Συνεχης ενημερωση

    Παρασκευή, 19-Φεβ-2021 00:01

    Το χρέος παραμένει θηλιά...

    • Εκτύπωση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Του Κώστα Στούπα

    1) Το χρέος παραμένει θηλιά...

    Τον τελευταίο καιρό καλλιεργείται ευρέως η πεποίθηση πως η περαιτέρω εκτίναξη του ελληνικού χρέους δεν συνιστά λόγo ανησυχίας, γιατί εν αντιθέσει με ό,τι συνέβη το 2010 όταν η Ελλάδα ήταν το δαχτυλοδεικτούμενο "μαύρο πρόβατο", τώρα η αύξηση του χρέους τους αφορά σχεδόν όλους  (άλλες χώρες)...

    Τούτο είναι αληθές μόνο εν μέρει… αλλά από μια συνολικότερη οπτική, η άποψη αυτή κρύβει κινδύνους.

    Επί της ουσίας η άποψη αυτή μοιάζει με την περίπτωση όπου κάποιος του οποίου η σύνδεση του ηλεκτρικού έχει διακοπεί λόγω ανεξόφλητων λογαριασμών νιώθει πως αντιμετωπίζει μικρότερο  πρόβλημα επειδή όλη η γειτονιά αντιμετωπίζει το ίδιο πρόβλημα.

    Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή.

    Οι συνέπειες της επιδημίας αναμένεται να εκτινάξουν το χρέος των περισσότερων χωρών της Δύσης και έτσι  το βάρος  των ήδη επιβαρυμένων χωρών όπως η Ελλάδα γίνεται ακόμη μεγαλύτερο...

    Το ελληνικό χρέος το 2021 αναμένεται να ξεπεράσει τα 340 δισ. ευρώ και να διαμορφωθεί πάνω από το 208% του ΑΕΠ.  Το χρέος των ΗΠΑ το 2021 αναμένεται να ξεπεράσει το 146% του ΑΕΠ από 108,9% το 2019, το χρέος της Γαλλίας να ξεπεράσει το 123% από 98,1% το 2019 και το χρέος της Ιταλίας να ξεπεράσει το 161% από 134% το ’19.

    Μοναδική εξαίρεση αποτελεί η Γερμανία το δημόσιο χρέος της οποίας το 2021 αναμένεται να ξεπεράσει το 75% του ΑΕΠ από 59,8% το ΄19.

    Υπάρχει η άποψη πως κάποιες αναπτυσσόμενες ή υπανάπτυκτες χώρες με δημόσιο χρέος πολύ μικρότερο από τις ανεπτυγμένες είναι σε καλύτερη κατάσταση από αυτές. Τούτο δεν έχει ψήγματα  αλήθειας. Οι περισσότερες από αυτές τις χώρες δεν έχουν μεγάλο χρέος επειδή κανένας (ούτε οι πολίτες) τις δανείζει έστω και με τα υπέρογκα επιτόκια που προσφέρουν... Δηλαδή, έχουν μικρό χρέος επειδή είναι αναξιόπιστες.

    Πριν μερικά χρόνια οι διεθνούς καταξίωσης οικονομολόγοι Κάρμεν Ράινχαρτ και ο Κένεθ Ρογκόφ είχαν συμπεράνει πως κατά τις περιόδους που το δημόσιο χρέος των πλούσιων χωρών ξεπερνά το  90%  ακολουθεί επιβράδυνση της ανάπτυξης και ύφεση...

    Αν και η εκτίμηση αυτή έχει αμφισβητηθεί για το ακριβές μέγεθος του χρέους και το ακριβές μέγεθος της ύφεσης που προκαλείται, σε γενικές γραμμές θεωρείται λογική και επαρκής.

    Οι συνέπειες της επιδημίας μοιάζουν με τη σταγόνα που κάνει το ποτήρι να ξεχειλίσει ή έστω φέρνουν την υπερχείλιση πιο κοντά.

    Τι σημαίνουν όλα αυτά;

    Η αλήθεια είναι πως κατά τη διαφαινόμενη επερχόμενη ομαδική χρεοκοπία πολλών πλούσιων κρατών, χώρες με διαχρονική άθλια δημοσιονομική διαχείριση όπως η Ελλάδα δεν θα νιώθουν δαχτυλοδεικτούμενες από τύπους σαν τον τροϊκανό Γερούν Ντάισεμπλουμ που είχε αναφέρει πως οι χώρες του νότου έφαγαν τα λεφτά σε ποτά και γυναίκες και τώρα ζητούν βοήθεια...

    Αυτό δεν σημαίνει πως δεν θα υπάρξουν προβλήματα.

