Συνεχης ενημερωση

    Πέμπτη, 24-Σεπ-2020 16:09

    Προκλήσεις για τα κεφάλαια των τραπεζών θέτουν οι αυξημένες προβλέψεις λόγω Covid, λέει η Κομισιόν

    Προκλήσεις για τα κεφάλαια των τραπεζών θέτουν οι αυξημένες προβλέψεις λόγω Covid, λέει η Κομισιόν
    • Εκτύπωση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Της Νένας Μαλλιάρα

    Περισσότερο από το 10% των συνολικών δανείων των ελληνικών τραπεζών έχουν επωφεληθεί από τα moratoria πληρωμών που είναι σε ισχύ μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου. Οι αναστολές πληρωμών δανείων, συνδυαστικά με την ευελιξία που παρέχουν στις τράπεζες οι εποπτικές Αρχές, αναμένεται ότι  θα περιορίσει για φέτος τον αντίκτυπο της πανδημικής κρίσης στα δανειακά  χαρτοφυλάκια των τραπεζών. Οι πραγματικές επιπτώσεις της πανδημικής κρίσης στις τράπεζες θα αρχίσουν να φαίνονται μετά την λήξη των αναστολών πληρωμών, φέρνοντας στην επιφάνεια τα ζητήματα κερδοφορίας και κεφαλαιακής κατάστασης του κλάδου.

    Η διάσταση της μετά – Covid εποχής για τις ελληνικές τράπεζες αναδύεται μέσα από τις γραμμές της 7ης Έκθεσης μεταμνημονιακής αξιολόγησης της χώρας που δημοσιεύθηκε χθες και στην οποία διαπιστώνεται η μεγάλη πρόοδος που έχει καταγραφεί σε επίπεδο μεταρρυθμίσεων στον τραπεζικό τομέα, με αιχμή το νομοσχέδιο για την αντιμετώπιση του ιδιωτικού χρέους.

    Ξεκινώντας από τις προκλήσεις που θέτει η κρίση του κορονοϊού και την πρώτη εκτίμηση ότι μέχρι στιγμής αυτή έχει αντιμετωπιστεί σχετικά καλά από τις ελληνικές τράπεζες, η 7η Έκθεση ενισχυμένης εποπτείας που παρουσίασε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επισημαίνει ότι οι τέσσερις συστημικές τράπεζες αύξησαν σημαντικά τις προβλέψεις για απομειώσεις δανείων κατά το α΄ τρίμηνο του 2020, αλλά η πλήρης εικόνα για το ύψος των αναγκαίων πρόσθετων προβλέψεων θα φανεί όταν εκπνεύσουν τα moratoria. Οι αυξημένες προβλέψεις μπορεί να θέσουν υπό πίεση την ήδη χαμηλή κερδοφορία των ελληνικών τραπεζών, ενώ η χαμηλή κερδοφορία μαζί με το κόστος των επικείμενων τιτλοποιήσεων, θα μπορούσε να θέσει προκλήσεις για την κεφαλαιακή θέση των τραπεζών στο κοντινό μέλλον.   

    Ο μέσος όρος του δείκτη CET 1 των τραπεζών υποχώρησε από το 15,9% στο τέλος του 2019, στο 14,6% το α΄ τρίμηνο του 2020, παραμένοντας, πάντως, ευθυγραμμισμένος με τις κεφαλαιακές απαιτήσεις. Στο μέλλον, η κεφαλαιακή θέση των τραπεζών, αναφέρεται στην Έκθεση, θα αναπροσαρμοστεί κατόπιν περαιτέρω κανονιστικών αλλαγών, αλλά και λόγω των επικείμενων τιτλοποιήσεων μη εξυπηρετούμενων δανείων μεσοπρόθεσμα. Όπως επισημαίνει η Κομισιόν, η ποιότητα κεφαλαίων των τραπεζών παραμένει χαμηλή, εξαιτίας του υψηλού ποσού αναβαλλόμενων φορολογικών απαιτήσεων στα κεφάλαιά τους, ενώ ο δεσμός δημοσίου και τραπεζών μπορεί να αυξηθεί τους προσεχείς μήνες.

    Αναφερόμενη στο απόθεμα των μη εξυπηρετούμενων δανείων, η Έκθεση επισημαίνει την πτωτική πορεία τους κατά το α΄ τρίμηνο 2020, με τον δείκτη NPEνα υποχωρεί στο 39,6% τον Μάρτιο 2020 και προοπτική για περαιτέρω υποχώρηση κατά το β΄ τρίμηνο, μετά την θετική επίπτωση της πρώτης τιτλοποίησης στον "Ηρακλή". Ωστόσο, η πανδημική κρίση επηρέασε τις στρατηγικές των τραπεζών για μείωση των NPEs, ενώ και η ικανότητά τους να χειριστούν εσωτερικά τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια με βιώσιμες αναδιαρθρώσεις παραμένει χαμηλή.

