Κάθε "παλαβός" και η μοίρα μας...

Του Κώστα Στούπα 

Υπάρχει μια μερίδα  στην κοινωνία, η οποία δεν είναι καθόλου ευάριθμη, που  πιστεύει ότι εντάσεις σαν αυτή που βιώσαμε τις τελευταίες εβδομάδες με την Τουρκία χειραγωγούνται απόλυτα από κάποιες σκοτεινές πανίσχυρες δυνάμεις που ελέγχουν την υφήλιο με απώτερους σκοπούς:

- Να αποκομίσουν κέρδος από την κούρσα των εξοπλισμών που ακολουθεί ανάλογες εξελίξεις.

- Να αποπροσανατολίσουν την κοινή γνώμη από τα πραγματικά προβλήματα που είναι αυτά της πάλης των τάξεων και της ανατροπής του καπιταλισμού.

- Να ενισχύουν τις κυβερνήσεις και τους ηγέτες τους καθώς σε περιόδους απειλής και κρίσης ένα μεγάλο μέρος της κοινής γνώμης συντάσσεται πίσω από την κυβέρνησή του.

Κάποιοι πιστεύουν ακόμη πως:

Οι δαπάνες για την αγορά πανάκριβου στρατιωτικού εξοπλισμού είναι άχρηστες αφού δεν υπάρχει το σθένος της πολιτικής ηγεσίας να τον χρησιμοποιήσει (άρα γιατί να βάζουμε σε κίνδυνο τις συντάξεις...).

Οι κυβερνήσεις της Ελλάδας και της Τουρκίας έχουν συμφωνήσει ήδη, υπό τις υποδείξεις των ισχυρών, πώς να μοιράσουν τις ζώνες κυριαρχίας και εκμετάλλευσης.

Κατά συνέπεια όλο αυτό το σκηνικό με τις φρεγάτες και τις αερομαχίες είναι "θέατρο" προκειμένου να ανεχτεί το έθνος τις όποιες υποχωρήσεις από τα... δίκαια που νοερώς ο καθένας ορίζει ως ημέτερα.

Επιδημία βλακείας...

Ανάλογες είναι οι "θεωρίες" που κυκλοφορούν για την περιπέτεια της επιδημίας του Covid-19.

Άλλοι  διατείνονται πως τον ιό τον κατασκεύασαν διάφοροι σκοτεινοί κύκλοι προκειμένου  να μας εμβολιάσουν με τσιπάκια.

Άλλοι πάλι πως ο ιός δεν είναι τόσο επικίνδυνος όσο παρουσιάζεται προκειμένου να μας εκμεταλλευτούν.

Κάποιοι  πάλι πιστεύουν  πως κακώς οι κυβερνήσεις λαμβάνουν μέτρα που έχουν οικονομικές επιπτώσεις αφού όσοι είναι να πεθάνουν θα πεθάνουν ούτως ή άλλως...

Κάθε κατηγορία από τις παραπάνω αναμειγνύει συμφέροντα, προλήψεις, ψυχολογικά συμπλέγματα, ανάγκες προσωπικού και κοινωνικοπολιτικού αυτοπροσδιορισμού και στοιχεία αντικειμενικής παρατήρησης της πραγματικότητας και καταλήγει σε μια οπτική γωνία και ανάλογη στάση.

Το ίδιο άλλωστε κάνουμε όλοι. Απλά η δοσολογία των επιμέρους παραμέτρων διαφέρει.

Οι εύπεπτες ερμηνείες που ρίχνουν τις ευθύνες για όλες τις αρνητικές εξελίξεις της ζωής μας σε άλλους, μοιάζουν με "επιδημίες" με υψηλό συντελεστή μετάδοσης σε πλήθη με χαμηλό "ανοσοποιητικό" σύστημα. Όταν μάλιστα δεν σκοτώνουν τον ξενιστή άμεσα λαμβάνουν χαρακτηριστικά πανδημίας.

Στην υιοθέτηση παράδοξων θεωριών που ενίοτε λαμβάνουν χαρακτηριστικά μαζικής μανίας, σημαντικό ρόλο πρέπει να παίζει και ο χαμηλός συντελεστής αυτοεκτίμησης των επιμέρους  μονάδων, κάτι που δημιουργεί την ανάγκη ανόρθωσης αναστήματος απέναντι σε κάποια πραγματική ή φαντασιακή συστημική εξουσία.