    Στο παράδειγμα με την εταιρεία ηλεκτρισμού, ισχύει το εξής: Αν σε μια γειτονιά αυτός που έχει πρόβλημα είναι ένας ή δύο η Ηλεκτρική Εταιρεία τους κόβει το ηλεκτρικό παραδειγματικά προκειμένου να αποφύγει το ενδεχόμενο να σταματήσουν να πληρώνουν και αυτοί που μπορούν να εξοφλούν τις υποχρεώσεις τους.

    Αν όλοι ή οι περισσότεροι δεν μπορούν να πληρώσουν τα χρέη τους τότε η Ηλεκτρική Εταιρεία, προκειμένου να μην χρεοκοπήσει και να μείνουν όλοι χωρίς ρεύμα, θα αναγκαστεί αφενός να μειώσει τις δαπάνες λειτουργίας και τις επενδύσεις της και αφετέρου να προχωρήσει σε αναδιαπραγμάτευση των χρεών με τον καθένα χωριστά ανάλογα με τις δυνατότητές του.

    Υπάρχει μια ιστορία του Χότζα που περιγράφει πώς δουλεύει το σύστημα και ποιος είναι αυτός που χάνει και ποιος αυτός που κερδίζει σε αυτές τις περιπτώσεις.

    Κάποτε ο Χότζας είχε δανειστεί από τους γείτονες και όσο το χρέος πληρωνόταν στην ώρα του δεν υπήρχε κανένα πρόβλημα.

    Από κάποιο σημείο και μετά τα πράγματα άρχισαν να γίνονται οριακά και το νοικοκυριό του Χότζα στερούνταν βασικά είδη προκειμένου να πληρώνονται οι δόσεις του χρέους στην ώρα τους. Ήταν η περίοδος που ο Χότζας είχε χάσει τον ύπνο του και τα βράδια ξαγρυπνούσε και υπολόγιζε πώς θα καλύψει τις υποχρεώσεις του.

    Από κάποιο σημείο και μετά κατάλαβε πως δεν μπορούσε να πληρώσει το χρέος του. Ανέβηκε στην ταράτσα του σπιτιού του και φώναξε έτσι ώστε να τον ακούσουν όλοι πως χρεοκόπησε και δεν έχει να τους επιστρέψει τα δανεικά…

    Εκείνο το βράδι ο Χότζας κοιμήθηκε "σαν πουλάκι" μετά από πολύ καιρό. Αυτοί που δεν έκλεισαν μάτι ήταν οι γείτονες...

    Όταν οι δανειζόμενοι δεν μπορούν να πληρώσουν τα χρέη τους το πρόβλημα μεταφέρεται στους δανειστές είτε είναι τράπεζες, είτε ομολογιούχοι, είτε αποταμιευτές,  ιδιώτες θεσμικοί (ασφαλιστικά ταμεία), είτε κράτη όπως π.χ. η Γερμανία...

    Οι κυβερνήσεις και οι Κεντρικές Τράπεζες κάνουν διάφορα "μαγικά" και το χρήμα αρχίζει να χάνει την αξία του με αποτέλεσμα κάποια στιγμή να προκύψει πληθωρισμός (ακρίβεια) και από κάποιο σημείο και μετά αρχίζουν να παρατηρούνται ελλείψεις βασικών αγαθών...

    Το βιοτικό επίπεδο μειώνεται και ο ένας προσπαθεί να ρίξει τις ευθύνες και τα βάρη στον άλλο. Σε τέτοιες περιόδους δημιουργούνται κοινωνικές, πολιτικές και γεωπολιτικές εντάσεις.

    Σπανιότερα τέτοιες περίοδοι καταλήγουν σε επαναστάσεις και πολεμικές αναμετρήσεις.

    2) Αυτή την Ευρώπη θέλουμε;

    Κε Στούπα,

    Ακριβώς στην τελευταία παράγραφο βρίσκεται το αλαλούμ της Ευρώπης. Βελγίδα βουλευτής από την Μπουρκίνα Φάσο με το εξωτικό όνομα Assita Kanko καλεί Ισπανό πολιτικό να έχει cohones... Γελάνε και τα τσιμέντα. Η φυλετική καθαρότητα των κρατών της Ευρώπης είναι κυρία και βασική προϋπόθεση για να είναι και να φαίνεται σοβαρή η Ευρώπη. Με την κάθε Assita Kanko να εκπροσωπεί την Ευρώπη, κανείς μα κανείς δεν μας παίρνει στα σοβαρά.

    Ναπολέων Γαλιατσατος

    Απάντηση: Οι κοινωνίες που ανταμείβουν τους πολίτες τους με βάση την προσπάθεια και τις ικανότητες του καθενός και όχι την καταγωγή, την φυλή, το χρώμα του δέρματος κλπ επιτυγχάνουν μεγαλύτερη ευημερία, πρόοδο και ισχύ...

