H "δυσοσμία του κατευνασμού" μιας συντεχνίας ​

Του Γιάννη Δοδόπουλου

Εύχαρις ξεκίνησα να διαβάζω το κυβερνητικό σχέδιο για την αξιολόγηση των εκπαιδευτικών.

Κατέγραψα ότι νηπιαγωγοί, δάσκαλοι και καθηγητές θα αξιολογούνται από δύο αξιολογητές με "κριτήρια", "δείκτες" αλλά και με τις μεθόδους διδασκαλίας που χρησιμοποιούν στην τάξη.

"Καλώς", είπα μέσα μου. Με την καλόπιστη ελπίδα ότι οι αξιολογητές θα είναι ανεξάρτητοι και ότι τα κριτήρια της αξιολόγησης θα απηχούν στις βέλτιστες διεθνείς πρακτικές ή θα αποτελούν προϊόν σοβαρής, εγχώριας προεργασίας.

Σημείωσα, επίσης, ότι η αξιολόγηση θα είναι επαναλαμβανόμενη και ότι κάθε εκπαιδευτικός θα αποκτά εν τέλει ένα portfolio. Κάτι σαν να λέμε τα άπαντα της διαδρομής του στην εκπαίδευση.

Καλώς και πάλι, αλλά δεν το κρύβω πως χαμογέλασα λιγάκι με το portfolio. Τί μάταιος κόπος σύντροφοι του Υπουργείου Παιδείας… ‘Φάκελο’ θα το μεταφράσει η ΟΛΜΕ όπως και να το πείτε. Και ‘Όχι στο Φακέλωμα’ θα γράφουν με κόκκινη μπογιά τα πανό της.  Ας είναι…

Διάβασα, τέλος, ότι και οι 160.000 εκπαιδευτικοί  θα υπαχθούν σε πρόγραμμα επιμόρφωσης με παράλληλο ψηφιακό μετασχηματισμό των σχολείων κλπ κλπ.

Ωστόσο το μάτι δεν έλεγε να ξεκολλήσει από μία λέξη - κλειδί: Ο γενικός χαρακτήρας της αξιολόγησης, λέει το υπουργείο, δεν θα είναι "τιμωρητικός".

Και ήταν αυτό ακριβώς το σημείο που με έζωσαν δύο δύσπεπτες σκέψεις.

Η πρώτη: Αλήθεια τώρα… Υπάρχει κάποιος υπόρρητος διάλογος στη διαδικασία σύνταξης των νομοσχεδίων; Σε ποιον απαντά αυτή η διαβεβαίωση περί μη τιμωρητικού χαρακτήρα; Ποια υπόκωφη φωνή ανάγκασε τον πολιτικό διαχειριστή του νομοσχεδίου -και δυνάμει νομοθέτη- να καταφύγει σε μια τέτοια διατύπωση;

Ζήτησε ποτέ Έλληνας πολίτης να τιμωρηθούν εκπαιδευτικοί; Είδατε ποτέ τέτοιο κίνημα ή διαδήλωση;

Όλοι καταλαβαινόμαστε: Κατανοητή η ανάγκη προκαταβολικού κατευνασμού των συνδικαλιστικών ορδών και των πολιτικών προϊσταμένων τους.

Αλλά ο μόνος αποδεκτός, διάλογος στη σύνταξη ενός νομοσχέδιου μίας κυβέρνησης που θέλει να είναι τιμίως μεταρρυθμιστική πρέπει να είναι ένας: Ο διάλογος με τη μητέρα, τον πατέρα ή τον κηδεμόνα και τις χρηστές και εύλογες απαιτήσεις αυτών έναντι του εκπαιδευτικού συστήματος που χρυσοπληρώνουν επί δεκαετίες.

Όλοι αυτοί, ο πατέρας, η μητέρα, ο κηδεμόνας κάθε μαθητή -a fortiori δηλαδή ολόκληρη η κοινωνία των πολιτών- δεν ζητεί "τιμωρίες". Ζητεί κατηρτισμένους, φιλότιμους, γνωστικούς  και καλοπληρωμένους δασκάλους για τα παιδιά της.

