Συνεχης ενημερωση

    Τρίτη, 07-Ιαν-2020 00:04

    Ο ταύρος και τα... κέρατά του

    • Εκτύπωση
    • Αποθήκευση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Στο ξεκίνημα της νέας χρονιάς, η εικόνα της οικονομίας εμφανίζεται να σκοπεύει εύκολα επιτεύξιμους στόχους. Η πραγματικότητα όμως είναι σαφώς πιο περίπλοκη και ενέχει ιδιαίτερα αυξημένους κινδύνους.

    Ο προϋπολογισμός που ψηφίστηκε από τη Βουλή πριν μερικές εβδομάδες είναι, με τις καλύτερες των προθέσεων, τουλάχιστον υπεραισιόδοξος. Τα προβλεπόμενα μεγέθη για επενδύσεις, ιδιωτική κατανάλωση κ.λπ., στα οποία στηρίζει τις εκτιμήσεις για την πορεία των δημοσιονομικών το 2020, είναι… "ευφάνταστα" (sic). 

    Καθώς η χώρα βρίσκεται στην πιο δύσκολη μεταβατική φάση της ιστορίας της (πρακτικά, προσπαθεί να προλάβει και ν’ αφομοιώσει εξελίξεις πολλών δεκαετιών), η κατάσταση της οικονομίας και οι εκτιμήσεις για το άμεσο μέλλον της, είναι κάτι παραπάνω από κρίσιμες. Παρ’ όλα αυτά, υπό διαφορετικές συνθήκες, θα μπορούσε κάποιος να ισχυριστεί ότι μία "γερή δόση υπεραισιοδοξίας" θα έκανε καλό στη γενικότερη πορεία της και θα βοηθούσε να υλοποιηθεί μια ανάκαμψη έντονων ρυθμών.

    Αναφέρομαι βέβαια στην περιβόητη θεωρία του "αισιόδοξου κλίματος", το οποίο (θεωρητικά) θα μπορούσε να "εκτινάξει" την Ελληνική οικονομία, δίκην ελατηρίου.

    Πρόκειται απλά, για μία θεωρία. Θεωρία η οποία, δυστυχώς,  δεν έχει καμία ισχύ πλέον. Είχε σίγουρα εφαρμογή στις οικονομικές συνθήκες προ του 1995-98 και των τεχνολογικών καινοτομιών που εμφανίστηκαν τα τελευταία χρόνια του προηγούμενου αιώνα, όμως στο έτος 2020 έχει ελάχιστες ουσιαστικές πιθανότητες επιτυχίας.

    Με δεδομένη την κατάστασή της πάντως, λόγω αφενός της μεγάλης πίεσης που έχει δεχθεί τα τελευταία δέκα χρόνια και αφετέρου της προσπάθειας που καταβάλει για να εκσυγχρονισθεί (όταν έχεις οπισθοδρομήσει 30-40 χρόνια, κάποιες από τις πρακτικές εκείνης της εποχής, σαφώς και μπορούν να συνεισφέρουν προς την σωστή κατεύθυνση), αυτή η υπεραισιοδοξία θα μπορούσε να προκαλέσει μόνο θετικές επιπτώσεις, στην ταλαίπωρη ελληνική οικονομία.

    Κάποιοι ίσως διαφωνήσουν με αυτήν την θέση. Κάποιοι άλλοι ίσως συμφωνήσουν. Δυστυχώς, δεν έχει πλέον καμία σημασία Όλα αυτά αποτελούσαν βάση σοβαρής συζήτησης, ακόμη και αξιόλογης διαφωνίας, μέχρι την 3η Ιανουαρίου. 

    Από την στιγμή που το Αμερικανικό drone "κλείδωσε" στο στόχαστρό του το αυτοκίνητο του Qassim (ή Qassem) Soleimani, κοντά στο αεροδρόμιο της Βαγδάτης, όλα αυτά μεταβλήθηκαν σε ένα από τα πάμπολλα πιθανά σενάρια. Και μάλιστα, όχι ένα από τα πιθανότερα.

