Του Στάθη Βασιλόπουλου
"Και μετά το Ταμείο Ανάκαμψης, τι;" Το ερώτημα αυτό επανέρχεται ολοένα και πιο πιεστικά στον κλάδο της Πληροφορικής, καθώς πλησιάζει η κρίσιμη προθεσμία του Ιουνίου για την ολοκλήρωση των έργων που χρηματοδοτούνται από το RRF. Οι εταιρείες τεχνολογίας έχουν επιδοθεί σε έναν πρωτοφανή αγώνα δρόμου, επιχειρώντας να παραδώσουν σύνθετα ψηφιακά έργα μέσα σε εξαιρετικά ασφυκτικά χρονοδιαγράμματα, υπό την πίεση αυστηρών οροσήμων και απαιτητικών ελέγχων.
Τα τελευταία χρόνια, το Ταμείο Ανάκαμψης λειτούργησε ως βασικός μοχλός ανάπτυξης για τον κλάδο, τροφοδοτώντας με σημαντικούς πόρους τον ψηφιακό μετασχηματισμό του Δημοσίου και όχι μόνο. Ωστόσο, όσο η "ώρα μηδέν" πλησιάζει, η αγωνία εντείνεται, τόσο για την επιτυχή ολοκλήρωση των έργων όσο και για την επόμενη ημέρα.
Με "καύσιμο" τους πόρους του RRF, οι εταιρείες του κλάδου κατέγραψαν εντυπωσιακούς ρυθμούς ανάπτυξης, με το ανεκτέλεστο έργων να εκτινάσσεται – μόνο για τους μεγάλους "παίκτες" ξεπερνά τα 2,5 δισ. ευρώ- χωρίς να συνυπολογίζονται οι τηλεπικοινωνιακοί πάροχοι που τα τελευταία χρόνια έχουν μπει δυναμικά στο ICT.
Ωστόσο, το μεγαλύτερο μέρος των έργων έχει ήδη προκηρυχθεί και υλοποιείται, με την πλειονότητά τους να πρέπει να παραδοθεί έως τα μέσα του 2026. Υπό αυτό το πρίσμα, το νέο έτος αναμένεται να αποτελέσει το σημείο κορύφωσης σε επίπεδο πωλήσεων και κερδών για τις εταιρείες που πρωταγωνίστησαν στον ψηφιακό μετασχηματισμό, αλλά και για μικρότερες επιχειρήσεις που συμμετείχαν στα έργα μέσω κοινοπραξιών ή ως υπεργολάβοι.
Το μεγάλο ερώτημα είναι η επόμενη ημέρα. Τα έργα του Ταμείου Ανάκαμψης, παρότι "φαραωνικά" σε προϋπολογισμό, είναι σε μεγάλο βαθμό έργα "one-off", ενώ μέχρι σήμερα δεν έχει προβλεφθεί κανένα χρηματοδοτημένο πλαίσιο για τη συντήρηση και αναβάθμιση των ψηφιακών υποδομών του Δημοσίου. Σύμφωνα με εκτιμήσεις της αγοράς, το ετήσιο κόστος συντήρησης αυτών των υποδομών θα μπορούσε να φτάσει τα 750 εκατ. έως 1 δισ. ευρώ, καθιστώντας τη βιωσιμότητά τους κρίσιμο ζήτημα τα επόμενα χρόνια.
Σε πρόσφατη τοποθέτησή του, ο διευθύνων σύμβουλος της Vodafone, Αχιλλέας Κανάρης, τόνισε ότι η μετάβαση μετά το Ταμείο Ανάκαμψης δεν θα είναι εύκολη, επισημαίνοντας, παράλληλα ότι η κυβέρνηση δείχνει θετική διάθεση για χρηματοδότηση της συντήρησης των έργων ψηφιοποίησης. Το θέμα της συντήρησης βρίσκεται ήδη στην ατζέντα του αρμόδιου υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης και έχουν γίνει ήδη οι πρώτες κινήσεις με στόχο να καθοριστούν με ακρίβεια οι απαιτήσεις και οι αντίστοιχες δαπάνες για κάθε φορέα. Την ίδια ώρα εξετάζονται επιπλέον χρηματοδοτικά εργαλεία, με αιχμή το νέο ΕΣΠΑ, που λόγω RRF δεν ήταν σε πρώτο πλάνο, αλλά και ευρωπαϊκά προγράμματα όπως είναι για παράδειγμα το SAFE, κυρίως στο κομμάτι που αφορά στην κυβερνοασφάλεια.
