Η Ιαπωνία ενδέχεται να αντιμετωπίσει τη δική της εκδοχή του αμερικανικού "δημοσιονομικού γκρεμού" εάν η πρωθυπουργός Σανάε Τακαΐτσι προκηρύξει πρόωρες εκλογές, μια κίνηση που θα μπορούσε να καθυστερήσει την κοινοβουλευτική έγκριση ενός νομοσχεδίου που δίνει στην κυβέρνηση το δικαίωμα να εκδίδει ομόλογα για την κάλυψη του ελλείμματος.

Το γεν και οι τιμές των ιαπωνικών κρατικών ομολόγων υποχώρησαν μετά την αναφορά της εφημερίδας Yomiuri την Παρασκευή, ότι η Τακαΐτσι ενδέχεται να διαλύσει το κοινοβούλιο αυτόν τον μήνα και να προκηρύξει γενικές εκλογές τον Φεβρουάριο.

Την Τρίτη, το πρακτορείο ειδήσεων Kyodo ανέφερε ότι η Τακαΐτσι ενημέρωσε ένα στέλεχος του κυβερνώντος κόμματος για το σχέδιό της να διαλύσει τη Βουλή των Αντιπροσώπων στην έναρξη της τακτικής συνεδρίασής της, προετοιμάζοντας το έδαφος για πρόωρες εκλογές.

Εάν συμβεί αυτό, το κοινοβούλιο θα τεθεί σε διακοπή λίγο μετά τη σύγκλησή του στις 23 Ιανουαρίου, καθυστερώντας την ψήφιση του κρατικού προϋπολογισμού και άλλων νομοθετικών μέτρων, όπως μεταδίδει το Reuters.

Σύμφωνα με το νόμο, η κυβέρνηση απαγορεύεται να εκδίδει ομόλογα, εκτός από τα "ομόλογα κατασκευής" που προορίζονται αποκλειστικά για τη χρηματοδότηση δημοσίων έργων.

Καθώς οι δαπάνες έχουν αυξηθεί λόγω των τεράστιων πακέτων τόνωσης της οικονομίας και των αυξανόμενων κοινωνικών δαπανών για τον γηράσκοντα πληθυσμό, η κυβέρνηση έχει παρακάμψει τον νόμο με την ψήφιση ξεχωριστού νομοσχεδίου που της επιτρέπει να εκδίδει ομόλογα "για την κάλυψη ελλείμματος" ως εξαίρεση.

Η ισχύουσα νομοθεσία έχει πενταετή διάρκεια που λήγει το οικονομικό έτος που τελειώνει τον Μάρτιο, πράγμα που σημαίνει ότι η κυβέρνηση πρέπει να περάσει νέο νομοσχέδιο μέσω του κοινοβουλίου για να συνεχίσει να εκδίδει επαρκή ομόλογα για τη χρηματοδότηση των δαπανών του προϋπολογισμού για το οικονομικό έτος 2026.

Η αποτυχία ψήφισης του νομοσχεδίου για το χρέος εγκαίρως θα αφήσει την κυβέρνηση χωρίς επαρκή κεφάλαια για να χρηματοδοτήσει τα μεγάλα σχέδια δαπανών που παρουσίασε η Τακαΐτσι στον ιστορικό προϋπολογισμό της Ιαπωνίας ύψους 783 δισ. δολαρίων.

Σχεδόν το ένα τέταρτο του προϋπολογισμού θα χρηματοδοτηθεί από την έκδοση ομολόγων. Από τα 29,6 τρισ. γεν (186,4 δισ. δολάρια) νέου χρέους που προγραμματίζεται να εκδοθεί για το οικονομικό έτος 2026, τα 22,9 τρισ. γεν θα είναι ομόλογα κάλυψης ελλείμματος, σύμφωνα με το κυβερνητικό σχέδιο.

Ο κυβερνητικός συνασπισμός της Τακαΐτσι κατέχει οριακή πλειοψηφία στη Βουλή των Αντιπροσώπων, αλλά όχι στη Άνω Βουλή. Μια εκλογική νίκη θα μπορούσε να ενισχύσει τη θέση της Τακαΐτσι στην ισχυρή Βουλή των Αντιπροσώπων, αλλά θα απαιτούσε ακόμη τη συνεργασία της αντιπολίτευσης για την ψήφιση νομοθεσίας στην Άνω Βουλή.

Η έγκριση του νομοσχεδίου για το χρέος από το κοινοβούλιο θεωρούνταν δεδομένη, με το κόμμα της αντιπολίτευσης Δημοκρατικό Κόμμα για τον Λαό (DPP) να δηλώνει τη στήριξή του.

Ωστόσο, οι πρόωρες γενικές εκλογές θα μπορούσαν να δυσαρεστήσουν το DPP, το οποίο θα έβλεπε τα σχέδια για τις σημαίνουσες φορολογικές ελαφρύνσεις του να τίθενται σε αναμονή.

Ο ηγέτης του DPP, Γιουιτσίρο Ταμάκι, δήλωσε την Τρίτη ότι η απόφαση για το αν το κόμμα του θα συνεργαστεί στην ψήφιση του νομοσχεδίου για το χρέος βρίσκεται υπό διαμόρφωση, ανέφερε το πρακτορείο Kyodo.

"Όσον αφορά τις πρόωρες εκλογές, δεν υπάρχει πολύ θετικό για την αγορά ομολόγων" λόγω της αυξανόμενης πολιτικής αβεβαιότητας, δήλωσε ο Κεισούκε Τσουρούτα, ανώτερος στρατηγικός αναλυτής ομολόγων στην Mitsubishi UFJ Morgan Stanley Securities.

"Οι επενδυτές θα είναι επιφυλακτικοί απέναντι στον κίνδυνο επιτοκίων, κάτι που θα μπορούσε να ασκήσει ανοδική πίεση στην καμπύλη αποδόσεων", πρόσθεσε.

Η απόδοση του βασικού 10ετούς ιαπωνικού κρατικού ομολόγου (JGB) έφτασε την Τρίτη σε υψηλό 27 ετών, λόγω προσδοκιών ότι οι πρόωρες εκλογές θα μπορούσαν να δώσουν στην Τακαΐτσι εντολή για επιθετική δημοσιονομική τόνωση.

Το χρέος της Ιαπωνίας, διπλάσιο σε μέγεθος από την οικονομία της, είναι το υψηλότερο μεταξύ των μεγάλων οικονομιών. Το κόστος χρηματοδότησης του χρέους αντιπροσωπεύει πλέον πάνω από το ένα τέταρτο των συνολικών κυβερνητικών δαπανών και αναμένεται να αυξηθεί καθώς η Τράπεζα της Ιαπωνίας αυξάνει τα επιτόκια.