Συνεχης ενημερωση

    Δευτέρα, 29-Οκτ-2018 09:44

    Ιταλία-ΕΕ: Τι προβλέπεται στη συνέχεια για τη μεταξύ τους σχέση

    • Εκτύπωση
    • Αποθήκευση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου
    Ιταλία-ΕΕ: Τι προβλέπεται στη συνέχεια για τη μεταξύ τους σχέση

    Του Stefano Micossi

    Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει γυρίσει πίσω το προσχέδιο του ιταλικού προϋπολογισμού (DBP) στη Ρώμη με το αίτημα να παράσχει ένα νέο προσχέδιο σύμφωνο με τους ευρωπαϊκούς κανόνες. Απορρίπτοντας τον DBP για "σοβαρές αποκλίσεις" από τις συστάσεις του Ecofin στις 13 Ιουλίου 2018, η Κομισιόν παίρνει ένα άνευ προηγουμένου μέτρο στο πλαίσιο της διαδικασίας για το ευρωπαϊκό εξάμηνο.

    Στην γνωμοδότησή της στις 23 Οκτωβρίου, η Κομισιόν αντιτίθεται στον ιταλικό DBP για τέσσερις βασικούς λόγους:

    Ότι ο DBP έχει ανοιχτά εγκαταλείψει την πορεία σύγκλισης προς μια δημοσιονομική ισορροπία του δημοσίου τομέα  (μεσοπρόθεσμος στόχος ή ΜΤΟ), σχεδιάζοντας στην πραγματικότητα μια αύξηση της τάξης του 1,4% του ΑΕΠ σε σχέση με τις προηγουμένως συμφωνηθείσες δεσμεύσεις. Αυτή η απόκλιση θα διατηρηθεί επίσης το 2020 και το 2021

    Ότι το ανεξάρτητο γραφείο προϋπολογισμού της Βουλής (ΡΒΟ) έχει αρνηθεί να επικυρώσει τις ονομαστικές προβλέψεις ανάπτυξης (πάνω από το 3% ετησίως), οι οποίες υπερβαίνουν το μέγιστο διάστημα εμπιστοσύνης της επιτροπής του ΡΒΟ των εμπειρογνωμόνων, κατά 1%

    Ότι, επομένως, ο δηλωμένος στόχος στο DBP για μείωση του δημοσίου χρέους ως ποσοστό του ΑΕΠ δεν είναι αξιόπιστος

    Ότι η απόφαση της ιταλικής κυβέρνησης να αυξήσει το έλλειμμα του δημοσίου τομέα εγείρει το ερώτημα της βιωσιμότητας του ιταλικού χρέους που θα μπορούσε να δημιουργήσει αρνητικές επιδράσεις στην υπόλοιπη ευρωζώνη και στην ΕΕ.

    Πραγματικά, δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η Ιταλία παραβιάζει το Σύμφωνο Σταθερότητας. Στην επιστολή του προς την Κομισιόν στις 22 Οκτωβρίου, ο υπουργός Οικονομίας Tria δήλωνε ότι "η ιταλική κυβέρνηση έχει συναίσθηση ότι ο προγραμματισμένος DBP έρχεται σε σύγκρουση με τους κανόνες εφαρμογής του Συμφώνου Σταθερότητας". Επιπλέον, από τη στιγμή που το έλλειμμα προϋπολογισμού του 2018 ήδη διαμορφώνεται οριακά χαμηλότερα του 2% του ΑΕΠ, η αύξησή του στο 2,4% δεν μπορεί να φέρει την επιθυμητή αύξηση του ΑΕΠ κατά 0,6% -ακόμη κι αν η αρνητική επίπτωση στις ιδιωτικές επενδύσεις από την αύξηση των επιτοκίων και τους ενδεχόμενους πιστωτικούς περιορισμούς, δεν λαμβάνεται υπόψη. Αυτό εγείρει σοβαρές αμφιβολίες για την ικανότητα της κυβέρνησης της χώρας να σεβαστεί ακόμη και το όριο του 2,4% του ελλείμματος, πολύ περισσότερο την ανακοινωθείσα μείωση του χρέους ως ποσοστού επί του ΑΕΠ.

