Πιο κοντά στην ώρα της αλήθειας, Αλέξη...

Του Κώστα Στούπα

1) Πιο κοντά στην ώρα της αλήθειας, Αλέξη...

"Χρέος όλων μας είναι να υπερασπιστούμε τις αξίες του ουμανισμού και της ελευθερίας που ανέδειξε η Γαλλική Επανάσταση" τόνισε ο πρωθυπουργός σε διάγγελμά του για το τρομοκρατικό χτύπημα στο Παρίσι. Ο Αλέξης Τσίπρας καταδίκασε τις πολύνεκρες επιθέσεις, ξεκαθαρίζοντας ότι η Ευρώπη θα παραμείνει έδαφος ελευθερίας και ανεξαρτησίας, συμπληρώνοντας ότι είναι ώρα να μπει τέλος στους πολέμους που ξεριζώνουν λαούς...

Ορθώς ο πρωθυπουργός αμέσως μετά το τρομοκρατικό χτύπημα στο Παρίσι χωρίς περιστροφές ξεκαθάρισε τη θέση της χώρας στο πλευρό των συμμάχων, ξεχνώντας τις ιδεολογικές αγκυλώσεις του κόμματος που ηγείται αλλά και τις κατά καιρούς αντιευρωπαϊκές παραφωνίες της κυβέρνησης, όπως οι δηλώσεις του κ. Καμμένου περί της συμβολής της Ελλάδας στην αποστολή τζιχαντιστών στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες.

Το τρομοκρατικό χτύπημα στο Παρίσι, ακολουθεί εκείνα των διδύμων πύργων, της Μαδρίτης, του Λονδίνου και είναι το δεύτερο στη γαλλική πρωτεύουσα μετά από εκείνο στο σατυρικό περιοδικό Charlie Hebdo.

Η διαφορά του τελευταίου τρομοκρατικού χτυπήματος σε σχέση με τα προηγούμενα στην Ευρώπη είναι πως έλαβε χώρα σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη κατάσταση όπως αυτή που έχει διαμορφώσει εσχάτως η προσφυγική κρίση.

Η κατάσταση αυτή έχει να κάνει με την ένταση των συζητήσεων περί κλεισίματος των συνόρων και αναστολής της συνθήκης Σένγκεν, γεγονός που θα ενίσχυε αρχικά τις φυγόκεντρες δυνάμεις στην Ευρώπη, κάτι που υποδαυλίζεται συστηματικά και από τη Μεγάλη Βρετανία και άλλους διεθνείς  παράγοντες.

Το τρομοκρατικό χτύπημα στο Παρίσι είναι πολύ πιθανό να αποτελέσει την αφορμή για εξελίξεις τόσο στο διεθνές οικονομικό γίγνεσθαι όσο και στις ενδοευρωπαϊκές ισορροπίες.

Αμφότερες οι εξελίξεις θα έχουν καταλυτική επίδραση στην κατάσταση όπως έχει διαμορφωθεί στην Ελλάδα.

Οι οικονομικές εξελίξεις...

Τα τρομοκρατικά χτυπήματα ενίοτε προκαλούν οικονομικά "εμφράγματα" καθώς μεταβάλλουν  άρδην τη συμπεριφορά των καταναλωτών, των επιχειρήσεων και των επενδυτών.

Το τρομοκρατικό χτύπημα π.χ. στη Νέα Υόρκη είχε σαν συνέπεια τη μείωση των αεροπορικών ταξιδιών και τη χρεοκοπία πολλών αεροπορικών εταιρειών στις ΗΠΑ και την Ευρώπη.

Οι αγορές και η οικονομία παθαίνουν "εμφράγματα" από ξαφνικά αρνητικά  γεγονότα τα οποία δεν έχουν προλάβει να προεξοφλήσουν και να ενσωματώσουν. Ένα τρομοκρατικό χτύπημα είναι ένα τέτοιο γεγονός.

Το πόσο μεγάλο θα είναι ένα οικονομικό "έμφραγμα" εξαρτάται από τη γενικότερη συγκυρία. Η συγκυρία στη διεθνή οικονομία αυτή τη στιγμή, παρά τα αντιθέτως θρυλούμενα, δεν είναι ιδανική. Οι αγορές που καθρεφτίζουν τις οικονομίες βρίσκονται σε ανοδική τροχιά για 6,5 χρόνια. Συνήθως οι ανοδικοί κύκλοι κατά μέσο όρο διαρκούν περί τους 50-55 μήνες. Ο παρών ανοδικός κύκλος έχει ξεπεράσει τους 75 μήνες.