Τίποτε περισσότερο, τίποτε λιγότερο. Τα περί "τιμωρητισμού" είναι συνδικαλιστικά ψευδοεπιχειρήματα επιτηδείων, ο "διάλογος" προς τα οποία συνιστά, απλώς, χάσιμο πολύτιμου ιστορικού χρόνου.

Και η δεύτερη:  Πως τους εξασφαλίζεις αυτούς τους άξιους εκπαιδευτικούς; Που θα οδηγούν οι αξιολογήσεις; Τι θα συμβαίνει αν κάποιοι εκπαιδευτικοί δεν δέχονται ή δεν επιδέχονται επιμορφώσεως;  Θα αναμένουμε ες αεί την επιμόρφωσή τους ή την αφύπνιση του φιλοτίμου των; Θα εμπιστευόταν κανείς την κόρη ή τον γιο του -που θέλει ας πούμε να γίνει οικονομολόγος ή μαθηματικός- να θητεύει επί τρία λυκειακά έτη δίπλα σε έναν ακατάλληλο μαθηματικό με ελπίδα επ΄ ελπίδι την επιμόρφωσή του και τη σύνταξη ενός portfolio;

H απάντηση είναι προφανώς "όχι". Προφανής επίσης είναι και η λύση, δεδομένης της Συνταγματικής απαγόρευσης για απομακρύνσεις από το Δημόσιο: Οι ακατάλληλοι εκπαιδευτικοί, κατόπιν δίκαιης αξιολόγησης, εκτός εκπαίδευσης με παράλληλη αξιοκρατική πρόσληψη νέων.

Εκτός εκπαίδευσης και όπου αλλού στο Δημόσιο. Ακόμη και οίκοι, αργομισθούντες. Όχι όμως στην πλάτη των παιδιών. Αρκετά έχουν να κουβαλήσουν στους ώμους τους.

Η λύση μπορεί να μην είναι οικονομολογικά βέλτιστη, είναι όμως εφικτή. Χιλιάδες αποσπασμένους σε διάφορα "παρκαρίσματα" εντός Δημοσίου έχει επιδοκιμάσει δια της σιωπής της η ΟΛΜΕ όλα αυτά τα χρόνια. Ε, τώρα ας ανεχθεί -χωρίς ιδιαίτερη δυσκολία φαντάζομαι-  και την έμμισθη απόσπαση όσων αποδεδειγμένα δεν προσφέρουν επαρκές διδακτικό έργο.

Χρόνου φείδου

Μετά από πέντε χρόνια πολιτικής νωθρότητας, εχθροπαθούς διαχείρισης και ιδεοληπτικής οπισθοχώρησης (και) στα θέματα της Παιδείας, είναι θετικό ότι υπάρχει επιτέλους βούληση να τεθούν κάποια πράγματα στο τραπέζι και να απαντηθούν προκλήσεις.

Και η αλήθεια είναι ότι στο υπό κατάρτιση νομοσχέδιο υπάρχουν πολλά θετικά στοιχεία, πέραν την αξιολόγησης των εκπαιδευτικών. Όπως φερ’ ειπείν η καθιέρωση της αγγλόγλωσσης εκπαιδευτικής ενασχόλησης από τα τέσσερα έτη του νηπιαγωγείου κάτι που προ πολλών ετών είχε περίπου εισηγηθεί η Άννα Διαμαντοπούλου, πετροβολούμενη απηνώς με λίθους "προοδευτικής" αλλά και "συντηρητικής" ανοησίας.

Το χάος της δημόσιας Παιδείας απαιτεί πραγματικές λύσεις, όχι συμβιβασμούς αδράνειας.

Αφενός  επειδή ο εκλογικός χρόνος είναι πεπερασμένος. Μία ή το πολύ δύο τετραετίες μέχρις ότου το κύμα ίσως ξαναφέρει στον αφρό ένα νέο λαϊκιστικό μόρφωμα που θα τα ισοπεδώσει όλα.

Μακάρι να διαψευστώ. Όμως -για να το πω με κλεμμένα λόγια- "I seem to smell the stench of appeasement in the air".