Συνεχης ενημερωση

    Δευτέρα, 13-Μαϊ-2019 19:30

    Η μάχη για την "πίτα" του 1,5 δισ. βρίσκεται σε εξέλιξη

    • Εκτύπωση
    • Αποθήκευση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Νέοι παίκτες, πιο ανταγωνιστικές τιμές και διαφοροποίηση των πηγών προμήθειας 

    Η αγορά του αερίου διανύει πλέον τον δεύτερο χρόνο πλήρους απελευθέρωσης στην προµήθεια, ενώ και στην εµπορία υπάρχουν σηµαντικές εξελίξεις µε την είσοδο νέων παικτών. Ήδη, στα πρώτα στάδια της λειτουργίας της αγοράς αυτής, και µέχρι το τέλος του 2018, δραστηριοποιούνταν συνολικά 21 προµηθευτές, ενώ τόσο το 2018 όσο και το 2019 καταγράφεται σηµαντική αύξηση του µεριδίου των ιδιωτών στις εισαγωγές αερίου, τόσο από τη Ρεβυθούσα (LNG) όσο και από τα σηµεία εισόδου από αγωγούς (Σιδηρόκαστρο και Κήποι). Η αρχιτεκτονική της αγοράς έχει αλλάξει, οι εκτός ΔΕΠΑ παίκτες ενισχύουν ακόµα περισσότερο την παρουσία και τα µερίδιά τους, ενώ οι προοπτικές για την κατανάλωση παραµένουν θετικές, µε τη συνολική κατανάλωση να φτάνει τα 4,5 µε 5 δισ. κυβικά µέτρα και τον κύκλο εργασιών το 1,5 δισ. ευρώ. Το 60% της ζήτησης προέρχεται από την ηλεκτροπαραγωγή, ενώ το 10% από τη βιοµηχανία και το 20%-25% από τη λιανική. Τα επόµενα χρόνια στόχος είναι η ζήτηση να ενισχυθεί στα επίπεδα των 6 έως 7 δισ. κυβικών µέτρων ετησίως.

    Εµπορία

    Μέχρι πρότινος η ΔΕΠΑ ήταν ο κυρίαρχος παίκτης στη χονδρεµπορική αγορά του φυσικού αερίου, καθώς από τη Δηµόσια Επιχείρηση περνούσε το συντριπτικά µεγαλύτερο ποσοστό των εισαγωγών αερίου στη χώρα µας. Για παράδειγµα, το 2016, σε σύνολο αγοράς 44,5 εκατ. MWh, το µερίδιο της ΔΕΠΑ ήταν 42,7 εκατ. MWh (96%). Το 2017, ωστόσο, η εικόνα διαφοροποιήθηκε ουσιωδώς. Η αρχή έγινε από την εταιρεία Prometheus Gas, που είναι η κοινή εταιρεία του οµίλου Κοπελούζου και της Gazpromexport, η οποία έκλεισε τη χρονιά µε εισαγωγές της τάξης του 1 δισ. κυβικών µέτρων ή, αλλιώς, το 20% των 5 δισ. κυβικών µέτρων του συνόλου της αγοράς. Πρόκειται για ποσότητες φυσικού αερίου που εισήχθησαν από τον αγωγό στο Σιδηρόκαστρο, µέσω Βουλγαρίας.

    Το 2018 έκλεισε µε τη ΔΕΠΑ να καταγράφει µείωση της τάξης του 16% σε όγκο στις πωλήσεις αερίου, στα 3,407 δισ. κυβικά µέτρα, από 4,04 δισ. το 2017. Αλλά και το 2019 στο πρώτο τρίµηνο καταγράφεται σηµαντική αύξηση του µεριδίου αγοράς των ιδιωτών, κυρίως στο LNG, αλλά και στις εισαγωγές από αγωγό. 

    Στο πρώτο τρίµηνο ήρθαν συνολικά 11 φορτία αερίου, εκ των οποίων τα 6 προήλθαν από ιδιώτες. Συγκεκριµένα, η Μυτιληναίος έχει φέρει στη Ρεβυθούσα 4 από τα 11 φορτία, εισάγοντας στο ελληνικό σύστηµα 496.000 κυβικά µέτρα LNG. Τα φορτία της Μυτιληναίος προέρχονται από τη διεθνή αγορά και τις Ηνωµένες Πολιτείες. Η ΔΕΠΑ, από την πλευρά της, έχει φέρει συνολικά 5 φορτία 311.000 κυβικών µέτρων, τα οποία προέρχονται από την Αλγερία και τον επί χρόνια βασικό προµηθευτή αερίου της Δηµόσιας Επιχείρησης Αερίου, Sonatrach. Τέλος, στη Ρεβυθούσα στα τέλη Φεβρουαρίου έφτασε ακόµα ένα φορτίο 75.000 κυβικών µέτρων για λογαριασµό της εταιρείας Elpedison, ενώ τον Μάρτιο αφίχθη ακόµα ένα φορτίο 52.000 κυβικών για λογαριασµό των εταιρειών Ήρων και Elpedison. 

