Α. Ταμβακάκης: Δεν πρέπει να πάνε χαμένες οι θυσίες των Ελλήνων

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ: 14:18

Ξεκίνησε πριν από λίγο η γενική συνέλευση των μετόχων της Εθνικής Τράπεζας χωρίς την παρουσία του κ. Βασίλη Ράπανου ο οποίος παραιτήθηκε χθες.

Ο διευθύνων σύμβουλος της τράπεζας Απόστολος Ταμβακάκης αφού αναφέρθηκε στα πεπραγμένα της τράπεζας σε μια ιδιαίτερα δύσκολη χρονιά όπως ήταν το 2011 έκλεισε την ομιλία του λέγοντας: "Θεωρούσα, και θεωρώ τον εαυτό μου Εθνικάριο. Γιός υπαλλήλου της Εθνικής Τράπεζας, αφιέρωσα σε αυτό το ίδρυμα επτάμισι χρόνια ως υποδιοικητής και δυόμισι χρόνια ως διευθύνων σύμβουλος. Όταν είχα έρθει, είχα πει ότι «μια φορά Εθνικάριος, πάντα Εθνικάριος». Το επαναλαμβάνω και τώρα".

Στην ομιλία του ο κ. Ταμβακάκης αναφερόμενος στις συνόδους κορυφής για τα μέτρα αναπτυξιακού χαρακτήρα σημείωσε ότι "τίποτα δεν μπορεί να μας βοηθήσει αν εμείς δεν αξιοποιήσουμε αυτή τη βοήθεια, κάτι που δυσκολευόμαστε όπως φαίνεται να πράξουμε, όπως δείχνει και η απορρόφηση των κονδυλίων του ΕΣΠΑ".

Υπογράμμισε εξάλλου ότι "δεν πρέπει να πάνε χαμένες οι θυσίες του ελληνικού λαού. Ο ευρωπαϊκός προσανατολισμός της Ελλάδας είναι δεδομένος... κάθε άλλη εξέλιξη θα ισοδυναμεί με καταστροφή".

Στη συνέχεια αναφέρθηκε στο πρόγραμμα των δημοσιονομικών μέτρων που άρχισε να εφαρμόζεται από το 2010 και σε σειρά άλλων μέτρων όπως για παράδειγμα στο ασφαλιστικό, στην αγορά εργασίας, στο σύστημα υγείας αλλά και στην αντιμετώπιση της διαφθοράς και την πάταξη της φοροδιαφυγής.

Σημείωσε εξάλλου ότι η "η οικονομική δραστηριότητα έχει συρρικνωθεί κατά 14% τα τελευταία 4 χρόνια και αναμένεται περαιτέρω μείωση τουλάχιστον κατά 6% το 2012, εξαλείφοντας περίπου μία δεκαετία αναπτυξιακής πορείας".

Δεν ευθύνεται για την κρίση το ελληνικό τραπεζικό σύστημα

Στην ομιλία του ο διευθύνων σύμβουλος της ΕΤΕ υπογράμμισε ότι το ελληνικό τραπεζικό σύστημα δεν ευθύνεται για την κρίση, αλλά είναι θύμα της προσθέτοντας ότι οι ελληνικές τράπεζες δοκιμάστηκαν έντονα.

Όπως σημείωσε το ελληνικό τραπεζικό σύστημα δοκιμάστηκε έντονα από την ραγδαία συρρίκνωση των ιδιωτικών καταθέσεων από τα τέλη του 2009, η οποία "ξεπέρασε τα € 90 δισ, ποσό που αντιστοιχεί σε απώλεια που υπερβαίνει το 1/3 της συνολικής καταθετικής βάσης", αλλά και από τις " πρωτοφανούς ύψους ζημιές που προέκυψαν από την εθελοντική ανταλλαγή των ομολόγων Ελληνικού Δημοσίου".

