Συνεχης ενημερωση

    Δευτέρα, 22-Μαρ-2021 14:17

    ΕΙΕΑΔ: Οι επιπτώσεις της πανδημίας του κορονοϊού στην αγορά εργασίας

    Αγορά εργασίας
    • Εκτύπωση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Τις αλλαγές που συντελέστηκαν στην ελληνική αγορά εργασίας το πρώτο έτος της πανδημίας καταγράφει νέα μελέτη του Εθνικού Ινστιτούτου Εργασίας και Ανθρώπινου Δυναμικού, με στόχο την παροχή επιστημονικής υποστήριξης στον σχεδιασμό τεκμηριωμένων πολιτικών για την άμεση αντιμετώπιση των συνεπειών της πανδημίας, και στη συστηματική προετοιμασία της "επόμενης μέρας".

    Όπως σημειώνει το ΕΙΕΑΔ, το 2020 ήταν ένα ιδιαίτερο έτος για όλο τον κόσμο λόγω της πανδημίας Covid-19, με δραματικές εξελίξεις για την ανθρώπινη υγεία αλλά και για την οικονομική δραστηριότητα. 

    Ο Μηχανισμός Διάγνωσης Αναγκών της Αγοράς Εργασίας, υπό την επιστημονική ευθύνη του Εθνικού Ινστιτούτου Εργασίας & Ανθρώπινου Δυναμικού (ΕΙΕΑΔ) και την εποπτεία του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων, ανέλυσε τις επιπτώσεις της πανδημίας στην ελληνική αγορά εργασίας, με ειδική αναφορά στη διάρθρωση της απασχόλησης και της ανεργίας, τα δυναμικά επαγγέλματα και το ισοζύγιο προσφοράς-ζήτησης εργασίας σε επίπεδο χώρας, περιφέρειας και δήμου.

    Η αγορά μισθωτής εργασίας την εποχή της πανδημίας

    Με βάση τα διαθέσιμα μέχρι σήμερα μηνιαία στοιχεία από το ΠΣ ΕΡΓΑΝΗ για την κινητικότητα της μισθωτής εργασίας το 2020, οι προσλήψεις μειώθηκαν κατά 29,83%, οι απολύσεις-αποχωρήσεις κατά 29,96% και οι νέες θέσεις (ισοζύγιο προσλήψεων-απολύσεων) κατά 27,14%. Στατιστικά σημαντικές διαφοροποιήσεις στις νέες θέσεις εργασίας, που συνδέονται άμεσα και με τα μέτρα στήριξης της οικονομίας (αναστολές απολύσεων κ.λπ.) σημειώνονται ανά: φύλο (-30% οι άνδρες και -24% οι γυναίκες), ηλικία (+32% οι 55-64 ετών, +9% οι 45-54, -15% οι 35-44, -29% οι 25-34 και -36% οι 15-24 ετών και καθεστώς (+32% η πλήρης απασχόληση, -72% η μερική απασχόληση).

    Σημαντικές αρνητικές επιπτώσεις στην αγορά εργασίας από την πανδημία Covid-19 εντοπίζονται στις νέες θέσεις που αφορούσαν γυναίκες ηλικίας 25-34 ετών (-185% σε σχέση με το 2019) κυρίως στο επάγγελμα των Απασχολούμενων στην παροχή προσωπικών υπηρεσιών στον κλάδο των Υπηρεσιών Εστίασης. Θετικό ήταν το αποτύπωμα της πανδημίας στις θέσεις εργασίας πλήρους απασχόλησης που αφορούσαν τις ηλικίες 35-54 ετών και κυρίως τις γυναίκες στους κλάδους της Υγείας και της Δημόσιας Διοίκησης.

    Στατιστικά σημαντικές διαφοροποιήσεις στις νέες θέσεις εργασίας παρατηρούνται και ανά κλάδο (+ 576% η Δημόσια Διοίκηση, +107% οι Κατασκευές, + 50% η Υγεία, -176% οι Τέχνες, Διασκέδαση και Ψυχαγωγία, -92% τα Καταλύματα και η Εστίαση) και ανά επάγγελμα σε διψήφια ανάλυση ΣΤΕΠ 92 (-186% Ειδικευμένοι επί των πωλήσεων, χρηματιστές, κτηματομεσίτες κυρίως μουσικοί, τραγουδιστές, -136% Πρόσωπα που ασκούν επιστημονικά, καλλιτεχνικά και συναφή επαγγέλματα κυρίως Ηθοποιοί και σκηνοθέτες, + 87% Πλανόδιοι πωλητές, οικιακοί βοηθοί κ.π.α.ε. κυρίως καθαριστές και μεταφορείς, + 89% Οδηγοί, +83% Τεχνολόγοι και τεχνικοί βοηθοί των επιστημών βιολογίας και υγείας, + 124% Τεχνίτες ανέγερσης και αποπεράτωσης κτιρίων και άλλων δομικών έργων, + 98% Βιολόγοι εν γένει, ιατροί και ασκούντες συναφή επαγγέλματα).

