Συνεχης ενημερωση

    Τρίτη, 23-Οκτ-2018 08:14

    Λακκοτρύπης σε Σταθάκη: Βοηθήστε μας να βγάλουμε την Κύπρο από την ενεργειακή απομόνωση

    Λακκοτρύπης σε Σταθάκη: Βοηθήστε μας να βγάλουμε την Κύπρο από την ενεργειακή απομόνωση
    • Εκτύπωση
    • Αποθήκευση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ: 15:30

    Του Χάρη Φλουδόπουλου

    Σε νέο αδιέξοδο  έχει περιέλθει η υπόθεση Διασύνδεσης της Κρήτης ως προς την προοπτική να αποτελέσει τμήμα της ευρύτερης διακρατικής διασύνδεσης Ισραήλ, Κύπρος, Ελλάδα (Euroasia Interconnector). Η εξέλιξη αυτή δημιουργεί νέα δεδομένα και καθιστά εξαιρετικά δυσχερή τη θέση της Κύπρου, η οποία ζήτησε τη συνδρομή της ελληνικής κυβέρνησης. Ταυτόχρονα όμως απομακρύνει την προοπτική και η διασύνδεση Κρήτη Αττική να κατασκευαστεί ως έργο κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος εξασφαλίζοντας κοινοτική επιδότηση. 

    Την περασμένη εβδομάδα μάλιστα, ο υπουργός ενέργειας της Κύπρου Γ. Λακκοτρύπης, απέστειλε επιστολή προς τον Έλληνα ομόλογό του Γ. Σταθάκη ζητώντας του και γραπτώς (είχε προηγηθεί τηλεφωνική επικοινωνία αλλά και κατ' ιδίαν συνάντηση των δύο ανδρών στο περιθώριο της τριμερούς συνάντησης Ελλάδας Κύπρου Αιγύπτου στην Κρήτη) να δοθεί η συγκατάθεση της Ελλάδας για την υποβολή της αίτησης από τον Euroasia Interconnector για χρηματοδότηση από την Ευρώπη της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας Κύπρου.

    Όπως αναφέρει στην επιστολή του ο κ. Λακκοτρύπης το έργο αυτό είναι σημαντικό για την Κύπρο καθώς είναι το μοναδικό που μπορεί να άρει την ενεργειακή απομόνωση της χώρας και να διασυνδέσει την αγορά της Κύπρου με την ενιαία ευρωπαϊκή αγορά ηλεκτρισμού.

    Ο κ. Λακκοτρύπης αναφέρει στην επιστολή του ότι ο φορέας υλοποίησης του έργου της διασύνδεσης της Κύπρου με την Κρήτη, Euroasia Interconnector προχώρησε στα βήματα που είχαν προταθεί από τους ρυθμιστές Ελλάδας και Κύπρου, προκειμένου το σκέλος της διασύνδεσης Κρήτη Κύπρος να χρηματοδοτηθεί από την ΕΕ για το 50% του κόστους, αλλά και το κομμάτι Κρήτη Αττική να χρηματοδοτηθεί  για  το 30% του κόστους, εφόσον υλοποιηθούν ως έργα κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος PCI (Project of Common Interest). Ωστόσο όπως επισημαίνει ο κ. Λακκοτρύπης με τις αποφάσεις που ελήφθησαν πρόσφατα φορέας υλοποίησης του κομματιού Κρήτη Αττική, θα είναι η εταιρεία ειδικού σκοπού  του ΑΔΜΗΕ "Αριάδνη”. "Μας προβληματίζει ο κίνδυνος το σκέλος του έργου Κρήτη - Αττική να μην μπορεί να αποδειχθεί ότι είναι διασυνοριακού χαρακτήρα εάν δεν παρουσιαστεί ενώπιον των Ευρωπαϊκών θεσμών ως ενιαίο έργο της διασύνδεσης Κύπρου Αττικής” καταλήγει στην επιστολή του ο Κύπριος υπουργός. 