"Οι συνέπειες της εθελοντικής αυτής αναδιάρθρωσης για τις τέσσερις μεγαλύτερες ελληνικές τράπεζες ξεπέρασε τα €24 δισ. και οδήγησε στην πρώτη φάση ανακεφαλαιοποίησής τους από το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας από το οποίο αντλήθηκαν περί τα €18 δις", δήλωσε και πρόσθεσε: " Με αυτόν τον τρόπο  η  κεφαλαιακή επάρκεια του τραπεζικού συστήματος αποκαθίσταται σε σχετικά υγιή επίπεδα. Επιπλέον τροφοδοτεί με ισόποσο ποσό ρευστότητας, θωρακίζοντας έτσι το τραπεζικό σύστημα  απέναντι σε κάθε ενδεχόμενο περαιτέρω  μείωσης καταθέσεων ενώ η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα συνεχίζει να υποστηρίζει με ρευστότητα το ελληνικό τραπεζικό σύστημα".

Υπογράμμισε παράλληλα ότι η μεγάλη ύφεση "έχει οδηγήσει σε ιδιαίτερα υψηλές καθυστερήσεις που ήδη βρίσκονται κοντά στο 18% των δανείων της εγχώριας αγοράς και αναγκάζουν τις τράπεζες στη διενέργεια  υψηλών προβλέψεων".

Ο κ. Ταμβακάκης δήλωσε για μια ακόμα φορά ότι τάσσεται υπέρ των συγχωνεύσεων και υπογράμμισε με έμφαση: "αν είχαν προωθηθεί έγκαιρα και τολμηρά, τα αποτελέσματα των συγχωνεύσεων θα ήταν πολύ μεγάλα".

Θωράκιση της κεφαλαιακής επάρκειας

Περιγράφοντας τις ενέργειες της τράπεζας για την θωράκιση της κεφαλαιακής της επάρκειας ο κ. Ταμβακάκης σημείωσε ότι η προσπάθεια αυτή "εμπεριείχε τόσο την αύξηση των βασικών εποπτικών κεφαλαίων κατά €3.5 δισ την τελευταία διετία, όσο και τον σχηματισμό προβλέψεων ύψους €5.3 δισ μόνο από το ξέσπασμα της κρίσης στην Ελλάδα το τέταρτο τρίμηνο του 2009 μέχρι το πρώτο τρίμηνο του 2012. Πρόκειται για πρωτοφανή αύξηση των προβλέψεων, που υπερβαίνει το σύνολο των προβλέψεων της Τράπεζας μέχρι το 2009, όταν έφταναν € 1.44δισ .

Ειδικότερα, ο κ. Ταμβακάκης δήλωσε τα εξής:  "Η αύξηση των εποπτικών κεφαλαίων εμπεριείχε  πολλαπλές ενέργειες.

•    Το πρώτο βήμα ήταν η διάθεση με ιδιωτική τοποθέτηση μέσω του δικτύου, ομολογιακού τίτλου μειωμένης εξασφάλισης διαβάθμισης Lower Tier II, ύψους €450 εκατ., τον Ιούλιο του 2010.

•    Δεύτερο και προφανώς το σημαντικότερο βήμα ήταν η άντληση κεφαλαίων ύψους €1,8 δισ. – προσθέτοντας 260μβ στα εποπτικα κεφάλαια περίπου . Μην λησμονήσουμε ότι η ΕΤΕ ήταν από τις πρώτες τράπεζας που αντιμετώπισαν τις αγορές ζητώντας κεφάλαια μετά την κρίση των Lehman Brothers και ολοκλήρωσε την διαδικασία λίγο πριν ξεσπάσει η κρίση χρέους στην Ελλάδα, όποτε και έκλεισαν οι αγορές οριστικά για έλληνες εκδότες.

•    Η συνέχεια δόθηκε με την πλήρη αξιοποίηση του πακέτου στήριξης του ελληνικού τραπεζικού συστήματος που είχε προβλεφθεί από το 2008 (Ν.3723/2008). Σε μία περίοδο που τα περιθώρια άντλησης κεφαλαίων από την κεφαλαιαγορά ήταν περιορισμένα, η ΕΤΕ εξασφάλισε επιπλέον κεφάλαια ύψους €1 δισ., με την έκδοση προνομιούχων μετοχών υπέρ του Ελληνικού Δημοσίου.

