Την ανάγκη η Ευρώπη να απεξαρτηθεί από τις ΗΠΑ και να επενδύσει στις δικές της δυνάμεις, αλλά και στην ανάγκη να γίνουν επενδύσεις στην ελληνική αμυντική βιομηχανία, η οποία βρίσκεται σε μετασχηματισμό επεσήμαναν οι Αλέξανδρος Διακόπουλος, εκτελεστικός πρόεδρος ΕΑΒ, Νίκος Παπάτσας, αντιπρόεδρος ΕΕΛΕΑΑ, Παντελής Τζωρτζάκης, Διευθύνων Σύμβουλος ΕΛΚΑΚ, και Κριστιάν Χατζημηνάς, Ιδρυτής EFA GROUP, Ιδρυτής & CEO THEON GROUP, Πρόεδρος ΕΕΝΕ, στο πάνελ "Ελληνική Προστιθέμενη Αξία στην Αμυντική Βιομηχανία” στην 1η Ημερίδα Άμυνας & Γεωπολιτικής του Capital.gr και του Forbes Greece με θέμα "Η Νέα Γεωπολιτική Πραγματικότητα και οι Αμυντικές Προκλήσεις – Η επόμενη ημέρα για Ευρώπη, Ελλάδα και Ανατολική Μεσόγειο".

"Αμυντική βιομηχανία της Ευρώπης. Γίνεται μεγάλη κουβέντα για τη στρατηγική αυτονομία της Ευρώπης αλλά και την ανάγκη να αμυνθεί ενόψει των κινδύνων που έχουν αναδυθεί και είναι δίπλα μας. Για να φτάσουμε σε επίπεδο στρατηγικής αυτονομίας θα πρέπει να αυξήσουμε τις δαπάνες πολύ πάνω από το 5%, μιλάμε για δισεκατομμύρια. Η Ευρώπη εξαρτάται από τις ΗΠΑ από πάρα πολλούς τομείς. Φαίνεται και στον πόλεμο στην Ουκρανία καθώς δεν έχουν τα μεγάλα συστήματα, όπως αυτά που έχουν οι ΗΠΑ, όλα τα radar είναι των ΗΠΑ. Η Ευρώπη δεν εχει επενδύσει στην άμυνα. Η Ευρώπη για το ορατό μέλλον δεν μπορεί να απεμπλακεί και να απεξαρτηθεί από τις ΗΠΑ. Είναι πολύ αργά για να αντιδράσει. Βρίσκεται σε όλους τους δείκτες σε σχέση με ΗΠΑ και Κίνα σε ύφεση. Από τις κάρτες μας, μέχρι το chatgpt, το Google κλπ, όλα είναι από την Αμερική. Οι κινέζοι έφτιαξαν εταιρείες-κολοσσούς. Η Ευρώπη τι έφτιαξε;", διερωτήθηκε ο κ. Αλέξανδρος Διακόπουλος.

Αναφερόμενος στην ΕΑΒ, ο κ. Διακόπουλος σημείωσε ότι "ζει σε υβριδικό καθεστώς, το οποίο πολλές φορές δεν μπορεί να λειτουργήσει στις ανάγκες της αμυντικής βιομηχανίας. Η ΕΑΒ είναι απαραίτητη. Η ελληνική Πολεμική Αεροπορία δεν μπορεί να λειτουργήσει την ΕΑΒ. Η ΕΑΒ πρέπει να κάνει συνεργασίες. Το μοντέλο των συνεργασιών είναι απαραίτητο και για την Ευρώπη και για την Ελλάδα.

Ο Ν. Παπάτσας έκανε λόγο για μετασχηματισμό της ελληνικής αμυντικής βιομηχανίας, υποστηρίζοντας ότι "Από τη βαριά βιομηχανία, από τον ναυπηγικό κλάδο. Βρίσκεται σε μετασχηματισμό, παρά την οικονομική κρίση. Ο ιδιωτικός τομέας πρωτοστατεί στον τομέα των επενδύσεων στην άμυνα. Η παραγωγική βάση της Ευρώπης ήταν σε υστέρηση λόγω του ότι δεν γίνονταν δαπάνες στην άμυνα. Τα μεγέθη ήταν αμείλικτα. Δε το συγκρίνω με τις ΗΠΑ γιατί ξοδεύει κάθε χρόνο 850-900 δισ., ενώ η Ευρώπη μόνο 150 δισ. Ο πόλεμος έφερε άλλα δεδομένα στο τραπέζι. Τα εργοστάσια δεν παράγουν μόνο οπλικά συστήματα αλλά και νέες τεχνολογίες. Όπως τα drones, που έχουν αλλάξει τα δεδομένα. Είχαμε χάσει για κάποια δεκαετία τη σύνδεση με τις Ένοπλες  Δυνάμεις. Χάσαμε ένα πολύ μεγάλο τρένο τα τελευταία χρόνια με τους εξοπλισμούς, καθώς η χώρα μας δε συμμετείχε σε αυτά τα προγράμματα. Τρέχουμε μπροστά. Πρέπει να επενδύσουν και οι ιδιώτες. Χρειαζόμαστε οι ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις να καθορίσουν τις απαιτήσεις για να μπορέσει η αμυντική βιομηχανία να αποκτήσει το reference με τον πελάτη και όχι μονο".