    Κατά συνέπεια οι πολίτες μιας σύγχρονης χώρας συνιστούν κοινότητα όχι με βάση το χρώμα του δέρματος, την καταγωγή, το φύλο ή τις θρησκευτικές και φιλοσοφικές πεποιθήσεις αλλά με το αν αποδέχονται τις ίδιες πολιτισμικές, πολιτικές και κοινωνικές αξίες. 

    Τα σύγχρονα δημοκρατικά  Συντάγματα που αποτελούν τα θεμέλια των σύγχρονων κοινωνιών παρακολουθούν και δομούνται με βάση αυτές τις κοινωνικές και πολιτικές εξελίξεις. Η θεώρηση που κάνετε είναι σε  ρατσιστική  βάση και ως εκ τούτου αντιδραστική. Τον περασμένο αιώνα οι κοινωνίες που δομήθηκαν σε φυλετικές και εθνικιστικές βάσεις οδήγησαν σε μεγάλα εγκλήματα και καταστροφικούς πολέμους.

    Στον σύγχρονο κόσμο αυτοί που επικαλούνται την οργάνωση των κοινωνιών σε φυλετικά καθαρές, εθνικιστικές ή θρησκευτικές βάσεις είναι οι αυταρχικοί ηγέτες καθυστερημένων οικονομικά, κοινωνικά και πολιτικά χωρών. Όποιος πιστεύει και υπερασπίζεται τις αξίες και τον κοινό τρόπο ζωής μιας κοινωνίας  είναι πατριώτης ασχέτως χρώματος δέρματος, φυλής ή φύλου...

    3) "Μήδεια" Νο 2

    Αγαπητέ κε Στούπα,

    Όπως και οι περισσότεροι Αθηναίοι συμπολίτες μας, έτσι και εγώ την Τρίτη 16 Φεβρουαρίου, δεν πήγα στο γραφείο, αλλά προτίμησα να δουλέψω από το σπίτι. Βλέπετε ανήκω στους προνομιούχους Αθηναίους που διαμένουν στο κέντρο της Αθήνας και έτσι δεν υπήρξε καμία διακοπή ρεύματος. Η τηλεόραση ήταν ανοικτή και συντονισμένη σε κανάλι (αλήθεια δεν θυμάμαι ποιο ήταν) που μετέδιδε συνέχεια τα νέα για την εξέλιξη της κακοκαιρίας. Κάποια στιγμή λοιπόν και έχοντας αρχίσει οι διακοπές ρεύματος στα βόρεια προάστια, ο συνάδελφος σας συνδέθηκε με κάποιον κύριο, πρόεδρο κάποιου σωματείου τεχνικών της ΔΕΗ, ας με συγχωρέσει που δεν συγκράτησα το όνομα του, κοτζάμ πρόεδρος. Οι πρώτες του κουβέντες είχαν να κάνουν με την έλλειψη προσωπικού, συνεπεία της απουσίας προσλήψεων από τη διοίκηση του εν λόγω οργανισμού (και κατ’ επέκταση της Κυβέρνησης). Φυσιολογική αντίδραση συνδικαλιστή, θα μου πείτε. Παρατηρώντας καλύτερα είδα ότι η σύνδεση με τον εν λόγω συνδικαλιστή έγινε στο σπίτι του, το οποίο προφανώς είχε ρεύμα και ήταν καθισμένος σε πολυθρόνα, στο σαλόνι του σπιτιού του, φορώντας ένα πουκαμισάκι, που έδειχνε ότι το σπίτι του ήταν αρκετά ζεστό.

    Καθήμενος λοιπόν στη θαλπωρή του σπιτιού του, κατηγορούσε τους διοικούντες του οργανισμού για έλλειψη προσωπικού, την ώρα που αυτός ήταν αραχτός στην πολυθρόνα του, στη ζέστη του σπιτιού του, ενώ οι συνάδελφοι του (των οποίων προεδρεύει) ήταν σε θέση μάχης στις περιοχές χωρίς ρεύμα. Άραγε αυτός δεν θα μπορέσει να είναι μαζί τους; Δεν θα ήταν παράδειγμα για όλους; Δεν θα είχε μετά κάθε δικαίωμα να μιλάει για ελλείψεις προσωπικού;

    Μη θέλοντας να συγχυστώ περισσότερο, έκλεισα την τηλεόραση και πήγα στο παράθυρο να χαζέψω το χιόνι που έπεφτε και να ξεχάσω αυτό που είδα και άκουσα λόγο πριν.

    Φιλικά

    Λ. Μ.

    ΥΓ. Παρακαλώ το όνομα μου να μην δημοσιευθεί.

    kostas.stoupas@capital.gr

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