Τα δικά μας πετρέλαια;

Του Γιώργου Κράλογλου

Τώρα χαλάμε τον κόσμο, μαθαίνω, να βεβαιωθούμε για φυσικό αέριο και πετρέλαιο που έχουμε σε στεριά και θάλασσα (Ιόνιο και Αιγαίο). Ας δούμε το γιατί. 

Πρώτον, γιατί ήρθε η ώρα να αποδεχθούμε πολιτικά κυρίως αλλά και σε επίπεδο κρατικών υπηρεσιών την εντελώς αδικαιολόγητη (ιστορικά) γραφειοκρατική και απαράδεκτη κατάληξη ενός μάλλον μοναδικού, στην ιστορία μας, επιστημονικού κολοσσού,  τη Δημόσια Επιχείρηση Πετρελαίου (ΔΕΠ), ξεχωριστών επιστημόνων του 1975-1980. Την τότε ΔΕΠ που καταντήσαμε από σοβαρό Οργανισμό ερευνών κύρους, σε ένα απαράδεκτο γραφειάκι κάπου χωμένο και ξεχασμένο... σε άλλο κρατικό σχήμα. 

Δεύτερον, γιατί μετά το 1980 με την φούρια της ψευτοσοσιαλιστικής μας εποχής πολιτικοποιήσαμε και τις έρευνες υδρογονανθράκων της χώρας. Και όταν λέμε, πολιτικοποιούμε στο Ελλαδιστάν..., εννοούμε διαλύουμε..., χαλάμε..., καταστρέφουμε... Έτσι κάναμε και με τις έρευνες πετρελαίου για 10ετίες. Μαζί με την υπονόμευση της ΔΕΠ (στο όνομα κάποιου δήθεν πολιτικού προβληματισμού για το πώς οι έρευνες δεν θα χαλάνε βοσκές, μαντριά και περιβόλια (για τα οποία έδιναν μάχες -κόντρα και στη ΔΕΠ- κάποιοι αυτόκλητοι τρόφιμοι καφενείων της Δυτικής Ελλάδας στην οποία εντάθηκε και ο "πόλεμος" προς τις έρευνες υδρογονανθράκων) αγνοήσαμε μέχρι και αέρια που άφριζαν στην επιφάνεια. Και τα έβλεπαν οι περισσότεροι των περιοχών αυτών. 

Τρίτον, γιατί κατά καιρούς οι Όμιλοι ερευνών που κάναμε αναθέσεις (και στη συνέχεια τους αφήναμε στην τύχη τους - γιατί η ανάμειξη κυβερνήσεων ή και κομμάτων στο θέμα είχε πολιτικό κόστος-) βαριόντουσαν αν όχι σιχαινόντουσαν το αίσχος της γραφειοκρατίας μας ή και της συμμετοχής κάθε πικραμένου στα κινήματα κατά των ερευνών πετρελαίου και φυσικού αερίου. Βαριόντουσαν και δεν είχαν λόγο να μην τα παρατήσουν αφού λίγο πιο πέρα, ή απέναντί μας,  υπήρχαν άλλα επενδυτικά ενδιαφέροντα σε έρευνες.

Τέταρτον, γιατί η υπόθεση των ερευνών πετρελαίου και φυσικού αερίου στην Ελλάδα ουδέποτε είχε πολιτική συνέχεια και ιδίως πολιτική συνέπεια. Οι κυβερνήσεις, όλες ανεξαιρέτως, μετά το 1980 (μεταξύ 1975-1980 δόθηκε η εντύπωση ότι θέλουμε να κάνουμε δουλειά αλλά τελικά μείναμε μόνο στις εντυπώσεις) κάνανε χαρές... στους ερευνητικούς ομίλους μέχρι την υπογραφή της συμφωνίας (επειδή είχαν ενδιαφέρον οι τηλεοράσεις να δείχνουν τις τελετές). Στη συνέχεια ούτε τους ήξεραν,  ούτε συζητούσαν μαζί τους τα τοπικά και άλλα προβλήματα που δημιουργούσαν οι μόνιμοι "μαχητές" κατά των ερευνών που κάνουν ό,τι ζημιές μπορούν μέχρι και τώρα που πληρώνουμε την ενέργεια χρυσάφι...
Πέμπτον, γιατί ποτέ δεν είδαμε πολιτικά την οικονομική διάσταση των ερευνών υδρογονανθράκων της χώρας σε όλες τις φάσεις της. Από την αρχική μαγνητική ως την φάση των σεισμικών και πολύ περισσότερο των γεωτρήσεων (του αρχικού σταδίου για τον εντοπισμό των μεγεθών των αντικλίνων και του βάθους που έχουν για να προσδιορισθεί η αξία τους για εκμετάλλευση). Την οικονομική διάσταση που αρχίζει από τα κεφάλαια που επενδύονται και φθάνει μέχρι την απασχόληση με τα τόσα συνεργεία που βεβαίως και είναι τοπικά. 

Έκτον, γιατί αυτό που ξεχώριζε ως κριτήριο των κυβερνήσεων (όλων των κυβερνήσεων) στον προγραμματισμό και τις αναθέσεις των ερευνών για προσδιορισμό του πιθανού όγκου των αποθεμάτων,  ακόμη και των κατά τεκμήριο εκμεταλλεύσιμων αποθεμάτων, ήταν οι πολιτικές προεκτάσεις του όλου θέματος. Να μην ταράζουμε τους κομματικούς "κινηματίες" ενάντια στις έρευνες με το δήθεν πρόσχημα της διασφάλισης των δικαιωμάτων των κατοίκων ή των τυχόν αγροτικών και κτηνοτροφικών συμφερόντων. 

Έβδομον, γιατί παίχθηκαν και πολιτικά παιχνίδια με τις έρευνες. Ειδικά του Αιγαίου. Να μην προκαλούμε δήθεν την Τουρκία. Να μην αναταράξουμε το κλίμα..., Ειδικά στον χώρο της δήθεν προσοχής της, στη Δυτική Κρήτη, πράγμα που αφενός πάγωσε,  μέχρι σε ένα σημείο, τη δική μας παρουσία και αφετέρου έδωσε την ευκαιρία στους Τούρκους (που έχουν άλλη τακτική στις δικές τους έρευνες-εντυπωσιακά διαφορετική-) να λένε ό,τι ανοησία κατεβαίνει στο κεφάλι τους. 

Όγδοον, γιατί σήμερα με την ενεργειακή κρίση έξω από την πόρτα (για 2-3 χρόνια και χωρίς υποχώρηση) και με την ορθή και πάλι υποδομή που διαθέτουμε και στον τομέα των ερευνών (μετά από αγώνες και φιλότιμες προσπάθειες επιστημόνων και τεχνικών που συνεχίζουν να γνωρίζουν άριστα το όλο θέμα) θα είναι όχι μέγα πολιτικό λάθος αλλά πολιτικό έγκλημα να μη διαμορφώσουμε τις συνθήκες εκείνες που θα επιτρέψουν, στις κρατικές πρωτοβουλίες, να συντονίσουν και να τεθούν και επικεφαλής προγραμμάτων ερευνών που είναι ήδη σε καλό δρόμο προκειμένου να φέρουν ποθητά αποτελέσματα,  χωρίς πισωγυρίσματα...

george.kraloglou@capital.gr