Η Kίνα, η Fed και το φαινόμενο της πεταλούδας

Ένα αίσθημα απόγνωσης αποπνέουν οι συνεχείς παρεμβάσεις της κινεζικής κυβέρνησης για τη στήριξη της ρευστότητας σε μια οικονομία που έχει από καιρό καταργήσει την αρχή του laisser-faire στην προσπάθεια να αποτρέψει το αναπόφευκτο: μία φυσική διόρθωση της αγοράς.

Όλα άρχισαν στα μέσα Ιουνίου όταν ένα "θυελλώδες" selloff αφάνισε περισσότερα από 3 δισ. δολάρια κεφαλαιοποίησης από το κινεζικό χρηματιστήριο "πυροδοτώντας" μια σειρά κρατικών παρεμβάσεων για τη "συντήρηση" των τιμών.

Ο δρόμος του... μεταξιού δείχνει να οδηγεί, αντίστροφα αυτή τη φορά, στις ΗΠΑ, εκεί που η Fed προανήγγειλε την απόσυρση της πολιτικής των μηδενικών επιτοκίων, προκαλώντας ρίγη στις αναδυόμενες αγορές. Μια ρίγη που μεταφράζεται ως έντονη μεταβλητότητα σε αγορές μετοχών, ομολόγων και νομισμάτων. Να θυμίσουμε ότι όταν η Fed έστειλε το 2013 "σήμα" ότι θα τερματίσει το πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης, το "ωστικό κύμα" χτύπησε τις χρηματαγορές και τις οικονομίες των αναδυόμενων χωρών.

Γιατί συμβαίνει αυτό; Η αύξηση των επιτοκίων στις ΗΠΑ και η επακόλουθη πιθανή άνοδος της αξίας του δολαρίου θα μπορούσαν, όπως φοβούνται πολλοί, να προκαλέσουν χάος στις κυβερνήσεις, τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, τις επιχειρήσεις, ακόμη και τα νοικοκυριά των αναδυόμενων χωρών. Επειδή όλοι αυτοί έχουν δανειστεί τρισεκατομμύρια δολάρια τα τελευταία χρόνια, θα βρεθούν τώρα αντιμέτωποι με την αύξηση της πραγματικής αξίας αυτού του χρέους σε τοπικό νόμισμα, ενώ παράλληλα τα υψηλότερα αμερικανικά επιτόκια θα ωθήσουν τα επιτόκια στο εσωτερικό των αναδυόμενων αγορών, διογκώνοντας ακόμη περισσότερο το  κόστος εξυπηρέτησης του χρέους.

Κινεζική κυβέρνηση σε απόγνωση

Μετά την καλοκαιρινή "διόρθωση" των κινεζικών αγορών που ακολούθησε τα υψηλά 7 ετών της 11ης Ιουνίου, το Πεκίνο οργάνωσε "επιχείρηση διάσωσης της Σανγκάης". Πέρα των γνωστών περιορισμών σε short selling και υποχρέωσης των βασικών μετόχων για αγορές ιδίων μετοχών, πολλά τοπικά οικονομικά μέσα ενημέρωσης δημοσίευαν editorials για να στηρίζουν την αγορά.

Στα τέλη Ιουνίου η Κεντρική Τράπεζα της Κίνας κόβει για πρώτη φορά από το 2008 το επιτόκιο αναφοράς και ταυτόχρονα χαμηλώνει τα απαιτούμενα διαθέσιμα που πρέπει να διακρατούν συγκεκριμένες τράπεζες. Αρχές Ιουλίου η Κεντρική Τράπεζα συνεχίζει να διοχετεύει ρευστότητα στο σύστημα, η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς ξεκινά ελέγχους για χειραγώγηση μετοχών, ενώ ιδρύεται και κρατική εταιρεία επενδύσεων με σκοπό να αγοράζει κινεζικές μετοχές.

Μόλις την προηγούμενη εβδομάδα η Κεντρική Τράπεζα της Κίνας αιφνιδίασε τις αγορές με την απόφασή της να υποτιμήσει το γουάν κατά 2%, ώστε να αποτρέψει την περαιτέρω  επιβράδυνση των εξαγωγών της.

