Συνεχης ενημερωση

    Τρίτη, 16-Φεβ-2021 08:49

    Η πρόκληση της Ιταλίας και του Mario Draghi

    Η πρόκληση της Ιταλίας και του Mario Draghi
    • Εκτύπωση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Του Luigi Scazzieri

    Ο Mario Draghi, ο πρωην πρόεδρος της ΕΚΤ, θα είναι ο επόμενος πρωθυπουργός της Ιταλίας. Με τα πολιτικά κόμματα να μην μπορούν να συμφωνήσουν για την επόμενη ημέρα, μετά από την κατάρρευση της κυβέρνησης συνασπισμού του Giuseppe Conte, ο πρόεδρος της Ιταλίας, Sergio Mattarella αποφάσισε να στραφεί σε έναν μη πολιτικό για να σπάσειτο ποολιτικό αδιέξοδο, και ζήτησε από τον Draghi να σχηματίσει κυβέρνηση εθνικής ενότητας για να κρατήσει το τιμόνι της Ιταλίας μέσα στην εν εξελίξει οικονομική και υγειονομική κρίση.

    Ο Draghi κατάφερε να εξασφαλίσει στήριξη από έναν εξαιρετικά ευρύ συνασπισμό πολιτικών δυνάμεων της Ιταλίας. Είναι εντυπωσιακό το ότι υποστηρίζεται από την κεντροαριστερά: το Δημοκρατικό Κόμμα, το Italia Viva (ιδρύθηκε από τον πρώην πρωθυπουργό Matteo Renzi) και κάποια μικρότερα κόμματα. Αλλά ο Draghi έχει επίσης κερδίσει την στήριξη του πρώην πρωθυπουργού Silvio Berlusconi και του Forza Italia, το οποίο για κάποιο καιρό παρουσιαζόταν ως το ρεααλιστικό φιλοευρωπαϊκό κεντροδεξιό κόμμα. Επίσης, τον στηρίζει το Κίνημα Πέντε Αστέρων: έχει αλλάξει από την εμπειρία της εξουσίας και τώρα είναι αρκετά διαφορετικό από το λαϊκιστικό κόμμα που ήταν πριν από λίγα χρόνια, πιο μετριοπαθές και φιλοευρωπαϊκό.

    Λιγότερο προβλέψιμα, ο Draghi κέρδισε την στήριξη της δεξιάς Λέγκας του Matteo Salvini. Αυτό θα προκαλέσει έκπληξη σε πολλούς παρατηρητές που πίστευαν ότι η Λέγκα είναι τυπικοί αντί-ευρωπαίοι λαϊκιστές. Αλλά το κόμμα είχε πάντα μια μετριοπαθή, αν και όχι πάντα με ισχυρή φωνή, πτέρυγα, με επιρροή για επικεντρωμένη στα φιλοεπιχειρηματικά συμφέροντα των βόρειων προπύργιων του κλίματος, όπου και υπήρξε από καιρό η κυρίαρχη πολιτική δύναμη. Οι μετριοπαθείς στο κόμμα πίεσαν τον Salvini να υποστηρίξει τον Draghi, πείθοντάς τον ότι με το να το κάνει αυτό θα δινόταν η δυνατότητα στη Λέγκα να εμπλακεί στη λήψη αποφάσεων για το πώς θα διατεθεί το μερίδιο της Ιταλίας από το ταμείο ανάκαμψης της ΕΕ των 750 δισ. Ευρώ (εκτιμάται στα 200 δισ. Ευρώ σε δάνεια και χορηγήσεις). Υποστηρίζοντας τον draghi, η Λέγκα θα μπορουσε επίσης να έχει επιρροή στην επιλογή του διαδόχου του Mattarella στη θέση του προέδρου στο επόμενο έτος.

    Η υποστήριξη του Draghi είναι ένα σημαντικό πολιτικό βήμα για τον Salvini, υποχρεώνοντάς τον να ρίξει την αντί-ευρωπαϊκή ρητορική και να δράσει πιο εποικοδομητικά. Αλλά συνολικά, η στήριξη του είναι ένα οπορτουνιστικό βήμα και δεν αντιπροσωπεύει μια αλλαγή της τάσης. Εάν ο Salvini πιστεύει ότι μπορεί να επωφεληθεί, θα εγκαταλείψει τον Draghi, και θα συνασπιστεί με το εθνικιστικό Brothers in Italy της Georgia Meloni εναντίον της κυβέρνησης. Το Brothers in Italy είναι το μονο μεγάλο πολιτικό κόμμα της Ιταλίς που αρνήθηκε να στηρίξει τον Draghi. Πραγματικά, ο Salvini θα ανησυχεί ότι ο Meloni, που θα είναι η μόνη αντιπολίτευση, θα τον επισκιάσει ως ηγέτη της δεξιάς εάν ο Draghi απογοητεύσει.