•    Τέλος, η επαναγορά μέρους των καλυμμένων ομολογιών και υβριδικών τίτλων  ενίσχυσε τα βασικά ίδια κεφάλαια κατά €302 εκατ.

ii.    Ο σχηματισμός ενός υψηλού επιπέδου προβλέψεων αντανακλά την βαθειά και παρατεταμένη ύφεση της οικονομίας – επί πέντε συνεχή χρόνια. Οι επισφάλειες έχουν εκτιναχθεί από 3,8% στο τέλος του 2008 σε 15,5%στο τέλος του πρώτου τριμήνου του 2012, με τον ρυθμό αύξησης να επιταχύνεται. Παρά ταύτα, οι σχετικές προβλέψεις απορροφούνται από την οργανική κερδοφορία της Τράπεζας, προερχόμενης από τις σημαντικές προσπάθειες βελτίωσής της, για τις οποίες θα μιλήσω παρακάτω.

iii.    Η κατάρτιση Προγράμματος Κεφαλαιακής Ενίσχυσης, με συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα μέτρων, το οποίο έχει υποβληθεί στην Τράπεζα της Ελλάδος έχει αξιολογηθεί ως βιώσιμο και αξιόπιστο. Για το βασικό περιεχόμενο του Προγράμματος αυτού θα αναφερθώ παρακάτω.

iv.    Αφήνω για το τέλος την εθελοντική συμμετοχή της Τράπεζας στο πρόγραμμα ανταλλαγής ομολόγων Ελληνικού Δημοσίου, το PSI, που οδήγησε τον Όμιλο σε ζημιές ύψους €12,3 δισ. για τη χρήση 2011. Η σημασία της αναδιάρθρωσης του ελληνικού χρέους για τη βιωσιμότητά του σε βάθος χρόνου είναι σε όλους μας κατανοητή.   

Οι ζημιές που προκάλεσε το PSI στην κεφαλαιακή επάρκεια της τράπεζας  την ανάγκασαν να ανακεφαλαιοποιηθεί από το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας με κεφάλαια ύψους €7.4 δις επιστρέφοντας την συνολική κεφαλαιακή επάρκεια σε επίπεδο πάνω από 8%. Προφανώς το σημερινό οικονομικό περιβάλλον απαιτεί υψηλότερη κεφαλαιακή επάρκεια και ο στόχος της ΤτΕ είναι τα βασικά κεφάλαια να υπερβαίνουν αρχικά το 9% και  στο τέλος του 2013,  το 10%. Ως εκ τούτου, και σε συνδυασμό με το νέο νόμο ανακεφαλαιοποίησης των ελληνικών τραπεζών, η ΕΤΕ θα πρέπει να αντιμετωπίσει την πρόκληση να διευρύνει περαιτέρω την κεφαλαιακή της βάση στο επόμενο 12μηνο"

Δύσκολο το 2012

Κλείνοντας την ομιλία του ο κ. Ταμβακάκης σημείωσε ότι "το 2012 θα είναι χρονιά, δυστυχώς, με σημαντικές δυσκολίες για το ελληνικό πιστωτικό σύστημα".

Για την Εθνική Τράπεζα επισήμανε ότι "αναπόφευκτα, στο επίκεντρο των προσπαθειών της τράπεζας θα παραμείνουν η διαχείριση των θεμάτων ρευστότητας, κεφαλαιακής επάρκειας, διαχείρισης πιστωτικών κινδύνων Η στρατηγική της ΕΤΕ θα συνεχίσει να εστιάζει στους τρεις προαναφερθέντες άξονες: 

