Συνεχης ενημερωση

    Κυριακή, 20-Ιουν-2021 08:41

    Αντίστροφη μέτρηση για το "greenwashing" στη μόδα;

    Αντίστροφη μέτρηση για το "greenwashing" στη μόδα;
    • Εκτύπωση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Της Δανάης Μαραγκουδάκη

    Σε μια εποχή που "ο κόσμος λέει πολλά αλλά κάνει λίγα" οι επιχειρήσεις συχνά ξοδεύουν περισσότερο χρόνο και χρήμα για να παρουσιαστούν ως "φιλικές προς το περιβάλλον" παρά για να πάρουν μέτρα και να μειώσουν τον περιβαλλοντικό τους αποτύπωμα. Το "greenwashing” είναι μια τακτική μάρκετινγκ που χρησιμοποιείται από κάποιες εταιρείες για να παρουσιάσει προϊόντα, δραστηριότητες ή πολιτικές ως φιλικές προς το περιβάλλον ενώ στην πραγματικότητα δεν είναι.

    Έτσι, μια "φιλική προς το περιβάλλον συσκευασία” μπορεί να μην είναι τίποτα παραπάνω από ένα "πράσινο" περιτύλιγμα που παραπλανά τους καταναλωτές. Όταν οι ισχυρισμοί είναι αναληθείς ή είναι αδύνατον να ελεγχθούν,  η εν λόγω πρακτική μπορεί να περιγραφεί ως "πράσινο πλυντήριο”.

    Όσο περνούν τα χρόνια, οι καταναλωτές αυξάνουν όλο και πιο πολύ τις απαιτήσεις τους και ζητούν από τις εταιρείες να εφαρμόζουν πρακτικές που σέβονται το περιβάλλον. Γι’ αυτό το λόγο, η χρήση των οικολογικών σημάτων αποτελεί ευκαιρία για αυξημένες πωλήσεις. Συνολικά, η χρήση των οικολογικών σημάτων αποφέρει σημαντικά πλεονεκτήματα στους παραγωγούς, στους καταναλωτές, αλλά και στο περιβάλλον.

    Στη βιομηχανία της μόδας τα μεγαλύτερα ποσοστά απορριμμάτων προέρχονται από τα αχρησιμοποίητα υφάσματα από το στάδιο της παραγωγής και από το πλεόνασμα των ρούχων που παράγονται. Πριν από μερικά χρόνια, η Burberry είχε προκαλέσει σφοδρές αντιδράσεις αφότου έκαψε ρούχα και αρώματα αξίας 28 εκατομμυρίων λιρών. Πολλοί ωστόσο είχαν επισημάνει και τότε ότι πρόκειται για κοινή πρακτική για των οίκων μόδας.

    Στην περίπτωση των πιο φτηνών brands που ενθαρρύνουν την κουλτούρα του να φοράς κάτι για μικρό χρονικό διάστημα και μετά να το πετάς, προκύπτει ένα μοντέλο που δεν μπορεί να καταστεί πραγματικά βιώσιμο για το περιβάλλον. Μόνο στην Αυστραλία καταλήγουν σε χωματερές 6 τόνοι ρούχων κάθε 10 λεπτά.

    Παραπλανητικό σχεδόν το 50% των περιβαλλοντικών ισχυρισμών

    Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα του Διεθνούς Δικτύου για την Προστασία των Καταναλωτών και την Εφαρμογή της Καταναλωτικής Νομοθεσίας (ICPEN), το 40% των περιβαλλοντικών ισχυρισμών των εταιρειών παραπλανούν τους καταναλωτές. Το ICPEN εκπροσωπεί πάνω από 65 χώρες, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα, και η έρευνά του αποκαλύπτει μόνο ένα μέρος ενός σύνθετου προβλήματος που η αγορά θα κληθεί να αντιμετωπίσει το προσεχές διάστημα. Το Δίκτυο συντονίζει τη διασυνοριακή επιβολή της νομοθεσίας που αφορά το "greenwashing" είτε μέσω μέτρων ήπιας εφαρμογής, όπως είναι η εθελοντική συμμόρφωση ή οι προειδοποιητικές επιστολές, είτε μέσω επίσημων ερευνών με δικαστικές διαδικασίες.

    Στην εν λόγω έρευνα, τα μέλη του ICPEN ανέλυσαν περίπου 500 σάιτ που προωθούν προϊόντα και υπηρεσίες σε διάφορους τομείς, όπως ρούχα, καλλυντικά και τρόφιμα. Από τα ευρήματά τους προκύπτει ότι 4 στις 10 ιστοσελίδες χρησιμοποιούν τακτικές που ενδέχεται να είναι παραπλανητικές και, κατά συνέπεια, μπορεί να παραβιάζουν τη νομοθεσία περί προστασίας των καταναλωτών.

    Κάποιες από τις παραπλανητικές τακτικές είναι:

    - Λογότυπα και ετικέτες που δεν σχετίζονται με κάποιο διαπιστευμένο "πράσινο" οργανισμό.

    - Απόκρυψη ή παράλειψη πληροφοριών. Για παράδειγμα μπορεί να αποκρύπτονται τα επίπεδα ρύπανσης ενός προϊόντος για να παρουσιάζονται ως πιο φιλικά προς το περιβάλλον.