    Στην ιταλική κυβέρνηση έχει δοθεί τρεις εβδομάδες χρόνος να αντιδράσει. Ο γενικός τόνος των πρόσφατων ανακοινώσεων από την κυβέρνηση και των κυριότερων πολιτικών δυνάμεων που τη στηρίζουν, ήταν μέχρι στιγμής συμφιλιωτικός, αλλά στην ουσία ήταν προκλητικός. Θεωρούν το DBP που εστάλη στις Βρυξέλλες ως την έκφραση των πολιτικών δεσμεύσεων που δόθηκαν στους ψηφοφόρους τους στις πρόσφατες εκλογές. Πιστεύουν ότι το DBP είναι απαραίτητο για να ενισχυθεί η οικονομική ανάπτυξη και να μειωθεί η φτώχεια και η κοινωνική δυσφορία. Και υποστηρίζουν ότι οι επενδύσεις σε υποδομές και οι διοικητικές μεταρρυθμίσεις, θα βελτιώσουν στα αλήθεια το περιβάλλον για επιχειρείν και θα δώσουν αποτελεσματική ώθηση στις ιδιωτικές επενδύσεις. Επομένως, δεν ανέφεραν καμία πρόθεση αλλαγής του DBP, ακόμη και αν υπονοήσαν τη δυνατότητα να παραμείνουν τα τωρινά σχέδια δαπανών κάτω από τα στοχευμένα επίπεδα, σε περίπτωση που οι χρηματοοικονομικές συνθήκες επιδεινωθούν περαιτέρω.

    Εάν παραμείνει αμετάβλητος ο DBP, η Κομισιόν πιθανότατα θα ξεκινήσει τη διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος (EDP) για τη μη συμμόρφωση με τον κανόνα ότι η αναλογία χρέους προς ΑΕΠ, πρέπει "να μειώνεται επαρκώς". Αυτό προκύπτει από το γεγονός ότι ενώ η Ιταλία ήταν σε "ευρεία συμμόρφωση" με το ΜΤΟ, ήταν επίσης σε συμμόρφωση με αυτόν τον κανόνα για το χρέος. Ως εκ τούτου, εάν χαθεί η επαφή με το ΜΤΟ, συνεπάγεται και την παραβίαση του κανόνα για το χρέος, και επομένως ακολουθεί η αρχή του EDP. Υπάρχει μία φήμη ότι η Κομισιόν πρέπει να επισπεύσει τη διαδικασία για να λάβει μια απόφαση ώστε να ξεκινήσει ήδη η διαδικασία για το EDP στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Δεκεμβρίου. Αυτό θα μπορούσε τότε να οδηγήσει σε πιθανές κυρώσεις εναντίον της Ιταλίας, υπό το Άρθρο 126 του TFEU, ακόμη και πριν από τις ευρωεκλογές του Μαΐου.

    Δυστυχώς, οι πρόσφατες και προβλέψιμες εξελίξεις στην οικονομία και στις χρηματοπιστωτικές αγορές δεν συμβάλλουν στην αξιοπιστία του ιταλικού DBP. Η αύξηση του ΑΕΠ σταμάτησε στο γ΄ τρίμηνο του έτους, και οι περισσότεροι εμπειρογνώμονες αναμένουν ότι η ιταλική οικονομία θα παραμείνει στάσιμη ή θα περιέλθει σε ύφεση στα δύο επόμενα τρίμηνα, κάτι που θα δυσχεράνει ακόμη περισσότερο την προσπάθεια της κυβέρνησης να πετύχει τους στόχους της.. Επιπλέον, καθώς εξαφανίζεται η εμπιστοσύνη των επενδυτών, το spread μεταξύ του ιταλικού και του γερμανικού κρατικού ομολόγου διευρύνεται. Οι επενδυτές μπορεί να ανησυχήσουν ακόμη περισσότερο από το ενδεχόμενο της επιτάχυνσης της διαδικασίας EDP από την Κομισιόν. ΟΙ οίκοι αξιολόγησης διατηρούν την κατάσταση υπό εξέταση. Το κόστος χρηματοδότησης των τραπεζών αυξάνεται και υπάρχει μια πιθανότητα νέας σύσφιξης της πίστωσης, καθώς οι τράπεζες υποχρεώνονται να αυξήσουν τα κεφάλαιά τους για να ανταπεξέλθουν στις ζημιές που προκύπτουν στα μεγάλα χαρτοφυλάκιά τους δημοσίου χρέους.