    Το ιστορικό 

    Εν συντομία το ιστορικό της υπόθεσης έχει ως εξής: ο Euroasia Interconnector (ηλεκτρική διασύνδεση Ισραήλ, Κύπρου, Ελλάδας) είναι διευρωπαϊκό έργο που έχει ενταχθεί στα έργα κοινού ενδιαφέροντος και ως εκ τούτου από πέρυσι το φθινόπωρο, μετά από παρότρυνση της Κομισιόν, συζητήθηκε η προοπτική συνεργασίας με τον ΑΔΜΗΕ για το σκέλος της διασύνδεσης Κρήτη Αττική. Υπεγράφη μάλιστα και μνημόνιο συνεργασίας ωστόσο στην πορεία οι συζητήσεις δεν κατέληξαν σε συμφωνία καθώς δεν βρέθηκε κοινός τόπος ως προς τις τεχνικές προδιαγραφές του έργου, το οποίο σημειωτέον πρέπει να έχει ενιαία τεχνικά χαρακτηριστικά σε όλη τη διαδρομή της διασύνδεσης. Και ενώ το καλοκαίρι βρισκόταν σε εξέλιξη νέα προσπάθεια για να έρθουν οι δύο πλευρές (ΑΔΜΗΕ, Euroasia) πιο κοντά, στις αρχές Σεπτεμβρίου με απόφαση της ΡΑΕ ανατέθηκε απευθείας το έργο της διασύνδεσης Κρήτη – Αττική στην εταιρεία ειδικού σκοπού του ΑΔΜΗΕ, Αριάδνη, με την απόφαση να προβλέπει δυνατότητα εισόδου στο μετοχικό κεφάλαιο του SPV και άλλων μετόχων μέχρι ποσοστό 49% (Euroasia 39% και άλλος ευρωπαίος διαχειριστής 10%).

    Ωστόσο όπως διευκρινίστηκε στη συνέχεια από την Ε.Ε. η σχετική απόφαση με τον τρόπο που ελήφθη δεν αφήνει περιθώρια για να παραμείνει το έργο στα PCI και επομένως είτε η διασύνδεση Κρήτη Αττική θα κατασκευαστεί ως εθνικό έργο χωρίς τα σχετικά οφέλη που προκύπτουν ή θα πρέπει να υπάρξουν τροποποιήσεις στην απόφαση του ρυθμιστή.

    Στις αρχές Οκτωβρίου είχε φανεί εκ νέου ότι βγαίνει λευκός καπνός καθώς μετά από τη συνάντηση που έγινε στις Βρυξέλλες με τη συμμετοχή όλων των εμπλεκομένων ανακοινώθηκε ότι βρέθηκε λύση για το θέμα της τεχνικής διαλειτουργικότητας με τη σύσταση μιας επιτροπής με τη συμμετοχή των ενδιαφερομένων και ότι το έργο θα προχωρήσει ως έργο κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος (PCI). Ωστόσο, παρά τις σχετικές ανακοινώσεις αλλά και τις προσδοκίες που καλλιεργήθηκαν, το σίριαλ δεν ολοκληρώθηκε και συνεχίζουν να υπάρχουν ανεπίλυτα ζητήματα που δημιουργούν εκ νέου πρόβλημα στην προοπτική της ευρωπαϊκής επιδότησης για το έργο. 

    Κατηγορηματική άρνηση της Κομισιόν

    Εδώ να σημειωθεί και μια ακόμη εξέλιξη, που δείχνει ότι η Κομισιόν επιμένει στη θέση της και ότι εάν δεν υπάρξει συνεργασία ΑΔΜΗΕ Euroasia τότε η διασύνδεση της Κρήτης θα κατασκευαστεί ως εθνικό έργο, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για την προοπτική της ευρωπαϊκής επιδότησης και χρηματοδότησης του έργου. Προ ημερών επιστολή της ΕΕ προς αρμόδια ελληνική αδειοδοτική αρχή (διεύθυνση στρατηγικών επενδύσεων) της Ελλάδας, τονίζει κατηγορηματικά ότι η απόφαση της ΡΑΕ είναι άκυρη με βάση τον κανονισμό ΤΕΝ-Ε (διευρωπαϊκά έργα ενέργειας στον ηλεκτρισμό) και ότι φορέας υλοποίησης του έργου παραμένει ο Euroasia.

    Από την πλευρά του το υπουργείο ενέργειας, με νεότερη επιστολή του, στο πλαίσιο των διαβουλεύσεων με την Κομισιόν διευκρίνισε ότι η συμμετοχή του στη σύσκεψη των Βρυξελλών, είχε το χαρακτήρα μόνο της επίλυσης τεχνικών θεμάτων διαλειτουργικότητας του σκέλους Κρήτη Αττική, με την υπόλοιπη διασύνδεση Κύπρου, Κρήτης και Κύπρου Ισραήλ. Σύμφωνα με το ΥΠΕΝ  οι αποφάσεις της ΡΑΕ αλλά και το προηγούμενο μνημόνιο συνεργασίας ΑΔΜΗΕ Euroasia (που αφορούν στην ανάθεση της διασύνδεσης Κρήτη Αττική στον ΑΔΜΗΕ) παραμένουν ενεργά.