Αναφερόμενος στο πρόγραμμα SAFE, δήλωσε ότι "Η χώρα μας, παρόλο που υπάρχει γκρίνια ότι πήραμε μικρό κομμάτι, αυτό που βγήκε προς τα έξω είναι ότι δεν είχαμε δημοσιονομικό χώρο. Όλοι τρέχουν να συμβασιοποιήσουν και δόθηκε παράταση για να προλάβουν. Καλό θα ήταν το μεγαλύτερο μέρος του SAFE που θα ξοδέψει η χώρα μας, αν θα μπορούσε να ήταν προγράμματα που θα εμπλέκεται η ελληνική αμυντική βιομηχανία, αλλιώς σε ανάγκες που θα καλύπτει ο 12ετής προγραμματισμός".

Στη συνέχεια, ο κ. Π. Τζωρτζάκης ανέφερε ότι όσον αφορά τον στόχο για την προστιθέμενη αξία, "η δουλειά που έχει γίνει είναι σημαντική. Νομίζω στη χώρα μας αυτό που έλειπε είναι η δημιουργία δυναμικού οικοσυστήματος. Το οικοσύστημα αποτελείται από μεγάλες εταιρείες, από startup, μικρές εταιρείες, γιατί είναι risk taker. Το άλλο σημαντικό είναι με τα ερευνητικά κέντρα και τα πανεπιστήμια. Το ονομάζω ελληνικό παράδοξο".

Ακόμη, συμπλήρωσε ότι "Δεν είναι δυνατόν η χώρα να πηγαίνει στο European Defence Fund, να είμαστε 5η σε απόδοση, και αν πάμε σε παραγωγή προϊόντος, είμαστε πίσω, με εξαιρέσεις. Τα προϊόντα μας πρέπει να είναι value for money για όλους. Δεν μπορούμε να δημιουργήσουμε εθνικούς πρωταθλητές, μπορουμε να σταθούμε όμως δίπλα τους. Εξακολουθώ να πιστεύω οτί το στοίχημα στη χώρα μας είναι 2 metrics που πρέπει να δούμε. Το ένα είναι 5ετές γιατί ό,τι και να συζητήσουμε για το μέλλον, η τεχνολογία ειναι καθοριστικός παράγοντας για τη βιομηχανία".

"Και αντίστοιχα, πόσες εταιρείες scale up δημιουργούνται στη χώρα μας. Για να μπορέσουμε μακροπρόθεσμα να λειτουργήσουμε. Δεν μπορεί ολόκληρη Ευρώπη να εχει μικρότερο αριθμό παραγωγής πατεντών από μια χώρα μικρή όπως το Ισραήλ. Το Ισραήλ είναι μια μικρή χώρα, όπως η Ελλάδα. Αν δε το δούμε με ανοιχτά μυαλά, δεν θα δούμε αποτελέσματα. Στην Ευρώπη για 30 χρόνια κοιμόμαστε. Για να χτιστεί μια εταιρεία θέλει χρόνο, δομές, σταθερότητα. Να πιστέψουμε ότι ο σημερινός εχθρός μπορεί να είναι αυριανός φίλος και το αντίστροφο. Να έχουμε σταθερή πολιτική στήριξης της βιομηχανίας και όλο αυτό να παράξει αποτελέσματα", σημείωσε χαρακτηριστικά.

"Σαν χώρα πρέπει να κινηθούμε σε δύο κατευθύνσεις. Πρώτον, οι Ένοπλες Δυνάμεις να αποτελούν τον βασικό επενδυτή, όχι μόνο με χρήματα, αλλά να καθοδηγήσουν. Έχουμε βγάλει διαγωνισμούς RFP, ήδη από τον Φεβρουάριο θα ξεκινήσουμε να υπογράφουμε κάθε μήνα σύμβαση. Ακολουθήσαμε την έννοια του ανταγωνιστικού διαλόγου, αφήνεις την αγορά να σου πει πώς θα το υλοποιήσεις. Ουσιαστικά, για να μπορέσουμε να επιταχύνουμε, όσες εταιρείες είναι σε επίπεδο τεχνολογικής ωριμότητας 7-8-9, ελάτε σε ένα εξάμηνο να υπογράψουμε σύμβαση", ανέφερε.

