Έρχονται νέες εξαγορές και συγχωνεύσεις στο ρεύμα

Του Χάρη Φλουδόπουλου

Ένας νέος κύκλος συγκέντρωσης με ενδεχόμενες εξαγορές και συγχωνεύσεις φαίνεται ότι ξεκινά στην αγορά προμήθειας ρεύματος. Ο νέος κύκλος συγκέντρωσης αναμένεται να ενισχύσει ακόμη περισσότερο τις μεγάλες καθετοποιημένες εταιρείες του κλάδου, με τις μικρότερες να απορροφώνται από τα μεγαλύτερα σχήματα. Μάλιστα, όπως σχολιάζουν πηγές της αγοράς, το μεταβατικό μοντέλο που ισχύει τους τελευταίους μήνες με τις ανακοινώσεις τιμών εκ των προτέρων αλλά και τις επιδοτήσεις που δίνονται από το κράτος, έχει συντελέσει ώστε να καθυστερήσουν οι εξελίξεις καθώς η αγορά φαίνεται να προστατεύτηκε από ένα νέο ενδεχόμενο κύμα νέων ανεξόφλητων οφειλών που θα δημιουργούσε ακόμη πιο πιεστικές συνθήκες για τους μικρούς. 

Ήδη, πάντως, το πρώτο πωλητήριο στην αγορά έχει μπει στην εταιρεία προμήθειας Volterra, καθώς, όπως τόνισε ο πρόεδρος του ομίλου ΑΒΑΞ Χ. Ιωάννου, ο όμιλος σχεδιάζει την πώληση του κλάδου λιανικής με τα προσδοκώμενα έσοδα (τίμημα) να υπολογίζονται στα 25 εκατ. ευρώ.

Ο ελληνικός κλάδος προμήθειας περιλαμβάνει συνολικά 21 εταιρείες προμήθειας, αριθμός μεγάλος για το μέγεθος της ελληνικής αγοράς των περίπου 7 εκατ. μετρητών και των 5,500 GWh. Στην πραγματικότητα οι εταιρείες με μετρήσιμο μερίδιο αγοράς είναι 10 έως 12, από τις οποίες εκτιμάται ότι στη φάση ωρίμανσης της ελληνικής αγοράς θα παραμείνουν περίπου οι μισές.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που δημοσίευσε η Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας Υδάτων (ΡΑΑΕΥ) μέσω της Αναφοράς Λιανικής Αγοράς, η ΔΕΗ τον Μάρτιο είχε πελατολόγιο 5,6 εκατ. καταναλωτών σε όλη την επικράτεια, τόσο στη χαμηλή όσο και στη μέση τάση, ενώ το πελατολόγιο των ιδιωτών προμηθευτών διαμορφώθηκε τον ίδιο μήνα στα 1,9 εκατ. Στην ίδια έκθεση η ΡΑΑΕΥ σημειώνει ότι και εντός του 2023 συνέχισε να είναι υποτονική η κινητικότητα στην αγορά, όπως και ότι παραμένει διογκωμένο το πρόβλημα με την Καθολική Υπηρεσία.

Η Αναφορά Λιανικής Αγοράς αποτελεί μία νέα πρωτοβουλία της ΡΑΑΕΥ, με στόχο την ενίσχυση της διαφάνειας, αλλά και την αξιολόγηση της ανταγωνιστικότητας του κλάδου προμήθειας ρεύματος. Το πρώτο report περιλαμβάνει στοιχεία του ΔΕΔΔΗΕ σχετικά με τα μερίδια όλων των εταιρειών τόσο ως προς το σύνολο των ενεργών μετρητών ρεύματος χαμηλής και μέσης τάσης, όσο και ως προς τη συνολική κατανάλωση.

Τα στοιχεία αυτά καλύπτουν όλη τη χώρα, δηλαδή αφορούν συνολικά το διασυνδεδεμένο σύστημα και τα μη διασυνδεδεμένα νησιά. 

Η κατάταξη των ιδιωτών προμηθευτών τον Μάρτιο

Από τα δεδομένα της Αναφοράς, τα οποία παρατίθενται διακριτά για κάθε μήνα του πρώτου τριμήνου, προκύπτει ότι και το 2023 οι εγχώριοι καθετοποιημένοι Όμιλοι συνέχισαν να μοιράζονται τις τρεις πρώτες θέσεις των προμηθευτών με τα μεγαλύτερα πελατολόγια σε όλη τη χώρα. Με βάση τα στοιχεία του Μαρτίου, στην κορυφή βρέθηκε η Elpedison με 306.161 "ενεργούς" μετρητές χαμηλής και μέσης τάσης, ακολουθούμενη από την Protergia με 300.574 και την ΗΡΩΝ με 295.181.