Οι άνθρωποι που πιστεύουν σε θεωρίες συνωμοσίας επί της ουσίας είναι οπαδοί ενός ιδιότυπου δημιουργισμού. Τουτέστιν, πιστεύουν πως υπάρχει κάποια ανώτερη δύναμη που εποπτεύει τον κόσμο και με διάφορα τεχνάσματα συμπεριφοριστικής ψυχολογίας( ή με ψεκασμούς χημικών) τον κατευθύνει εκεί που θέλει για να τον εκμεταλλευτεί.

Αν τους  ρωτήσεις πως, αφού ελέγχουν τόσο απόλυτα τον κόσμο γιατί έχουμε πολέμους, επαναστάσεις, κραχ στα χρηματιστήρια, εγκλήματα και όλα τα ατυχή συμβάντα που δημιουργούν αναταράξεις και ανατροπές, θα σου πουν γι’ αυτόν ακριβώς το λόγο.… Θα σου προβάλουν δηλ. το αιτιατό σαν αίτιο. Τη συνέπεια σαν αφορμή.

Π.χ. Γιατί ο Τσιόδρας τον Μάρτη έλεγε πως δεν είναι απαραίτητη η χρήση μασκών και τον Αύγουστο λέει πως είναι μέτρο πρόληψης;

Οι απαντήσεις είναι απλές: Είτε γιατί τον Μάρτιο δεν υπήρχαν αρκετές μάσκες στην αγορά και αυτές που υπήρχαν ήταν απαραίτητες για το νοσηλευτικό προσωπικό και όχι για ανθρώπους που κάθονταν κλειδωμένοι στο σπίτι τους. Είτε γιατί  κάθε μέρα που περνάει οι επιστήμονες μαθαίνουν και περισσότερα για τη συγκεκριμένη επιδημία και αυτό μεταβάλει τις απόψεις τους.

Το ίδιο ισχύει και για όσους δημοσιοποιούν στα κοινωνικά δίκτυα στοιχεία που δείχνουν πως στην Ελλάδα κατά τη χρονική περίοδο της επιδημία δεν είχαμε περισσότερους θανάτους σε σχέση με αντίστοιχες χρονικές περιόδους άλλων ετών. Λογικό δεν είναι πως λόγω του γενικού  κλειδώματος να έχουμε λιγότερους θανάτους από τον μέσο όρο;

Για  έναν ισορροπημένο άνθρωπο εξηγήσεις σαν τις παραπάνω  είναι κατανοητές και θεμιτές. Δεν είναι όμως για κάποιον  "ψεκασμένο" ή αντιεξουσιαστή χωρίς... αιτία και κυρίως χωρίς ουσία.

Την περασμένη δεκαετία ήταν οι συνωμοσίες των εξουσιαστικών κύκλων του Ευρώ και των μνημονίων. "Με τη δραχμή αμέσως καλύτερα…" μας έλεγαν.

Τώρα είναι οι συνωμοσίες των Γάλλων και των Γερμανών που βάζουν τον Ερντογάν να μας τρομάξει ή η συνωμοσία του Μπιλ Γκέιτς και του Τσιόδρα που θέλουν να μας φορέσουν μάσκες και τσιπάκια.

Η επανάσταση των κοινωνικών δικτύων μεταδίδει ταχύτερα (σε σχέση με παραδοσιακά δίκτυα όπως π.χ. τα ταξί…) τις εύπεπτες ηλιθιότητες που είναι γεμάτες βεβαιότητα σε σχέση με ό,τι συμβαίνει. Οι επιστήμονες και οι σκεπτικιστές συνήθως είναι γεμάτοι αμφιβολίες και ενίοτε και με αντιφάσεις. Τούτο, αντί για απόδειξη εγκυρότητας εμφανίζεται σαν απόδειξη ψεύδους.

Όλα αυτά σημαίνουν  πως οι κοινωνίες μας θα παραληρούν όλο και πιο συχνά υπό την επήρεια πρόσκαιρων μανιών  και αυτό θα έχει επιπτώσεις στις πολιτικές και οικονομικές εξελίξεις...

Ήδη κάποιες είναι αισθητές...

kostas.stoupas@capital.gr