Συνεχης ενημερωση

    Πέμπτη, 13-Αυγ-2020 08:38

    Η ΕΕ χρειάζεται άμεσα μία πολιτική για τη Λευκορωσία

    Η ΕΕ χρειάζεται άμεσα μία πολιτική για τη Λευκορωσία
    • Εκτύπωση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν είχε χρειαστεί πραγματικά μια δυναμική πολιτική όσον αφορά τη Λευκορωσία από τη δεκαετία του 1990. Το καθεστώς της Λευκορωσίας ήταν να είναι απομονωμένη και εξαρτημένη από τη Ρωσία. Η Λευκορωσία ήταν μόνο ένα περιθωριακό μέλος της πολιτικής της Ανατολικής Εταιρικής Σχέσης μετά το 2009. Η πολιτική και το εμπόριο φαίνονταν παγωμένα, με μόνο κάποιες οριακές προσπάθειες προσέγγισης με την Ευρώπη.

    Αλλά η ΕΕ χρειάζεται τώρα μια πολιτική για τη Λευκορωσία και τη χρειάζεται γρήγορα.

    Οι προεδρικές εκλογές του Σαββατοκύριακου στη Λευκορωσία κατέληξαν όχι μόνο σε απάτη, αλλά και σε τρομερή κλοπή. Συνηθίζετο να λέγεται για τις τέσσερις προηγούμενες εύκολες -και ψεύτικες- επανεκλογές του Αλεξάντρ Λουκασένκο ότι θα μπορούσε πραγματικά να έχει κερδίσει σε μια δίκαιη μάχη ούτως ή άλλως, αν και απέκλεισε ισχυρούς αντιπάλους και ανάγκασε το ένα τρίτο των ψηφοφόρων να ψηφίσουν νωρίς, με μεγάλη επίβλεψη. Αυτό δεν έγινε αυτή τη φορά. Ορισμένα εκλογικά κέντρα έχουν δώσει στη δημοσιότητα φαινομενικά πραγματικά αποτελέσματα των εκλογών, που δείχνουν ότι η κύρια αντίπαλος του Λουκασένκο, Σβιατλάνα Τσικανόβσκαγια, πήρε περίπου το 70% των ψήφων.

    Αυτή τη φορά, ο Λουκασένκο υπολόγισε εσφαλμένα: οι αποκλεισμένοι υποψήφιοι υποστήριξαν όλοι τους την Τσικάνοβσκαγια σε μια τεράστια πολιτική εκστρατεία χωρίς άλλο στόχο πέραν από τον τερματισμό της εποχής Λουκασένκο, με τη διεξαγωγή δεύτερων ελεύθερων και δίκαιων εκλογών το συντομότερο δυνατό. Η Τσικανόβσκαγια και δύο άλλες γυναίκες που εκπροσωπούν φέτος τους αποκλεισμένους υποψήφιους, τη σύζυγο του Βαλέρι Τσάπκαλα και η διευθύντρια εκστρατείας του Βίκτορ Μπαμπάρικα, Μαρίγια Καλεσνίκαβα, συγκέντρωσαν τεράστια πλήθη όπου κι αν πήγαν. Η καμπάνια κυριάρχησε στα κοινωνικά μέσα. Κανείς δεν πιστεύει επομένως τα επίσημα στοιχεία: 80% για τον Λουκασένκο έναντι 10% για την Τσικανόβσκαγια με ποσοστό προσέλευσης στο 84%.

    Αυτή η άνευ προηγουμένου λαϊκή κινητοποίηση έχει ως στόχο την αδιαλλαξία του καθεστώτος. Οι μετεκλογικές διαδηλώσεις έχουν εξαπλωθεί σε ολόκληρη τη χώρα και έχουν εμφανιστεί οδοφράγματα σε ορισμένες πόλεις. Αλλά ο Λουκασένκο έχει ανταποκριθεί  στην απειλή· και οι αστυνομικές δυνάμεις του είναι πολύ ισχυρότερες από ό,τι σε άλλα μετα-σοβιετικά κράτη. Αυτό δεν είναι όπως η Ουκρανία το 2014 ή η Αρμενία το 2018. Η αστυνομία χρησιμοποίησε ακραία βία, λαστιχένιες σφαίρες και χειροβομβίδες κρότου/λάμψης. Μερικοί διαδηλωτές κατέφυγαν στη ρίψη μολότοφ. Επιπλέον, η αθροιστική καταστολή αυτή τη φορά κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας, αλλά και μετά την ψηφοφορία, ταιριάζει και ξεπερνά εύκολα (αν και δεν έχουν ακόμη εκδοθεί μεγάλες ποινές φυλάκισης) το επίπεδο καταστολής που ώθησε την ΕΕ να επιβάλει κυρώσεις μετά τις εκλογές του 2010. Αυτές οι κυρώσεις άρθηκαν μόλις το 2016.

