Το ελληνικό ενεργειακό Ελντοράντο

Του Κώστα Στούπα

Το ελληνικό ενεργειακό Ελντοράντο

Προς το παρόν η αύξηση της συμμετοχής των ΑΠΕ στο μείγμα της ηλεκτροδότησης φέρνει αστάθεια και ζημιές. Στο μέλλον όμως υπό κάποιες προϋποθέσεις θα μπορούσε να αναδείξει χώρες όπως η Ελλάδα σε ενεργειακό Ελντοράντο των Βαλκανίων και της Ευρώπης.

Όλο και πιο συχνά τον τελευταίο καιρό προκύπτουν  ώρες ή και μέρες όπου η προσφορά ενέργειας υπερβαίνει  σημαντικά τη ζήτηση με αποτέλεσμα το σύστημα να θέτει εκτός πολλές μονάδες ΑΠΕ. Επίσης η υπερβάλλουσα προσφορά δημιουργεί αρνητικές τιμές.

Είναι γνωστό πως το βασικότερο πρόβλημα των ΑΠΕ είναι η μη σύμπτωση των ωρών και ημερών που ο ήλιος και άνεμος είναι αυξημένα και παράγουν πολύ ενέργεια με τη τις ώρες που υπάρχει αυξημένη ζήτηση.

Η ανισορροπία αυτή μπορεί να λυθεί μόνο με τη αύξηση της χωρητικότητας αποθήκευσης ενέργειας. Η αποθήκευση μπορεί να γίνει είτε με επενδύσεις σε μεγάλες συστοιχίες μπαταριών είτε με μονάδες αντλήσιοταμίευσης σαν αυτή που κατασκευάζει η ΤΕΡΝΑ στην Αμφιλοχία.

Οι μονάδες αντλησιοταμίευσης είναι τεχνητές υδροηλεκτρικές μονάδες οι οποίες χρησιμοποιούν το ίδιο νερό. Τις ώρες που η προσφορά ενέργειας είναι μεγαλύτερη από τη ζήτηση, χρησιμοποιείται για την μεταφορά του νερού στο υψηλότερο ταμιευτήρα  για την παραγωγή ενέργειας όταν η ζήτηση θα αρχίσει να υπερισχύει.

Το ερώτημα είναι πόσες τέτοιες μονάδες χρειάζονται προκειμένου να ισορροπήσει το σύστημα. Αυτό συνεπάγεται και κάποιος απροσδιόριστο ακόμη κόστος που θα προστεθεί στον τελικό καταναλωτή.

Προς το παρόν πολλοί παραγωγοί αναγκάζονται να κατεβάζουν τους διακόπτες όταν το σύστημα του θέτει εκτός με αποτέλεσμα να μην εισπράττουν, γεγονός που ανατρέπει τα πλάνα απόσβεσης των επενδύσεων και της ταμειακές ροές. Τούτο μπορεί να σημαίνει ανατροπή της προϋπολογιζόμενης κερδοφορίας και ενίοτε της ικανότητας ανταπόκρισης στις τραπεζικές υποχρεώσεις.

Ένας τρόπος εξομάλυνσης της κατάστασης είναι η μεταφορά του μειωμένου νυχτερινού τιμολογίου το μεσημέρι που ο ήλιος και οι άνεμοι είναι ισχυρότεροι. Προς την κατεύθυνση αυτή θα συνεισφέρουν και οι έξυπνες ηλεκτρικές συσκευές που θα μπορούν να προγραμματιστούν να λειτουργήσουν μεσημέρι, όταν οι καταναλωτές θα βρίσκονται εκτός οικίας στις εργασίες τους. Υπό το πρίσμα αυτό η εξαγορά της Κωτσόβολος από τη ΔΕΗ αποκτά επιπρόσθετο νόημα.

Ένα άλλος τρόπος είναι η αύξηση των εξαγωγών προς τις γειτονικές βαλκανικές χώρες. Απαιτείται όμως περαιτέρω επέκταση και αύξηση της χωρητικότητας των δικτύων.

Μακροπρόθεσμα σχεδιάζεται η δημιουργία γραμμών μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας στις χώρες της βόρειας Ευρώπης που έχουν χαμηλότερη ηλιοφάνεια. Καθώς όμως οι γραμμές αυτές πρέπει να διασχίσουν πολλά κράτη είναι έργο πολύπλοκο και χρονοβόρο. Ακόμη και στη καλύτερη περίπτωση, θα χρειαστεί να περάσει μια δεκαετία για να τεθεί σε εφαρμογή.

Η γερμανική οικονομική έκδοση Handelsblatt είχε πρόσφατα ένα εκτεταμένο ρεπορτάζ για την υπερπαραγωγή των ελληνικών ΑΠΕ.

"Σύμφωνα με τον διαχειριστή του δικτύου ΑΔΜΗΕ, το μερίδιο των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, συμπεριλαμβανομένης της υδροηλεκτρικής ενέργειας, έφτασε το 57% του συνολικού μίγματος ηλεκτρικής ενέργειας πέρυσι.

Αυτό ήταν 8,5 ποσοστιαίες μονάδες περισσότερο σε σχέση με τον περασμένο χρόνο. Τα τελευταία δέκα χρόνια, η χώρα αύξησε την παραγωγή πράσινης ηλεκτρικής ενέργειας κατά σχεδόν 150% από 8,64 τεραβατώρες (TWh) σε 21,35 TWh. Το μερίδιο του λιγνίτη στην ηλεκτροπαραγωγή μειώθηκε από 55 σε 10% την ίδια περίοδο".

Βλέπε: Griechenland produziert zu viel Ökostrom und sucht dringend nach Abnehmern

kostas.stoupas@capital.gr