Του Τάσου Δασόπουλου 

Το πράσινο φως για την επιβολή του δασμού των 3 ευρώ στα μικρά δέματα από τρίτες χώρες έδωσε χθες το Συμβούλιο της Ευρώπης κλείνοντας ένα δρόμο για το αθέμιτο ανταγωνισμό που υπομένει η εσωτερική αγορά της Ευρώπης από την αγορές τρίτων χωρών, με πρώτη αυτήν της Κίνας. 

Η συμφωνία για την επιβολή του δασμού καταργεί την απαλλαγή από δασμούς βάσει ορίου για δέματα αξίας κάτω των 150 ευρώ που εισέρχονται στην ΕΕ. Αυτό σημαίνει ότι θα αρχίσουν να επιβάλλονται δασμοί σε όλα τα εμπορεύματα που εισέρχονται στην ΕΕ, μόλις τεθεί σε λειτουργία ο τελωνειακός κόμβος δεδομένων της ΕΕ —ο οποίος είναι υπό συζήτηση στο πλαίσιο ευρύτερης θεμελιώδους μεταρρύθμισης του τελωνειακού πλαισίου. Προς το παρόν, αυτό αναμένεται να συμβεί το 2028.

"Η κατάργηση της παρωχημένης πλέον απαλλαγής από δασμούς για τα μικρά δέματα θα συμβάλει στη στήριξη των επιχειρήσεων της ΕΕ και στην εξάλειψη των μεθόδων που μετέρχονται ασύδοτοι πωλητές. Τώρα, πρέπει να προχωρήσουμε αποφασιστικά στη συνολική τελωνειακή μεταρρύθμιση, η οποία αποτελεί βασικό κομμάτι του παζλ για να γίνει η ΕΕ πιο ανταγωνιστική και πιο ασφαλής" δήλωσε ο Μάκης Κεραυνός, Υπουργός Οικονομικών της Κυπριακής Δημοκρατίας που έχει την εκ περιτροπής προεδρεία της ΕΕ. 

Έτσι από την 1η Ιουλίου 2026, ο δασμός θα επιβάλλεται σε κάθε διαφορετική κατηγορία ειδών, η οποία θα προσδιορίζεται σύμφωνα με τις δασμολογικές διακρίσεις των ειδών που περιέχονται σε ένα δέμα. Για παράδειγμα ένα δέμα μπορεί να περιέχει 1 μεταξωτή μπλούζα και 2 βαμβακερές, πράγμα που σημαίνει ότι τα προϊόντα υπάγονται σε διαφορετικές δασμολογικές διακρίσεις. Αφού λοιπόν το δέμα περιέχει δύο διακριτά είδη, θα πρέπει να καταβληθεί τελωνειακός δασμός ύψους 6 ευρώ.

Η επιβολή του δασμού θα φέρει νέα έσοδα στον προϋπολογισμό της ΕΕ όσο και στα εθνικά δημόσια οικονομικά, δεδομένου ότι οι τελωνειακοί δασμοί αποτελούν παραδοσιακό ίδιο πόρο της Ένωσης και τα κράτη μέλη παρακρατούν μέρος των ποσών αυτών ως έξοδα είσπραξης.

Ο τελωνειακός κόμβος 

Ο προσωρινός πάγιος δασμός ύψους 3 ευρώ θα επιβάλλεται σε κάθε κατηγορία ειδών που περιέχονται σε μικρά δέματα τα οποία εισέρχονται στην ΕΕ από την 1η Ιουλίου 2026 έως την 1η Ιουλίου 2028 και μπορεί να παραταθεί, εάν κριθεί σκόπιμο. Μόλις τεθεί σε λειτουργία ο νέος τελωνειακός κόμβος δεδομένων της ΕΕ, αυτός ο προσωρινός δασμός θα αντικατασταθεί από τους κανονικούς τελωνειακούς δασμούς.

Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, από το 2022 και μετά, ο όγκος των μικρών δεμάτων που εισέρχονται στην ΕΕ διπλασιάζεται κάθε χρόνο. Το 2024 εισήλθαν στην αγορά της ΕΕ 4,6 δισεκατομμύρια δέματα τέτοιου είδους. Το 91% από αυτά φθάνει από την Κίνα.

Σε ευρύτερο πλαίσιο, η ΕΕ επεξεργάζεται επί του παρόντος τη μεταρρύθμιση του τελωνειακού της συστήματος, ώστε να είναι σε θέση να αντιμετωπίσει τη σημαντική πίεση που προκύπτει από την αύξηση των εμπορικών ροών, τον κατακερματισμό των εθνικών συστημάτων, την ταχεία αύξηση του ηλεκτρονικού εμπορίου και τη μεταβαλλόμενη γεωπολιτική πραγματικότητα. Επί του παρόντος, πραγματοποιούνται διαπραγματεύσεις μεταξύ του Συμβουλίου και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σχετικά με τη μεταρρύθμιση - που περιλαμβάνει τη δημιουργία του τελωνειακού κόμβου δεδομένων, υπό την εποπτεία νέας τελωνειακής αρχής της ΕΕ.