Συνεχης ενημερωση

    Δευτέρα, 16-Μαρ-2020 12:10

    "Πόλεμοι" με τις τιμές του πετρελαίου στην εποχή του κορονοϊού

    "Πόλεμοι" με τις τιμές του πετρελαίου στην εποχή του κορονοϊού
    • Εκτύπωση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Των Raba Arezki και Rachel Yuting Fan

    Το Νοέμβριο του 2014, ο OPEC αποφάσισε να διατηρήσει την παραγωγή παρά την αντικειμένικά υπερβολική παραγωγή πετρελαίου παγκοσμίως. Το αποτέλεσμα ήταν μια κατακόρυφη πτώση της τιμής. Δύο χρόνια αργότερα, το Νοέμβριο του 2016, ο OPEC ακολούθησε έναν διαφορετικό δρόμο και δεσμεύτηκε σε μια εξάμηνη, κατά 1,2 εκατ. Βαρέλια ημερησίως, μείωση της παραγωγής αργού πετρελαίου. Το αποτέλεσμα ήταν μια μικρή αύξηση της τιμής και κάποια σταθερότητα των τιμών. Αλλά η ανάπαυλα ήταν πρόσκαιρη, διότι οι αυξήσεις των τιμών ενίσχυσαν την παραγωγή άλλων πετρελαιοειδών που θα μπορούσαν να έρθουν διαδικτυακά άμεσα, κυρίως από το σχιστόλιθο στις ΗΠΑ.

    Στις 5 Μαρτίου, ο OPEC πρότεινε μια παραγωγή 1,5 εκατ. Βαρελιών ημερησίως για το β΄ τρίμηνο του 2020, από τα οποία τα 1 εκατ. Βαρέλια θα προερχόταν από τις χώρες του OPEC και 0,5 εκατ. Βαρέλια από παραγωγούς εκτός OPEC αλλά ευθυγραμμισμένους παραγωγούς (κυρίως Ρωσία). Την επόμενη ημέρα, η Ρωσία απέρριψε την πρόταση, παρακινώντας τη Σαουδική αραβία -τον μεγαλύτερο εξαγωγέα πετρελαίου παγκοσμίως- να αυξήσειι την παραγωγή στα 12,3 εκατ. Βαρέλια ημερησίως, φτάνοντας σε πλήρη χωρητικότητα. Η Σαουδική Αραβία επίσης ανακοίνωσε πρωτοφανείς εκπτώσεις της τάξης του 20% στις βασικές αγορές. Το αποτέλεσμα ήταν μια πτώση μεγαλύτερη του 30% στις τιμές, στο χαμηλό των 31,1 δολαρίων στις 8 Μαρτίου (δείτε Σχήμα 2). Η καμπύλη προς τα πάνω δείχνει ότι η αγορά αναμένει ακόμη τις τιμές του πετρελαίου να ανακάμψουν αργά -και να φτάσουν τα 50 δολάρια το βαρέλι μέχρι ιτο τέλος του 2024. Τούτου λεχθέντος, καθώς αξιολογούμε την στάση τψν διαφορετικών πρωταγωνιστών σε αυτόν τον πετρελαϊκό μήνα αυτού του μήνα και την απάντηση της παραγωγής σχιστόλιθου, φαίνεταιι σαφές ότι η καμπύλη του θα μεταβληθεί πιθανότατα.

    Ο κορονοϊός και η αβεβαιότητα για την πετρελαϊκή ζήτηση

    Μετά από την ανακάλυψη του νέου ιού και των κρουσμάτων στην Κίνα στην αρχή του 2020, οι πετρελαϊκές τιμές είχαν μειωθεί κατά 20 δολάρια το βαρέλι μέχρι το τέλος της περασμένης εβδομάδας -εν αναμονή της μειωμένης πετρελαϊκής ζήτησης καθώς ο ευρέως διαδεδομένος ιός συμπίεσε την παραγωγή (σχήμα 2).

    κσδξηκησδφκηφσ

    Πραγματικά, καθώς οι αρχές στην Κίνα έκλεισαν τις εγκαταστάσειις παραγωγής στο πλαίσιο των προσπαθειών τους να περιορίσουν την εξάπλωση του ιού, η πετρελαϊκή ζήτηση από την Κίνα μειώθηκε σημαντικά. Η έκθεση για την αγορά πετρελαίου από την Διεθνή Υπηρεσία Ενέργειας υπογραμμίζει τη σημασία του ρόλου της Κίνας στην πετρελαϊκή κατανάλωση. Η Κίνα αντιστοιχεί στο 14% της παγκόσμιας ζήτησης πετρελαίου και πολύ περισσότερο από το 805 της παγκόσμιας αύξησης της ζήτησης το 2019.

