Το 2020 ξεκινάει καλά, αλλά…

Του Κώστα Στούπα

Το 2019 αποδείχθηκε η καλύτερη χρονιά της τελευταίας δεκαετίας για την Ελλάδα. Αν μάλιστα δεν υπήρχαν οι κίνδυνοι που εγκυμονεί η ρευστότητα του διεθνούς περιβάλλοντος, το 2020 θα μπορούσε να εξελιχθεί ακόμη καλύτερα. 

Κατ’ αρχήν το 2019 το μέτωπο του "εθνολαϊκισμού" που ταλαιπώρησε την χώρα συνετρίβη εκλογικά αλλά κυρίως πολιτικά, ηθικά, οικονομικά και ιδεολογικά.

Το μέτωπο του "εθνολαϊκισμού"  που εκφράστηκε πολιτικά κυρίως από ΣΥΡΙΖΑ, ΑΝΕΛ, και Χ.Α. το 2015 απείλησε να ρίξει τη χώρα στα "βράχια” με μια ανεξέλεγκτη χρεοκοπία, έξοδο από το Ευρώ και πολύ πιθανά από την Ε.Ε.  Το 2015 αποδείχτηκε πως τα περί δανείων από Κίνα, Ρωσία χωρίς μνημόνια και επανόδου στις προ του 2010 συνθήκες ευημερίας με δανεικά ήταν "φούσκες" δημαγωγών που έγιναν πιστευτές από αφελείς.

Το 2015 οι ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ προ μιας κατάρρευσης έκαναν την περίφημη "κωλοτούμπα" και έκτοτε προσπαθούν (ο ΣΥΡΙΖΑ κυρίως) να μετεξελιχθούν σε κόμματα του ευρωπαϊκού τόξου και του δημοκρατικού σοσιαλισμού. 

Το 2019 η Χ.Α. και οι ΑΝΕΛ δεν κατάφεραν να μπουν στην Βουλή και ο ΣΥΡΙΖΑ ηττήθηκε στις βουλευτικές εκλογές.

Η μεγαλύτερη ήττα που υπέστη όμως είναι στις δημοτικές και περιφερειακές εκλογές όπου κυριολεκτικά συνετρίβη, κάτι που δείχνει το μικρό βάθος  του ριζώματος στις τοπικές κοινωνίες. 

Η αλλαγή πλεύσης της χώρας το 2019 αποτέλεσε ενθαρρυντικό μήνυμα για όλες τις χώρες της Ευρώπης όπου το ρεύμα του "εθνολαϊκισμού" συνεχίζει να παρουσιάζει άνοδο. Το ρεύμα του "εθνολαϊκισμού" στην Ελλάδα ηττήθηκε πρώτα  με την "κωλοτούμπα" του 2015 πολιτικά και ιδεολογικά ενώ το 2019 ηττήθηκε και εκλογικά.

Το 2019 αποδείχτηκε μια πολύ καλή χρονιά για την οικονομία καθώς η χώρα αναμένεται να κλείσει την χρονιά με ανάπτυξη σχεδόν διπλάσια από αυτήν που θα παρουσιάσει ο μέσος όρος της Ε.Ε. 

Άλλες αξιομνημόνευτες θετικές εξελίξεις το 2019 ήταν η κατά 50% άνοδος του χρηματιστηρίου, η δραματική πτώση των επιτοκίων με τα οποία δανείζεται το ελληνικό δημόσιο και τα 6 δισ. ευρώ περίπου με τα οποία οι ελληνικές επιχειρήσεις αναχρηματοδότησαν με χαμηλότερα επιτόκια παλαιότερα πολύ ακριβότερα δάνεια. 

Οι εξελίξεις αυτές είναι ιδιαίτερα σημαντικές και μαζί με την πρόοδο του σχεδίου "Ηρακλής" για τις τράπεζες, την εξυγίανση της ΔΕΗ και την έναρξη των εργασιών στο "Ελληνικό" θα μπορούσαν το 2020 να ανεβάσουν ακόμη περισσότερο τον πήχη της οικονομίας. 