    Σε σχέση με τα εκπαιδευτικά επίπεδα, οι μέγιστες αρνητικές επιπτώσεις της πανδημίας εντοπίζονται στις γυναίκες υψηλού μορφωτικού επιπέδου άνω των 35 ετών (-243% στις νέες θέσεις μερικής απασχόλησης και -50% στις θέσεις πλήρους απασχόλησης).

    Στατιστικά σημαντικές διαφοροποιήσεις στις νέες θέσεις εργασίας παρατηρούνται ανά Περιφέρεια και καθεστώς απασχόλησης (η μερική Απασχόληση -225% στη Δυτική Μακεδονία, -82% στην Αττική, - 59% στην Κρήτη, - 74% στη Θεσσαλία) και ανά χαρακτηρισμό Δήμων (- 124% οι ορεινοί δήμοι). 

    Τα δυναμικά επαγγέλματα την εποχή της πανδημίας

    Εξετάζοντας τη μεταβολή που σημειώθηκε στις θέσεις μισθωτής εργασίας ιδιωτικού δικαίου το 2020 σε σχέση με το 2019, με βάση τις ετήσιες Καταστάσεις Προσωπικού του Π.Σ. Εργάνη, παρακάτω παρατίθενται τα 65 πιο Δυναμικά Επαγγέλματα (από τα 396 που εξετάστηκαν) υπό το πρίσμα των επιπέδων δεξιοτήτων 1-4 που απαιτούσαν οι θέσεις αυτές.

    Το 15% των νέων θέσεων εργασίας που δημιουργήθηκαν το 2020 αφορούσε θέσεις με το χαμηλότερο επίπεδο δεξιοτήτων 1, το 65% των νέων θέσεων εργασίας απαιτούσε επίπεδο δεξιοτήτων 2, το 9% αφορούσε επίπεδο δεξιοτήτων 3 και το 12% απαιτούσε το υψηλότερο επίπεδο δεξιοτήτων 4. 

    Τα 5 (στα 21) Δυναμικότερα Επαγγέλματα του επιπέδου δεξιοτήτων 1 είναι: 

     

    Τα 20 (στα 218) Δυναμικότερα Επαγγέλματα του επιπέδου δεξιοτήτων 2 (65% των νέων θέσεων) σε τετραψήφια ανάλυση ΣΤΕΠ 92 είναι:

    ΕΙΕΑΔ graph 2


    Τέλος, το 9% των νέων θέσεων απαιτούσαν μέσο προς υψηλό επίπεδο δεξιοτήτων με τα 20 (στα 67) Δυναμικότερα Επαγγέλματα του Επιπέδου Δεξιοτήτων 3 να είναι:

    ΕΙΕΑΔ graph 3

     

    Τέλος, το 12% των νέων θέσεων απαιτούσαν το υψηλότερο επίπεδο δεξιοτήτων 4, με τα 20 (στα 90) Δυναμικότερα Επαγγέλματα του Επιπέδου Δεξιοτήτων 4 να είναι: 

    ΕΙΕΑΔ graph 4

     

    Η εγγεγραμμένη ανεργία την εποχή της πανδημίας

    Με βάση τα διαθέσιμα μέχρι σήμερα μηνιαία στοιχεία από τον ΟΑΕΔ, ο αριθμός των εγγεγραμμένων ανέργων το 2020 παρουσίασε αύξηση σε σχέση με το 2019. Πιο συγκεκριμένα, ο διάμεσος των εγγεγραμμένων ανέργων ανά μήνα το 2020 αυξήθηκε κατά 152.732 ανέργους. Η ανάλυση σε σχέση με το επίπεδο εκπαίδευσης ανέδειξε ότι το 2020 οι άνεργοι Μεταπτυχιακού επιπέδου αυξήθηκαν κατά 36% σε σχέση με το 2019, οι άνεργοι Δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης παρουσίασαν αύξηση +12%, όπως και οι άνεργοι Μεταδευτεροβάθμιας εκπαίδευσης. Η ανάλυση σε σχέση με την ηλικία ανέδειξε ότι το 2020 οι άνεργοι ηλικίας 15-24 ετών αυξήθηκαν κατά 42% σε σχέση με το 2019, και οι άνεργοι ηλικίας 25-29 αυξήθηκαν κατά 15% σε σχέση με το 2019. 

