Συνεχης ενημερωση

    Κυριακή, 12-Νοε-2017 09:51

    ΗΠΑ-Κίνα: Ναι σε μπίζνες, όχι σε στρατηγική συμφωνία

    • Εκτύπωση
    • Αποθήκευση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου
    ΗΠΑ-Κίνα: Ναι σε μπίζνες, όχι σε στρατηγική συμφωνία

    Του Κώστα Ράπτη

    Ο Ειρηνικός Ωκεανός είναι αρκετά μεγάλος και χωρά τόσο την Κίνα όσο και τις Ηνωμένες Πολιτείες. Αυτή ήταν η φράση-κλειδί την οποία απηύθυνε ο Κινέζος ηγέτης Σι Τζινπίνγκ στον Ντόναλντ Τραμπ κατά την επίσκεψη του τελευταίου στο Πεκίνο, σημαντικότερο σταθμό της δωδεκαήμερης περιοδείας του Αμερικανού προέδρου σε πέντε ασιατικές χώρες.

    Η γαλαντομία με την οποία οι Κινέζοι ιθύνοντες υποδέχθηκαν τον φιλοξενούμενό τους (σε ανταπόδοση και για την παραμονή του Σι Τζινπίνγκ στο θέρετρο Τραμπ στο Μαρ-α-Λάγκο της Φλόριντα τον Απρίλιο), δεν συνιστά βεβαίως απάντηση στο ουσιώδες ερώτημα της προοπτικής των σινο-αμερικανικών σχέσεων.

    Το Πεκίνο θα επιθυμούσε, περισσότερο από οποιαδήποτε άλλη συμφωνία στα επιμέρους, μία ξεκάθαρη αμερικανική τοποθέτηση για το πώς ορίζεται συνολικά η σχέση των δύο δυνάμεων. Όμως η απάντηση δεν αναμένεται να δοθεί επί της προεδρίας Τραμπ. Το "μεγάλο παζάρι" μπορεί να περιμένει, διότι απλούστατα η Κίνα δεν θεωρεί σταθερούς και αξιόπιστους τους συνομιλητές της από την αμερικανική πλευρά.

    Ασυμμετρία των δύο πλευρών

    Δεν θα μπορούσε να είναι διαφορετικά αν αναλογιστεί κανείς και ότι από τη μια θεωρείται αμφίβολο κατά πόσον ο Αμερικανός πρόεδρος θα ολοκληρώσει την τετραετία, ενώ, από την άλλη, το πρόσφατο 19ο Συνέδριο του Κομμουνιστικού Κόμματος Κίνας κατέστησε τον Κινέζο πρόεδρο παντοδύναμο. Η αναγραφή στο κομματικό καταστατικό της "σκέψης Σι Τζινπίνγκ" ως καθοδηγητικής αρχής σημαίνει πως και μετά τη δεύτερη πενταετή θητεία του που μόλις ξεκίνησε, ο ένοικος του Ζόνανγκχαϊ θα είναι, όσο ζει, ο έχων τον τελευταίο λόγο στη χώρα.

    Ευρύτερα, η ασυμμετρία των δύο πλευρών καταγράφεται και στο γεγονός ότι ο Τραμπ έχει στερήσει τις ΗΠΑ από εργαλεία όπως η συμφωνία ελεύθερων συναλλαγών του Ειρηνικού (TPP) ή η συμμετοχή στη διεθνή συμφωνία του Παρισιού για την κλιματική μεταβολή, με αποτέλεσμα να ενισχύεται εξ αντανακλάσεως ο ρόλος της Κίνας στην διεθνή αρχιτεκτονική.

    Είναι αυτοί οι λόγοι που οδήγησαν τον Ίαν Μπρέμερ του Eurasia Group να υποστηρίξει στο τελευταίο τεύχος του περιοδικού Time ότι η Κίνα προορίζεται να κερδίσει τη μάχη του μέλλοντος, καθώς, αντίθετα από τις προβλέψεις, το πολιτικό της μοντέλο δεν υπέστη ρήγματα από την οικονομική ανάπτυξη, αλλά αποδείχθηκε σταθερό και προστατεύει την οικονομία από τους κλυδωνισμούς, έχοντας ως πρωταγωνιστή τις κρατικές επιχειρήσεις. Δεν μπορεί να πει κανείς το ίδιο για τις ΗΠΑ, οι οποίες παρά την οικονομική τους πρωτοκαθεδρία αποδεικνύονται όλο και πιο δυσλειτουργικές πολιτικά, καθώς η Ουάσινγκτον έχει παραλύσει από τη μάχη του Τραμπ και των αντιπάλων του.