    Πληθώρα μεταρρυθμίσεων στον τραπεζικό τομέα, με αιχμή το νέο πλαίσιο για την αφερεγγυότητα

    Η 7η Έκθεση μεταμνημονιακής αξιολόγησης κάνει εκτεταμένη αναφορά στις μεταρρυθμίσεις που έχει υλοποιήσει η κυβέρνηση στον τραπεζικό τομέα.

    Επισημαίνει την πρόθεση της κυβέρνησης να φέρει σύντομα προς ψήφιση στη  Βουλή το νομοσχέδιο για ένα ολικό πλαίσιο αφερεγγυότητας, το οποίο θα ενσωματώνει τα καθεστώτα αφερεγγυότητας επιχειρήσεων και φυσικών προσώπων, υιοθετώντας την ευρωπαϊκή νομοθεσία για την προληπτική αναδιάρθρωση χρεών. Στόχος του νομοσχεδίου είναι η επιτάχυνση της απαλλαγής από το χρέος, η συντομότερη ικανοποίηση των πιστωτών, καθώς και η διάσωση βιώσιμων επιχειρήσεων μέσω της προληπτικής αναδιάρθρωσης του χρέους. Το νομοσχέδιο που ακολουθεί τις διεθνείς βέλτιστες πρακτικές, αναμένεται να αυξήσει την αποτελεσματικότητα των αναδιαρθρώσεων μέσω της απλοποίησης των διαδικασιών και τη χρήση μιας ηλεκτρονικής πλατφόρμας. Ο Κώδικας για την αντιμετώπιση της αφερεγγυότητας θα εφαρμοστεί από την 1η/1/2021 και θα απαιτήσει την εφαρμογή σημαντικής δευτερογενούς νομοθεσίας που θα καθορίσει ορισμένες πτυχές της συγκεκριμένης μεταρρύθμισης, καθώς και την ολοκλήρωση της ηλεκτρονικής πλατφόρμας, θέματα που βρίσκονται αμφότερα σε εξέλιξη. 

    Νέα σχήματα για την προστασία της α΄ κατοικίας

    Παράλληλα με τον νέο Κώδικα αφερεγγυότητας και μετά τη λήξη του σχήματος για την προστασία της κύριας κατοικίας, στις 31 Ιουλίου 2020, και του εξωδικαστικού μηχανισμού, στις 30 Απριλίου2020, οι ελληνικές Αρχές έθεσαν νέα εναλλακτικά σχήματα για την κοινωνική προστασία των ευάλωτων οφειλετών.  

    Στο πλαίσιο των προπτωχευτικών διαδικασιών του νέου καθεστώτος αφερεγγυότητας, οι ευάλωτοι οφειλέτες με δάνειο συνδεδεμένο με την πρώτη κατοικία και που έχουν υποστεί απότομη απώλεια εισοδήματος, θα είναι επιλέξιμοι για να λάβουν προσωρινή επιδότηση. Αυτή θα υποστηρίξει περαιτέρω τη μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων και θα αποτρέψει τη συσσώρευση νέων.

    ια να αντιμετωπίσει τις ανησυχίες για τον ηθικό κίνδυνο, η επιδότηση θα είναι διαθέσιμη τόσο για ενήμερα όσο και για μη εξυπηρετούμενα δάνεια ευάλωτων δανειοληπτών υπό τις προϋποθέσεις που θέτει ο επικείμενος νέος νόμος, εξαιρουμένων οφειλετών με δάνεια που δεν εξυπηρετούνται και έχουν καταγγελθεί εδώ και πάνω από 1 έτος.  

    Επιπλέον, ο νέος Κώδικας εισάγει ένα ειδικό καθεστώς sale-and-leaseback που θα επιτρέπει στους επιλέξιμους ευάλωτους οφειλέτες να συνεχίσουν να παραμένουν στην κύρια κατοικία τους ως ενοικιαστές, επωφελούμενοι και από κρατική επιδότηση για τη διευκόλυνση πληρωμής του ενοικίου. Η διευθέτηση αυτή που επεκτείνει το υφιστάμενο επίδομα ενοικίου θα υλοποιηθεί μέσω ενός ιδιωτικού φορέα. Ο φορέας αυτός θα επωφεληθεί από κρατική εγγύηση για τη στήριξη της πρόσβασής του σε χρηματοδότηση, εάν θεωρηθεί αναγκαίο.  

