Τι πρέπει να γνωρίζετε για την κύστη κόκκυγος

Γράφει ο Χειρουργός - Πρωκτολόγος - Στρατιωτικός Ιατρός Ιωάννης Δοντάς, Διευθυντής της Κλινικής Laser Surgery, ενός πρότυπου χώρου όπου πραγματοποιούνται σύγχρονες διαγνωστικές και θεραπευτικές τεχνικές. Ο ιατρός έχει μετεκπαιδευτεί στη Laser Χειρουργική του Πρωκτού και εξειδικευτεί στην Πρωκτολογία. Πραγματοποιεί θεραπεία για την κύστη κόκκυγος μέσω της πρωτοποριακής μεθόδου με ενδοσκοπικό Laser (μέθοδος FiLaC), της σύγχρονης μεθόδου αφαίρεσης της κύστης νε χειρουργικό Laser διοξειδίου του άνθρακα (μέθοδος LaPSiT) και της μεθόδου παροχέτευσης αποστημάτων της κύστης κόκκυγος Laser Abscess Drainage (μέθοδος LAD).

Τι είναι η κύστη κόκκυγος;

Η κύστη κόκκυγος, ή αλλιώς τριχοφωλεακό συρίγγιο, αποτελεί μια χρόνια φλεγμονή στην περιοχή του κόκκυγα. Αυτή βρίσκεται ανάμεσα στους γλουτούς, κι είναι εκείνη η περιοχή την οποία χαρακτηρίζουν πολλοί ασθενείς ως "ουρά". Πρόκειται για μια ιδιαίτερα συχνή πάθηση, η οποία ταλαιπωρεί τους άνδρες ασθενείς σε συχνότητα 4:1 σε σχέση με τις γυναίκες. Ανιχνεύεται συχνότερα σε παχύσαρκα άτομα, με έντονη τριχοφυΐα. Η κύστη κόκκυγος είναι ένας μη φυσιολογικός θύλακος του δέρματος, ο οποίος περιέχει υπολείμματα δέρματος, επιθήλιο και τρίχες.

Κύστη κόκκυγος: Αίτια & Παράγοντες κινδύνου

Κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, η κύστη κόκκυγος ήταν ιδιαίτερα διαδεδομένη στους στρατιώτες. Πιθανό αίτιο αυτού του προβλήματος ήταν η πολύωρη οδήγηση σε στρατιωτικά Jeep, γεγονός που της έδωσε το χαρακτηριστικό όνομα "νόσος του Jeep". Βασική αιτία δημιουργίας της κύστης είναι η διείσδυση τριχών μέσα στο δέρμα, τις οποίες ο οργανισμός αναγνωρίζει ως ξένο σώμα και τις περιβάλλει με ένα κυστικό περίπλημα-κάψα.

Παράγοντες κινδύνου δημιουργίας της κύστης κόκκυγος είναι οι κάτωθι:

- Αυξημένη τριχοφυΐα

- Παχυσαρκία

- Υπερβολική εφίδρωση

- Επαναλαμβανόμενα τραύματα ή ερεθισμοί και πίεση στην ιεροκοκκυγική περιοχή.

Ηλικιακά, η κύστη κόκκυγος εμφανίζεται με μεγαλύτερη συχνότητα σε άτομα μεταξύ 15 και 30 ετών. Δεν είναι ιδιαίτερα συχνή σε παιδιά, αλλά παρουσιάζει ραγδαία αύξηση σε εφήβους. Αυτό μπορεί να αποδοθεί στην πολύωρη καθιστική καθημερινότητά τους, λόγω διαβάσματος.

Ποια συμπτώματα παρουσιάζει;

Τα συμπτώματα της κύστης κόκκυγα διαφέρουν, ανάλογα με τη φάση που βρίσκεται. Συγκεκριμένα, μια χρονίζουσα κύστη κόκκυγος μπορεί να προκαλέσει ήπια διόγκωση στην περιοχή του κόκκυγα. Αυτή δημιουργεί συχνά πόνο ή/και ενόχληση, ιδιαίτερα στην καθιστική στάση. Πολλές φορές, η κύστη κόκκυγος δημιουργεί δερματικά στόμια, τα οποία ονομάζονται συρίγγια. Πρόκειται για πόρους, οι οποίοι ενώνουν την κύστη με το δέρμα. Από αυτά τα στόμια εκκρίνεται πυώδες υγρό ή αίμα, το οποίο μπορεί να λερώνει το εσώρουχο του ασθενούς.