    Εκτός από τις εισαγωγές αερίου από τη Ρεβυθούσα, έντονη κινητικότητα καταγράφεται και στους αγωγούς στα δύο σηµεία εισαγωγής αερίου, στο Σιδηρόκαστρο (από Βουλγαρία) και στους Κήπους (από Τουρκία). Στα ελληνοβουλγαρικά σύνορα ήδη δραστηριοποιούνται µε εισαγωγές, πέραν της ΔΕΠΑ, τουλάχιστον ακόµα 4 προµηθευτές, ενώ και στα ελληνοτουρκικά σύνορα εισαγωγές, πλην της Δηµόσιας Επιχείρησης, πραγµατοποιεί η Μυτιληναίος. 

    Με βάση εκτιµήσεις αλλά και τη µέχρι τώρα πορεία της αγοράς το 2019, το µερίδιο της ΔΕΠΑ αναµένεται να πέσει κάτω από το 50%, η Μυτιληναίος αναµένεται να κινηθεί µεταξύ 30% και 35%, ο Προµηθέας µεταξύ 15% και 20%, ενώ ένα µερίδιο της τάξης του 3% έως 4% θα µοιραστούν οι υπόλοιποι παίκτες που έχουν ξεκινήσει εισαγωγές από Βουλγαρία και από τη Ρεβυθούσα (Elpedison, Ήρων, πιθανόν από το καλοκαίρι και η ΔΕΗ).

    pin

    Μια ιδιωτικοποίηση µε προκλήσεις

    Σε αυτό το πλαίσιο της συρρίκνωσης των µεριδίων αγοράς στην Ελλάδα, σε εξέλιξη βρίσκεται η διαδικασία για την αποκρατικοποίηση της ΔΕΠΑ, και συγκεκριµένα της εταιρείας ΔΕΠΑ Εµπορίας, η οποία θα προκύψει από τη διάσπαση του σηµερινού οµίλου στα δύο (Εµπορία και Υποδοµές). 

    Ο οδικός χάρτης της αποκρατικοποίησης προβλέπει µέχρι τα τέλη Μαΐου να έχει ολοκληρωθεί ο διαχωρισµός της ΔΕΠΑ Εµπορίας από τη ΔΕΠΑ Δικτύων, ενώ νωρίτερα προβλέπεται η δηµοσιοποίηση της προκήρυξης του διαγωνισµού για την πώληση του 50% συν µίας µετοχής της ΔΕΠΑ Εµπορίας. Σήµερα µέτοχοι στη ΔΕΠΑ είναι το ελληνικό Δηµόσιο, µε µερίδιο 65%, και τα ΕΛΠΕ, µε 35%. Πωλητής στον διαγωνισµό του ΤΑΙΠΕΔ θα είναι το ελληνικό Δηµόσιο, το οποίο µετά την ολοκλήρωση των συναλλαγών θα έχει µερίδιο 15% µείον µία µετοχή στη ΔΕΠΑ Εµπορίας και 51% στη ΔΕΠΑ Δικτύων. 

    Βάσει του νόµου, η υφιστάµενη ΔΕΠΑ θα µετονοµαστεί σε ΔΕΠΑ Εµπορίας, ενώ θα συσταθεί νέα εταιρεία ΔΕΠΑ Υποδοµών, στην οποία θα εισφερθούν οι διεθνείς δραστηριότητες (Ποσειδών, East Med, IGB), οι συµµετοχές στις εταιρείες δικτύων διανοµής και η ανάπτυξη του δικτύου CNG.

