Ποιος θα διαδεχθεί τον Ερντογάν; Η αυξανόμενη δημοτικότητα του γιου του τροφοδοτεί τις συζητήσεις

Μετά από πάνω από δύο δεκαετίες που κυριαρχεί την τουρκική πολιτική ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, και ενώ το ζήτημα της διαδοχής υπήρξε για πολύ καιρό ταμπού, ένας πιθανός υποψήφιος αρχίζει να εμφανίζεται.

Σε μια χώρα όπου όλα συντονίζονται από τον Ερντογάν και τον στενό κύκλο του, ο νεότερος γιος του προέδρου έχει γίνει πολύ πιο ορατός. Υπάρχουν πλέον τακτικές αναφορές για τις δραστηριότητες του Μπιλάλ Ερντογάν στην κρατική ειδησεογραφική υπηρεσία. Ο πατέρας του τον συνοδεύει σε περισσότερα ταξίδια στο εξωτερικό κατά τη διάρκεια της τρέχουσας προεδρικής του θητείας, από συναντήσεις με τον Σαουδάραβα Πρίγκιπα Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν έως επισκέψεις σε Πακιστάν, Μαλαισία και Κατάρ, όπως μεταδίδει το Bloomberg.

Η μετάβαση της εξουσίας έχει γίνει συχνό θέμα συζητήσεων κεκλεισμένων των θυρών μεταξύ των μελών του κυβερνώντος κόμματος AKP στην Άγκυρα, σύμφωνα με ανθρώπους που γνωρίζουν τις συζητήσεις. Η είσοδος του Μπιλάλ στην πολιτική εξετάζεται τώρα, με προοπτική να γίνει ηγετική φυσιογνωμία στο μέλλον, δήλωσαν οι ίδιες πηγές υπό καθεστώς ανωνυμίας λόγω της ευαισθησίας του θέματος.

Το ερώτημα για το ποιος θα αναλάβει τελικά τη διακυβέρνηση από τον μακροβιότερο ηγέτη της Τουρκίας απασχολεί εδώ και χρόνια τόσο τους ξένους επενδυτές όσο και τους απλούς Τούρκους. Ωστόσο, εντός του πολιτικού κινήματος του Ερντογάν, ο 71χρονος παραμένει μια σχεδόν λατρευτική φιγούρα και οποιαδήποτε συζήτηση για την υγεία του ή για το τι θα ακολουθήσει καταπνίγεται αμέσως.

Ο Μπιλάλ, δεύτερος από τα τέσσερα παιδιά του Ερντογάν, 44 ετών, έχει αρνηθεί ότι έχει άμεσα πολιτικά φιλοδοξίες. Επιπλέον, βρισκόμαστε ακόμα στα πρώτα στάδια οποιουδήποτε σχεδίου διαδοχής, το οποίο θα μπορούσε επίσης να αποβεί αρνητικό για τους ψηφοφόρους.

Ωστόσο, οι συνθήκες ευνοούν τον Ερντογάν. Στο εσωτερικό, οι οικονομικοί δείκτες, από τον πληθωρισμό έως τα αποθέματα της κεντρικής τράπεζας, έχουν βελτιωθεί από τις τελευταίες εκλογές του 2023, ενώ ο μεγαλύτερος αντίπαλός του έχει περιθωριοποιηθεί. Στο εξωτερικό, η Τουρκία διαδραματίζει όλο και μεγαλύτερο ρόλο στη διαμόρφωση των εξελίξεων στη Μέση Ανατολή.

Ο Μπιλάλ, ο οποίος έχει μεταπτυχιακό στη δημόσια πολιτική από το Πανεπιστήμιο Χάρβαρντ, λαμβάνει ανεπίσημη εκπαίδευση στην πολιτική ηγεσία και χτίζει ένα δίκτυο πιστών συνεργατών, δήλωσαν πηγές που γνωρίζουν την κατάσταση. Εμπλέκεται στενά στην επιλογή υψηλόβαθμων στελεχών τόσο για το AKP όσο και για την κυβέρνηση.

Σε συνέντευξη στα τέλη Ιανουαρίου στο podcast Atheer του δικτύου Al Jazeera του Κατάρ, ο Μπιλάλ δήλωσε ότι είναι καλό για άλλες ισλαμικές χώρες να υπάρχει μια επιτυχημένη Τουρκία και υπαινίχθηκε τι θα πρέπει να ακολουθήσει μετά τον πατέρα του.