    Επιπλέον, η καταστολή μετά τις εκλογές είναι πιθανό να κλιμακωθεί. Δύο άνθρωποι φέρονται ήδη να είναι νεκροί τις πρώτες δύο ημέρες διαδηλώσεων. Εκατοντάδες συνελήφθησαν και μπορεί να χάσουν τη δουλειά τους. Διακόπηκε η πρόσβαση στο Διαδίκτυο και τα ελεύθερα μέσα απειλούνται. Αφού υπέβαλε καταγγελία κατά της ψηφοφορίας, η Τσικανόβσκαγια κατέφυγε στη Λιθουανία αφού ανέφερε απειλές εναντίον της οικογένειάς της και του προσωπικού της προεκλογικής της καμπάνιας, και αναγκάστηκε να δημοσιεύσει ένα βίντεο ζητώντας ηρεμία.

    Το ενδεχόμενο γενικής απεργίας είναι ακόμα ισχνό. Προς το παρόν, το καθεστώς φαίνεται ενωμένο ως προς την καταστολή. Υπάρχουν λίγα μόνο σημάδια "παραφωνίας" της κυβερνητικής γραμμής σε τοπικό επίπεδο. Θα μπορούσε λοιπόν να υπάρξει παρατεταμένη περίοδος καταστολής των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, όπως στην Πολωνία μετά το 1980. Η Ρωσία μπορεί να εκμεταλλευτεί την απομόνωση του Λουκασένκο ή να επέμβει και... ολοκληρώσει το έργο της καταστολής. Ο Βλαντιμίρ Πούτιν συγχαίρει τον Λουκασένκο για τη "νίκη" του, αλλά πολλοί άλλοι Ρώσοι δεν φάνηκαν ενθουσιασμένοι. Η Ρωσία διατηρεί τις επιλογές της ανοιχτές.

    Οι Ηνωμένες Πολιτείες υπό τον Ντόναλντ Τραμπ δεν θα κάνουν τίποτα, αν και η δήλωση του Τζο Μπάιντεν τουλάχιστον αναγνωρίζει ότι θα είναι μια κρίση που θα έχει διάρκεια.

    Ο Ύπατος Εκπρόσωπος της ΕΕ, Ζοζέπ Μπορέλ και ο επίτροπος γειτονίας και διεύρυνσης, Όλιβερ Βάρελι καταδίκασαν την "δυσανάλογη και απαράδεκτη κρατική βία εναντίον ειρηνικών διαδηλωτών". Αλλά δεν είναι η ώρα για προφορική καταδίκη και "παρακολούθηση της κατάστασης". Ο επικεφαλής του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος Ντόναλντ Τουσκ είπε: "Λευκορώσοι, χθες κάνατε μια επιλογή: δημοκρατία, ελευθερία και το τέλος της δικτατορίας. Θαυμάζουμε το θάρρος και την αποφασιστικότητά σας. Όλοι οι λαοί της Ευρώπης και του κόσμου είναι στο πλευρό σας". Αλλά αυτό πρέπει να σημαίνει και ουσιαστική υποστήριξη.

    Η ΕΕ πρέπει να αναπτύξει μια νέα πολιτική που να υπερβαίνει την παλιά δυαδική επιλογή υποστήριξης για την περιθωριοποιημένη, φιλοευρωπαϊκή αντιπολίτευση και τον προσωρινό διάλογο με το καθεστώς.

    Υπήρχαν ρεαλιστικά στοιχεία στην παλιά κυβέρνηση που καταργήθηκαν τον Ιούνιο. Όμως, οι νέες αρχές είναι απαξιωμένες και ανίκανες να διατηρήσουν διάλογο. Υπάρχει τώρα μια νέα αντιπολίτευση· ένα μαζικό πολιτικό κίνημα. Το να βοηθήσουμε να επιβιώσει πρέπει να είναι το κύριο καθήκον τους επόμενους μήνες. Θα αντιμετωπίσει άνευ προηγουμένου σωματική, νομική, οικονομική και μέσω ΜΜΕ παρενόχληση. Η ΕΕ πρέπει να εφαρμόσει γρήγορα πολιτικές υποστήριξης. Το καθεστώς θα μπορούσε επίσης να υποχωρήσει υπό την πίεση - και η ΕΕ θα πρέπει να κάνει σχέδια ακόμα και γι' αυτό το λιγότερο πιθανό αποτέλεσμα.

    Διαβάστε ακόμα για:

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