    Εκκρεμείς υποθέσεις του ν. Κατσέλη

    Οι ελληνικές Αρχές θα καταθέσουν σύντομα στη Βουλή μέτρα για την επιτάχυνση της εκκαθάρισης του αποθέματος υποθέσεων ιδιωτικών χρεών (σ.σ. πρόκειται για τις εκκρεμείς υποθέσεις του ν. Κατσέλη) που έχει αυξηθεί περαιτέρω με την παύση των δικών στα δικαστήρια κατά τη διάρκεια της πανδημίας. Το πιο σημαντικό είναι ότι οι Αρχές σκοπεύουν να εισάγουν σύστημα αυτόματου επαναπροσδιορισμού, μέσω ηλεκτρονικής πλατφόρμας, των υποθέσεων που έχουν πάρει δικάσιμο σε μακρό χρόνο, απλοποιώντας και τις σχετικές διαδικασίες. Επιπλέον, ηλεκτρονική πλατφόρμα για τον προέλεγχο της επιλεξιμότητας των αιτούντων και το φιλτράρισμα των στρατηγικών κακοπληρωτών είναι διαθέσιμη στα πιστωτικά ιδρύματα, όμως τα μέχρι στιγμής αποτελέσματα στη μείωση του αποθέματος των εκκρεμών υποθέσεων είναι περιορισμένα. Η Έκθεση της Κομισιόν επισημαίνει ότι η πανδημία επηρέασε αρνητικά  την παροχή δεδομένων για την εξέλιξη των εκκρεμών υποθέσεων κατά το β΄ τρίμηνο 2020, αλλά η πρόσφατη δημιουργία Μονάδας Στατιστικών Δικαστικών Στοιχείων θα διευκολύνει τη συγκέντρωση, επεξεργασία και ενιαία παρουσίαση  αξιόπιστων στοιχείων μέσω της τεχνολογίας.  

    Πλειστηριασμοί

    Η Έκθεση αναφέρεται και στην πρόθεση της κυβέρνησης να υιοθετήσει μέτρα για την ενίσχυση της λειτουργικότητας της πλατφόρμας των ηλεκτρονικών πλειστηριασμών για τη διευκόλυνση των σχετικών διαδικασιών. Τα μέτρα θα υιοθετηθούν τον Οκτώβριο του 2020 και θα περιλαμβάνουν την υποχρέωση παρουσίασης στην ιστοσελίδα των πλειστηριασμών αντιγράφου έκθεσης αποτίμησης του ακινήτου, καθώς και φωτογραφίες του. 

    Όπως επισημαίνεται, η διενέργεια των πλειστηριασμών ανακόπηκε από την πανδημία και αυτοί επανεκκίνησαν την 1η Σεπτεμβρίου. Ωστόσο, η πρόθεση είναι να ανασταλούν μέχρι τα τέλη Δεκεμβρίου 2020 οι πλειστηριασμοί για ευάλωτους οφειλέτες, ενόψει του νέου Κώδικα για τη ρύθμιση του ιδιωτικού χρέους από 1/1/2021.   

    Άλλα μέτρα σχετικά με τους πλειστηριασμούς θα εισαχθούν με την αναθεώρηση του Αστικού Κώδικα. Ο αναθεωρημένος Α.Κ. αναμένεται να τεθεί σε εφαρμογή τον Σεπτέμβριο του 2021. Ένα προσχέδιο των αλλαγών αναμένεται να υποβληθεί μέχρι το τέλος Ιανουαρίου 2021 με προοπτική την υιοθέτηση του αναθεωρημένου κώδικα μέχρι τα τέλη Φεβρουαρίου.  

    Αναβαλλόμενος φόρος και ΤΧΣ

    Στην Έκθεση της Κομισιόν αναφέρεται ότι έχει υποβληθεί στη Βουλή και αναμένεται να υιοθετηθεί σύντομα, στοχευμένη αναπροσαρμογή της πρωτογενούς νομοθεσίας για τις αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις. Στόχος είναι να διαφυλαχθεί η κεφαλαιακή δυνατότητα των τραπεζών να απορροφούν ζημιές από κάθε περίσταση. Περαιτέρω τεχνικές και διαδικαστικές πτυχές που σχετίζονται με τη χρήση των αναβαλλόμενων φορολογικών απαιτήσεων, ειδικά κατά την εξυγίανση, θα αποσαφηνιστούν με δευτερογενή νομοθεσία όταν απαιτηθεί.

    Η Έκθεση αναφέρεται, τέλος, στην τροποποίηση του νόμου που διέπει το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας προκειμένου να προστατευθούν τα δικαιώματα ιδιοκτησίας του Ταμείου στην περίπτωση εταιρικών μετασχηματισμών των συστημικών τραπεζών, οι οποίες συνδέονται με τις συνεχιζόμενες συναλλαγές τιτλοποιήσεων.
     

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