    Πάντως, µε βάση την πορεία της αγοράς, και η συρρίκνωση του µεριδίου της ΔΕΠΑ επηρεάζει το εγχείρηµα της πώλησης. Σύµφωνα µε τα αποτελέσµατα του 2018, η λειτουργική κερδοφορία της ΔΕΠΑ µειώθηκε κατά 8% (από τα 237 στα 219 εκατ. ευρώ), ενώ η καθαρή κερδοφορία κατά 26% (από τα 133 στα 99 εκατ. ευρώ). Κατά συνέπεια, για να έχει επιτυχία ο διαγωνισµός, θα πρέπει να παρουσιαστεί ένα νέο πειστικό σχέδιο ανάπτυξης, µε νέες δραστηριότητες και επέκταση της εταιρείας σε νέες αγορές και τοµείς που θα υποκαταστήσουν τις απώλειες από τη µείωση µεριδίου αλλά και την απόσχιση του ΔΕΣΦΑ. Ήδη έπειτα από διαγωνισµό η ΔΕΠΑ ανέθεσε την εκπόνηση του νέου business plan στον διεθνή οίκο Bain & Company. Επίσης, η εταιρεία ξεκίνησε τα πρώτα της βήµατα στις διεθνείς αγορές, κερδίζοντας διαγωνισµό για την προµήθεια αερίου στη Βουλγαρία, κίνηση µε ιδιαίτερη σηµασία. Παράλληλα, βεβαίως, η απελευθέρωση της αγοράς, που θα οδηγήσει σε τροποποίηση ή κατάργηση των ρυθµιστικών βαρών που έχει αναλάβει η ΔΕΠΑ, θα επιτρέψει στην εταιρεία να κινηθεί µε µεγαλύτερη αποτελεσµατικότητα σε διεθνές επίπεδο.

    Σε κάθε περίπτωση, το βασικό asset πώλησης της ΔΕΠΑ Εµπορίας δεν είναι άλλο από το εκτεταµένο πελατολόγιο της ΕΠΑ Αττικής. Όποιος αποκτήσει τον έλεγχο της ΔΕΠΑ Εµπορίας "κληρονοµεί" ένα δίκτυο πελατών που περιλαµβάνει 122.000 ενεργούς µετρητές και 300.000 νοικοκυριά, που µαζί µε τη ZeniΘ σε Θεσσαλονίκη και Θεσσαλία αποτελούν τους µεγαλύτερους εκτός ΔΕΗ ενεργειακούς παρόχους της ελληνικής αγοράς. 

    Η ανοιχτή αγορά και η επέκταση

    Κατά τη διάρκεια της απελευθέρωσης της αγοράς οι τιµές προµήθειας µειώθηκαν δραστικά, όχι όµως αντίστοιχα και οι ρυθµιζόµενες χρεώσεις. Αυτήν τη στιγµή το ενεργό δίκτυο φυσικού αερίου περιλαµβάνει περίπου 700.000 καταναλωτές, ενώ στις περιοχές διέλευσης των αγωγών υπάρχουν ακόµη 1 εκατ. νοικοκυριά που δεν έχουν συνδεθεί. Η διείσδυση στην Αττική (3.500 χλµ.) φτάνει στο 33%-35%, ενώ στη Θεσσαλονίκη και τη Θεσσαλία (2.200 χλµ.) το 50%-58%. Βάσει του προγράµµατος της ΔΕΠΑ, το δίκτυο αερίου αναµένεται να επεκταθεί σε 18 νέες πόλεις της χώρας τα επόµενα χρόνια. 

    Οι σηµαντικότερες προκλήσεις αφορούν την ενίσχυση της διείσδυσης στις υφιστάµενες περιοχές, αλλά και σε περιοχές που παραµένουν εκτός δικτύου, µε αξιοποίηση τεχνολογικών καινοτοµιών όπως το Remote CNG και το Small Scale LNG, την ψηφιοποίηση του δικτύου (έξυπνο δίκτυο, έξυπνοι µετρητές), αλλά και την επέκταση των κινήτρων για σύνδεση µε το δίκτυο αερίου. Μεταξύ άλλων, εξετάζονται µέτρα όπως η απαλλαγή των καταναλωτών από τα τέλη σύνδεσης, χρηµατοδοτικά εργαλεία για τη διευκόλυνση της χρηµατοδότησης ακόµα και της εσωτερικής εγκατάστασης των καταναλωτών, αλλά και περαιτέρω κίνητρα όπως η κατασκευή µικρού µήκους αγωγών σε γειτονιές χωρίς την ανάγκη υποβολής οµαδικής αίτησης σύνδεσης επαρκούς αριθµού καταναλωτών κ.ά., ώστε να αυξηθεί ο βαθµός διείσδυσης φυσικού αερίου στην τελική κατανάλωση, ιδίως στην Αττική.

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

    Δειτε τα πρωτοσελιδα ολων των εφημεριδων