Συνεχης ενημερωση

    Παρασκευή, 05-Απρ-2019 00:02

    Μπόρις, δεν ήξερες, δεν ρώταγες...

    • Εκτύπωση
    • Αποθήκευση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Του Κώστα Στούπα 

    "Τώρα φαίνεται πάρα πολύ πιθανό η βρετανική εμπορική πολιτική και οι νομοθετικές εξουσίες να παραδοθούν στις Βρυξέλλες – χωρίς να έχει λόγο το Ηνωμένο Βασίλειο", έγραψε στο Twitter προχθές ο Μπόρις Τζόνσον, ο πρώην υπουργός εξωτερικών του Η.Β. και εκ των θερμών υποστηρικτών του Brexit. 

    "Όπως έχουν τα πράγματα, είμαστε τώρα αντιμέτωποι με τη γελοία πιθανότητα να αναγκαστούμε να συμμετάσχουμε στις ευρωεκλογές, τρία χρόνια αφού φύγαμε από την ΕΕ και έχοντας συμφωνήσει σε όρους αποχώρησης που δεν θυμίζουν σε τίποτα αυτά που υποσχεθήκαμε στον λαό όταν ψήφισαν" υπέρ του Brexit στο δημοψήφισμα, πρόσθεσε o ίδιος.

    Οι εκτιμήσεις που έκαναν οι ηγέτες που στήριξαν το Βrexit ήταν το ίδιο αφελείς με τις εκτιμήσεις της ηγεσίας ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ όταν με "στρατηγό" τον Βαρουφάκη υπολόγιζαν πως αν απειλήσουν με Grexit οι αγορές θα πανικοβληθούν και η Ε.Ε. θα διαλυθεί στα εξ ων συνετέθη...

    Έκαναν το δημοψήφισμα, πήραν 62% και την επομένη εξευτελίστηκαν με μια κωλοτούμπα που προκάλεσε θυμηδία σε όλον τον πλανήτη και θα μνημονεύεται για δεκαετίες. Τόσο οι ηγέτες του "Όχι" στην Ελλάδα όσο και οι ηγέτες του Brexit στο Η.Β. αγνόησαν τους συσχετισμούς δυνάμεων και τις διεθνείς συνθήκες...

    Ο βρετανός δημοσιογράφος και συγγραφέας Ιαν Χίσλοπ έχει πει: "Πολλές φορές με ρωτούν. Μήπως ο Μπόρις Τζόνσον είναι ένας πολύ έξυπνος άνθρωπος που υποκρίνεται ότι είναι ηλίθιος. Απαντώ. Όχι"...

    Δεν γνωρίζω τι ακριβώς συμφωνία περίμενε ο Μπόρις Τζόνσον αλλά τα μεγέθη της διαφοράς ισχύος ήταν γνωστά και άρα και τα αποτελέσματα μιας διαπραγμάτευσης προβλέψιμα. 

    Τι σημαίνει αυτό;

    Πριν από λίγες μέρες έλαβα το παρακάτω μήνυμα από την Google όπου διατηρώ έναν λογαριασμό:

    "Καθώς η σχέση του Ηνωμένου Βασιλείου με την ΕΕ εξελίσσεται, κάνουμε αλλαγές στους Όρους Παροχής Υπηρεσιών του Google Payments, ώστε να συνεχιστεί η ομαλή λειτουργία των υπηρεσιών σας.

    Τίποτα δεν θα αλλάξει σε σχέση με την εμπειρία σας κατά την χρήση των υπηρεσιών Google.

    Από τις 4 Απριλίου 2019, αυτές οι υπηρεσίες θα προσφέρονται από την Google Ireland Limited αντί από την Google Payment Limited…" 

    Υποθέτω πως είναι θέμα χρόνου να δεχτώ κάποιο ανάλογο μήνυμα και από την Amazon πως αντί της Amazon.uk στην Ευρώπη μέχρι να ξεκαθαρίσει το τοπίο σε σχέση με εμπορικές και χρηματικές συναλλαγές κάποιο άλλο παράρτημα θα καλύψει το πιθανό ενδιαφέρον για αγορές.

    Η Ford και η Honda έχουν αναγγείλει πως τα επόμενα 2-3 χρόνια θα κλείσουν τα εργοστάσια στο Η.Β. προκειμένου να αποφύγουν τα εμπόδια εφοδιασμού των ευρωπαϊκών αγορών αν προχωρήσει το Brexit.

    Είναι βέβαιο πως όπως η Google, οι παραπάνω καθώς και  εκατοντάδες πολυεθνικές επιχειρήσεις που είχαν σαν έδρα για τις αγορές της Ε.Ε. το Ηνωμένο Βασίλειο, θα μεταφέρουν την έδρα για την Ε.Ε. σε κάποια πρωτεύουσα του Ευρώ. 

    To 2018 η Ε.Ε. είχε πληθυσμό 515 εκατ. και το Ηνωμένο Βασίλειο περί τα 66 εκατ. Μετά από ένα πιθανό Brexit η Ε.Ε. θα έχει περί τα 450 εκατ. πληθυσμό και το Η.Β. λιγότερο καθώς η Σκωτία είναι πιθανό να αποχωρήσει. Η Ευρωζώνη το 2018 είχε πληθυσμό περί τα 340 εκατ. 

