Περιφερειακό ΑΕΠ: Τα εισοδήματα αυξήθηκαν, αλλά οι ανισότητες παραμένουν

Του Τάσου Δασόπουλου 

"Οριζόντια" αύξηση εισοδημάτων κατά 8,9%, είχαν τα μέσα εισοδήματα στις 13 περιφέρειες της χώρας το 2023, με σημαντικό μείον, ότι άλλη μια χρονιά οι "πλούσιες" περιοχές της χώρας έγιναν πλουσιότερες και οι "φτωχές", έγιναν λιγότερο φτωχές.

Τούτο, με δεδομένο ότι ούτε η Ήπειρος, ούτε η Ανατολική Μακεδονία και Θράκη, οι δύο φτωχότερες περιφέρειες της Ελλάδας δεν έχουν ανέβει στην γενική κατάταξη ενώ ακόμη και η αύξηση των εισοδημάτων, ήταν κάτω από τον μέσο όρο της χώρας. Από την άλλη μεριά, για το 2023 όπως και για όλες τις προηγούμενες χρονιές, πρώτη σε εισόδημα έρχεται η Αττική, με αμέσως μετά να ακολουθούν το Νότιο Αιγαίο και η Κρήτη που ευνοούνται και από το σταθερά ανοδικό κύμα του τουρισμού. Όλα αυτά, ενώ τα τελευταία 25 χρόνια, η Ελλάδα έχει ευεργετηθεί με 105 δις ευρώ κοινοτικών πόρων από τρία διαδοχικά ΕΣΠΑ και τα 36 δις ευρώ, από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας 

Από τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, το πρώτο γενικό συμπέρασμα είναι αφορά την Αττική. Η περιφέρεια στην οποία κατοικεί η μισή Ελλάδα, παράγει το μισό ΑΕΠ της χώρας. Είναι λοιπόν φυσικό, το μέσο εισόδημα να αυξηθεί το 2023 κατά 10,5%, δηλαδή πάνω από το μέσο όρο και να διαμορφώνεται στα 29.732 ευρώ, από 26.899 που ήταν το 2022. Με τα μεγέθη αυτά, η πυκνοκατοικημένη Αττική καθίσταται η πιο πλούσια περιφέρεια της χώρας.

Τα Ιόνια νησιά, είχαν την μεγαλύτερη αύξηση εισοδήματος ανάμεσα στις 13 περιφέρειες της χώρας ( 15,2% ) με το τελικό εισόδημα να φτάνει το 2023 σε στα 19.502 ευρώ από 16.928 που ήταν στο τέλος του 2022.

Ωστόσο η πιο πλούσια νησιωτική περιφέρεια, παραμένει το Νότιο Αιγαίο. Με οδηγό την καλύτερη πορεία του τουρισμού, χρόνο με το χρόνο, το μέσο εισόδημα καταγράφει την δεύτερη μεγαλύτερη ποσοστιαία αύξηση του εισοδήματα (13,4% ) με το μέσο εισόδημα στην συγκεκριμένη περιφέρεια να φτάνει στο τέλος του 2023 στα 21.610 ευρώ από 19.048 που ήταν στο τέλος του 2022. 

Το τρίτο μεγαλύτερο περιφερειακό εισόδημα, καταγράφεται στην Κρήτη και το 2023 αυξήθηκε κατά 10,9% φτάνοντας τα 18 345 ευρώ , από 16.535 ευρώ που ήταν το 2022. Και εδώ μπορεί να αποδώσει κανείς την αύξηση του εισοδήματος σ στην σταθερή αύξηση της τουριστικής κίνησης.

Στο Βόρειο Αιγαίο, το εισόδημα αυξήθηκε το 2023 κατά 10%, αλλά βρίσκεται σε μεγάλη απόσταση από τις δύο προηγούμενες νησιωτικές περιφέρειες με το μέσο εισόδημα να διαμορφώνεται στα 13436 ευρώ το 2023, από 11.937 ευρώ που ήταν στο τέλος του 2022. 

Οι φτωχές περιφέρειες 

Η Ήπειρος παραμένει και το 2023 η πιο φτωχή ελληνική περιφέρεια παρότι το 2023 τα εισοδήματα είχαν εκεί αύξηση κατά 8,8% των εισοδημάτων τα οποία έφτασαν στο τέλος του 2023 τα 13.789 ευρώ από 12.674 ευρώ που ήταν το 2022. 
Αντίστοιχα η δεύτερη φτωχότερη περιφέρεια της χώρας η Ανατολική Μακεδονία και Θράκη είχαν 5,7% με το μέσο εισόδημα να φτάνει στα 13. 840 από 13.094 ευρώ το 2022.

Η περιφέρεια της Δυτικής Μακεδονίας, είναι μια ιδιαίτερη περίπτωση καθώς η περιοχή υπομένει την απολιγνιτοποίηση, την στιγμή που τα ορυχεία ήταν βασική πλουτοπαραγωγική πηγή για την περιοχή. Στην διαδικασία αυτή στο μέσο εισόδημα μειώθηκε κατά 1% , φτάνοντας στα 15.543 ευρώ από 15.704 που ήταν στο τέλος του 2022. 

Η Κεντρική Μακεδονία, δείχνει αν μη τι άλλο, την απόσταση που χωρίζει την πρωτεύουσα από την συμπρωτεύουσα. Καταγράφει το 2023, αύξηση κατά 7,3% με το μέσο εισόδημα να διαμορφώνεται σ τα 16.982 ευρώ το 2023, από 15.825 ευρώ το 2022. Η Πελοπόννησος είχε την δεύτερη μικρότερη ετήσια αύξηση εισοδήματος ( 5,5% ) φτάνοντας 17. 841, από 16.912 το 2022.

Η Στερεά Ελλάδα είχε την μικρότερη αύξηση του μέσου εισοδήματος (1,7% ) με το μέσο εισόδημα να φτάνει τα 18.469 ευρώ το 2023, από 18.162 ευρώ το 2022. Τέλος, η Δυτική Ελλάδα είχε αύξηση στο μέσο εισόδημα κατά 7%, φτάνοντας τα 15.210 ευρώ το 2023, από 14.218 ευρώ που ήταν ένα χρόνο νωρίτερα.