Συνεχης ενημερωση

    Τετάρτη, 16-Ιουλ-2014 09:34

    Η δεκαετία που μεταμόρφωσε την ΕΒΖ

    • Εκτύπωση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Σε μερικούς μήνες συμπληρώνεται μια δεκαετία από τότε που άλλαξε δραστικά η αγορά ζάχαρης στην Ευρώπη, με όχημα την αναθεώρηση της Κοινής Οργάνωσης Αγοράς (ΚΟΑ). Μια δεκαετία, τελικά, χαμένων ευκαιριών για την Ελληνική Βιομηχανία Ζάχαρης που είδε πέρυσι να καλλιεργούνται μόλις 75 χιλιάδες στρέμματα με ζαχαρότευτλα από 2.300 συνολικά αγρότες, τον χαμηλότερο αριθμό στην 50χρονη σχεδόν ιστορία της εταιρείας και την ετήσια παραγωγή να ανέρχεται στους μόλις 40.196 τόνους ζάχαρης. Αριθμοί σοκαριστικά μικροί σε σχέση με τους αντίστοιχους προ της αναθεώρηση της ΚΑΠ το 2006, όταν πάνω από 10 χιλιάδες τευτλοπαραγωγοί καλλιεργούσαν 460.000 στρέμματα και απέφεραν μια παραγωγή ζάχαρης κοντά στους 300.000 τόνους τον χρόνο. 

    Η μεταρρύθμιση του τομέα ζάχαρης ξεκίνησε ουσιαστικά το Νοέμβριο του 2005 όταν το Συμβούλιο των Υπουργών Γεωργίας αποφάσισε, με ειδική πλειοψηφία (καταψήφισαν η Ελλάδα και η Πολωνία), την αναθεώρηση της Κοινής Οργάνωσης Αγοράς (ΚΟΑ) της Ζάχαρης, με κύρια σημεία τη σημαντική μείωση (35%) των θεσμικών τιμών για τη ζάχαρη και τα τεύτλα, τη δημιουργία ταμείου αναδιάρθρωσης και άλλα συμπληρωματικά μέτρα.

    Μετά την ψήφιση της νέας ΚΟΑ για τη ζάχαρη και τα ζαχαρότευτλα, η τότε κυβέρνηση και η διοίκηση της εταιρείας κλήθηκαν να χαράξουν μια βασική στρατηγική για τον κλάδο και για τη βιομηχανία. Αποφασίστηκε η ταυτόχρονη αποποίηση –έναντι σημαντικών αποζημιώσεων που δόθηκαν στην εταιρεία και σε παραγωγούς–  από την ελληνική πλευρά του 50% της τότε ισχύουσας εθνικής ποσόστωσης (της ποσότητας δηλαδή ζάχαρης που επιτρεπόταν να παράγει πλέον στο πλαίσιο της κοινοτικής παραγωγής), δηλαδή 158.755 τόνοι από τους συνολικά τότε 317.502 τόνων ζάχαρης και η μετατροπή των εργοστασίων της Λάρισας και της Ξάνθης σε μονάδες παραγωγής βιοαιθανόλης. Όσα αναφέρονταν στο ετήσιο δελτίο της χρήσης 2006/2007 είναι χαρακτηριστικά. Η τότε διοίκηση της ΕΒΖ σημείωνε πως ελήφθησαν στρατηγικές αποφάσεις «η υλοποίηση των οποίων προσδοκάται να δώσει νέες προοπτικές για την έξοδο της εταιρείας από τη δύσκολη θέση στην οποία περιήλθε, ύστερα από τις καταλυτικές ρυθμίσεις που δημιούργησε το Κανονιστικό Πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης». 

    Στην πράξη, όμως, χάθηκε πολύτιμος χρόνος και σημαντικές ευκαιρίες για να σταθεί η ΕΒΖ στα πόδια της. Όπως έχει αναφερθεί στο «Κεφάλαιο», η ΕΒΖ έχασε πολύτιμο χρόνο στην εφαρμογή της ΚΟΑ μέχρι να αποφασίσει να ενεργήσει με αποτέλεσμα να ζημιωθεί, την περίοδο 2006/2007, με πάνω από 16,5 εκατ. ευρώ. Το πολιτικό κόστος ήταν βασικός λόγος για την καθυστέρηση με την εταιρεία να υποστηρίζει τότε πως «η απόσυρση της ποσόστωσης είναι μη αναστρέψιμο γεγονός».

