Συνεχης ενημερωση

    Τρίτη, 13-Αυγ-2019 00:03

    Και οι μάνατζερ έχουν ψυχή

    • Εκτύπωση
    • Αποθήκευση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Του Γιώργου Ι. Κωστούλα

    Παραφράζοντας τον αφορισμό του Τολστόι θα λέγαμε ότι: "όλοι οι ευτυχισμένοι μάνατζερ είναι ευτυχισμένοι με τον ίδιο τρόπο. Αντίθετα, οι δυστυχισμένοι μάνατζερ  είναι δυστυχισμένοι, ο καθένας με το δικό του τρόπο”. 

    Άλλο ένα κείμενο για το μάνατζμεντ και τους μάνατζερ, με την ευκαιρία της ισχυρής παρουσίας των τελευταίων στη νέα κυβέρνηση. Με τον τίτλο του αρκετά υπαινικτικό του περιεχομένου του, μπαίνω κατευθείαν στο θέμα.

    Στο κλασσικό φιλμ της δεκαετίας του ‘50, "Ο άνθρωπος με το (φανελένιο) γκρι κοστούμι", υπάρχει μια σκηνή όπου ο Φρέντερικ Μαρτς, παθιασμένος μεγαλοεπιχειρηματίας ακούει με παγερή ψυχραιμία να του αναγγέλλουν την εκούσια απαγωγή τής, μάλλον αποξενωμένης, κόρης του. Η γυναίκα του, παρούσα στη σκηνή, χτυπημένη διπλά, από το δραματικό νέο και από την κυνική  απάθεια του συζύγου της, δεν αντέχει άλλο και αναγγέλλει  το τέλος του, έτσι κι αλλιώς, τυπικού γάμου τους. Εκείνος στη συνέχεια της σκηνής, σε μια στιγμή εσωτερικής κατάδυσης και αναμέτρησης με την κυνικότητά του, επεξηγεί στον Γκρέγκορι Πεκ, νεαρό υφιστάμενό του, ότι οι επιτυχημένες  επιχειρήσεις και γενικώς τα μεγάλα οικονομικά δημιουργήματα δεν χτίζονται από ανθρώπους που δουλεύουν εννέα με πέντε, περνώντας το υπόλοιπο της ημέρας τους στο σπίτι με την οικογένεια.

    Οι μεγάλες επιδόσεις, συνεχίζει, χρειάζονται ανθρώπους αφιερωμένους ολοκληρωτικά στο έργο τους, εργασιομανείς για να προσθέσει, μετά από μια παύση, κοιτάζοντας το ποτήρι του: "το λάθος μου ή η ατυχία μου, ωστόσο, ήταν ότι εγώ ήμουνα ένας απ’ αυτούς..."

    Η μεγάλη δύναμη, οι προσωπικές "αυλές", η αποπλανητική "επωνυμία", από το ένα μέρος, και το κόστος τους: το συναισθηματικό κενό, η εξουθενωτική επιτευξιομανία, η διαβρωτική σαγήνη της κατίσχυσης από το άλλο, ενσωματωμένα στο ίδιο πρόσωπο. Τα βασικά στοιχεία της τραγωδίας παρόντα. Κάτι σαν ευχή και κατάρα. Το συμπέρασμα μοιάζει να είναι εύκολο: δε μπορείς να τα έχεις όλα. Το δίλημμα καραδοκεί. Πρόκειται, όμως, πραγματικά για δίλημμα; Όχι, βέβαια. Είναι δίλημμα, όσο είναι δίλημμα να λέμε στους ανθρώπους, ότι πρέπει να διαλέξουν ανάμεσα στην τροφή και το νερό.

    Η αιτία  πίσω από όλα αυτά, συμπυκνωμένη, μέσα σε μια λέξη, ελληνική: Teleopathy  (από το τέλος: σκοπός, στόχος και πάθος: αρρώστια.) Η περιφραστική της απόδοση: η ανισόρροπη (ίσως αδικαίωτη) επιδίωξη σκοπών και επιδιώξεων. Κατά λέξη:  Επιτευξιομανία. 

    Τα συμπτώματά της, συνοπτικά, από τον Κ. Goodpaster: Εμμονή (Fixation), Eκλογίκευση (Rationalization)  και Αποστασιοποίηση (Detachment). 

    Η εμμονή, εν προκειμένω, εντοπίζεται όταν υγιέστατα συναισθήματα όπως η επιμονή, το κουράγιο, η άμιλλα εκτοπίζονται για να δώσουν τη θέση τους στην εξάρτηση, τον εθισμό, τη μανία. Τα πρώτα εξασφαλίζουν τον έλεγχο του ατόμου  πάνω στους στόχους. Τα δεύτερα τον έλεγχο των στόχων πάνω στο άτομο.

    "Όταν η συνείδηση δεν μπορεί να έχει την απάντηση που θέλει, βρίσκει τον τρόπο να μη ρωτήσει καθόλου". Αυτό είναι αποτέλεσμα της εκλογίκευσης, η οποία καταφέρνει μέσα από τον "ορθολογισμό" των συναισθημάτων να τα τιθασεύει, να τα εξουδετερώνει και να τα αναισθητοποιεί. 