    Μαδρίτη, Παρίσι, Άμστερνταμ και Φρανκφούρτη διαγωνίζονται ήδη ποια πόλη θα δεχτεί τις ευρωπαϊκές έδρες των πολυεθνικών που αποχωρούν από το Λονδίνο ενόψει Brexit. 

    Σύμφωνα με χθεσινή (04/04/19) έκθεση της S&P Global Ratings, το Ηνωμένο Βασίλειο έχει χάσει 6,6 δισ. λίρες σε κάθε τρίμηνο από τότε που ψήφισε υπέρ της αποχώρησης από την Ε.Ε.

    Κατά τον επικεφαλής οικονομολόγο Μπορίς Γκλας η πέμπτη μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου θα ήταν περίπου κατά 3% μεγαλύτερη μέχρι το τέλος του 2018 εάν η χώρα δεν είχε ψηφίσει στο δημοψήφισμα του Ιουνίου του 2016 υπέρ του Brexit.

    Σύμφωνα με τον ίδιο, οι τριμηνιαίοι ρυθμοί ανάπτυξης θα διαμορφώνονταν κατά μέσο όρο περίπου στο 0,7% αντί για 0,43%...

    Το σχέδιο 

    To σχέδιο των υποστηρικτών του Brexit ήταν να μεταμορφώσουν το Η.Β. σε μια "εξωχώρια" επικράτεια με ελκυστικούς όρους για την προσέλκυση επιχειρήσεων και κεφαλαίων, κάτι σαν μια Ελβετία ή έστω Σιγκαπούρη όπου θα φυλάσσουν τα κεφάλαιά τους οι ελίτ της Ευρώπης. 

    Τούτο θα ίσχυε αν η παγκοσμιοποίηση λειτουργούσε ιδανικά. Ουτοπίες όμως όπως ιδανική παγκοσμιοποίηση ή όπως και η ιδανική ελεύθερη αγορά ή ιδανικός κομμουνισμός υπάρχουν μόνο στη φαντασία "θρησκόληπτων" οπαδών και διανοουμένων που μάλλον  μπερδεύουν την φιλοσοφία με την θεολογία...

    Για να λειτουργήσει αποδοτικά το μοντέλο που είχαν οι ηγέτες του Brexit, θα 'πρεπε να υπάρξει μια συμφωνία με την Ε.Ε. με την οποία η τελευταία  να αποδέχεται σχεδόν να καταστεί "αιχμάλωτη"...

    Ενδεχομένως οι ηγέτες του Brexit να υπολόγιζαν πως αν αποχωρούσε το Η.Β. και άλλες χώρες θα συνωστίζονταν στην έξοδο, δημιουργώντας κλίμα διάλυσης. Σε μια τέτοια κατάσταση ίσως πετύχαινε μια καλύτερη συμφωνία και θα εξασφάλιζε συγκριτικό πλεονέκτημα έναντι των άλλων. 

    Κάτι τέτοιο όμως δεν έγινε. Αντίθετα η Ε.Ε. συσπειρώθηκε και οι Γιουνκέρ, Φερχόφστατ και Μπαρνιέ αποδείχτηκαν αποτελεσματικοί διαπραγματευτές παρά τη συστηματική προπαγάνδα των αντιπάλων συμφερόντων της Ε.Ε. πως πρόκειται για μέθυσους και γραφειοκράτες που τρεκλίζουν...

    Το πιθανότερο είναι πως μετά από αρκετές παλινωδίες το Η.Β. να επιστρέψει ταπεινωμένο στην αγκαλιά της Ε.Ε.  Ίσως τότε η ηγεσία της Ε.Ε. δεν θα χρειάζεται να επιδεικνύει τον κ. Τσίπρα σαν απόδειξη της ισχύος που διαθέτει. 

    Απαραίτητο στην Ε.Ε.

    Το Η.Β. όμως δεν είναι Ελλάδα, είναι μια από τις ισχυρές οικονομίες και στρατιωτικές δυνάμεις της Ε.Ε. 

    Είναι αλήθεια πως μια Ε.Ε. χωρίς το Η.Β. θα ήταν μια "ανάπηρη" Ε.Ε. Το Η.Β. είναι η κοιτίδα της κοινοβουλευτικής δημοκρατίας στη νεότερη εποχή, η πατρίδα του φιλελευθερισμού, και μαζί με τη Γαλλία συνιστούν τις δύο ισχυρότερες στρατιωτικές δυνάμεις της Ευρώπης πάνω στις οποίες μπορεί να στηθεί μια Ευρωπαϊκή Κοινή Άμυνα δίπλα στο ΝΑΤΟ.

    Το Η.Β. μέχρι τον Β’ Π.Π. ήταν μια παγκόσμια υπερδύναμη που διατηρούσε για αιώνες την ισχύ της διαιρώντας τους άλλους ευρωπαίους και συμμαχώντας με τους μεν και τους  ανάλογα τη συγκυρία.