    - Ασαφής ορολογία. Κάποια brands χρησιμοποιούν τους όρους "οικολογικό", "βιώσιμο", "ανακυκλωμένο" ή "οργανικό" ακόμα και όταν οι όροι αυτοί ισχύουν μόνο κατά ένα μέρος. Για παράδειγμα, μια εταιρεία μπορεί να χαρακτηρίσει ένα προϊόν ως "ανακυκλωμένο" παρότι μόνο ένα μικρό ποσοστό του προϊόντος έχει κατασκευαστεί με ανακυκλωμένο υλικό.

    - Τέλος, η πολύπλοκη παγκόσμια αλυσίδα εφοδιασμού. Τα brands σχεδιάζουν και παράγουν το προϊόν τους σε κάποιες - λίγες - χώρες ενώ στη συνέχεια το πωλούν σε πολύ περισσότερες. Κάθε χώρα όμως έχει τους δικούς της κανόνες προστασίας των καταναλωτών, οπότε η διαδικασία του "labeling" ή αλλιώς της "σήμανσης" μπορεί να είναι σύνθετη και να επιτρέπει στις εταιρείες ακόμα και να παρακάμπτουν κάποιους κανόνες.

    Ο Andrea Coscelli, Διευθύνων Σύμβουλος της βρετανικής Επιτροπής Ανταγωνισμού (CMA), δήλωσε σχετικά πως "πάρα πολλά σάιτ φέρονται να προωθούν παραπλανητικές αξιώσεις στους καταναλωτές, πράγμα που σημαίνει ότι οι εταιρείες που προσφέρουν προϊόντα με πραγματικό περιβαλλοντικό όφελος δεν καταφέρνουν να έχουν τους πελάτες που τους αξίζει. Ο κόσμος θα έπρεπε να μπορεί να επιλέγει εύκολα μεταξύ των εταιρειών που κάνουν κάτι σωστό για το περιβάλλον και εκείνων που δεν το κάνουν”.

    "Πρόκειται για ένα παγκόσμιο ζήτημα”, συμπλήρωσε και "επομένως πρέπει να το εξετάζουμε σε παγκόσμιο επίπεδο. Η συνεργασία με άλλες ρυθμιστικές αρχές θα μας βοηθήσει να εντοπίσουμε τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι καταναλωτές και να προστατεύσουμε τον κόσμο από το να πληρώνει κάτι παραπάνω για δήθεν "φιλικά προς το περιβάλλον" προϊόντα".

    Οι Αρχές πήραν το όπλο τους, η μόδα τι θα κάνει;

    Οι Αρχές ανταγωνισμού και προστασίας των καταναλωτών έχουν δύο βασικούς στόχους: την προστασία των καταναλωτών από παραπλανητικούς περιβαλλοντικούς ισχυρισμούς και την προώθηση του θεμιτού ανταγωνισμού μεταξύ των επιχειρήσεων που υποβάλλουν περιβαλλοντικές αξιώσεις.

    Στις ΗΠΑ, δύο φιλικές προς το περιβάλλον εταιρείες έστειλαν μια κοινή επιστολή στην Ομοσπονδιακή Επιτροπή Εμπορίου καλώντας την να επανεξετάσει τις "Πράσινες Οδηγίες" της (οι οποίες δεν έχουν ενημερωθεί από το 2012 καθώς επανεξετάζονται κάθε 10 χρόνια) και να εφαρμόσει μέτρα προστασίας απέναντι σε όσους χρησιμοποιούν τους όρους "βιωσιμότητα” και "οργανικά”. Στο Ηνωμένο Βασίλειο, η Επιτροπή Ανταγωνισμού σχεδιάζει να ανακοινώσει στις 16 Ιουλίου νέες οδηγίες ως προς την υποβολή περιβαλλοντικών ισχυρισμών. Στην Ολλανδία κυκλοφόρησαν τον περασμένο μήνα πέντε νέοι κανονισμοί που αφορούν τη συγκεκριμένη ορολογία.

    Στη μόδα, οι μηχανισμοί εποπτείας και προστασίας των καταναλωτών στοχεύουν στον μεγαλύτερο έλεγχο στην παγκόσμια αλυσίδα εφοδιασμού, σε μεγαλύτερη πίεση για διαφάνεια, καθώς και συνολικά σε μια "στροφή” σε πιο φιλικά προς το περιβάλλον προϊόντα. Η διαφάνεια της εφοδιαστικής αλυσίδας είναι απαραίτητη και τα brands οφείλουν να αναφέρουν τα ονόματα και τις τοποθεσίες όλων των εργοστασίων που εμπλέκονται στην παραγωγή των προϊόντων τους.

    Σύμφωνα με τις κατευθύνσεις της ΕΕ για τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές, για να είναι πραγματικά ενημερωτικές για τους καταναλωτές και αποτελεσματικές ως προς την προώθηση των προϊόντων και των υπηρεσιών με μικρότερες περιβαλλοντικές  επιπτώσεις, οι περιβαλλοντικές απαιτήσεις πρέπει οπωσδήποτε να είναι σαφείς, αληθείς, ακριβείς και μη παραπλανητικές.

    Θα πρέπει επίσης να μην δίνουν έμφαση αποκλειστικά και μόνο σε ένα περιβαλλοντικό ζήτημα αποκρύπτοντας τυχόν συμβιβασμούς ή άλλες αρνητικές επιπτώσεις στο περιβάλλον. Η χρήση αληθών περιβαλλοντικών ισχυρισμών είναι επίσης σημαντική για την προστασία των εμπόρων που διατυπώνουν βάσιμους ισχυρισμούς από τον αθέμιτο ανταγωνισμό των επιχειρηματιών που διατυπώνουν αβάσιμους περιβαλλοντικούς ισχυρισμούς.

    Διαβάστε ακόμα για:

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