Κατά συνέπεια είναι  ένας κύκλος ώριμος να διαρραγεί αν υποστεί ένα ισχυρό σοκ. Ο παρών κύκλος ενδυναμώθηκε και συντηρήθηκε από μια τεχνική κατάσταση που δημιούργησαν οι κεντρικές τράπεζες με τα χαμηλά επιτόκια και την "εκτύπωση" χρήματος. Μοναδικό ισχυρό κίνητρο του θετικού σεναρίου για την παγκόσμια οικονομία είναι η χαμηλή τιμή του πετρελαίου.

Αν το τρομοκρατικό χτύπημα δημιουργήσει ένα έστω και ελαφρό σοκ στην παγκόσμια οικονομία αυτό θα έχει μεγαλύτερης ισχύος αρνητικές συνέπειες στην προσπάθεια εξόδου της ελληνικής οικονομίας από την κατάσταση χρεοκοπίας.

Η Ελλάδα αυτήν τη στιγμή πέραν της εκταμίευσης των δόσεων ποντάρει στην προσέλκυση κάποιων έστω υψηλού ρίσκου κεφαλαίων για την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών, τις ιδιωτικοποιήσεις κλπ. Η επιδείνωση του διεθνούς κλίματος αυξάνει τις διαθέσεις αποφυγής ρίσκου για τα διεθνή κεφάλαια. Η Ελλάδα παραμένει μια χώρα υψηλού ρίσκου και οικονομικά αλλά και γεωπολιτικά.

Οι ευρωπαϊκές εξελίξεις...

Καθώς, όπως αναφέραμε, το τρομοκρατικό χτύπημα έλαβε χώρα σε μια περίοδο έντασης της προσφυγικής κρίσης, αυτό μπορεί να οδηγήσει σε αναστολή της συνθήκης Σένγκεν μεταξύ κάποιων χωρών. Η χώρα μας είναι η πρώτη μεταξύ των υποψηφίων να της συμβεί αυτό.

Το κλείσιμο των συνόρων των ευρωπαϊκών χωρών προς την Ελλάδα θα είχε σαν συνέπεια την περαιτέρω απομόνωσή της, μετά τους περιορισμούς που έχουν επιβάλει στους Έλληνες πολίτες τα capital controls.

Με απλά λόγια η Ελλάδα κινδυνεύει να βρεθεί παγιδευμένη με μερικές εκατοντάδες χιλιάδες πρόσφυγες εντός των συνόρων της. Πρόκειται για κατάσταση που είναι δύσκολα διαχειρίσιμη ούτως ή άλλως, πόσο  μάλλον από μια κυβέρνηση που χαρακτηρίζεται από μνημειώδη απειρία διαχείρισης, ανικανότητα ομαλής επικοινωνίας με το υπάρχον σύμπαν πραγματικότητας και ιδεολογικές εφηβικές εμμονές μεσηλίκων και άνω...

Πρόκειται για ένα εκρηκτικό μείγμα το οποίο μπορεί να λάβει χαώδεις διαστάσεις αν τοποθετηθεί εντός του περιβάλλοντος οικονομικής και κοινωνικής χρεοκοπίας που διανύει η Ελλάδα.

Πριν λίγες μέρες ο πρωθυπουργός της Ουγγαρίας έκανε λόγο για "φράκτη" που πρέπει να χτιστεί στα βόρεια σύνορα της Ελλάδας...

Το Εθνικό Μέτωπο της Μαρί Λεπέν και όλοι οι ευρωσκεπτικιστές και ξενόφοβοι θα ενισχυθούν μετά το χτύπημα.

Η απομόνωση και πολιτική πίεση της καγκελαρίου Μέρκελ θα ενταθεί στην πολιτική σκηνή της Γερμανίας.

Η Πολωνία, η Σουηδία και η Μεγάλη Βρετανία απειλούν πως θα κλείσουν τα σύνορά τους στο προσφυγικό.

Όλα αυτά με τον ένα ή τον άλλο τρόπο θα έχουν συνέπειες αρνητικές στην ελληνική κατάσταση.

Κατά συνέπεια το τρομοκρατικό χτύπημα της περασμένης Παρασκευής στο Παρίσι προσθέτει άλλον ένα παράγοντα ανησυχίας και αποσταθεροποίησης στην ήδη διαταραγμένη συνάρτηση της ελληνικής πραγματικότητας.