    Εφόσον η Κομισιόν έχει καταστήσει σαφές ότι δεν θα δεχθεί τον τρέχοντα DBP -μετά από την αποτυχία της Ιταλίας να σημειώσει πρόοδο στη μείωση του χρέους κατά τη διάρκεια της προηγούμενης νομοθετικής περιόδου- το μεγάλο ερώτημα είναι εάν η κυβέρνηση σκοπεύει πραγματικά φέρει την αμφισβήτηση των ευρωπαϊκών κανόνων στο σημείο που να αμφισβητεί και την παρουσία της στην ευρωζώνη και την ΕΕ ή εάν αντιθέτως, απλώς δοκιμάζει το έδαφος για να δει πόσο μακριά μπορεί να προχωρήσει προτού επιστρέψει από το χείλος του γκρεμού.

    Κάποια σχόλια από εξέχοντα μέλη της κυβέρνησης, δεν είναι ενθαρρυντικά. Για παράδειγμα, ο υπουργός Ευρωπαϊκών Υποθέσεων, Savona, επαναδιατύπωσε προσφάτως δημοσίως, την άποψή του ότι "η Ιταλία δεν θέλει να φύγει από το ευρώ, μένει να δούμε εάν οι ευρωπαϊκές θέσεις θα μας οδηγήσουν εκτός". Ωστόσο, εξακολουθεί να φαίνεται πιο πιθανό ότι η κυβέρνηση θα επιδιώξει συμβιβασμό με τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα, ενώ παράλληλα τα δύο κόμματα του συνασπισμού θα προσπαθήσουν να εκμεταλλευτούν τις "εξωφρενικές απαιτήσεις" της Ευρώπης για να αυξήσουν την εκλογική τους στήριξη. Ασφαλώς, εάν επιδεινωθεί η κρίση εμπιστοσύνης στις αγορές, και αυξηθεί το φάντασμα της απώλειας της πρόσβασης στην αγορά για τους Ιταλούς δανειολήπτες, τότε η επιστροφή στη λογική για την ιταλική κυβέρνηση θα χρειαστεί να περάσει από μια "στιγμή ΣΥΡΙΖΑ" -όταν το κλείσιμο των τραπεζών υποχρέωσε την ελληνική κυβέρνηση να πάει πίσω στις Βρυξέλλες και να αποδεχθεί σκληρούς οικονομικούς όρους το 2015- και κατά πάσα πιθανότητα, μια κυβερνητική κρίση. Το πρόβλημα με αυτό το σενάριο είναι ότι -σε αντίθεση με το Νοέμβριο του 2011 όταν οι πιέσεις της αγοράς οδήγησαν στην παραίτηση της κυβέρνησης Μπερλουσκόνι και στην αντικατάστασή του από τον Mario Monti- δεν υπάρχει πολιτική εναλλακτική να ηγηθεί μιας κυβέρνησης πιο δεκτικής στις απαιτήσεις της Κομισιόν.

    Μπορείτε να δείτε το κείμενο εδώ: https://www.ceps.eu/publications/commission-rejection-italian-budget-may-be-justified-what-comes-next

    Διαβάστε ακόμα για:

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

    Δειτε τα πρωτοσελιδα ολων των εφημεριδων