    Οι όροι που θέτει εκ νέου το ΥΠΕΝ για να προχωρήσει η σύσταση της τεχνικής επιτροπής που θα εξετάσει θέματα διαλειτουργικότητας του έργου είναι 3:

    1)    Ο διαγωνισμός για την διασύνδεση Κρήτη Αττική θα γίνει στο πρώτο τρίμηνο του 2019
    2)    Οι διαδικασίες του διαγωνισμού θα γίνουν χωριστά με σεβασμό στη νομοθεσία περί εργολαβιών της ΕΕ
    3)    Το μέλλον της διασύνδεσης Κρήτη Αττική θα πρέπει να είναι εγγυημένο και διαφανές σε όλα τα εμπλεκόμενα μέρη, σε περίπτωση που ο Euroasia δεν εξασκήσει το δικαίωμά του να αποκτήσει μερίδιο στο αρχικό μετοχικό κεφάλαιο της Αριάδνης. 

    Σε αυτό το πλαίσιο, καταλήγει  το ΥΠΕΝ, οι όποιες τροποποιήσεις στην απόφαση της ΡΑΕ θα αφορούν μόνο στην ενσωμάτωση των προβλέψεων για τη σύσταση της τεχνικής επιτροπής διαλειτουργικότητας στην υφιστάμενη συμφωνία μετόχων που προτάθηκε από τον ΑΔΜΗΕ και την παράταση μέχρι της 31 Δεκεμβρίου της προθεσμίας για την είσοδο του Euroasia στο μετοχικό κεφάλαιο της Αριάδνης.

    Αιχμές από την πλευρά του ΑΔΜΗΕ εναντίον της Κομισιόν

    Για το θέμα πάντως, κύκλοι κοντά στον ΑΔΜΗΕ εγείρουν ερωτήματα για την τακτική της Επιτροπής σε σχέση με την ηλεκτρική διασύνδεση Αττικής Κρήτης. 

    Σύμφωνα με την πλευρά του ΑΔΜΗΕ από την αλληλογραφία μετά τη συνάντηση στις Βρυξέλλες στις 8 Οκτωβρίου, προκύπτει ότι η Κομισιόν υπαναχωρεί από τις βασικές παραδοχές που είχαν ενσωματωθεί στον οδικό χάρτη που είχε επί της αρχής συμφωνηθεί στις Βρυξέλλες. 

    Πιο συγκεκριμένα, κατά την άποψη της πλευράς ΑΔΜΗΕ, η αρμόδια Υπηρεσία της Κομισιόν προσπαθεί να παρέμβει πλέον σε εμπορικά ζητήματα, προτάσσοντας τη θέση ότι το μετοχικό κεφάλαιο της εταιρίας ειδικού σκοπού (SPV) Ariadne Interconnection που θα χρηματοδοτήσει και θα κατασκευάσει τη διασύνδεση Κρήτης-Αττικής (έργο προϋπολογισμού 1 δισ. ευρώ) θα μπορούσε αρχικά να είναι όσο μικρό βολεύει όποιον δεν διαθέτει τα απαραίτητα κεφάλαια και στη συνέχεια να αυξάνεται σταδιακά … αν οι συμμετέχοντες στο SPV βρίσκουν τα αντίστοιχα κεφάλαια (σύμφωνα με τις ακριβείς διατυπώσεις της). Μια θέση που ταυτίζεται, υποστηρίζει η πλευρά ΑΔΜΗΕ, με τις θέσεις της εταιρείας Euroasia Interconnector ltd, η οποία ενώ αρχικά είχε προτείνει η ίδια γραπτώς ότι το αρχικό μετοχικό κεφάλαιο του SPV πρέπει να είναι της τάξης του 30% του προϋπολογιζόμενου κόστους του έργου, όταν ήρθε η ώρα να … βάλει τα λεφτά στο τραπέζι για να μπει στο SPV πρότεινε ως αρχικό μετοχικό κεφάλαιο το αστείο ποσό των 24.000 ευρώ. 

    Σύμφωνα με τους ίδιους κύκλους κοντά στον ΑΔΜΗΕ, για να προχωρήσει το SPV ένα έργο της κλίμακας της διασύνδεσης Αττικής-Κρήτης, πρέπει να εξασφαλιστούν από την αρχή κεφάλαια και τραπεζικός δανεισμός. Αποτελεί δε πάγια επιχειρηματική πρακτική οι πιστώτριες τράπεζες να εξετάζουν αν οι μέτοχοι της εταιρείας-δανειολήπτη διαθέτουν πόρους που να αντιστοιχούν σε ικανό ποσοστό του συνολικού προϋπολογισμού, ώστε το αρχικό κεφάλαιο να αντανακλά τη φερεγγυότητά της και να δημιουργεί τη βεβαιότητα ότι ο προϋπολογισμός του έργου θα καλυφθεί. Σε αντίθετη περίπτωση, η εξεύρεση τραπεζικού δανεισμού με ρεαλιστικούς όρους καθίσταται αδύνατη. 

