Του Στάθη Βασιλόπουλου

Σε τροχιά ουσιωδών μεταβολών, με χαρακτηριστικά αναδιάταξης του ανταγωνισμού, βρίσκεται η ελληνική αγορά τηλεπικοινωνιών, καθώς η Starlink ενισχύει σταθερά την παρουσία της και διεκδικεί πιο ενεργό ρόλο στο νέο τοπίο. Αξιοποιώντας το δορυφορικό της δίκτυο, αλλά και πρόσφατες κινήσεις για την ανάπτυξη επίγειων υποδομών στη χώρα, η εταιρεία της SpaceX διαμορφώνει νέες συνθήκες στην αγορά, την ώρα που η είσοδος της ΔΕΗ στη σταθερή ευρυζωνικότητα προσθέτει έναν ακόμη παράγοντα "πίεσης" στις τιμές και στις διαθέσιμες επιλογές των καταναλωτών.

Η Starlink δραστηριοποιείται στην Ελλάδα εδώ και περίπου τρεισήμισι χρόνια, με στόχο την κάλυψη περιοχών όπου η πρόσβαση σε γρήγορο και αξιόπιστο ίντερνετ παραμένει περιορισμένη ή ανύπαρκτη. Ορεινές περιοχές, νησιά και απομακρυσμένοι οικισμοί αποτέλεσαν εξαρχής το βασικό πεδίο ανάπτυξης, καθώς η γεωγραφία της χώρας και το κόστος υποδομών δυσχεραίνουν την επέκταση των δικτύων οπτικών ινών. Με την πάροδο του χρόνου, η υπηρεσία απέκτησε σταθερή βάση συνδρομητών και εξελίχθηκε σε μια υπολογίσιμη εναλλακτική απέναντι στους παραδοσιακούς παρόχους.

Σύμφωνα με εκτιμήσεις της αγοράς, η μεγαλύτερη ζήτηση για τη Starlink καταγράφεται στην περιφέρεια, με ισχυρή παρουσία στη Βόρεια Ελλάδα, στα νησιά του Ιονίου, στην Κρήτη και στις Κυκλάδες. Σε αυτές τις περιοχές, η πρόσβαση σε συνδέσεις υψηλών ταχυτήτων και χαμηλής καθυστέρησης εξακολουθεί να αποτελεί ζητούμενο, γεγονός που καθιστά το δορυφορικό ίντερνετ μια λειτουργική λύση τόσο για νοικοκυριά όσο και για επιχειρήσεις. Παράλληλα, αυξανόμενο ενδιαφέρον παρατηρείται και στα μεγάλα αστικά κέντρα, όπως η Αθήνα και η Θεσσαλονίκη, είτε ως εναλλακτική επιλογή είτε ως συμπληρωματική σύνδεση, σε περιπτώσεις όπου η ανάπτυξη FTTH καθυστερεί.

Το επιχειρηματικό μοντέλο της Starlink διαφοροποιείται από εκείνο των παραδοσιακών τηλεπικοινωνιακών παρόχων, καθώς επικεντρώνεται αποκλειστικά στην παροχή υπηρεσιών διαδικτύου, χωρίς συνδυαστικά πακέτα τηλεφωνίας ή τηλεόρασης. Οι ταχύτητες που προσφέρονται είναι ανταγωνιστικές σε σχέση με τα επίγεια δίκτυα, ενώ το κόστος παραμένει ελκυστικό για χρήστες που δεν έχουν πρόσβαση σε οπτική ίνα. Σύμφωνα με στοιχεία της ΕΕΤΤ για το 2024, η Starlink έχει ήδη καταγράψει μερίδιο έως 5% στην ελληνική αγορά ίντερνετ, με τον αριθμό των συνδρομητών να εκτιμάται ότι ξεπερνά τις 60.000.

Κομβικής σημασίας για τη στρατηγική της εταιρείας στην Ελλάδα θεωρείται η πρόσφατη απόφασή της να ενισχύσει την παρουσία της μέσω επίγειων δορυφορικών σταθμών. Στο πλαίσιο αυτό, σχεδιάζεται η ανάπτυξη υποδομών σε περιοχές όπως η Πρέβεζα και η Θεσσαλονίκη, εντάσσοντας τη χώρα στο ευρύτερο διεθνές δίκτυο δορυφορικών υποδομών της SpaceX. Ο σταθμός που προγραμματίζεται στην Πρέβεζα, με την ονομασία "Starlink Gateway Preveza", προβλέπει τη δημιουργία Επίγειου Κέντρου Δορυφορικών Ζεύξεων εντός της Βιομηχανικής Περιοχής της πόλης και αναμένεται να λειτουργήσει ως κομβικό σημείο διασύνδεσης του δορυφορικού δικτύου με τις επίγειες τηλεπικοινωνιακές υποδομές.

Την ίδια στιγμή, το τοπίο των τηλεπικοινωνιών γίνεται πιο ανταγωνιστικό και από την παρουσία της ΔΕΗ, η οποία έχει επεκτείνει τη δραστηριότητά της πέρα από τον τομέα της ενέργειας. Η εταιρεία επενδύει στη σταθερή ευρυζωνικότητα, δίνοντας έμφαση σε υπηρεσίες internet-only και σε ανταγωνιστική τιμολόγηση, αξιοποιώντας και κρατικά προγράμματα επιδότησης, ενώ το προσεχές διάστημα θα λανσάρει και υπηρεσίες φωνής. 

Πάντως, η ενίσχυση του δορυφορικού ίντερνετ έχει ενεργοποιήσει τα αντανακλαστικά των τηλεπικοινωνιακών εταιρειών. Η απάντησή τους εκφράζεται κυρίως μέσω της ανάπτυξης λύσεων σταθερής ασύρματης πρόσβασης (Fixed Wireless Access – FWA), που αξιοποιούν τα δίκτυα κινητής τηλεφωνίας για την παροχή γρήγορου ίντερνετ σε περιοχές χωρίς οπτική ίνα. Το FWA αποτελεί ένα από τα βασικά "εργαλεία" του ΟΤΕ, με την υπηρεσία να έχει ξεπεράσει τους 40.000 συνδρομητές έως τον περασμένο Νοέμβριο, σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία, ενώ αντίστοιχες κινήσεις καταγράφονται και από άλλους παρόχους.