    Όμως καταλυτική ήταν η απόφαση της εταιρείας να μην διαλύσει τελικώς τα δύο εργοστάσια σε Λάρισα και Ξάνθη, στο πλαίσιο των δεσμεύσεων για μείωση της παραγωγής κατά 50% που είχε αναλάβει, αλλά να τα διατηρήσει με στόχο να τα μετατρέψει σε μονάδες παραγωγής βιοαιθανόλης. Η επιλογή αυτή κόστισε πάνω από 32 εκατ. ευρώ κοινοτικών πόρων στην εταιρεία αφού δεν έλαβε πλήρη αποζημίωση. Το έντονο επενδυτικό ενδιαφέρον που εκφράστηκε αρχικά από 12 σχήματα για τις μονάδες βιοκαυσίμων, αφέθηκε να πέρασε ανεκμετάλλευτο, τα σχήματα αποσύρθηκαν μετά από δύο διαγωνισμούς και τελικά το σχέδιο εγκαταλείφθηκε έπειτα  από δύο χρόνια, αφού κανείς πια δεν ενδιαφέρονταν για τα βιοκαύσιμα, ενώ και η ΑΤΕBank δεν ήταν σε θέση να χρηματοδοτήσει το project.

    Βιώσιμη λύση 

    Με τους διαγωνισμούς για την πώληση της ΕΒΖ να αποτυγχάνουν, ο τελευταίος μάλιστα διαγωνισμός μόλις τον περασμένο Μάρτιο, η Τράπεζα Πειραιώς, στην οποία έχουν περάσει και οι περισσότερες οφειλές ύψους 137 εκατ. ευρώ της βιομηχανίας, έθεσε ως στόχο την εκπόνηση ενός επιχειρηματικού σχεδίου με στόχο τη βιώσιμη λειτουργία της ΕΒΖ. Η εταιρεία συμβούλων Kantor λαμβάνοντας ως δεδομένο ότι η εγχώρια τευτλοκαλλιέργεια δεν επαρκεί για να παραμείνει σε λειτουργία το σύνολο των μονάδων της ΕΒΖ και ότι πλέον η παραγωγή γίνεται σε μη ανταγωνιστικές τιμές, πρότεινε – και έγινε αποδεκτό από το δ.σ. της εταιρείας– το κλείσιμο των δύο από τα τρία εργοστάσια της ΕΒΖ που παρέμεναν σε λειτουργία. Συγκεκριμένα, οι μονάδες σε Σέρρες και Ορεστιάδα θα σταματήσουν να λειτουργούν, ενώ το μοναδικό εργοστάσιο που θα παραμείνει ανοικτό είναι αυτό στο Πλατύ Ημαθίας. 

    Με βάση τη μελέτη της Kantor από την αναστολή λειτουργίας των δύο μονάδων εκτιμάται πως θα εξοικονομηθούν κεφάλαια της τάξης των 6-8 εκατ. ευρώ από την αλλαγή χρήσης της καύσιμης ύλης (το μέχρι σήμερα χρησιμοποιούμενο φυσικό αέριο θα αντικατασταθεί με υγροποιημένο αέριο, η τιμή του οποίου είναι πιο χαμηλή) και από την μείωση του μισθολογικού κόστους. Στην ΕΒΖ σήμερα το μόνιμο προσωπικό ανέρχεται σε 259 εργαζομένους, για τους οποίους θα ληφθεί μέριμνα παροχής κινήτρων για αποχώρηση.

    Στο εννεάμηνο της τρέχουσας χρήσης 2013/2014, η μητρική ΕΒΖ εμφάνισε μειωμένες πωλήσεις κατά 36% (στα 82,3 εκατ. ευρώ), το μικτό περιθώριο ήταν αρνητικό κατά 6,34%, οι λειτουργικές ζημιές εκτινάχθηκαν στα 15,5 εκατ. ευρώ από κέρδη 5 εκατ. ευρώ, οι συνολικές υποχρεώσεις έφτασαν τα 187 εκατ. ευρώ, ενώ τα καθαρά αποτελέσματα ήταν ζημιογόνα κατά 26,1 εκατ. ευρώ.

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