Γιατί απέτυχε στις δοκιμές το εμβόλιο mRNA της CureVac

Του Max Nisen

Ο κόσμος έχει "κακομάθει" από την επιτυχία των εμβολίων κατά της Covid-19. Τα ταχύτατα αναπτυγμένα εμβολιαστικά σκευάσματα έχουν αποδειχθεί εξαιρετικά, ακόμη και εντυπωσιακά αποτελεσματικά.

Αυτή η πραγματικότητα έκανε τα αδύναμα αποτελέσματα που δημοσιοποίησε την προηγούμενη εβδομάδα η γερμανική CureVac σχετικά με το εμβόλιο mRNA το οποίο ανέπτυξε τόσο απογοητευτικά. Διαθέτοντας στη "φαρέτρα" της την επανειλημμένη έκφραση στήριξης από τον Elon Musk και τα εξαιρετικά αποτελέσματα των "ομολόγων" mRNA εμβολίων των Moderna και Pfizer-BioNTech, το σκεύασμα της CureVac βρέθηκε να είναι μόνο κατά 47% αποτελεσματικό στην πρόληψη του Covid, οδηγώντας τις μετοχές της εταιρείας σε βουτιά έως και 50%.

Οπισθοδρόμηση

Τα αποτελέσματα είναι μια οπισθοδρόμηση για την παγκόσμια εμβολιαστική εκστρατεία. Η Ευρωπαϊκή Ένωση είχε παραγγείλει 405 εκατομμύρια δόσεις από την CureVac, με την αίρεση της έγκρισής του από τις αρμόδιες υγειονομικές αρχές, ενώ η δυνατότητα εύκολης αποθήκευσής του είχε καταστήσει το συγκεκριμένο εμβόλιο μια καλή εναλλακτική για φτωχότερες χώρες.

Κοιτώντας το ζήτημα από μια διαφορετική οπτική γωνία, ωστόσο, η αποτυχία είναι ένα βήμα προς την κανονικότητα και δεν πρέπει να προκαλεί ευρύτερη απαισιοδοξία σχετικά με την τεχνολογία mRNA ή με τις ολοένα και πιο διαδεδομένες μεταλλάξεις του κορονοϊού, τις οποίες η CureVac κατηγορεί για τα κακά της αποτελέσματα.

Τα πειραματικά εμβόλια και φάρμακα συχνά αποτυγχάνουν, ακόμη και εκείνα τα οποία αναπτύσσονται για μεγαλύτερες χρονικές περιόδους και δοκιμάζονται σε ευκολότερους στόχους από έναν μεταλλαγμένο πανδημικό ιό. Το ποσοστό αποτυχίας είναι ιδιαίτερα υψηλό για τις νέες τεχνολογίες και τα φάρμακα που βασίζονται στο messenger RNA σίγουρα είναι μια τέτοια.

Μολονότι η εταιρεία δοκίμασε το εμβόλιό της σε ένα πιο δύσκολο περιβάλλον από τους ανταγωνιστές της στο πεδίο του mRNA, τα εμβόλια αυτού του είδους άλλων εταιρειών φαίνεται να ανταποκρίνονται καλύτερα στις μεταλλάξεις, ενώ αξίζει να σημειωθεί ότι η CureVac χρησιμοποίησε μια διαφορετική προσέγγιση που πιθανότατα συνέβαλε στα αδύναμα αποτελέσματά της.

Η τεχνολογία Messenger RNA προσφέρει ακόμη κι έτσι τεράστιες υποσχέσεις για το μέλλον.

Η προσέγγιση του μη τροποιημένου mRNA

Τι συνέβη λοιπόν στην περίπτωση της CureVac; Τα εμβόλια mRNA χρησιμοποιούν τα αγγελιοφόρα μόρια του σώματος για να καθοδηγήσουν τα κύτταρα ώστε να παραγάγουν μια ουσία - σε αυτήν την περίπτωση, μια εκδοχή της χαρακτηριστικής "πρωτεΐνης ακίδας" του ιού που προκαλεί τον Covid - η οποία προκαλεί προστατευτική ανοσοαπόκριση.

Ωστόσο, το ξένο mRNA μπορεί να προκαλέσει μια διαφορετική και ανεπιθύμητη αντίδραση και τόσο οι Pfizer-BioNTech, όσο και η Moderna, τροποποιούν τα εμβόλια τους για να αποφύγουν ένα τέτοιο ενδεχόμενο.