    Η αποστασιοποίηση, τέλος, συμπληρώνει το έργο των δύο προηγουμένων συμπτωμάτων, οδηγώντας το άτομο σ’ ένα είδος κυνικότητας, στα όρια της πώρωσης, η οποία χαρακτηρίζεται κυρίως από  έναν αεροστεγή διαχωρισμό του μυαλού απ’ την καρδιά. Έτσι συναισθήματα όπως η συμπόνια, η κατανόηση, η συντροφικότητα εξοστρακίζονται, ανοίγοντας τις πόρτες για σοβαρότατους συμβιβασμούς, όπως είναι ο αποκλεισμός, η αποσύνδεση του ατόμου απ’ τον ευρύτερο ανθρώπινο περίγυρο, που βεβαίως περιλαμβάνει το σπίτι, την οικογένεια, τα παιδιά, τον ελεύθερο χρόνο και ό,τι άλλο χτίζει και τρέφει μια ισορροπημένη, πολύπτυχη ανθρώπινη προσωπικότητα.

    Χαρακτηριστική  αποτύπωση της επιτευξιομανίας βρίσκουμε σε μανιφέστο -να το πούμε έτσι- μεγάλης αμερικανικής συμβουλευτικής εταιρείας, η οποία, ανάμεσα στα προσόντα των υποψηφίων για πρόσληψη στελεχών αναζητεί κυρίως την ανασφάλειά τους, ως κινητήριας δύναμης των επιδόσεών τους. Αναζητούνται, λοιπόν, όπως κατονομάζονται, παθιασμένα άτομα-στελέχη που είναι πρόθυμα να  πονέσουν, να ματώσουν από τη συνεχή έκθεσή τους στην καταπιεστική καθημερινότητα του οργανισμού, αφού ηθικός (;) όρος του συμβολαίου που θα υπογράψουν είναι ότι, ακριβώς, προσχωρούν σε μια εταιρεία, όπου το επιτευξιακό ντοπάρισμα είναι σημαίνον μέρος των επικρατουσών διευθυντικών αξιών.

    Το κλισέ, με απλούστερα λόγια, είναι διάχυτο: Κάθε επιτυχία στον επιχειρηματικό-διευθυντικό κόσμο έχει το τίμημά της. Κι αυτό δεν είναι άλλο από τη χαμηλή ποιότητα της ιδιωτικής ζωής.

    Τα εξωτερικά χαρακτηριστικά του φαινομένου: ατελείωτες ώρες και εξουθενωτικός όγκος εργασίας, με ποιοτικά χαρακτηριστικά την ένταση, την ανασφάλεια και τις θυμικές εξάρσεις. Για να ολοκληρωθεί η εικόνα, η κατάσταση μεταφέρεται στο σπίτι, όπου οι μάνατζερ επιστρέφουν, όχι για να απολαύσουν τη θαλπωρή του και να αναζωογονηθούν, αλλά για να κρυφτούν, όπως τα πληγωμένα γατιά.

    Είναι παρήγορο ότι η συναισθηματική νοημοσύνη, η κοινωνική νοημοσύνη, η ηθική νοημοσύνη, ακόμη και η αισθητική νοημοσύνη, αποτέλεσμα της ανάγκης για διαχείριση των συναισθημάτων ημών και των άλλων, έχουν περάσει, ήδη, στην πρώτη γραμμή των ουσιαστικών προσόντων των προικισμένων ηγετών-μάνατζερ.

    Το ζητούμενο; Η μετάβαση από την ούτω καλούμενη "the poverty of affluence” στην ανάπτυξη μιας συμπεριφοράς με σύμμετρη αλληλοδιείσδυση εγωιστικών και αλτρουιστικών τάσεων, η οποία εξασφαλίζει την ευτυχία ενός ατόμου χωρίς να καταστρέφει την ευτυχία κάποιων άλλων. Ο πραγματικά επιτυχημένος άνθρωπος ζει εξίσου για τον εαυτό του και για το σύνολο. 

    Αυτό βεβαίως προϋποθέτει συνεχή άσκηση για την εξασφάλιση της εξισορρόπησης των εξατομικευμένων, πολύπλοκων και λεπτών θυμικών καταστάσεων της ψυχής. Με τις τελευταίες να συνιστούν και να συνθέτουν, στο σύνολό τους, αυτό που αποκαλείται και "εσωτερική εμπειρία της προσωπικότητας”, απαραίτητο και τόσο αναγνωρίσιμο συστατικό των θαυμαστών  υποδειγμάτων Ηγεσίας, με το οποίο κάποιοι τυχεροί έχουν συναπαντηθεί. 

    Το έχει πει ο Δημόκριτος: "Ανθρώποισι γαρ ευθυμίη γίνεται μετριότητι τέρψιος και βίου συμμετρίη”.

    Σημείωση Ι: Φυσικά, το κείμενο αναφέρεται στη διεθνή συντεχνία των διευθυντικών στελεχών των μεγαλοεταιρειών, κυρίως των ΗΠΑ.

    Σημείωση ΙΙ: Η επιστράτευση του αφορισμού της αρχής κρίθηκε απαραίτητη προκειμένου να συμπεριληφθούν στην περιγραφόμενη κατηγορία επαγγελματιών καιτα παρ’ ημίν κακέκτυπά της. 

    O κ. Κωστούλας είναι τέως γενικός διευθυντής εταιρειών του ευρύτερου χρηματοπιστωτικού τομέα.

    gcostoulas@gmail.com

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

    Δειτε τα πρωτοσελιδα ολων των εφημεριδων