Κίνα: Εμπορικό πλεόνασμα-ρεκόρ παρά τους δασμούς

Δασμοί; Ποιοι δασμοί; Την εμπορική ισχύ της Κίνας στην παρούσα φάση δεν μπορούν να συγκρατήσουν ούτε οι – διόλου ευκαταφρόνητοι – δασμοί που επέβαλε το 2025 ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, σε μία προσπάθεια να αποκαταστήσει μία ισορροπία στο εμπορικό ισοζύγιο των ΗΠΑ (αν όχι και να χρηματοδοτήσει εμμέσως τα αμερικανικά ελλείμματα και τις φοροελαφρύνσεις που είχε υποσχεθεί προεκλογικά).

Παρά τους δασμούς, η Κίνα καταγράφει για το 2025 εμπορικό πλεόνασμα-ρεκόρ, το οποίο για πρώτη φορά υπερβαίνει το ένα τρισεκατομμύριο δολάρια. Και αυτό γιατί οι κινεζικές εξαγωγές σε όλον τον κόσμο αυξήθηκαν την περασμένη χρονιά κατά 5,5%, φτάνοντας τα 3,8 τρισεκατομμύρια δολάρια, ενώ οι εισαγωγές παρέμειναν σταθερές, όπως ανακοίνωσε την Τετάρτη ο αναπληρωτής υπουργός της Γενικής Διοίκησης Τελωνείων Γουάνγκ Τζουν.

Αναζητώντας εναλλακτικές αγορές

Με απλά λόγια οι Κινέζοι εξάγουν όλο και περισσότερα αγαθά από αυτά που εισάγουν, παρά τις αυξημένες ανάγκες σε εισαγόμενη ενέργεια. Πώς είναι δυνατόν; Πολύ απλά, έχουν αναζητήσει (ή και εκμαιεύσει μέσω επενδύσεων σε στρατηγικές υποδομές) εναλλακτικές λύσεις και πρόσβαση σε νέες αγορές, προκειμένου να αντισταθμίσουν τη "χασούρα" από τις όποιες απώλειες στις ΗΠΑ. Έτσι, το 2025 οι κινεζικές εξαγωγές προς την Αφρική αυξήθηκαν κατά 25,8%, προς την Ευρωπαϊκή Ένωση κατά 8,4% και προς τη Λατινική Αμερική κατά 7,4%. Μόνο οι εξαγωγές προς τη Γερμανία καταγράφουν αύξηση 10,5%

Η εξέλιξη αυτή μάλλον δικαιώνει τους υποστηρικτές εμπορικών συμφωνιών, όπως εκείνη με τη Ζώνη Mercosur στη Λατινική Αμερική ή την αντίστοιχη συμφωνία με την Ινδία που προωθούν μεγάλες χώρες της ΕΕ, παρά τις αντιδράσεις του αγροτικού λόμπι. Κατανοητές οι αντιδράσεις, αλλά μήπως προκύπτουν και νέες ευκαιρίες για τις ελληνικές επιχειρήσεις και τους Έλληνες αγρότες, από τη στιγμή που το 90% των ευρωπαϊκών προϊόντων θα διατίθεται χωρίς δασμούς στις μεγαλύτερες αγορές της Λατινικής Αμερικής;

Πρέπει βέβαια να μνημονεύσουμε και την "άλλη πλευρά" του νομίσματος: Η κινεζική οικονομία στηρίζεται πολύ περισσότερο στις εξαγωγές, παρά στην εγχώρια ζήτηση. Κάτι ασυνήθιστο, αν όχι και ανεξήγητο για μία τόσο μεγάλη αγορά.

Lose-lose-situation

Αυτό προκαλεί ανισορροπίες και ανεπιθύμητες παρενέργειες στα όρια του ντάμπινγκ από την πλευρά της Κίνας. Ανισορροπίες, για τις οποίες διαμαρτύρονται οι Ευρωπαίοι και μάλλον θα διαμαρτυρηθούν ακόμη περισσότερο το 2026. Ωστόσο, δεν πρόκειται να καταφύγουν στη λύση των τιμωρητικών δασμών, όπως οι Αμερικανοί. Ευτυχώς. Διότι οι δασμοί είναι μία lose-lose-situation για όλους.

Και αυτό επιβεβαιώνεται, αν ρίξουμε μία προσεκτική ματιά στο διμερές εμπόριο ΗΠΑ-Κίνας το 2025: Λόγω των αμερικανικών κυρώσεων οι κινεζικές εξαγωγές προς τις ΗΠΑ υποχώρησαν κατά 20%, αλλά στο ίδιο διάστημα μειώθηκαν και οι εισαγωγές της Κίνας από τις ΗΠΑ κατά 14,6%. Με άλλα λόγια, μπορεί ο Ντόναλντ Τραμπ να κέρδισε το χειροκρότημα της "κερκίδας" των Ρεπουμπλικανών επιβάλλοντας κυρώσεις στο Πεκίνο, αλλά εν μέρει τις πλήρωσε και ο ίδιος με πολλά δισεκατομμύρια.

Για το 2026 αναμένονται νέες αναταράξεις στις εμπορικές σχέσεις των δύο χωρών. Μπορεί στα τέλη Νοεμβρίου ο Λευκός Οίκος να ενέδωσε σε μία προσωρινή και προνομιακή συμφωνία που μειώνει τους δασμούς για εισαγωγές από την Κίνα στο 10%, αλλά μετά την τελευταία "ανάφλεξη" στο Ιράν ο Ντόναλντ Τραμπ απειλεί με επιπλέον δασμούς όποιον "κάνει δουλειές" με το θεοκρατικό καθεστώς. Και αυτό δεν μπορεί παρά να προκαλέσει αντιδράσεις στο Πεκίνο, που είναι ο κύριος εμπορικός εταίρος της Τεχεράνης, με ιδιαίτερη προτίμηση στο ιρανικό πετρέλαιο.

Πηγή: Deutsche Welle