Τέλος, ο κ. Κριστιάν Χατζημηνάς επισήμανε ότι "θα δημιουργηθεί τεχνολογική επανάσταση. Εγώ δεν είμαι τοσο απαισιόδοξος για την Ευρώπη καθώς μπορεί να ξοδέψει περισσότερα από τη Ρωσία για τον πόλεμο. Η Ευρώπη ξύπνησε. Δεν μπορούμε να υπάρξουμε χωρίς την Αμερική, έστω από τα βήματα που κάνει. Μην υποτιμούμε τη γερμανική μηχανή. Παίρνουμε φοβερές τεχνολογίες από τις αυτοκινητοβιομηχανίες της Γερμανίας. Σε αυτό το καιρνούργιο χώρο, η Ελλάδα μπορεί να πρωταγωνιστήσει, καθώς σχετίζεται με τις τεχνολογίες. Δεν έχει σημασία το scale, αλλά το knowledge,. Έχουμε πολλά στελέχη ικανά. Είμαστε σε μια φάση που η Ελλάδα έχει ολα τα εχέγγυα. Είμαστε ενα ναυτικό που μπορούμε να κοιμηθούμε με κορβέτες αλλά χρειαζόμαστε και φρεγάτες".

Επιπλέον, ο κ. Χατζημηνάς επισήμανε την ανάγκη "να συνδυάσουμε τις καινούργιες τεχνολογίες με τη βιομηχανία. Έχουμε τα μυαλά. Αυτή τη στιγμή, η Ελληνική Αμυντική Βιομηχανία έχει 700 εκατ. τζίρο το χρόνο. Το 80% ειναι τελείως εξαγωγικό με ελληνικά προϊόντα. Πέρσι ηταν 700 εκατ., φέτος θα υπερβεί το 1 δισ., αν γίνουν οι προγραμματισμένες δαπάνες. Η ΕΕΛΕΑΑ είναι η μόνη ένωση που στηρίζει τη βιομηχανία, γι' αυτό δεν υπάρχουν αντίστοιχες συμβουλευτικές επιχειρήσεις. Υπάρχουν πολλές ελληνικές εταιρείες που δίνουν άλλοθι σε ξένες εταιρείες να μη δώσουν ελληνική προστιθέμενη αξία. Ούτε το 1-2% δεν έγινε. Αυτά ειναι τα λάθη του παρελθόντος. Τώρα έχουμε 12ετές προγραμματισμό. Η γείτονα χώρα εκεί βασίστηκε, σε μακροχρόνιο προγραμματισμό. Αυτός υπάρχει στην Ελλάδα και μας βοηθά να δούμε τις ανάγκες μας. Για πρώτη φορά, σε έκθεση στη Μέση Ανατολή, είδα την αμυντική βιομηχανία μια γροθιά, το υπουργείο Εξωτερικών, το υπουργείο Άμυνας, παρά τους αντίθετους ανέμους στη Μέση Ανατολή, όπου υπάρχουν πολλές γείτονες χώρες και στην Ευρώπη που έχουν αλώσει στη Μέση Ανατολή. Πιστεύω βγάλαμε το καλύτερο που μπορούμε να βγάλουμε από την έκθεση.  Από παλιά, οι ελληνικές κυβερνήσεις υποστήριζαν προς τα έξω, απλά διακριτικά. 

Στη συνέχεια, υπογράμμισε ότι ενώ "βρέχουν" χρήματα για το defence, Η ΕΑΒ χρειάζεται να έρθουν κυρίως εταιρείες που είναι στο χώρο να τις κάνουν scale up και να τις βάλουν στις εφοδιαστικές τους αλυσίδες, αλλά υπάρχει μεγάλος κίνδυνος. Δε θέλουμε ξένες αμυντικές βιομηχανίες για να κάνουν resellers τις ελληνικές εταιρείες. Πρέπει να ειναι ουσιαστική μεταφορά της τεχνογνωσίας και να προστεθούν στις εφοδιαστικές αλυσίδες".

Τη συζήτηση συντόνισε ο Δρ. Γιώργος Νούνεσης, Εταίρος, Συμβουλευτικές Υπηρεσίες, ΕΥ Ελλάδος.

Διαβάστε ακόμη:

* CAPITAL.GR - FORBES | 1η Ημερίδα Άμυνας & Γεωπολιτικής: Παρακολουθήστε live από το Μέγαρο Μουσικής

* Ν. Δένδιας στο συνέδριο Άμυνας του Capital.gr: Δεν εξοπλιζόμαστε από μιλιταρισμό - Είναι ανάγκη επιβίωσης - Κρατάμε ανοικτούς διαύλους επικοινωνίας

* Ντ. Μπακογιάννη: Η Ευρώπη πρέπει να συζητήσει με τη Ρωσία - Διάλογος δε σημαίνει υποχώρηση

*Κ. Φλώρος: Στη Δύση κυριάρχησε η έννοια του δικαίου, έχουμε περάσει πλέον στην εποχή της ισχύος