Στις επόμενες θέσεις κατατάχθηκαν οι μη καθετοποιημένες εταιρείες, με πρώτη τη ΖeniΘ η οποία κατείχε 272.105 πελάτες στη χαμηλή και μέση τάση. Επομένη εταιρεία που έχει σπάσει το φράγμα των 200.000 καταναλωτών είναι η NRG με 206.695 νοικοκυριά και επιχειρήσεις, ενώ στη συνέχεια βρέθηκε η Watt & Volt με 183.692 "ρολόγια".

Την πρώτη 12άδα των ιδιωτών παρόχων συμπλήρωσαν η Φυσικό Αέριο Ελληνική Εταιρεία Ενέργειας με 149.852 ενεργούς μετρητές σε όλη την Ελλάδα, η Volton με 78.593, η ΚΕΝ με 33.047, η Volterra με 25.944, τα ΕΛΤΑ με 6.496 και η ΕΛΙΝΟΙΛ με 4.508.

Θα πρέπει να σημειωθεί πάντως ότι η Walt & Volt εξαγοράσθηκε το 2022 από τη Mytilineos, κάτι που σημαίνει πως ουσιαστικά το πελατολόγιό της θα πρέπει να προσμετρηθεί σε αυτό της Protergia. Έτσι, μέσω των δύο brand, η Mytilineos προμηθεύει νοικοκυριά και επιχειρήσεις που προσεγγίζουν το 0,5 εκατ., καθώς τον Μάρτιο ανήλθαν σε 484.266.

Ενεργειακός τουρισμός

Την ίδια στιγμή σε "νούμερο 1" πρόβλημα για τον κλάδο της προμήθειας ηλεκτρισμού έχει εξελιχθεί ο λεγόμενος "ενεργειακός τουρισμός", συμπιέζοντας σημαντικά τη ρευστότητα των επιχειρήσεων. Ενεργειακός τουρισμός είναι το φαινόμενο κακοπληρωτές να κάνουν χρήση των ευεργετικών διατάξεων του νόμου για την αλλαγή προμηθευτή αφήνοντας πίσω χρέη στον παλιό προμηθευτή, ο οποίος δεν έχει κανέναν μοχλό πίεσης για να εισπράξει τις οφειλές του. Σύμφωνα με υπολογισμούς της αγοράς, οι σχετικές με το φαινόμενο ληξιπρόθεσμες οφειλές υπολογίζονται σε 300 με 400 εκατομμύρια ευρώ για το σύνολο της αγοράς, που πλέον καταλαμβάνουν ένα σημαντικό μέρος των ληξιπρόθεσμων οφειλών στα επιμέρους "ενεργητικά" των εταιρειών.

Υπενθυμίζεται ότι πρακτικά από το 2020 (όταν με απόφαση του ΣτΕ κατέπεσε η ρύθμιση που ίσχυε έως τότε για την αλλαγή προμηθευτή από καταναλωτές με ανεξόφλητες οφειλές) στον Κώδικα Προμήθειας δεν υπάρχει πρακτικά κανένας περιορισμός στις αλλαγές εταιρείας, είτε κάποιος καταναλωτής έχει χρέη, είτε όχι, στον πάροχο που "εγκαταλείπει". Επιπρόσθετα, το νέο μοντέλο λιανικής που τέθηκε σε εφαρμογή τον περασμένο Αύγουστο και δίνει "ελευθέρας" στις αλλαγές προμηθευτή ανά μήνα, χωρίς κάποιου είδους οικονομικό "πέναλτι", λειτούργησε καταλυτικά στην περαιτέρω μεγέθυνση του "ενεργειακού τουρισμού".

Προς αντιμετώπιση του φαινομένου, ο Ελληνικός Σύνδεσμος Προμηθευτών Ενέργειας (ΕΣΠΕΝ) επεξεργάζεται ένα σχέδιο "ενεργειακού Τειρεσία" προκειμένου να ενισχύσει την προληπτική δράση των εταιρειών προμήθειας απέναντι σε στρατηγικούς κακοπληρωτές που συστηματικά μεταβαίνουν από πάροχο σε πάροχο αφήνοντας πίσω τους χρέη.

Η λογική του "ενεργειακού Τειρεσία" θα είναι παρόμοια με το αντίστοιχο εργαλείο που έχουν αναπτύξει οι εταιρείες τηλεπικοινωνιών, ώστε σε αυτό να συγκεντρώνονται στοιχεία των προμηθευτών σχετικά με πελάτες τους με ανεξόφλητες οφειλές καθώς και το ύψος των χρεών τους. Το "λανσάρισμα" του νέου εργαλείου αναμένεται σε έναν χρόνο από τώρα, δηλαδή το 2024, με το πιο συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα να εξαρτάται από το πώς θα "τρέξουν" ορισμένες εσωτερικές αποφάσεις του ΕΣΠΕΝ.