Στόχος είναι να διασφαλιστεί η συνέχεια κρίσιμων ψηφιακών υποδομών και υπηρεσιών, αλλά και να διατηρηθεί ο ρυθμός επενδύσεων στην τεχνολογία, σε μια περίοδο που το Ταμείο Ανάκαμψης τελειώνει. Για τα έργα που ενδέχεται να μην προχωρήσουν με πόρους του Ταμείου , αλλά έχουν πρωτεύουσα σημασία για τον ψηφιακό μετασχηματισμό, τα αρμόδια υπουργεία θα συνεργαστούν ώστε να βρεθούν εναλλακτικά χρηματοδοτικά εργαλεία. Πάντως όπως επισημαίνουν παράγοντες της αγοράς, ο κλάδος έχει βρεθεί και άλλες φορές κατά το παρελθόν μπροστά στο τέλος ενός χρηματοδοτικού προγράμματος, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι ήρθε η καταστροφή.
Σε αυτό το πλαίσιο, οι εταιρείες Πληροφορικής καλούνται να επαναπροσδιορίσουν τη στρατηγική τους για την "επόμενη μέρα". Με δεδομένο ότι το RRF δεν θα αποτελεί πλέον τον βασικό τροφοδότη έργων, το ενδιαφέρον στρέφεται ολοένα και περισσότερο στον ιδιωτικό τομέα. Ο ψηφιακός μετασχηματισμός επιχειρήσεων, η κυβερνοασφάλεια, τα έργα cloud, τα data centers, η τεχνητή νοημοσύνη και οι λύσεις αυτοματοποίησης αναμένεται να αποτελέσουν βασικούς πυλώνες ανάπτυξης, καθώς οι επιχειρήσεις επιχειρούν να ενισχύσουν την ανταγωνιστικότητά τους σε ένα απαιτητικό διεθνές περιβάλλον. Παράλληλα, πολλές εταιρείες του κλάδου στρέφουν πλέον το ενδιαφέρον τους στον πολλά υποσχόμενο τομέα της αμυντικής τεχνολογίας.
Ασαφές ωστόσο είναι ακόμη αν το θεσπίζει ή κάνει δήλωση για τις εντυπώσεις.
Η παροχή σταμάτησε εξαιτίας της πτώσης της θερμοκρασίας και των αυξημένων αναγκών της Τεχεράνης.
Συνολικά, οι 12 μεγαλύτεροι μεταφορείς ενίσχυσαν τους στόλους τους με 170 νέα πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων.
Ο εθνολαϊκιστής πρωθυπουργός Μπάμπις όχι μόνο απορρίπτει το ευρώ αλλά δηλώνει ότι το εθνικό νόμισμα θα πρέπει να κατοχυρωθεί για πάντα και συνταγματικά, μαζί με το δικαίωμα στα μετρητά.
Στάση αναμονής κρατά η ΕΚΤ σε ό,τι αφορά την πολιτική επιτοκίων "οχυρωμένη" πίσω από μια ουδέτερη νομισματική πολιτική.
Οι μεγαλύτερες εισαγωγές πραγματοποιούνται από λιμάνια της Γαλλίας, της Ισπανίας και του Βελγίου - Ο κομβικός ρόλος της Αλεξανδρούπολης.
"Οι προσπάθειες της Fed να ελέγξει τις πιέσεις στις τιμές δεν αποδίδουν όσο θα έπρεπε", σημείωσε.
Οφέλη για εξαγωγές, ΜμΕ και απασχόληση, απάντηση στις ανησυχίες των αγροτών, ποια είναι τα επόμενα βήματα.
Τα 180 πιο δύσκολα ορόσημα και στόχους θα πρέπει να εκπληρώσει στο τέλος του το ελληνικό πρόγραμμα "Ελλάδα 2.0", για να πάρει το υπόλοιπο της 7ης μαζί με την 8η δόση.
Σύγκριση Ελλάδας με τον μέσο όρο της ΕΕ-27.
To ειδικό καθεστώς απαλλαγής ΦΠΑ αποσαφηνίζει απόφαση του διοικητή της ΑΑΔΕ.