Η οξεία φάση της κύστης κόκκυγος είναι η πιο επώδυνη για τον ασθενή. Δημιουργείται μια φλεγμονή, η οποία μπορεί να οδηγήσει στο σχηματισμό αποστήματος, το οποίο συνοδεύεται από ερυθρότητα και διόγκωση. Το πυώδες υγρό που εκκρίνεται έχει άσχημη οσμή. Ο πόνος είναι έντονος, και πολλές φορές συνοδεύεται από πυρετό και κακουχία.

Πώς διαγιγνώσκεται;

Η διάγνωση της κύστης κόκκυγος μπορεί να γίνει πολύ εύκολα, μέσω μιας επισκόπησης και κλινικής εξέτασης της περιοχής του κόκκυγα. Η διόγκωση που προκαλεί είναι χαρακτηριστική, και συνοδεύεται συχνά από την κεντρική οπή στην οποία πολύ συχνά έχουν εισέλθει οι τρίχες. Μερικές φορές, ένας ασθενής μπορεί να εμφανίσει πολλαπλές φλεγμονές της κύστης, οι οποίες προκαλούν ουλές και δυσμορφίες στην περιοχή.

Υπάρχουν περιπτώσεις, κατά τις οποίες η διάγνωση της κύστης κόκκυγα πρέπει να γίνει με τη βοήθεια υπερηχογραφήματος και μαγνητικής τομογραφίας. Αυτό είναι αναγκαίο, για να καθοριστεί το μέγεθος της βλάβης και ο αριθμός των συριγγίων σε ασθενείς που υπάρχει διαφοροδιαγνωστικό πρόβλημα. Με τη βοήθεια αυτών των εξετάσεων, ο ιατρός μπορεί επίσης να διαχωρίσει τις διαγνώσεις κύστης κόκκυγα από ασθένειες που μοιάζουν με αυτήν, όπως η ιδρωταδενίτιδα και το περιεδρικό συρίγγιο.

Κύστη κόκκυγος: Θεραπεία & Αντιμετώπιση

Η θεραπεία της κύστης κόκκυγος εξαρτάται αποκλειστικά από τη φάση στην οποία βρίσκεται. Κατά την οξεία περίοδο, ο ιατρός θα πρέπει να κάνει άμεση διάνοιξη και παροχέτευση του αποστήματος, προκειμένου να ανακουφίσει τον ασθενή από τον πόνο. Η φλεγμονή θα υποχωρήσει σταδιακά. Ο Δρ. Ιωάννης Δοντάς χρησιμοποιεί με εξαιρετική επιτυχία τη μέθοδο παροχέτευσης πύου με laser (LAD), η οποία διαρκεί περίπου 10 λεπτά και πραγματοποιείται με τοπική αναισθησία στο ιατρείο.

Κατά τη χρόνια φάση, μοναδική μέθοδος θεραπείας της κύστης είναι το χειρουργείο. Παλαιότερα, μέθοδος εκλογής ήταν η ανοικτή επέμβαση, κατά την οποία η κύστη αφαιρούταν μαζί με τους συνοδούς πόρους με νυστέρι. Αν και παρουσιάζει εξαιρετικά μικρά ποσοστά υποτροπής, η ανοικτή μέθοδος με νυστέρι δεν προτιμάται πλέον από μεγάλο ποσοστό ασθενών, λόγω της ταλαιπωρίας που προκαλεί κατά την ανάρρωση.

Μια νέα, πρωτοποριακή μέθοδος κερδίζει σταδιακά όλο και περισσότερο έδαφος στη χειρουργική της κύστης κόκκυγος. Πρόκειται για μια διαδικασία φωτοπηξίας, η οποία εξαχνώνει την κύστη ενδοσκοπικά με οπτική ίνα η οποία χορηγεί ενέργεια λέιζερ. Είναι μια απλή και ασφαλής διαδικασία, η οποία δεν προκαλεί αιμορραγίες. Διαρκεί περίπου 15 με 20 λεπτά, και πραγματοποιείται υπό τοπική αναισθησία. Οι πιθανότητες υποτροπής είναι μικρές, και ο ασθενής επανέρχεται στις καθημερινές του δραστηριότητες άμεσα.