Η CureVac υιοθέτησε μια διαφορετική προσέγγιση, με βάση την πεποίθηση ότι η χρήση φυσικού ή μη τροποποιημένου mRNA θα παράγει τελικά μια πιο έντονη αντιική άμυνα. Ήλπιζε ότι αυτό το φαινόμενο θα την βοηθούσε να χρησιμοποιεί λιγότερη ποσότητα mRNA ανά δόση, επιτρέποντάς της να αποφύγει παρενέργειες και να κατασκευάσει περισσότερες δόσεις σε ταχύτερο χρόνο.

Το βιοχημικό αυτό στοίχημα φαίνεται ότι απέτυχε. Η κλινική δοκιμή υποδηλώνει ότι η χαμηλότερη ποσότητα ή η μη τροποποιημένη προσέγγιση μπορεί να μειώνει την εμβολιακή ισχύ.

Θα χρειαστεί περισσότερη ανάλυση για να προσδιοριστεί ο βαθμός στον οποίο η προσέγγιση της CureVac, οι μεταλλάξεις του κορονοϊού ή άλλοι παράγοντες συνέβαλαν στο αδύναμο αποτέλεσμα. Ωστόσο, οι διαθέσιμες πληροφορίες δημιουργούν ισχυρή πεποίθηση ότι οι μεταλλάξεις δεν είναι ο μόνος παράγοντας που συνέβαλε στην αποτυχία.

Μεταλλάξεις

Η παραλλαγή του ιού η οποία προκάλεσε τα περισσότερα κρούσματα στην κλινική δοκιμή της CureVac ήταν το στέλεχος Άλφα, το οποίο εντοπίστηκε για πρώτη φορά στο Ηνωμένο Βασίλειο. Κανονικά το εμβόλιο της CureVac θα έπρεπε να ήταν σε θέση να το αντιμετωπίσει. Οι εργαστηριακές δοκιμές δείχνουν ότι η συγκεκριμένη παραλλαγή του ιού δεν είναι ιδιαίτερα καλή στην αποφυγή της προστασίας που δημιουργείται από εμβόλιο και ένας διαφορετικός τύπος εμβολίου, εκείνος που χρησιμοποιήθηκε από τη Novavax, έδειξε υψηλό επίπεδο προστασίας έναντι του συγκεκριμένου στελέχους νωρίτερα μέσα στην προηγούμενη εβδομάδα.

Όσον αφορά την - πιο ανησυχητική - παραλλαγή Δέλτα, που εντοπίστηκε για πρώτη φορά στην Ινδία, αντιπροσωπεύει περίπου το 1% των κρουσμάτων που προέκυψαν στο πλαίσιο της κλινικής δοκιμής της CureVac. Μελέτες στο Ηνωμένο Βασίλειο και πιο ειδικά στη Σκωτία δείχνουν ότι δύο δόσεις του εμβολίου Pfizer-BioNTech προσφέρουν προστασία μεταξύ 79% και 88% έναντι του συγκεκριμένου στελέχους.

Ακόμη και το λιγότερο ισχυρό εμβόλιο των AstraZeneca/Πανεπιστημίου της Οξφόρδης αγγίζει σε αποτελεσματικότητα έναντι της παραλλαγής Δέλτα το 60%. Είναι πιθανό άλλες παραλλαγές του ιού να εξηγούν κάποιο μέρος της αποτυχίας της CureVac, ωστόσο η εταιρεία δεν έχει ακόμη δημοσιοποιήσει ανάλυση των συγκεκριμένων στελεχών τα οποία "διέσπασαν" την άμυνα που εξασφαλίζει το εμβόλιό της.

Μέλλον

Μπορεί να υπάρχει πράγματι μέλλον για την "μη τροποποιημένη" προσέγγιση του CureVac, ειδικά καθώς η τεχνολογία mRNA θα εφαρμόζεται έναντι άλλων ασθενειών, ακόμη και ενάντια στον καρκίνο.

Ωστόσο, όταν πρόκειται για τον Covid, φαίνεται ότι ένα τροποποιημένο mRNA προσφέρει καλύτερα αποτελέσματα. Πρόκειται για άσχημα νέα για τους επενδυτές στην CureVac, ωστόσο αποδεικνύεται ότι έτσι κι αλλιώς έχουμε ακόμη εξαιρετικά εργαλεία για την καταπολέμηση της πανδημίας - και πιθανώς ασθενειών πέραν της Covid-19.