Του Τάσου Δασόπουλου 

Οριακή υποχώρηση κατά 0,1%, στο 2,8%, κατέγραψε τον Ιανουάριο ο πληθωρισμός σε όρους εναρμονισμένου δείκτη τιμών καταναλωτή, στο 2,8% από 2,9% τον Δεκέμβριο, με υψηλές ακόμη αυξήσεις τιμών σε τρόφιμα και υπηρεσίες ενώ και η θετική επίπτωση από τις χαμηλές τιμές ενέργειας έχει αρχίσει να μειώνεται.

Το αποτέλεσμα ήταν τον πρώτο μήνα του 2026 ο μέσος εναρμονισμένος πληθωρισμός για την Ευρωζώνη να είναι 1,7%, χαμηλότερος κατά 1,1% από το 2,8% που καταγράφεται για την Ελλάδα. Μάλιστα ανάμεσα στα κράτη μέλη της Ευρωζώνης η Ελλάδα μαζί με τη Λιθουανία, έχει τον τρίτο υψηλότερο πληθωρισμό για τον Ιανουάριο, μετά τη Σλοβακία (4,2%) και την Κροατία (3,6%). 

Η αύξηση στις τιμές των τροφίμων επιβραδύνθηκαν οριακά, στο 3,7% τον Ιανουάριο από 3,8% τον Δεκέμβριο ενώ στην Ευρωζώνη είχαμε αύξηση κατά 2,2% τον προηγούμενο μήνα, από 2,4% τον Δεκέμβριο. Οι αυξήσεις έχουν σημεία αναφορά τις τιμές των κρεάτων, περισσότερο των εισαγόμενων προϊόντων όπως ο καφές και το κακάο που είναι διεθνώς σε υψηλά επίπεδα, αλλά και υψηλές ανατιμήσεις σε κάποια εποχικά είδη, όπως τα φρούτα και τα νωπά ψάρια.

Ο τομέας των υπηρεσιών καταγράφει για τον Ιανουάριο αύξηση 3,5% από 3,2% που κατέγραψε τον Δεκέμβριο, διατηρώντας τη συνεχή αύξηση τιμών που καταγράφει και ο εθνικός δείκτης τιμών καταναλωτή  λόγω υψηλών ανατιμήσεων στα ενοίκια των κατοικιών, τις εργασίες συντήρησης και επισκευής, της εστίασης και των υπηρεσιών ψυχαγωγίας, το τουριστικό πακέτο και τις μεταφορές κυρίως με αεροπλάνο. Οι υπηρεσίες στο μέσο όρο της Ευρωζώνης είχαν επιβράδυνση στις ανατιμήσεις τους στο 3,2% τον Ιανουάριο, από 3,4% τον Δεκέμβριο.

Το δύσκολο σημείο βρίσκεται στο ότι ο πληθωρισμός στα τρόφιμα είναι σε μεγάλο βαθμό εισαγόμενος. Άρα είναι μάλλον δύσκολο να αντιμετωπιστεί με μέτρα τα οποία εκπορεύονται μόνο από την Ελλάδα. Οι ανατιμήσεις σ τις υπηρεσίες, ειδικά όσες αφορούν τη στέγαση, θα απαιτήσουν μέτρα τα οποία χρειαστούν χρόνο για να αποδόσεων και να μειώσουν τις τιμές.

Οι τιμές ενέργειας 

Την ίδια ώρα οι τιμές ενέργειας άρχισαν να αυξάνονται από τον Δεκέμβριο λόγω της ανησυχίας για την ενεργειακή επάρκεια της ΕΕ η οποία έχοντας διανύσει μόνο το μισό χειμώνα έχει ελάχιστα αποθέματα φυσικού αερίου και θα πρέπει να ανανεώσει τα αποθέματα της, σε υψηλότερες τιμές. Επίσης, η απειλή πολέμου για το Ιράκ, έχει αρχίσει να προκαλεί ανησυχία και στην Ευρώπη. Το αποτέλεσμα είναι η τιμή του φυσικού αερίου να παραμένει σταθερά στα 40 ευρώ ανά θερμική μεγαβατώρα, ενώ και η τιμή του πετρελαίου brent έχει σκαρφαλώσει πλέον στα 70 δολάρια το βαρέλι, σε περίοδο υψηλής ζήτησης και για τα δύο καύσιμα. 

Τέλος, ο δομικός πληθωρισμός, δηλαδή ο πληθωρισμός χωρίς να υπολογίζονται η ε ενέργεια και τα μη επεξεργασμένα εποχικά τρόφιμα παρέμεινε για την Ελλάδα στο 3,1% και τον Ιανουάριο, όσο δηλαδή είχε καταγραφεί και το Δεκέμβριο. Το γεγονός προκαλεί ανησυχία για την Ελλάδα, καθώς ο επίμονα υψηλός δομικός πληθωρισμός είναι ένας παράγοντας που καθυστερεί τη μείωση και του μέσου πληθωρισμού. Στην Ευρωζώνη, ο δομικός πληθωρισμός υποχώρησε τον Ιανουάριο στο 2,4%, από 2,5% τον Δεκέμβριο.