεται ότι συζητάει για δικαιώματα και κράτος δικαίου, ενώ στην πραγματικότητα έχει αρχίσει να αποσυντίθεται και, με δεδομένο το status των ΗΠΑ στο παγκόσμιο γεωπολιτικό σκηνικό, να οδηγεί τον πλανήτη σε μία άνευ προηγουμένου αναδιάταξη του status quo, διακινδυνεύοντας την ειρήνη και ασφάλεια όλων.

Με τούτα και τ’ άλλα, ενώ ο κόσμος αλλάζει αλλεπάλληλα πίστες με ταχύτητες που δύσκολα παρακολουθεί το ανθρώπινο μυαλό και η οικονομική ισχύς μετατοπίζεται βίαια από την Δύση στην Ανατολή, εμείς εδώ στην Ελλάδα παραμένουμε στη νιρβάνα των μικροπολιτικών καυγάδων και του εσωτερικού κουτσομπολιού. Τσακωνόμαστε για το αν η Όλγα Κεφαλογιάννη "φωτογράφισε" τροπολογίες για τη συνεπιμέλεια των παιδιών της, αναλύουμε τι είπε η Μαρία Καρυστιανού για το νέο της κόμμα ή τις αμβλώσεις και εξακολουθούμε να ψάχνουμε αν υπήρχε ξυλόλιο στα τρένα των Τεμπών ή εάν το νέο κόμμα Τσίπρα… "θα απογειωθεί". Ενώ την ίδια ώρα αδιαφορούμε π.χ. για το γεγονός ότι από το 2022 υπάρχει μελέτη του Αστεροσκοπείου Αθηνών που δείχνει τα επικίνδυνα σημεία της Αττικής σε περίπτωση ακραίων φυσικών φαινομένων και προσδιορίζει τις πιθανές ασφαλείς οδούς διαφυγής κ.λπ. Η οποία μελέτη έχει μείνει στο συρτάρι, "για να μην πληγούν οι τιμές των ακινήτων". Δηλαδή για να μην έχουν κάποιοι πολιτικό κόστος. Εάν είχε δημοσιευτεί εγκαίρως και χρησιμοποιηθεί σωστά όμως, θα είχαν σωθεί ζωές. Ακόμη και στην πρόσφατη νεροποντή της περασμένης εβδομάδας…

Βρισκόμαστε στο σημείο όπου, ενώ η τεχνολογία αναγκάζει τους πάντες στον πλανήτη να αναθεωρήσουν "τα πάντα όλα" (sic), εμείς συνεχίζουμε να βράζουμε στο ζουμί της μιζέριας μας, να χασκογελάμε με τα μικρά κι ασήμαντα, κοροϊδεύοντας όποιον τολμά να χτυπά καμπανάκια.

Αντί να κοιτάμε την ουσία, καταβάλλουμε άοκνες προσπάθειες να πνιγούμε, και πάλι, σε μια κουταλιά νερό. Με μόνη ελπίδα σωτηρίας να φαίνεται μακριά στο βάθος του τούνελ, να υπάρξουν κάποιοι Έλληνες που θα μάθουν στα παιδιά τους Κινέζικα, Ινδικά, Τούρκικα και Ουρντού. Τουλάχιστον αν δεν μπορούμε να ανέβουμε στο τρένο, να έχουμε την δυνατότητα να κάνουμε τους αχθοφόρους των επιβατών. Κάποια στιγμή στο απώτερο μέλλον βέβαια, γιατί για άμεσα δεν… προβλέπεται.

Πέτρος Λάζος

petros.lazos@capital.gr