    Οι ίδιοι κύκλοι υποστηρίζουν ότι διαφορά μεταξύ Ariadne Interconnection & Euroasia Interconnector ltd είναι αστρονομική , καθώς η πρώτη διαθέτει ήδη μετοχικό κεφάλαιο 200 εκατομμύρια ευρώ, ικανό να εξασφαλίσει το σύνολο του δανεισμού που απαιτεί το έργο. Η δεύτερη, σύμφωνα με τις εγγράφως κατατεθειμένες προτάσεις της, διαθέτει κεφάλαιο 24.000 ευρώ. 

    Εντούτοις, υποστηρίζεται από τις ίδιες πλευρές, η συγκεκριμένη Υπηρεσία της  Ευρωπαϊκής Επιτροπής φαίνεται να ευνοεί με τις καινοφανείς θέσεις της την πρόταση να ξεκινήσει το έργο με τόσο μικρό κεφάλαιο και σταδιακά να το αυξάνει. "Εκτός κι αν η εν λόγω Υπηρεσία της Κομισιόν πιστεύει ότι η Ariadne θα βάλει 200 εκατομμύρια ευρώ, ο Euroasia 24 χιλιάδες και ο τελευταίος θα έχει 39% στο SPV όπως γράφει στην πρότασή της” αναφέρουν χαρακτηριστικά οι ίδιες πηγές. 

    Στο δεύτερο σημείο που η Υπηρεσία αρμόδια για τα PCIs  της Κομισιόν έκανε στροφή … 180 μοιρών σχετικά με όσα έλεγε μετά την συνάντηση στις 8/10 είναι η … ενοποίηση των προμηθειών για τα τρία υποέργα του έργου κοινού ενδιαφέροντος. Ενώ στην πρώτη επιστολή που έστειλε η Υπηρεσία αναφέρει ρητά ότι κάθε έργο θα δημοπρατηθεί ξεχωριστά αν αυτό επιθυμεί το SPV που το χρηματοδοτεί/κατασκευάζει, στη νέα επιστολή της υπαναχωρεί και προτείνει ενοποίηση προμηθειών για όλο το PCI, που συμπίπτει να είναι και η θέση της εταιρείας Euroasia Interconnector ltd. 

    Εδώ σημειώνουν οι ίδιες πηγές το ένα έργο είναι ώριμο προς δημοπράτηση το 1ο τρίμηνο του 2019 και η Ελλάδα "καίγεται” για αυτό καθώς τίθεται το εθνικής σημασίας θέμα ασφάλειας εφοδιασμού του μεγαλύτερου νησιού της χώρας. Το δεύτερο έργο, ωστόσο, η διασύνδεση Κρήτης-Κύπρου, σύμφωνα με επίσημο έγγραφο ενός από τους μεγαλύτερους κατασκευαστές καλωδίων στον κόσμο που έχει ο ΑΔΜΗΕ στη διάθεσή του, θα είναι τεχνολογικά ώριμο να δημοπρατηθεί (υπό πολλές εμπορικές προϋποθέσεις που είναι δύσκολο να ισχύουν ταυτόχρονα) το 2021.  Το τρίτο έργο, δε, η διασύνδεση Κύπρου-Ισραήλ δεν υπάρχει καθόλου προς το παρόν καθώς έχει υπάρξει συνάντηση των ρυθμιστικών αρχών των εμπλεκόμενων κρατών. 

    Οι ίδιοι κύκλοι του ΑΔΜΗΕ θέτουν μια σειρά από ερωτήματα σε σχέση με το πως θα γίνει ο ενιαίος διαγωνισμός για τμήματα του έργου και ποιο θα είναι το νομικό πρόσωπο που θα είναι υπεύθυνο για τις προμήθειες. Τέλος η πλευρά ΑΔΜΗΕ αναφέρει ότι ο ΑΔΜΗΕ ως βασικός μέτοχος της Αριάδνης είναι μια φερέγγυα και διαφανής εταιρεία ενώ αντίθετα αφήνει υπονοούμενα για τη μετοχική σύνθεση, την οικονομική κατάσταση και τη στελέχωση του Euroasia Interconnector. 

    Τέλος, η πλευρά του ΑΔΜΗΕ θέτει ζητήματα διαφάνειας, χρηματοοικονομικής αξιοπιστίας και επάρκειας που απαιτούνται για την υλοποίηση ενός τόσο σημαντικού έργου όπως η διασύνδεση Αττικής Κρήτης. 


     

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

    Δειτε τα πρωτοσελιδα ολων των εφημεριδων