Της Ελευθερίας Πιπεροπούλου

Το 2025 η Ελλάδα αναδείχθηκε η ταχύτερα αναπτυσσόμενη αγορά venture capital στην Ευρώπη, σύμφωνα με στοιχεία της PitchBook, σε μια χρονιά κατά την οποία οι επενδύσεις σε startups επέστρεψαν σε θετικό πρόσημο σε επίπεδο ηπείρου έπειτα από τρία συνεχόμενα έτη υποχώρησης. Παρά τις άνισες επιδόσεις μεταξύ των χωρών, τα στοιχεία δείχνουν ότι το ελληνικό οικοσύστημα προσελκύει ολοένα και περισσότερα κεφάλαια.

Η ταχύτερη ανάπτυξη στην Ευρώπη

Σύμφωνα με τα στοιχεία της PitchBook (έως τις 3 Δεκεμβρίου 2025), η Ελλάδα κατέγραψε το 2025 τον υψηλότερο ρυθμό αύξησης επενδύσεων venture capital στην Ευρώπη. Η συνολική αξία των επενδύσεων VC εκτιμάται στα 413,1 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση άνω του 720% σε σχέση με το 2024. Το μεγαλύτερο επενδυτικό deal της χρονιάς αφορούσε τη Spotawheel, η οποία εξασφάλισε χρηματοδότηση 300 εκατ. ευρώ.

Η επίδοση της Ελλάδας εντάσσεται στη συνολική εικόνα της Νότιας Ευρώπης, η οποία αναδεικνύεται η ταχύτερα αναπτυσσόμενη περιφέρεια της ηπείρου, με αύξηση 26,3% στην αξία των επενδύσεων VC σε σχέση με το 2024. Όπως αναφέρει η PitchBook, κρατικά προγράμματα, εθνικές πρωτοβουλίες για την επιχειρηματικότητα και η σταδιακή ωρίμανση των τοπικών οικοσυστημάτων συνέβαλαν στην προσέλκυση κεφαλαίων και ανθρώπινου δυναμικού.

Η Ισπανία ηγείται της περιοχής ως προς τη συνολική αξία των deals (2,6 δισ. ευρώ) με σημαντικούς γύρους χρηματοδότησης, συμπεριλαμβανομένου αυτού της νεοσύστατης εταιρείας κβαντικής πληροφορικής Multiverse Computing, η οποία άντλησε 215 εκατομμύρια δολάρια σε έναν γύρο Series Β.

Πού αυξήθηκαν οι επενδύσεις

Παρότι η επενδυτική δραστηριότητα δείχνει συνολικά σημάδια ανάκαμψης, σε ορισμένες από τις μεγαλύτερες οικονομίες της Ευρώπης καταγράφηκε επιβράδυνση. Ύστερα από τρία συνεχόμενα χρόνια πτώσης, οι επενδύσεις venture capital σε ευρωπαϊκές startups επέστρεψαν σε ανοδική πορεία το 2025, αν και η ανάκαμψη δεν ήταν ομοιόμορφη σε όλη την ήπειρο.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της PitchBook, τα κεφάλαια που επενδύθηκαν σε startups στην Ευρώπη το 2025 υπολογίζονται γύρω στα 66 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 6,5% σε σύγκριση με το 2024.

Ωστόσο ο αριθμός των επενδυτικών γύρων συνέχισε να μειώνεται για τέταρτη συνεχόμενη χρονιά, καθώς οι γύροι όψιμου σταδίου (late-stage) αποκτούν ολοένα και μεγαλύτερη βαρύτητα. Όπως προκύπτει από την έκθεση της PitchBook "European Venture Report" για το γ’ τρίμηνο του 2025, οι growth γύροι αντιστοιχούν πλέον σε περίπου τα δύο τρίτα της συνολικής αξίας των συναλλαγών – το υψηλότερο ποσοστό από το 2017.

Η ίδια έκθεση έδειξε ότι οι startups τεχνητής νοημοσύνης απορρόφησαν ποσοστό-ρεκόρ 39,1% των συνολικών κεφαλαίων που επενδύθηκαν το 2025. Το μεγαλύτερο deal της χρονιάς ήταν η επένδυση ύψους 1,3 δισ. ευρώ της ASML στη γαλλική εταιρεία ανάπτυξης μεγάλων γλωσσικών μοντέλων Mistral AI, σε μια αποτίμηση 11,7 δισ. ευρώ.