    Με τον Draghi στην εξουσία, η Ιταλία θα έχει στο τιμόνι της ένα βαρύ όνομα. Είναι μια εξαιρετικά σεβαστή προσωπικότητα χάρη στον κρίσιμο ρόλο του και στην πολιτική του επιδεξιότητα στη διάσωση της ευρωζώνης από τη διπλή κρίση κρατικού χρέους και τραπεζική. Η ικανότητα ατού Draghi θα καθησυχάσει, τουλάχιστον βραχυπρόθεσμα, τους διαπραγματευτές ομολόγων που βλέπουν την Ιταλία και το μεγάλο χρέος της: από τότε που του ζητήθηκε να αναλάβει, έχουν ήδη μειωθεί οι αποδόσεις των ιταλικών κρατικών ομολόγων. Ο Draghi επίσης θα τονώσει το διεθνές προφίλ της Ιταλίας, στην ΕΕ και σε παγκόσμια βάση, δίνοντασ πρόσθετη βαρύτητα στην προεδρία της χώρας στην G20 και της COP26, της οποίας συμπροεδρεύει η Ιταλία με το Ηνωμένο Βασίλειο.

    Η οικονομική εξειδίκευση του Draghi σημαίνει ότι θα έχει επιρροή στη διαμόρφωση των συζητήσεων στην ΕΕ για την οικονομική ανάκαμψη της Ένωσης. Θα προσπαθήσει να οδηγήσει την ευρωπαϊκή οικονομική πολιτική μακριά από μια πρόωρη και καταστροφική επιστροφή στη δημοσιονομική λιτότητα και προς επαρκή κίνητρα έτσι ώστε οι οικονομίες να μπορούν να ανακάμψουν πλήρως, προκειμένου να αποτρέψει την βαθύτερη απόκλιση μεταξύ των χωρών της Ευρώπης. Το γεγονός ότι ο Draghi είναι ο πρωθυπουργός της Ιταλίας, θαα καταστήσει πιο εύκολο για την Κομισιόν να εφαρμόσει τους δημοσιονομικούς κανόνες της Ευρώπης στα επόμενη χρόνια. Και εάν η πανδημία διαρκέσει περισσότερο ή προκαλέσει περαιτέρω οικονομικό πλήγμα, ο Draghi είναι στη σωστή θέση ώστε να συμβάλει στη συζήτηση για τη χρήση του ταμείου ανάκαμψης.

    Ωστόσο, η δαπάνη των χρημάτων δεν είναι αρκετό. Η Κομισιόν αναμένει ότι οι δαπάνες θα συμβαδίζουν με τη μεταρρύθμιση. Ο Draghi θα διαπιστώνει ό΄τι είναι ιδιαίτερα δύσκολο να εφαρμόσει μακροχρόνιες μεταρρυθμίσεις για την ενίσχυση της οικονομίας της Ιταλίας -όπως τη μεταρρύθμιση για τη δημόσια διοίκηση για το σύστημα δικαιοσύνης- όπως έκαναν οι προκάτοχοι του με μεταρρυθμιστική νοοτροπία. Το γεγονός ότι η κυβέρνηση του εξαρτάται από μια τόσο διαφορετική ομάδα πολιτικών κομμάτων, πιθανώς θα του περιορίσει τον χώρο για ελιγμούς και θαα καταστήσει δύσκολο το να δημιουργηθεί συναίνεση. Επιπλέον, μένει να δούμε για πόσο καιρό θα είναι ο Draghi πρωθυπουργός. Στη θεωρία, θα μπορούσε να παραμείνει στην εξουσία μέχρι τις επόμενες εκλογές το 2023, αλλά ίσως να μην θέλει να βρίσκεται στη θέση για τόσο πολύ και σε κάθε περίπτωση, θα παραμείνει πρωθυπουργός για όσο διάστημα μείνει ενωμένος ο συνασπισμός που τον στηρίζει.