    Τα στοιχεία της εγγεγραμμένης ανεργίας για τον Ιανουάριο του 2021 αναδεικνύουν την υψηλή συγκέντρωση των ανέργων στις παραγωγικές ηλικιακές ομάδες 30-59 ετών, αποτελώντας το 70% του συνόλου των ανέργων. Οι νέοι έως 29 ετών συνιστούν το 20% του συνόλου, και οι άνω των 60 ετών το 10%. Σε σχέση με την έμφυλη διάσταση, προκύπτει ότι το 63% των ανέργων της χώρας είναι γυναίκες. Όσον αφορά το εκπαιδευτικό επίπεδο οι περισσότεροι άνεργοι προέρχονται από τη Δευτεροβάθμια (38%) και την Πρωτοβάθμια εκπαίδευση (29%). Επιπλέον, η διάρκεια ανεργίας, για τον υπό εξέταση μήνα, διαμορφώνεται κατά βάση από βραχυχρόνια ανεργία (0-11 μήνες) καθώς αφορά το 49% των ανέργων, ενώ η μακροχρόνια ανεργία (12 έως 60 μήνες) αφορά το 36% των ανέργων. Το 79% των εγγεγραμμένων ανέργων κάτω των 40 ετών δεν έχουν παιδιά, γεγονός που συνδέεται άμεσα με την υπογεννητικότητα στην Ελλάδα.

    Ανάλυση προσφοράς - ζήτησης

    Για την ανάλυση προσφοράς – ζήτησης εργασίας τα δεδομένα που λαμβάνονται υπόψη αφορούν την μισθωτή εργασία ιδιωτικού δικαίου και προέρχονται από το Π.Σ. ΕΡΓΑΝΗ, καθώς και το μητρώο εγγεγραμμένης ανεργίας του ΟΑΕΔ. Για το σύνολο της χώρας, τα 5 επαγγέλματα με τις καλύτερες πιθανότητες για εύρεση εργασίας είναι τα εξής:

    Οι Χειριστές μηχανών παραγωγής ειδών διατροφής, ποτών και καπνού με 10.868 προσλήψεις το 2020, 315 νέες θέσεις μισθωτής εργασίας και 1.894 ανέργους που επιθυμούν να ασκήσουν το συγκεκριμένο επάγγελμα. Αναλυτικότερα σχετικά επαγγέλματα είναι οι Χειριστές μηχανών επεξεργασίας κρεάτων και ψαριών, μηχανημάτων ποτοποιίας και ζυθοποιίας. Οι πιθανότητες εύρεσης εργασίας στα επαγγέλματα αυτά είναι υψηλότερες στις Περιφέρειες Ανατολικής Μακεδονίας & Θράκης, Βορείου Αιγαίου και Αττικής.

    Οι Ειδικευμένοι αλιείς και ασκούντες συναφή επαγγέλματα εμφανίζουν 1.799 προσλήψεις το 2020, 25 νέες θέσεις και 387 ανέργους που επιθυμούν να ασκήσουν το συγκεκριμένο επάγγελμα. Οι πιθανότητες για εύρεση εργασίας είναι υψηλότερες στις Περιφέρειες Ιονίων Νήσων, Βορείου Αιγαίου και Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης.

    Οι Οδηγοί μέσων μεταφοράς και χειριστές κινητού εξοπλισμού με 126.161 προσλήψεις το 2020, 10.871 νέες θέσεις μισθωτής εργασίας και 27.705 ανέργους. Οι πιθανότητες εύρεσης εργασίας είναι υψηλότερες στις Περιφέρειες Αττικής, Νοτίου Αιγαίου και Πελοποννήσου. 

    Οι Συναρμολογητές (μονταδόροι) και χειριστές μηχανημάτων μ.α.κ. με 6.499 προσλήψεις το 2020, 326 νέες θέσεις μισθωτής εργασίας και 1.574 ανέργους. Οι πιθανότητες εύρεσης εργασίας είναι υψηλότερες στις Περιφέρειες Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, Πελοποννήσου και Ηπείρου.

    Οι Ειδικευμένοι επί των πωλήσεων, χρηματιστές, κτηματομεσίτες, απασχολούμενοι στην εξυπηρέτηση επιχειρήσεων εν γένει και ασκούντες συναφή επαγγέλματα με απώλεια 6.350 θέσεων μισθωτής εργασίας το 2020, 118.173 προσλήψεις και 30.691 ανέργους. Σχετικά αναλυτικότερα επαγγέλματα είναι οι Μεσίτες ακίνητης περιουσίας, οι Προμηθευτές επιχειρήσεων και οι Βοηθοί λογιστών.

    Επίλογος

    Τα παραπάνω αποτελέσματα του Μηχανισμού Διάγνωσης Αναγκών της Αγοράς Εργασίας δίνουν μια αρκετά αναλυτική εικόνα των πολύπλευρων αλλαγών που συντελέστηκαν στην ελληνική αγορά εργασίας το πρώτο (και τελευταίο;) έτος της πανδημίας. Στόχος αυτής και άλλων συνοδευτικών αναλύσεων είναι η παροχή επιστημονικής υποστήριξης στον σχεδιασμό τεκμηριωμένων πολιτικών για την άμεση αντιμετώπιση των συνεπειών της πανδημίας, και στη συστηματική προετοιμασία της "επόμενης μέρας".

    Δείτε τη μελέτη του ΕΙΕΑΔ στη δεξιά στήλη "Σχετικά Αρχεία".

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