Το πρόβλημα της χώρας είναι συνταγματικό

Του Άγη Βερούτη

Για λόγους που θα εξετάσουν οι ιστορικοί του μέλλοντος, η Ελλάδα έχασε την ευκαιρία να διορθώσει τις συνταγματικές αστοχίες της μέσα στην κρίση της χρεοκοπίας. 

Το αν το ελληνικό σύνταγμα, φυσικά, είναι επαρκές ή όχι, δεν εξαρτάται από την κρίση των κατά καιρούς συνταγματολόγων που καλούνται να το ερμηνεύουν, αντίθετα με όσα οι ίδιοι καταμαρτυρούν για τον εαυτό τους. Η αρτιότητα ή μη ενός εθνικού συντάγματος εξαρτάται από την ηρεμία και ευημερία που εμπνέει στον λαό, ή τις παθογένειες που γεννά και συντηρεί. Το ίδιο συνταγματικό άρθρο για τη μονιμότητα της υπαλληλίας στο δημόσιο, που επέφερε ηρεμία και ευημερία σε μια χώρα που κάθε αλλαγή κυβέρνησης συνεπάγετο την απόλυση όλων των δημοσίων υπαλλήλων, αυτό το ίδιο άρθρο σήμερα, έναν αιώνα μετά προκαλεί την αίσθηση στρατού κατοχής, θρέφει την ασυδοσία και την αναξιοκρατία, και υποθάλπει τα φαινόμενα διαφθοράς ή αργομισθίας στους κόλπους του κρατικού μηχανισμού. 

Άρα εκ των προτέρων οι εμπνευστές των εθνικών συνταγμάτων αναγνωρίζουν ότι ένα σύνταγμα πρέπει να προσαρμόζεται στις ανάγκες και τις επιταγές της κοινωνίας, και όχι το αντίστροφο. 

Φυσικά όταν μιλάμε για τα πλείστα δευτερεύοντα θέματα που καλύπτει ένα σύνταγμα, και όχι τις βασικές αρχές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και ατομικών ελευθεριών. Αυτά είναι αδιαπραγμάτευτα στοιχεία και καλό είναι να εξελίσσονται μόνο αύξοντα παρά μειούμενα. 

Αν όμως δούμε την αυθαίρετη συνταγματική απαγόρευση για τα μη-κρατικά πανεπιστήμια, επί χούντας νομίζω, τότε σίγουρα η κοινωνία δεν είναι διατεθειμένη να συνεχίσει να αντιμετωπίζει την παιδεία με συντεχνιακά κριτήρια. Αυτοί που χάνουν το μονοπώλιο θα ανθίστανται φυσικά παρόλο που τα σημαντικότερα και αρχαιότερα πανεπιστήμια παγκοσμίως είναι μη-κρατικά όπως πχ το Harvard. 

Από την εποχή της κρίσης της χρεοκοπίας οι Έλληνες φωνάζουν για την ανισονομία του άρθρου 86 περί μη-ευθύνης υπουργών σε κατάφωρη αντίθεση με την ισότητα απέναντι στο νόμο, το οποίο επειδή δεν το άλλαξε κανείς στα προηγούμενα 15 χρόνια, ανθίζει ακόμα και σήμερα ο αντισυστημισμός στην Ελλάδα, με προεξάρχουσα σημερινή του έκφραση στο επαπειλούμενο κόμμα Καρυστιανού-ΝτεΓκρες. 

Επίσης αυτή η ατιμωρησία είναι αποδεδειγμένο ότι υποστηρίζει την εκτόξευση της διαφθοράς του χρηματισμού και της διατήρησης ολιγοπωλίων σε κυβερνήσεις που επέζησαν παραπάνω από μια θητεία, ακόμα από την εποχή του Κώστα Σημίτη, του επονομαζόμενου χαϊδευτικά από κάποιους ως "αρχιερέα της διαπλοκής"…

Το τρίπτυχο διαφθορά-ατιμωρησία-αλαζονεία προκύπτει από την στρεβλή προστασία που προσφέρει το εν λόγω συνταγματικό άρθρο στους εκάστοτε κυβερνώντες με πλειοψηφία, ενώ ως τώρα όλοι τους υπόσχονται να το αλλάξουν αλλά κανείς δεν θυμάται να το κάνει τελικά. 

Νομίζω πολύ σωστά κάνει ο Κυριάκος Μητσοτάκης και η σημερινή κυβέρνηση να ανοίξει το δρόμο για την διόρθωση των αστοχιών του συντάγματος όπως εμφανίζονται στο σημερινό σφυγμό της κοινωνίας. 

Προβλήματα όπως της ανικανότητας της Δικαιοσύνης να βγάλει αποφάσεις σε ρεαλιστικό χρόνο, και όχι μετά δεκαετίες, ίσως να λυθούν με περισσότερη αυτονομία από τις κυβερνήσεις που ανεβοκατεβάζουν τους ανώτατους δικαστικούς σαν μαριονέτες. 

Είναι πολλές οι στρεβλώσεις που προκαλεί το σημερινό σύνταγμα, όπως η δυνατότητα που δίνει στον κάθε άσχετο να εμποδίζει δικαστικά για δεκαετίες, εμβληματικές επενδύσεις δισεκατομμυρίων με βάση την ανησυχία ενός γιδοβοσκού για τα πουλιά στην εποχή του ζευγαρώματος τους, ή ό,τι του φανεί του Λωλοστεφανή!

Πολλές είναι οι στρεβλώσεις που αφορούν τις μη-επεκτάσεις των σχεδίων πόλεως, που έχουν παγιδεύσει σαν τα ποντίκια τους πολίτες να ζουν σε πόλεις που δεν έχουν επεκταθεί νόμιμα εδώ και 40 χρόνια. Στρεβλώσεις που απαγορεύουν την διαγραφή χρεών προς το κράτος εταιρειών που έχουν κλείσει από τα μέσα του περασμένου αιώνα. Στρεβλώσεις που έχουν να κάνουν με την ανεξαρτησία των ανεξάρτητων αρχών. Με την μη δυνατότητα να ξηλωθεί ένας επικεφαλής μιας ανεξάρτητης αρχής όταν ΔΕΝ κάνει τη δουλειά για την οποία προσελήφθη από τους Έλληνες. 

Πολλά από αυτά θα τα ξανασυζητήσουμε από αυτήν εδώ τη στήλη στις επόμενες εβδομάδες. 

Η κοινωνία έχει ανάγκη την επικαιροποίηση του συντάγματος και την κατάργηση καταχρηστικών και αντιλαϊκών ρυθμίσεων που περιέχει. 

Το θέμα είναι, είμαστε αρκετά ώριμοι να το αναγνωρίσουμε ή όχι;

Ή θα κάνουμε άλλη μια φορά την πάπια, με πασαλείμματα ώστε να μπορέσει να συνεχίσει να ανθεί ο αντισυστημισμός στη χώρα μας; 

agissilaos@gmail.com