Οι εξαγγελίες της ΔΕΘ υπό το βλέμμα Moody’s και Βρυξελλών

Του Τάσου Δασόπουλου

Τη δεύτερη και τελευταία αξιολόγηση της ελληνικής οικονομίας για το 2024 θα κάνει στα μέσα του επόμενου μήνα η Moody’s, ο μόνος από τους αναγνωρισμένους από την ΕΚΤ οίκους αξιολόγησης ο οποίος δεν έχει κατατάξει την Ελλάδα στην επενδυτική βαθμίδα. 

Στην πρώτη αξιολόγηση που έκανε φέτος ο οίκος αξιολόγησης στις 15 Μαρτίου, διατήρησε τόσο την πιστοληπτική ικανότητα της χώρας στη βαθμίδα Ba1, όσο και την αξιολόγηση της οικονομίας σε "σταθερή", διατηρώντας αμετάβλητη την αξιολόγηση που είχε κάνει το Σεπτέμβριο του 2023, όταν ο οίκος είχε προχωρήσει σε διπλή αναβάθμιση της Ελλάδας από τη βαθμίδα Βa3 σε Ba1 αλλάζοντας - τότε - την αξιολόγηση της οικονομίας από "θετική" σε "σταθερή".

Στην αξιολόγηση του περασμένου Μαρτίου, ο οίκος σημείωνε ότι παρά τη μεγάλη μείωση του χρέους ως ποσοστό του ΑΕΠ, το ύψος του θα παραμείνει πολύ υψηλό για τα επόμενα 3 με 5 χρόνια. Τούτο παρά το γεγονός ότι δεν θα υπάρχει πρόβλημα στις κάλυψη των αναγκών χρηματοδότησής του. Σημείωνε επίσης, ότι η Ελλάδα θα έχει πρόβλημα στη δυνητική ανάπτυξη της οικονομίας λόγω κυρίως του δημογραφικού. 

Τόνιζε ωστόσο ότι αιτίες για μια πιθανή αναβάθμιση της οικονομίας θα ήταν αποτέλεσμα της συνέχισης της δημοσιονομικής εξυγίανσης, της ολοκλήρωσης βασικών μεταρρυθμίσεων όπως αυτή της επιτάχυνσης της απονομής της δικαιοσύνης και άλλων, οι οποίες θα αλλάξουν το παραγωγικό μοντέλο της οικονομίας και θα την κάνουν πιο ανθεκτική στις οικονομικές κρίσεις. 

Ένα δεύτερο στοιχείο που θα έφερνε νέα αναβάθμιση της οικονομίας, θα ήταν η σταθεροποίηση της κερδοφορίας των τραπεζών. 

Την ίδια ώρα, οι Βρυξέλλες έχουν θέσει ήδη τους όρους τους σε εφαρμογή του αναθεωρημένου Συμφώνου Σταθερότητας. Οι καθαρές πρωτογενείς δαπάνες δεν θα πρέπει να αυξηθούν πάνω από το 3%, η οικονομία θα πρέπει να καταφέρει να έχει πρωτογενές πλεόνασμα 2,1% του ΑΕΠ ενώ το έλλειμμα δεν μπορεί να αυξηθεί πάνω από το 1,5% του ΑΕΠ. 

Οι εξαγγελίες της ΔΕΘ 

Η κυβέρνηση δεν θέλει σε καμία περίπτωση να ξεπεράσει τα όρια που θέτουν έμμεσα ή άμεσα η Moody’s και γενικότερα οι αγορές αλλά και οι Βρυξέλλες όχι μόνο για μη χαθεί η αξιοπιστία της χώρας, αλλά και για να συνεχιστεί η πορεία σύγκλισης προς το μέσο όρο της ΕΕ. 

Οι εξαγγελίες του Πρωθυπουργού από τη φετινή ΔΕΘ, θα είναι προσαρμοσμένες σε αυτά τα όρια. Ωστόσο, η υπεραπόδοση των εσόδων και για το 2024 θα δώσει τα περιθώρια να υπάρξουν παρεμβάσεις για τη στήριξη των οικονομικά ευάλωτων ανεξάρτητα αν αυτές θα είναι έκτακτες (όπως η επιδότηση των τιμολογίων του ρεύματος) ή μόνιμες, όπως είναι το επίδομα για τους συνταξιούχους που δεν θα πάρουν αύξηση λόγω προσωπικής διαφοράς, το οποίο μπορεί να επεκταθεί και σε άλλες κοινωνικές ομάδες.

Ο Πρωθυπουργός έχει αναφερθεί πολλές φορές στην ανάγκη συνέχισης της μείωσης των φόρων, ειδικά αυτών που επιβαρύνουν την εργασία. Στα ήδη εξαγγελθέντα μέτρα περιλαμβάνεται και η μείωση των ασφαλιστικών εισφορών κατά 0,5% το 2025 ενώ έχει προγραμματιστεί και μια δεύτερη μείωση εισφορών επίσης κατά 0,5% για το 2027. Παρόλα αυτά αν υπάρξει περιθώριο η μείωση των εισφορών είναι πιθανό να φτάσει το 1% για το 2025.

Στις εξαγγελίες περιλαμβάνονται εκτός από την αναβάθμιση υγείας και παιδείας και ένα πρόγραμμα με πολλούς άξονες για την αντιμετώπιση του έντονου στεγαστικού προβλήματος. Το πρόγραμμα θα έχει ως κορμό το "Σπίτι Μου ΙΙ" που θα χρηματοδοτηθεί με κονδύλια έως 2 δισ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.