    Προφανώς οι βρετανικές ελίτ νιώθουν άβολα στην Ε.Ε. να κάθονται στο ίδιο τραπέζι και να συναποφασίζουν με την ηττημένη Γερμανία, την ασταθή Ιταλία, την ανυπόληπτη Ελλάδα την οποία είχαν σαν προτεκτοράτο και χώρες όπως η  Βουλγαρία με τη Ρουμανία κλπ...

    Οι καιροί όμως  αλλάζουν και όλοι οφείλουν να προσαρμόζονται.

    Η άνοδος της Κίνας μετά από μερικούς αιώνες απουσίας από την παγκόσμια ιστορία και της Ινδίας μειώνουν δραστικά τη δύναμη  του δυτικού μπλοκ ισχύος. Οικονομίες των 50 και 100 εκατ. είναι ασήμαντες μπροστά σε μπλοκ ισχύος και αγορές 1 και 1,5 δισ. ανθρώπων. Πόσο μάλλον όταν οικονομίες όπως της Κίνας αποκτούν το προβάδισμα σε στρατηγικούς τομείς της τεχνολογίας και προβάλλουν ένα άλλο μοντέλο πολιτικής και οικονομικής οργάνωσης περισσότερο δεσποτικό και ολιγαρχικό.

    Οι βασικές περιοχές της Δύσης, η Β. Αμερική, η Ευρώπη και η Αυστραλία μετά βίας αθροίζουν έναν πληθυσμό λίγο μικρότερο από 1 δισ.  Προκειμένου να αντεπεξέλθουν στις σύγχρονες προκλήσεις θα πρέπει αυτό που έχει πετύχει η Ε.Ε. να προχωρήσει ταχύτερα και να επεκταθεί συμπεριλαμβάνοντας τη Β. Αμερική και τους λοιπούς προθύμους σε ένα μοντέλο εκχώρησης κυριαρχίας στα πλαίσια της συγκυριαρχίας σε μια από 2-3 πλανητικές υπερδυνάμεις. 

    Στις αρχές της δεκαετίας του ’90 ο Φράνσις Φουκουγιάμα βιάστηκε να μιλήσει για το "Τέλος της ιστορίας" με την επικράτηση του φιλελευθερισμού και του ελεύθερου εμπορίου. Ο Χάντιγκτον απάντησε με τον επικείμενο "Πόλεμο των Πολιτισμών" που πολλοί έχουν παρανοήσει πως πρόκειται για τον πόλεμο των εθνών, της οργάνωσης των κοινωνιών που προέκυψε μετά τη διάλυση των αυτοκρατοριών πριν 100-200 χρόνια.

    Αυτό που αναδύεται μετά την υποχώρηση της παγκοσμιοποίησης η οποία με βάση τα στοιχεία του διεθνούς εμπορίου βρέθηκε στο απόγειο τη δεκαετία 1998 -2008 είναι οι μεγάλες περιφέρειες που οριοθετούνται από κοινά πολιτισμικά και πολιτικά χαρακτηριστικά. 

    Τις εξελίξεις σε σχέση με το Brexit και την Ε.Ε. λοιπόν  θα πρέπει να αναλύουμε μέσα από μια συνολικότερη οπτική γωνία. 

    Αυτά που συμβαίνουν στο Η.Β. είναι απόρροια μιας λάθος απόφασης της πλειοψηφίας η οποία έπεσε θύμα παραπλάνησης ανεύθυνων δημαγωγών. Η ακύρωση άμεσα ή έμμεσα της βούλησης της πλειοψηφίας θα πλήξει το πνεύμα και το κύρος του δημοκρατικού πολιτεύματος. 

    Το σενάριο του Brexit 

    Το σενάριο να δικαιωθούν οι οπαδοί του Brexit συνεχίζει να υπάρχει στον ορίζοντα και στηρίζεται στην πιθανότητα η Ε.Ε. να διαλυθεί στα εξ ων συνετέθη. Ένα Η.Β. εκτός Ε.Ε. όταν η τελευταία θα συνταράσσεται από φαινόμενα διάλυσης και επιστροφής σε εθνικά νομίσματα με αθετήσεις χρεών, θα του επιτρέψει να αποκτήσει συγκριτικό πλεονέκτημα έναντι των χωρών της Ε.Ε. όχι έναντι των παγκόσμιων δυνάμεων. Μια διάλυση της Ε.Ε. θα την καταστήσει πεδίο ανταγωνισμού και αντιπαράθεσης μεταξύ Κίνας, ΗΠΑ, Ρωσίας και αργότερα Ινδίας...

    Το πιθανότερο σενάριο είναι πως η Ε.Ε. θα ξεπεράσει το κύμα αμφισβήτησης και λαϊκισμού το οποίο αναμένεται να κορυφωθεί στα επόμενα 2-3 χρόνια.

    Αλλά επειδή η ιστορία είναι γεμάτη με ατυχήματα, ίδωμεν...

    kostas.stoupas@capital.gr

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

    Δειτε τα πρωτοσελιδα ολων των εφημεριδων