Καθώς η προσεχής εκλογή Προέδρου της Δημοκρατίας δεν απειλεί πλέον την χώρα με πρόωρες εκλογές, το 2020 από την πλευρά των εσωτερικών εξελίξεων προαλείφεται ακόμη καλύτερη χρονιά.

Το 2020 απειλείται να εκτροχιαστεί μόνο από εξωτερικές εξελίξεις τόσο στην Ν.Α. Μεσόγειο όσο την Ε.Ε. και παγκοσμίως.

Οι εξωτερικές εξελίξεις που θα μπορούσαν να ανατρέψουν το κλίμα είναι:

α) Ελληνοτουρκικά

Η πρώτη εστία αναταραχής που θα μπορούσε να ανατρέψει το ευνοϊκό κλίμα που έχει διαμορφωθεί μετά σχεδόν μια δεκαετία είναι κάποιο θερμό επεισόδιο με την Τουρκία. Ακόμη και ένα επεισόδιο μικρής διάρκειας και έντασης θα μπορούσε να αλλάξει το κλίμα και να ανεβάσει το ρίσκο της χώρας.

β) Brexit – Ιταλία

Μετά τις τελευταίες εκλογές το Η.Β. οδεύει προς την έξοδο της Ε.Ε. ενώ πιθανές πρόωρες εκλογές στην Ιταλία μπορεί να οδηγήσουν σε κυβέρνηση με την συμμετοχή "Ευρωσκεπτικιστών". Στην Γερμανία η μετακίνηση του SPD προς τα αριστερά απειλεί τον κυβερνητικό συνασπισμό. Οι εξελίξεις αυτές ενδέχεται να προκαλέσουν ραγδαίες και απρόβλεπτες ανακατατάξεις με συνέπειες στο Ευρώ και τις οικονομίες της Ε.Ε. οι οποίες θα γίνουν πιο έντονες στις περιφερειακές μικρές οικονομίες.

γ)Εμπορικός και νομισματικός πόλεμος

Η πρόσφατη συμφωνία ΗΠΑ – Κίνας μπορεί να θεωρηθεί μόνο σαν μια μικρή ανακωχή εν όψει των αμερικάνικων εκλογών. Όποιο και αν είναι το αποτέλεσμα των αμερικάνικων εκλογών, η αντιπαράθεση με την Κίνα θα επανακάμψει δριμύτερη μετά τις αμερικάνικες εκλογές.

δ) Κίνδυνος ανάφλεξης

Στη Μέση Ανατολή  και τον Περσικό Κόλπο, μέχρι τη Λιβύη η κατάσταση έχει γίνει ιδιαίτερα ρευστή. Η Τουρκία έχει εισβάλλει στη Βόρεια Συρία ενώ στην Λιβύη μετέχει ενεργά στην εμφύλια αντιπαράθεση απέναντι σε δυνάμεις που υποστηρίζονται από Αίγυπτο και Ρωσία. 

Οι ΗΠΑ αποσύρονται από την περιοχή και στον στρατηγικής από άποψη ενέργειας Περσικό Κόλπο Ρωσία, Κίνα και Ιράν πραγματοποιούν κοινές στρατιωτικές ασκήσεις. Η περιοχή μοιάζει με βαρέλι γεμάτο μπαρούτι η ανάφλεξη του οποίου θα μπορούσε να στείλει την τιμή του πετρελαίου και του χρυσού στα ύψη, την παγκόσμια οικονομία σε ύφεση και τα χρηματιστήρια στα τάρταρα…

Αν σε κάποιο από τα τέσσερα παραπάνω μέτωπα έχουμε κάποια απρόβλεπτη αρνητική εξέλιξη το 2020, αυτό θα μπορούσε να ανατρέψει τις προσδοκίες που υπάρχουν το 2020 να πάει το ίδιο καλά με το 2019 ή και ακόμη καλύτερα…

kostas.stoupas@capital.gr