    Τα deals των 250 δισ. δολαρίων

    Καταφθάνοντας στο Πεκίνο την ημέρα που συμπληρωνόταν ένας χρόνος από την εκλογή του, ο Ντόναλντ Τραμπ είχε τουλάχιστον την ικανοποίηση να προχωρήσει σε μια σειρά από συμφωνίες σαν αυτές που υπόσχεται στο εκλογικό του ακροατήριο ότι "θα ξανακάνουν μεγάλη την Αμερική" και θα δημιουργήσουν θέσεις εργασίας. Μεταξύ άλλων, η China Petroleum & Chemical Corp. Υπέγραψε συμφωνία ύψους 43 δισ. δολαρίων για κοινή εκμετάλλευση κοιτασμάτων φυσικού αερίου στην Αλάσκα, με χρηματοδότηση της China Investment Corp. και της Τράπεζας της Κίνας. Η China National Petroleum Corp. Υπέγραψε αρχική συμφωνία με την Cheniere Energy για ένα μακροχρόνιο πρότζεκτ υγροποίησης φυσικού αερίου. Η Xiaomi, η OPPO και η Vivo διαπραγματεύονται με την Qualcomm αγορά υλικού τηλεπικοινωνιών. Το Ταμείο του νέου Δρόμου του Μεταξιού, που συνδέεται με την Τράπεζα της Κίνας, αναλαμβάνει να συνιδρύσει ένα πιστωτικό σχήμα με την αμερικανική πλευρά και η China Investment Corp. θα συγκροτήσει κοινό fund με την Goldman Sachs. Επιπλέον, η China Aviation Supplies Holding Co. δεσμεύεται να αγοράσει από τη Boeing 300 αεροσκάφη έναντι 37 δισ. δολαρίων, ενώ η στροφή της Κίνας στα ηλεκτρονικά οχήματα θα μεταφραστεί σε αγορές από την Tesla.

    Δεν είναι, βέβαια, συμβόλαια αυτά που υπογράφηκαν στο Πεκίνο, αλλά μνημόνια κατανόησης που μένει να υλοποιηθούν σε βάθος χρόνου. Αλλά και πάλι, πρόκειται για 15 ντιλ που συνολικά ξεπερνούν τα 250 δισ. – σε απτή αποτύπωση της κινεζικής αντίληψης περί win-win, αλλά και της επιθυμίας του Τραμπ για μια "πιο δίκαιη" εμπορική σχέση της χώρας του με την Ασία.

    Άνοιγμα κατά το δοκούν

    Από την πλευρά του, ο Σι Τζινπίνγκ υποσχέθηκε ότι η Κίνα θα γίνει πιο ανοικτή και διαφανής για τις ξένες εταιρείες, συμπεριλαμβανομένων αυτών των ΗΠΑ, η οποία όπως είπε είναι ευπρόσδεκτες να συμμετάσχουν στον νέο Δρόμο του Μεταξιού ("Μία Ζώνη-Ένας Δρόμος"). Η πόρτα της Κίνας θα ανοίξει περισσότερο στον κόσμο, ανάφερε ο Κινέζος πρόεδρος, ωστόσο η πραγματικότητα είναι ότι στο πλαίσιο του κινεζικού μοντέλου κρατικού καπιταλισμού εναπόκειται απολύτως στο Πεκίνο να καθορίσει το πότε και το αν του ανοίγματος κλάδων, όπως, λ.χ., ο χρηματοπιστωτικός.

    Είναι, άλλωστε, χαρακτηριστικό ότι ο Ντόναλντ Τραμπ δεν περιέλαβε στη συνοδεία του τον "σινοφοβικό" εμπορικό σύμβουλό του Πίτερ Ναβάρο, ενώ φρόντισε ενώπιον των Κινέζων οικοδεσποτών του να ρίξει τους τόνους ως προς το εμπορικό έλλειμμα της χώρας του έναντι της Κίνας, η καταγγελία του οποίου υπήρξε μία σταθερά όλης της πολιτικής του παρουσίας. Ωστόσο, ο ένοικος του Λευκού Οίκου υποστήριξε ότι δεν μέμφεται την Κίνα για το έλλειμμα αυτό, καθώς το αποδίδει στην αβελτηρία των προηγούμενων αμερικανικών κυβερνήσεων.

    Το κορεατικό ζήτημα

    Δεν είναι το μόνο ζήτημα για το οποίο επέλεξε εντέλει να ρίξει τους τόνους. Λ.χ., στο ζήτημα των πυρηνικών της Βόρειας Κορέας κάλεσε την Κίνα "να εργαστεί πολύ σκληρά" για το ζήτημα αυτό, το οποίο θα μπορούσε να λύσει "γρήγορα και εύκολα", και προειδοποίησε ότι "ο χρόνος πιέζει, πρέπει να ενεργήσουμε γρήγορα".

    Το ζήτημα είναι ότι οι προκλητικές ενέργειες της Πιονγκγιάνγκ έχουν σταματήσει από τα μέσα Σεπτεμβρίου, γεγονός πιθανότατα διόλου άσχετο με τους υπόγειους διαύλους επικοινωνίας που έχουν ανοίξει με τη Ουάσιγκτον, όπως ουσιαστικά επιβεβαίωσε στο πλαίσιο της ασιατικής περιοδείας του ο ίδιος ο Ντόναλντ Τραμπ, εν μέσω κατά τα άλλα ηχηρών προειδοποιήσεων.

    Το αν όλα αυτά αποτελούν κάτι παραπάνω από πρόσκαιρο ελιγμό μένει να φανεί. Είναι, άλλωστε, πρόσφατη η επίσκεψη στην περιοχή του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών, Ρεξ Τίλερσον, ο οποίος επικέντρωσε τις προσπάθειές του στην οικοδόμηση ενός μετώπου ανάσχεσης της Κίνας, με τη συμμετοχή Ιαπωνίας, Ινδίας και Αυστραλίας – και όχι στην δημιουργία των προϋποθέσεων για μια σινο-αμερικανική "μεγάλη συνεννόηση".

    Διαβάστε ακόμα για:

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

    Δειτε τα πρωτοσελιδα ολων των εφημεριδων