Περί φρεγατών, θωρηκτών και "μπουρλοτιέρηδων"...

Του Κώστα Στούπα 

Το φημολογούμενο  ναυάγιο της παραγγελίας των δύο υπερσύγχρονων γαλλικών φρεγατών δεν αποτέλεσε κεραυνό εν αιθρία. Η χώρα αντιμετωπίζει μια περίοδο τουρκικών προκλήσεων και αμφισβητήσεων η οποία κατά πάσα πιθανότητα θα κορυφωθεί τις επόμενες εβδομάδες ή μήνες.

Η αντιμετώπιση ενός τόσο άμεσου κινδύνου με την παραγγελία έναντι 3 δισ. δύο φρεγατών που θα παραληφθούν σε 3-5 χρόνια δεν λύνει το πρόβλημα της ανάγκης άμεσης αύξησης της αποτρεπτικής ισχύος της χώρας.

Οι πληροφορίες υποστήριζαν πως η παραγγελία των δυο φρεγατών θα συνοδευόταν από μια συμφωνία αμυντικής συνεργασίας της Ελλάδας με τη Γαλλία.

Από την άλλη πλευρά η Ελλάδα φαίνεται πως δέχεται πιέσεις από τις ΗΠΑ για κάποια ανάλογη εξοπλιστική παραγγελία. Προφανώς και οι ΗΠΑ προσφέρουν τις δικές τους  εγγυήσεις.

Η Ελλάδα χρειάζεται τη Γαλλία αλλά χρειάζεται και τις ΗΠΑ, όπως χρειάζεται και την Ε.Ε. και κυρίως το Ισραήλ και την Αίγυπτο που αντιμετωπίζουν άμεσα την τουρκική απειλή.

Η θέση της όποιας ελληνικής κυβέρνησης δεν είναι εύκολη καθώς θα πρέπει να λάβει υπόψη τους περιορισμένους οικονομικούς πόρους για εξοπλισμούς και να μοιράσει τις εξοπλιστικές προμήθειες έτσι που να εξασφαλίσει από την κάθε πλευρά το μέγιστο της πιθανής υποστήριξης.

Αυτό που προέχει όμως πέραν των διπλωματικών κινήσεων και των αμυντικών συμφωνιών για κάθε χώρα που θα βρισκόταν στη θέση της Ελλάδας είναι η αύξηση της αποτρεπτικής ισχύος όσο ταχύτερα γίνεται.

Καλές οι αμυντικές συμφωνίες αλλά δεν έσωσαν την Πολωνία όταν εισέβαλε ο Χίτλερ και οι σύμμαχοι των Πολωνών πίστευαν πως μπορούν να κατευνάσουν τη βουλιμία του για ισχύ...

Η Ελλάδα οφείλει να στηρίζεται πρώτα απ’ όλα στις δικές της πολιτικές, διπλωματικές και κυρίως στρατιωτικές δυνάμεις και μετά σε άλλους.

Από την άποψη αυτή η απόκτηση σύγχρονων έξυπνων τορπιλών για τα 4 υπερσύγχρονα υποβρύχια τύπου "Παπανικολής" (υποβρύχια κλάσης 214) προέχει οποιασδήποτε άλλης κίνησης.

Οι πληροφορίες θέλουν την κυβέρνηση να προσανατολίζεται στον εκσυγχρονισμό των 4 φρεγατών τύπου ΜΕΚΟ με σύγχρονα συστήματα ηλεκτρονικού πολέμου αλλά και πυραυλικά συστήματα.

Μαζί με τον εκσυγχρονισμό των F-16 που έχει ξεκινήσει αποφάσεις σαν τις παραπάνω μπορεί να δώσουν ταχύτερα αποτελέσματα αύξησης της αποτρεπτικής ισχύος των ενόπλων δυνάμεων.

Αυτές οι κινήσεις επείγουν.

Μακροπρόθεσμα η στρατιωτική ηγεσία θα πρέπει να σχεδιάσει το αμυντικό και εξοπλιστικό δόγμα με βάση τις τεχνολογικές εξελίξεις και τα νέα δεδομένα που δημιουργούν οι φιλοδοξίες της Τουρκίας να αναδειχτεί σε μια τοπική υπερδύναμη - ηγέτη μιας κοινότητας μουσουλμανικών χωρών.

Η Ελλάδα δεν χρειάζεται αεροπλανοφόρα γιατί έχει εκατοντάδες νησιά σε απόσταση βολής. Χρειάζεται να καταστήσει αυτά τα νησιά απόρθητα και τις μεταξύ τους θαλάσσιες και αέριες ζώνες μη προσπελάσιμες από εχθρικές δυνάμεις.

Η εποχή που διανύουμε θυμίζει τις αρχές του 20^ου αιώνα όταν μια μεγάλη δύναμη της εποχής είχε κατασκευάσει ένα πανάκριβο και πανίσχυρο θωρηκτό το οποίο κατά τη διάρκεια του πολέμου το έκρυβε γιατί αποτελούσε πρωταρχικό συμβολικό αλλά και εύκολο στόχο.

Περί τα τέλη του 19^ου αιώνα και τις πρώτες δεκαετίες του 20^ου τα θωρηκτά είχαν αναδειχτεί ο ισχυρότερος τύπος πολεμικών πλοίων.

Η εποχή των θωρηκτών έφτασε στο τέλος της όταν οι τεχνολογικές εξελίξεις τα κατέστησαν εύκολους στόχους για άλλα φθηνότερα και μικρότερα οπλικά συστήματα όπως οι νάρκες, οι τορπίλες, αεροπορικές βολές και κατευθυνόμενα βλήματα.

Σήμερα έχουμε εισέλθει σε μια εποχή που ένα σχετικά φθηνό drone (ιπτάμενο χωρίς πιλότο) μπορεί να διεισδύσει σε μια εχθρική περιοχή και να εξαπολύσει ένα έξυπνο τηλεκατευθυνόμενο βλήμα το οποίο μπορεί να εξουδετερώσει ένα πανάκριβο σκάφος σε δεκάδες χιλιόμετρα απόσταση. Την ίδια ζημιά μπορεί να κάνει και ένα μικρό  υποβρύχιο χωρίς πλήρωμα και ενίοτε μια τηλεκατευθυνόμενη  τορπίλη.

Οι εξελίξεις αυτές δεν σημαίνουν πως τα ήδη υπάρχοντα οπλικά συστήματα είναι άχρηστα. Απλά σημαίνουν πως χρειάζεται παρακολούθηση των εξελίξεων οι οποίες φαίνεται να βοηθούν μικρές χώρες χωρίς μεγάλο κόστος, να αποκτήσουν πολλαπλάσια αποτρεπτική ισχύ σε σχέση με αυτή που εξασφάλιζαν παλαιότερα.

kostas.stoupas@capital.gr