Η ώρα της αλήθειας πλησιάζει Αλέξη...

2) Ηθικόν Παρακμάζον...

Κύριε Στούπα,

Διαβάζω τα άρθρα σας πολύ καιρό τώρα και συμφωνώ με όσα λέτε. Ξέρω ότι είναι πολύ δύσκολο όμως να ξεριζωθεί 40+ χρόνια νοοτροπίας, αλλά χαίρομαι που κάποιοι τουλάχιστον προσπαθούν.

Θα ήθελα να προσθέσω και εγώ την ιστορία μου στις πολλές που σίγουρα διαβάζετε.

Είμαι ελεύθερος επαγγελματίας με έδρα πλέον την Ισπανία. Ναι την "αδελφή" χώρα του νότου, με την κρίση της, την υπερπροβληματική αγορά ακινήτων και τα υπόλοιπα λίγο ή πολύ γνωστά. Λόγω της φύσεως της ειδικότητάς μου (Μηχανικός Πληροφορικής) έχω τη δυνατότητα να έχω πελάτες τόσο εντός όσο και εκτός Ισπανίας.

Αποφάσισα να φύγω από την Ελλάδα που με υπερ-φορολογούσε ακόμα και για χρήματα που δεν είχα ακόμη εισπράξει (από το 1ο ευρώ πάντα). Και πάντα με την κλασική γραφειοκρατία, τροχοπέδη σε κάθε μου βήμα.

Αναζητώντας χώρα επαγγελματικής δραστηριοποίησης άκουσα τα λόγια ενός φίλου που έχει μεταναστεύσει πριν από μερικά χρόνια στην Ισπανία. Προς έκπληξή μου είδα ένα αρκετά δίκαιο και απλό φορολογικό σύστημα και το κυριότερο σταθερό (ανεξαρτήτως κυβέρνησης). Με αρκετά προχωρημένα στοιχεία ηλεκτρονικής διακυβέρνησης και πολύ λίγη και απλή γραφειοκρατία ακόμα και για έναν αλλοδαπό Ευρωπαίο που δεν μιλάει καλά τη γλώσσα (η Αγγλική γλώσσα δεν είναι από τα δυνατά σημεία των Ισπανών). Θα μπορούσα να γράψω πολλά συγκεκριμένα πλεονεκτήματα αλλά δεν θέλω να κουράσω άλλο.

Θέλω απλά να τονίσω ότι ακόμα και εν μέσω κρίσης υπάρχει σταθερότητα και εμπιστοσύνη. Ακόμα και ενόψει εκλογών, κανείς δεν ανησυχεί για τη σταθερότητα της οικονομίας. Γι' αυτό και υπάρχουν επενδύσεις στη χώρα και αρκετά έργα. Στην Ελλάδα αντιθέτως δεν θέλει να επενδύσει κανείς γιατί φυσικά φοβάται τι θα του ξημερώσει.

Δεν εθελοτυφλώ. Γνωρίζω ότι υπάρχει τραπεζικό πρόβλημα στην Ισπανία, ότι η αγορά ακινήτων είναι υπό κατάρρευση, ότι υπάρχει διαφθορά σε αρκετούς τομείς (χωρίς όμως να μπλοκάρει την πραγματική οικονομία), και ακόμα ότι οι Ισπανοί θεωρούν τα αυτοδιοικητικά τους προβλήματα (με την πιθανή ανεξαρτησία των Καταλανών) πιο σημαντικά από την οικονομία τους με πιθανές συνέπειες στο χρόνο αντίδρασης τους. Υπάρχει ο κίνδυνος ότι θα χάσουν το focus και δεν θα αντιδράσουν έγκαιρα σε ένα νέο προβληματικό συμβάν στην οικονομία.

Η ψυχολογία όμως, η εμπιστοσύνη και το γενικότερο κλίμα (επαγγελματικά πάντα), ποτέ σε καμιά φάση της κρίσης δεν πλησίασε καν το Ελληνικό φαινόμενο που κορυφώθηκε με την "πρώτη φορά αριστερά". Πέρα από μια έκτακτη εισφορά (που καταργήθηκε) και την αύξηση του ΦΠΑ στο 21% δεν υπάρχει κανένα άλλο φοροτρελό μέτρο από το 2012.

Με εκτίμηση,

Κωνσταντίνος

 

kostas.stoupas@capital.gr