Η κίνηση έφερε μεγάλη αναστάτωση τόσο στις υπόλοιπες αναδυόμενες αγορές, που διατηρούν εμπορικές σχέσεις με τη χώρα αλλά και στις ανεπτυγμένες καθώς οι εξαγωγές τους έγιναν ξαφνικά πιο "ακριβές" για τους Κινέζους καταναλωτές.

Πολλοί αναλυτές συνέδεσαν το κινεζικό "εμπόδιο" με την πρωτοβουλία της Federal Reserve να αυξήσει τα επιτόκια στο προσεχές μέλλον, καθώς κάτι τέτοιο θα δυσχέραινε περαιτέρω την εικόνα των αναδυόμενων αγορών, έχοντας ένα ήδη ανατιμημένο δολάριο για τα εμπορεύματα που πρέπει να πληρώσουν.

Σήμερα οι κινεζικές αγορές γνώρισαν εκ νέου ισχυρές πιέσεις  καθώς οι επενδυτές φοβούνται ότι το Πεκίνο μπορεί να επιδιώξει περαιτέρω υποτίμηση του κινεζικού νομίσματος, παρά τις διαβεβαιώσεις της Κεντρικής Τράπεζας της Κίνας, ότι δεν βλέπει λόγο για κάτι τέτοιο.

Οι φόβοι ότι πολλές εταιρείες θα αποτραβηχτούν από την αγορά της Κίνας, καθώς η οικονομία της επιβραδύνεται, σε συνδυασμό με τις ασταμάτητες παρεμβάσεις της κινεζικής κυβέρνησης για να στηρίξει τις χρηματιστηριακές αγορές, έχουν αναγκάσει πολλούς επενδυτές  να ρευστοποιήσουν τις θέσεις τους στα εγχώρια assets τις τελευταίες εβδομάδες.

Πλήγμα έχουν φέρει οι αλλεπάλληλες παρεμβάσεις του Πεκίνου και στις εγχώριες εταιρείες, οι οποίες είναι εκτεθειμένες σε δάνειο σε δολάριο αλλά και οι κινεζικές αεροπορικές εταιρείες που είναι αντιμέτωπες με υψηλότερα ενεργειακά κόστη λόγω της υποτίμησης του γουαν.

Σήμερα, η Κεντρική Τράπεζα της Κίνας προέβη σε άλλη μία "απελπισμένη" κίνηση, παρέχοντας τη μεγαλύτερη σε ημερήσια βάση "ένεση" ρευστότητας σε διάστημα σχεδόν 19 μηνών κίνηση που αντανακλά τις αυξανόμενες ανησυχίες σχετικά με τις εκροές κεφαλαίων έπειτα από την πρόσφατη αποδυνάμωση του γουάν. Η χρηματιστηριακή   Minsheng Securities εκτιμά ότι οι εκροές κεφαλαίων ανέρχονται στα 800 δισ. γουαν (125 δισ. δολάρια) μόνο για το μήνα Ιούλιο και Αύγουστο.

Ειδικότερα, η People's Bank of China διοχέτευσε 120 δισ. γουάν (18,77 δισ. δολ.), μέσω συμφωνιών επαναπώλησης (reverse repos) επτά ημερών, οι οποίες είναι βραχυπρόθεσμο δάνειο σε εμπορικούς δανειστές στην αγορά χρήματος. Υπενθυμίζεται πως την Πέμπτη είχε προχωρήσει σε ανάλογη κίνηση προσφέροντας 40 δισ. γουάν.

Η ένεση ρευστότητας σηματοδοτεί τη μεγαλύτερη του είδους της από τις 28 Ιανουαρίου, όπου η Κεντρική Τράπεζα προσέφερε στην αγορά 150 δισ. γουάν, μέσω reverse repos 14 ημερών.

Μετά τις πρόσφατες παρεμβάσεις του Πεκίνου που ακολούθησαν τη μεγάλη διόρθωση των αγορών στις αρχές Ιουλίου, όπως ο περιορισμός του short selling και υποχρέωση των βασικών μετοχών για αγορά ιδίων μετοχών, πληθαίνουν οι φωνές που καλούν για λήξη των παρεμβάσεων προκειμένου να "μιλήσει" επιτέλους ο νόμος της προσφοράς και της ζήτησης που θα καθορίσει τις πραγματικές αποτιμήσεις των μετοχών.