Συνεχης ενημερωση

    Τρίτη, 04-Οκτ-2022 18:00

    Οι τρεις "νάρκες" του προϋπολογισμού του 2023

    Πώς διαβάζει η Αθήνα τα μηνύματα των αγορών και ΔΝΤ
    • Εκτύπωση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Του Τάσου Δασόπουλου 

    Η ενεργειακή κρίση αλλά και οι επιλογές για τους τρόπους αντιμετώπισής της εντός Ελλάδας αλλά και σε ευρωπαϊκό επίπεδο θα κρίνουν αν το 2023 θα επιτευχθούν οι στόχοι του προσχεδίου του προϋπολογισμού, για ανάπτυξη 2,1% με πρωτογενές πλεόνασμα 0,7% του ΑΕΠ. 

    Οι προβλέψεις αυτές έγιναν με την παραδοχή ότι ο πληθωρισμός, από το 8,8% που αναμένεται να φτάσει φέτος, θα υποχωρήσει στο 3% στο τέλος του 2023. Πέρα από την "αριθμητική" αποκλιμάκωση που οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στην υψηλή βάση πληθωρισμού που θα κληρονομήσει το 2023 από το 2022, σημαίνει και κάτι άλλο: Ο πληθωρισμός θα συνεχίσει να καταγράφει όλο υψηλότερες αυξήσεις σε τρόφιμα και καύσιμα, συνεχίζοντας να περιορίζει το εισόδημα επιχειρήσεων και νοικοκυριών. 

    Το κείμενο που κατατέθηκε χθες στη Βουλή, και θα σταλεί σε παραπλήσια μορφή στις 15 του μήνα και στις Βρυξέλλες, μιλάει σε πολλά σημεία για την αβεβαιότητα που δημιουργεί η συνέχιση της ενεργειακής κρίσης μετά την κλιμάκωση του πολέμου στην Ουκρανία. Το ενδεχόμενο οριστικής διακοπής της παροχής φυσικού αερίου από τη Ρωσία προς την Ευρώπη θεωρείται στο προσχέδιο ως προαγγελία διατήρησης σε υψηλά επίπεδα των τιμών του φυσικού αερίου για αρκετούς μήνες ακόμη.

    Τα μέτρα στήριξης 

    Μέχρι στιγμής, η Ελλάδα φιγουράρει πρώτη μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ σε ό,τι αφορά το μέγεθος στήριξης της οικονομίας της απέναντι στην κρίση, εξαντλώντας τα δημοσιονομικά περιθώρια κάθε χρονικής περιόδου. Μάλιστα, το προσχέδιο αφήνει να εννοηθεί ότι τα μέτρα στήριξης θα φτάσουν τα 4,3 δισ. ευρώ για φέτος. Για το 2023, έχει προγραμματιστεί ένα αποθεματικό 1 δισ. ευρώ για επιδοτήσεις ηλεκτρικού ρεύματος και άλλα 3,5 δισ. ευρώ μόνιμες παρεμβάσεις για την αναπλήρωση της απώλειας των εισοδημάτων. 

    Στο χθεσινό Eurogroup, οι υπουργοί Οικονομικών της Ευρωζώνης αποφάσισαν να περιορίσουν τα μέτρα στήριξης των ευρωπαϊκών οικονομιών. Όπως αναφέρεται, η στήριξη πρέπει να παρέχεται μόνο στους οικονομικά ευάλωτους, γιατί -όπως τονίστηκε και στην κοινή ανακοίνωση μετά το τέλος της συνεδρίασης- η οριζόντια εφαρμογή μέτρων "κινείται σε αντίθετη κατεύθυνση από την επιλογή για εξοικονόμηση ενέργειας που έχει συμφωνηθεί σε ευρωπαϊκό επίπεδο". Παρ’ όλα αυτά, πριν από λίγες ημέρες, η Γερμανία ανακοίνωσε ένα πακέτο 200 δισ. ευρώ για τη στήριξη της οικονομίας της, χωρίς να ρωτά κανέναν ευρωπαϊκό θεσμό. 

    Η συμφωνία του Eurogroup δεν απαντά στο ερώτημα που γεννάται αυτόματα: Τι θα κάνουν χώρες με μεγάλο χρέος και δημοσιονομικούς περιορισμούς, όπως η Ελλάδα, εάν αντιμετωπίσουν ακόμη πιο έντονη κρίση, με αποτέλεσμα τα χρήματα που έχουν προγραμματίσει για το 2023 να μην επαρκέσουν. Θα αυξήσουν το πακέτο των μέτρων, θέτοντας στην περίπτωση της Ελλάδας σε κίνδυνο τον στόχο για πρωτογενές πλεόνασμα 0,7% του ΑΕΠ ή θα πρέπει να πληρώσουν το τίμημα τα ήδη πληττόμενα νοικοκυριά και επιχειρήσεις θέτοντας σε κίνδυνο τον στόχο για ανάπτυξη 2,1%.

    Η εσωτερική προσπάθεια 

    Με δεδομένη την υποχώρηση των εξαγωγών λόγω της γενικότερης οικονομικής επιβράδυνσης, αλλά και των επενδύσεων λόγω της συνεχούς ανόδου των επιτοκίων του ευρώ από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, το αναπτυξιακό βάρος για το 2023 πέφτει κατά κύριο λόγο στις δημόσιες επενδύσεις. Το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων αναμένεται να φτάσει τα 8,6 δισ. ευρώ για φέτος και μαζί με τα 3,4 δισ. ευρώ από τις απορροφήσεις του Ταμείου Ανάκαμψης θα ανέλθει σε ένα ποσό που θα αγγίζει τα 12 δισ. ευρώ. Μόνο τα χρήματα του Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας αναμένεται να ενισχύσουν το ΑΕΠ της επόμενης χρονιάς κατά 1,9%. Η ορθή αξιοποίηση των κοινοτικών πόρων θα είναι μία από τις προκλήσεις του 2023, αφού οι δημόσιες επενδύσεις θα είναι ο κορμός των επενδύσεων για όλη τη χρονιά.

    Το πλαφόν στις τιμές 

    Μια δεύτερη παράμετρος που θα κρίνει και το ύψος των μέτρων στήριξης τον επόμενο χρόνο, θα είναι μια κοινή ευρωπαϊκή λύση, η οποία θα βάζει φρένο στις τιμές των ενεργειακών προϊόντων. Μια τέτοια λύση θα ελαφρύνει το βάρος για τον πληθωρισμό αλλά και τις υποχρεώσεις χωρών με δημοσιονομικούς περιορισμούς, όπως η Ελλάδα και η Ιταλία. Ωστόσο , η σχετική πρόταση της Κομισιόν οδεύει από καθυστέρηση σε καθυστέρηση 

    Αν καθυστερήσει ή αν αυτό που θα αποφασιστεί δεν λειτουργήσει καλά, όλες οι χώρες θα πρέπει να αναθεωρήσουν τα πακέτα στήριξης για το 2023, αφού για όλο τον χρόνο οι τιμές αναμένονται να κινούνται σε υψηλά επίπεδα.

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