    Γενικότερα, είναι δύσκολο να υπερεκτιμηθεί η κλίμακα των προκλήσεων που αντιμετωπίζει η Ιταλία και ο Draghi. Η ιταλική οικονομία συρρικνώθηκε 9% το 2020 και το δημόσιο χρέος της Ιταλίας έχει φτάσει το 159% του ΑΕΠ. Η ανεργία, αναμένεται να αυξηθεί, τροφοδοτώντας κοινωνική δυσαρέσκεια. Οποιαδήποτε κοινωνική διαμάχη θα ασκούσε πίεση στο Κίνημα Πέντε Αστέρων και στη λίγκα να αποσύρουν τη στήριξη τους προς τον Draghi.

    Και η κατάσταση θα επιδεινωθεί εάν πρέπει να διατηρηθούν μέχρι το καλοκαίρι οι περιορισμοί για τον κορονοϊό. Η τρέχουσα εκστρατεία εμβολιασμού της Ιταλίας, προχωράει αργά. Μαζί με τα άλλα κράτη-μέλη της ΕΕ, η χώρα δεν λαμβάνει αρκετές δόσεις από τους παραγωγούς, ως αποτέλεσμα της κακής διαχείρισης των προμηθειών και των καθυστερήσεων στην παραγωγή από την Κομισιόν. Στο χειρότερο σενάριο, όπου το ποσοστό εμβολιασμών θα παραμείνει στο τωρινό επίπεδο, λιγότερο από το ένα τρίτο όλων των ενηλίκων στην ΕΕ θα έχει εμβολιαστεί μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2021, πολύ μακριά από τον στόχο της ΕΕ για 70%.

    Ακόμη κι αν αυξηθεί σημαντικά η ταχύτητα εμβολιασμού στους επόμενους μήνες, θα είναι πολύ δύσκολο να έχει εμβολιαστεί το μεγαλύτερο μέρος του ιταλικού πληθυσμού μέχρι το τέλος καλοκαιριού. Οι πολίτες θα κατηγορήσουν τον Draghi και την ΕΕ εάν καθυστερήσει η διάθεση των εμβολίων.

    Αυτό θα είναι αλήθεια εάν άλλες χώρες, όπως οι ΗΠΑ, το Ηνωμένο Βασίλειο και το Ισραήλ έχουν κατορθώσει να ολοκληρώσουν τα προγράμματα εμβολιασμού τους μέχρι τότε, κάνοντας την ΕΕ και την Ιταλία να φαίνονται ανίκανες.

    Και αν εξαπλωθούν οι μεταλλάξεις του κορονοϊού, αναγκάζοντας την Ιταλία να κρατήσει τους περιορισμούς για μεγαλύτερο διάστημα, η ζημιά στην οικονομία της Ιταλίας, στα δημοσιονομικά της και στον κοινωνικό ιστό, θα μπορούσε να είναι σοβαρή.

    Ο Draghi αποτελεί την καλύτερη ελπίδα για ένωση της χώρας και για να παράσχει την ηγεσία που απαιτείται για να την οδηγήσει μέσα από τη χειρότερη κρίση ύστερα από τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Οι βασικές προκλήσεις που αντιμετωπίζει ο Draghi δεν είναι μοναδικές για την Ιταλία -τις αντιμετωπίζει και η ΕΕ. Η απόφαση να δημιουργηθεί το ταμείο ανάκαμψη το καλοκαίρι ήταν πολύ σημαντικό βήμα, αλλά μπορεί να χρειαστεί ένα μεγαλύτερο πακέτο για να διασφαλίσει ότι η οικονομική αναβίωση της ηπείρου είναι γρήγορη και δίκαιη.

    Οι ηγέτες της ΕΕ πρέπει επίσης να επισπεύσουν τον εμβολιασμό των Ευρωπαίων πολιτών και να αυξήσουν ταχύτατα την παραγωγική ικανότητα για τα επόμενα εμβόλια, που θα χρειαστούν για την αντιμετώπιση τυχόν μεταλλάξεων του κορονοϊού. Εάν οι ηγέτες της Ευρώπης -και ο Draghi- αποτύχουν, οι ψηφοφόροι δεν θα είναι ευγενικοί απέναντι τους.

    Μπορείτε να δείτε το κείμενο εδώ: https://www.cer.eu/insights/draghis-challenge

    Διαβάστε ακόμα για:

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