"Ο Ταγίπ Ερντογάν δούλεψε για αυτό και συνεχίζει να δουλεύει", είπε ο Μπιλάλ. "Νομίζω ότι εμείς που θα τον διαδεχτούμε, είτε στην πολιτική, την κοινωνική ζωή, την κοινωνία των πολιτών ή την εκπαίδευση, θα πρέπει επίσης να εργαστούμε για να επιτύχουμε και να αναδείξουμε το ίδιο πνεύμα", σημείωσε χαρακτηριστικά.

Ο Ερντογάν ανέλαβε την εξουσία με τη δική του εκδοχή πολιτικού Ισλάμ αρχικά ως πρωθυπουργός το 2003 και στη συνέχεια ως πρόεδρος με αυξημένες εξουσίες. Προς το παρόν, μπορεί να υπηρετήσει μια τελευταία πλήρη προεδρική θητεία έως το 2028. Ωστόσο, η οικογένειά του και η ηγεσία του AKP είναι πρόθυμοι να δουν την προεδρική του θητεία να παρατείνεται για άλλα πέντε χρόνια, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές.

Ο Ερντογάν θα μπορούσε να είναι υποψήφιος ξανά για την προεδρία αν το κοινοβούλιο προκηρύξει πρόωρες εκλογές πριν το τέλος της τρέχουσας θητείας του ή αν τροποποιηθεί το Σύνταγμα ώστε να του επιτραπεί να θέσει ξανά υποψηφιότητα σε λίγο περισσότερο από δύο χρόνια.

Ο ισχυρότερος αντίπαλός του, ο δήμαρχος Κωνσταντινούπολης Εκρέμ Ιμάμογλου, βρίσκεται στη φυλακή και αντιμετωπίζει τον κίνδυνο ισόβιας κάθειρξης για φερόμενη διαφθορά και ηγεσία εγκληματικής οργάνωσης. Αυτό αυξάνει την πιθανότητα ο Ιμάμογλου, ο οποίος απορρίπτει τις κατηγορίες ως πολιτικά κίνητρα και η κράτησή του προκάλεσε μαζικές διαδηλώσεις και πτώση των τουρκικών περιουσιακών στοιχείων, να αποκλειστεί από το να θέσει υποψηφιότητα.

Εάν ο Ερντογάν καταφέρει να κερδίσει τις εκλογές, θα μπορούσε σταδιακά να ανοίξει το δρόμο ώστε ο γιος του να τον διαδεχθεί ως πρόεδρος του AKP μέσω ψηφοφορίας, προβλέπουν εσωτερικοί κύκλοι του κόμματος. Πρόσθεσαν ότι ο Ερντογάν ενδέχεται να διορίσει τον Μπιλάλ ως αντιπρόεδρο αργότερα, κάτι που επιτρέπεται από το Σύνταγμα. Εάν ο Ερντογάν αποχωρήσει και η θέση του προέδρου καταστεί κενή, πρέπει να προκηρυχθούν νέες εκλογές εντός 45 ημερών.

Το γραφείο του Ερντογάν, οι αξιωματούχοι του κόμματός του και ο γιος του δεν ανταποκρίθηκαν σε αιτήματα για σχόλιο.

Δεν υπάρχει καμία εγγύηση ότι οι πολιτικές κινήσεις θα πετύχουν, δήλωσαν οι πηγές. Ωστόσο, το εσωτερικό και διεθνές πλαίσιο φαίνεται να διαμορφώνεται ευνοϊκότερο.

Ο Ερντογάν ενισχύεται από την αυξανόμενη επιρροή του στη διεθνή σκηνή, από τη Συρία έως τη Σομαλία, καθώς και από τις σχέσεις του με τον Πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ και τον Σαουδάραβα πρίγκιπα διάδοχο. Μέχρι στιγμής έχει υποστεί ελάχιστες πολιτικές συνέπειες στο εσωτερικό λόγω της ευρείας καταστολής του κύριου αντιπολιτευτικού κόμματος της χώρας, με τις διαδηλώσεις για τον Ιμάμογλου να τερματίζονται γρήγορα και τους Ευρωπαίους ηγέτες να διστάζουν να τον επικρίνουν.

"Ας μην αφήσουμε ένα παιδί να γίνει λάτρης του εσπρέσο χωρίς να γνωρίζει ποτέ τον τουρκικό καφέ", είπε ο Μπιλάλ στον Αθίρ στην συνέντευξη του περασμένου μήνα.