α) Στην προσπάθεια ενίσχυσης της κεφαλαιακής της επάρκειας, περιορίζοντας κατά το δυνατόν την ανάγκη κρατικής στήριξης, με την υλοποίηση του Προγράμματος Κεφαλαιακής Ενίσχυσης. Το πρόγραμμα προβλέπει:
- την πώληση μειοψηφικού πακέτου της Finansbank,
- τη διερεύνηση της δυνατότητας πώλησης μειοψηφικού πακέτου της υπό ίδρυση νέας θυγατρικής που θα ενσωματώνει τις μονάδες του Ομίλου στις βαλκανικές χώρες,
- την πώληση μη στρατηγικών στοιχείων του ενεργητικού όπως το ξενοδοχειακό συγκρότημα του Αστέρα και
- τη βέλτιστη διαχείριση των λοιπών στοιχείων του ενεργητικού και παθητικού της Τράπεζας.
Κεντρική μας επιδίωξη είναι με τις δράσεις αυτές, η Εθνική Τράπεζα να παραμείνει ο βασικός πόλος σταθερότητας του εγχώριου τραπεζικού συστήματος, ικανός να προσελκύσει τα απαραίτητα ιδιωτικά κεφάλαια κατά τη διαδικασία ανακεφαλαιοποίησής της, η οποία πρέπει να γνωστοποιηθεί όσο το δυνατόν γρηγορότερα.

β) Περιορισμός του λειτουργικού κόστους: Εδώ θέλω να επισημάνω ότι έχουν προγραμματιστεί περαιτέρω περικοπές δαπανών για το υπόλοιπο του 2012, ώστε να συνεχιστεί η αναγκαία προσαρμογή στις τρέχουσες οικονομικές εξελίξεις.

γ) Συνέχιση της στήριξης των βιώσιμων πελατών μέσω προϊόντων ρυθμίσεων οφειλών

δ) Διατήρηση της ρευστότητας

ε) Στήριξη της αναπτυξιακής προσπάθειας της χώρας, που θα ενισχύεται καθώς οι συνθήκες θα βελτιώνονται σταδιακά, θα αποκαθίσταται η εμπιστοσύνη και θα εξομαλύνεται η κατάσταση".

Σημείωσε τέλος ότι "με την αναμενόμενη ομαλοποίηση των οικονομικών συνθηκών και την εξάλειψη της αβεβαιότητας, η οποία ενέτεινε τα προβλήματα της ελληνικής οικονομίας το τελευταίο διάστημα, θέλω να είμαι αισιόδοξος ότι οι συνθήκες για τον τραπεζικό κλάδο θα βελτιωθούν το 2013, αρχικά με επιστροφή καταθέσεων και αργότερα με την βελτίωση της ποιότητας του δανειακού χαρτοφυλακίου".

Συνεδριάζει το ΔΣ - προς παραίτηση ο Α. Ταμβακάκης 

Μετά το πέρας της γενικής συνέλευσης της Εθνικής Τράπεζας, ξεκίνησε η συνεδρίαση του διοικητικού συμβουλίου της Τράπεζας στο οποίο αναμένεται να υποβάλει την παραίτησή του ο κ. Απόστολος Ταμβακάκης. Στη συνέχεια το ΔΣ θα εκλέξει το νέο προσωρινό πρόεδρο, αλλά τον διευθύνοντα σύμβουλο της Τράπεζας που κατά πάσα πιθανότητα θα είναι ο κ. Αλέξανδρος Τουρκολιάς, ενώ για την θέση του αντιπροέδρου προκρίνεται ο κ. Πέτρος Χριστοδούλου του ΟΔΔΗΧ. Στη συνέχεια, το Δ.Σ. θα συγκαλέσει νέα έκτακτη γενική συνέλευση, η οποία θα πραγματοποιηθεί σε διάστημα 25 ημερών, προκειμένου να εγκρίνει τις διοικητικές αλλαγές. 

Επιπρόσθετα, το ΔΣ της Εθνικής Τράπεζας θα εκλέξει και τα νέα πρόσωπα που θα αναπληρώσουν τις θέσεις του κ. Τουρκολιά καθώς και του κ. Λεωνίδα Θεόκλητου ο οποίος επίσης αναμένεται να υποβάλει την παραίτησή του. 

Σημειώνεται ότι λόγω των κανονισμών της εταιρικής διακυβέρνησης δεν είναι εφικτό πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της τράπεζας να είναι το ίδιο πρόσωπο.