    Η μοναδική βέβαιη συνέπεια της απόφασης Trump, είναι η διαγραφή όλων των μέχρι σήμερα εκτιμήσεων για την πορεία όλων των οικονομιών του πλανήτη, το 2020. Κανείς δεν μπορεί να είναι σίγουρος για το οποιοδήποτε πιθανό αποτέλεσμα. Θα μπορούσαν να επαληθευτούν όλα τα σενάρια που είχαν εκπονηθεί μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου, αλλά θα μπορούσαν επίσης να διαψευστούν όλα!

    Ενδεικτικά μόνο, αναφέρω πως ο ελληνικός προϋπολογισμός είχε σχεδιαστεί με κύρια υπόθεση εργασίας για την τιμή των καυσίμων τα $61/βαρέλι (Brent). Ήδη εχθές, ξεπέρασε (προσωρινά) τα $70 (υψηλό ημέρας τα $70,74) από τα $66, τελευταία τιμή του προηγουμένου έτους. Μια αύξηση μεγαλύτερη του 5%! Κι έχει ο Θεός, δηλαδή η αγορά, μέχρι να ξεκαθαρίσει η κατάσταση...

    Φυσικά, αυτή η αύξηση θα μπορούσε να είναι απολύτως προσωρινή και να έχει τελικά μόνο αμελητέες επιδράσεις στην παγκόσμια οικονομία. Ποιος μπορεί όμως να δώσει αξιοσημείωτες πιθανότητες σ’ ένα τέτοιο σενάριο; Ένα σενάριο που θα σήμαινε ότι το Ιράν θα παραμείνει ανενεργό και δεν θ’ ανταποδώσει τη στυγερή (και άνανδρη, μεταξύ μας) δολοφονία; Ή ποιος μπορεί σοβαρά να θεωρήσει πως δεν θα υπάρξει αμερικανική συνέχεια ή αντίδραση σε Ιρανικές ενέργειες;

    Αμέτρητα πιθανά σενάρια με άπειρες βαριάντες και περιπτώσεις και υποπεριπτώσεις. Με μοναδική βεβαιότητα πως κανείς δεν μπορεί να έχει στοιχειωδώς βάσιμη αντίληψη, στηριγμένη σε δεδομένα, για το τι θα μπορούσε να συμβεί στην παγκόσμια οικονομία από εδώ και πέρα, στους επόμενους, αρκετούς μήνες. 

    Δεν πρέπει όμως να ξεχάσουμε ότι το 2020 είναι έτος εκλογών για τις ΗΠΑ και πως ο Τραμπ δεν βρίσκεται στα καλύτερα του από πλευράς δημοφηλίας, ενώ αντιμετωπίζει και πιθανότητα παραπομπής και καταδίκης (μικρή αλλά υπαρκτή). Πράγμα που σημαίνει πως θα κάνει τ’ αδύνατα δυνατά, για να "μεταφέρει" την προσοχή της κοινής γνώμης σε άλλα ζητήματα. Και δη ζητήματα που, αφενός μεν θα εξυψώνουν το πρεστίζ και την δημοφηλία του τρέχοντος  προέδρου, αφετέρου δεν θα τον καθιστούν "αναγκαίο για το καλό της χώρας". Αν μ’ εννοείτε...

    Σε αυτό το περιβάλλον η ελληνική κυβέρνηση οφείλει να προλάβει εξελίξεις, να κινηθεί αυστηρά βάσει συγκεκριμένου στρατηγικού σχεδίου και μ’ εξαιρετική προσοχή  και αυτοσυγκράτηση. Μπορεί ορισμένοι στους κόλπους της να θεωρούν πως έχουν πιάσει τον ταύρο από τα κέρατα, όλα πάνε καλά και τον καθοδηγούν, κατά πως θέλουν, αλλά στην πραγματικότητα άλλος είναι αυτός που ρυθμίζει την ροή του παιχνιδιού. 

    Και αυτό δεν είναι ποτέ καλό, για όποιον κρατά τα κέρατα του ταύρου…

    Πέτρος Λάζος
    petros.lazos@capital.gr 

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

    Δειτε τα πρωτοσελιδα ολων των εφημεριδων