Οι μεγάλες αγορές και οι ανισότητες

Με αύξηση 7,8% στην αξία των deals, το Ηνωμένο Βασίλειο παραμένει η πιο ενεργή αγορά venture capital στην Ευρώπη, με συνολική αξία deals 22 δισ. ευρώ. Παρά το υποτονικό ξεκίνημα της χρονιάς, η αξία των επενδύσεων σε startups με έδρα το Ηνωμένο Βασίλειο βρίσκεται στο υψηλότερο επίπεδο από το 2022. Όπως και σε άλλες αγορές, αρκετά από τα μεγαλύτερα deals αφορούν την τεχνητή νοημοσύνη, με την Nscale να ολοκληρώνει γύρο Series B ύψους 1,1 δισ. δολαρίων τον Σεπτέμβριο και την Isomorphic Labs να αντλεί 600 εκατ. δολάρια στον πρώτο της γύρο τον Μάρτιο.

Η Ιρλανδία, αν και μικρότερη αγορά, καταγράφει ισχυρή ανάκαμψη (+55%), φτάνοντας τα 1,57 δισ. ευρώ σε ετήσια βάση – η δεύτερη υψηλότερη ετήσια αξία επενδύσεων στην ιστορία της.

Αντίθετα, η Γαλλία αντιμετωπίζει πιέσεις, με πτώση 11,7%, λόγω πολιτικής αβεβαιότητας και περιορισμού της κρατικής στήριξης στην καινοτομία, παρά το γεγονός ότι φιλοξένησε το μεγαλύτερο VC deal στην Ευρώπη για το 2025 (Mistral AI).

Η αγορά venture capital στη Γερμανία εμφάνισε έντονη δυναμική στο πρώτο εξάμηνο του έτους, ωστόσο η χρηματοδότηση επιβραδύνθηκε στη συνέχεια. Η έλλειψη κεφαλαίων ανάπτυξης έχει αναδειχθεί σε βασικό ζήτημα για τη Γερμανία, οδηγώντας την κυβέρνηση στη δημιουργία δεύτερου fund-of-funds, με στόχο περίπου 1 δισ. ευρώ, προκειμένου να καλύψει το χρηματοδοτικό κενό στα growth επίπεδα ανάπτυξης.

Στη Γερμανία ιδιαίτερη δυναμική κατέγραψε ο τομέας της αμυντικής τεχνολογίας, με μεγάλους γύρους όπως ο Series D ύψους 600 εκατ. ευρώ της Helsing και ο Series C των 180 εκατ. ευρώ της Quantum Systems. Έως το 2029 οι ετήσιες αμυντικές δαπάνες της Γερμανίας αναμένεται να φτάσουν τα 153 δισ. ευρώ, δημιουργώντας σημαντικές ευκαιρίες για τις startups της χώρας.

Η Αυστρία και η Ελβετία κατέγραψαν μεγαλύτερες απώλειες στη χρηματοδότηση. Εξαίρεση αποτέλεσε η Ελβετία στον τομέα της βιοτεχνολογίας, όπου σημειώθηκε ιστορικό υψηλό στην αξία των deals.

Νέες εστίες δυναμικής

Στη Σκανδιναβία μικρότερες αγορές, όπως η Φινλανδία και η Ισλανδία, καταγράφουν έντονη άνοδο. Η Φινλανδία προσέλκυσε τα περισσότερα κεφάλαια, καταγράφοντας ιστορικά υψηλά επίπεδα χρηματοδότησης. Κυρίαρχο deal ήταν ο γύρος Series E ύψους 875 εκατ. δολαρίων της Oura, ενώ σημαντικές επενδύσεις πραγματοποιήθηκαν και σε deep tech. Η startup κβαντικών υπολογιστών IQM άντλησε περισσότερα από 300 εκατ. δολάρια σε γύρο Series B, ενώ η φινλανδική εταιρεία ανάπτυξης δορυφορικών συστημάτων SAR, ICEYE, η οποία διαθέτει ισχυρή παρουσία και στην Ελλάδα, αποτιμήθηκε στα 2,4 δισ. ευρώ έπειτα από επένδυση 200 εκατ. ευρώ.

Ιδιαίτερη κινητικότητα παρατηρείται και στην Ουκρανία, κυρίως στον τομέα της αμυντικής τεχνολογίας, με ισχυρή στήριξη από το κράτος και την Ε.Ε., ενώ το Ισραήλ επέστρεψε επίσης σε αναπτυξιακή τροχιά, με αιχμή την κυβερνοασφάλεια, την τεχνητή νοημοσύνη και την κβαντική τεχνολογία.

Στον αντίποδα, η Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη παραμένουν σε φάση υποχώρησης, καταγράφοντας ελάχιστα μεγάλα deals.