    Η προσφάτως εκδοθείσα έκθεση προβλέπει ότι το 2020, η αύξηση της παγκόσμιας πετρελαϊκής ζήτησης θα μειωθεί για πρώτη φορά από το 2009. Η μείωση της ζήτησης κατά 0,09 βαρελιών ημερησίως είναι 1,1 εκατ. Βαρέλια μικρότερη από την πρόβλεψη που έγινε τον Φεβρουάριο, κάτι που ήταν ήταν πολύ χαμηλότερα από την πρόβλεψη που έγινε τον Ιανουάριο (σχήμα 3). Η ΙΕΑ αναμένει η παγκόσμια ζήτηση για πετρέλαιο να μειωθεί κατά 2,5 εκατ. Βαρέλια ημερησίως σε ετήσια βάση στο α΄ τρίμηνο του 2020.

    θδσηησδφξη

    Πράγματι, εξαιτίας του ολοένα και αυξανόμενης σημασίας ρόλου της Κίνας στην παγκόσμια οικονομία, τυχόν επιβαρύνσεις στην οικονομία αναμένεται να πλήξουν σημαντικά το υπόλοιπο του κόσμου. Ο παγκόσμιος φόβος και η αβεβαιότητα αναφορικά με την εξάπλωση του ιού είναι πιθανό να πλήξει τις επενδυτικές αποφάσεις στην Κίνα και σε άλλες χώρες, σταθμίζοντας περαιτέρω τις προοπτικές ζήτησης και μειώνοντας τις τιμές πετρελαίου.

    σδηηξσφ

    Η κατάρρευση των πετρελαϊκών τιμών έπληξε τις χρηματοπιστωτικές αγορές που ήταν ήδη νευρικές για την εξάπλωση του κοροναϊού. Τα χρηματιστήρια στις ΗΠΑ και στον υπόλοιπο κόσμο έχασαν περίπου 7% (σχήμα 4). Οι μετοχές στις αμερικανικές εταιρείες σχιστόλιθου δέχθηκαν το ισχυρότερο πλήγμα, καθώς κάποιες μετοχές του κλάδου έχασαν το 30%-50% της αξίας τους. Αλλά μια πτώση συνολικά των πετρελαϊκών μετοχών σηματοδοτεί την αντίληψη της αγοράς για μια επίμονη πτώση και ότι ο πόλεμος των τιμών πετρελαίου θα επηρεάσει περισσότερο το υψηλότερο κόστος παραγωγής. επιπλέον, οι αποδόσεις των αμερικανικών κρατικών ομολόγων οδηγήθηκαν σε ιστορικά χαμηλά (σχήμα 5), ενώ ο VIX -μέτρηση της μεταβλητότητας της αγοράς- διαμορφώθηκε στα υψηλότερα επίπεδα από την χρηματοπιστωτική κρίση του 2007-2008. Αυτές οι κινήσεις υποδηλώνουν ότι οι επενδυτές έχουν αυξημένο φόβο για ύφεση και έχουν εντείνει την αναζήτησή για ασφάλεια.

    ησγφξησγ

    Οικονομικές και κοινωνικές επιδράσεις

    Καθώς ο κόσμος προσπαθεί να διαχειριστεί τον φόβο της ύφεσης, στη Μέση Ανατολή και Βόρεια Αφρική (ΜΕΝΑ) θα μπορούσε να πληγεί περισσότερο από αυτό που ομολογουμένως είναι η τέλεια καταιγίδα: ο κορονοϊός να εξαπλωθεί στην περιοχή και να καταρρεύσουν οι πετρελαϊκές τιμές. Αυτό σε μια περιοχή που ήδη πλήττεται από την κοινωνική δυσαρέσκεια και τις μαζικές διαμαρτυρίες στον δρόμο.

    Μέχρι τις 9 Μαρτίου, το Ιράν είχε ανακοινώσει περισσότερα από 7.100 κρούσματα και τουλάχιστον 237 θανάτους. Η ραγδαία αύξηση των κρουσμάτων είναι πιθανό να προκάλεσε αναταραχή στην παραγωγή και στο εμπόριο της χώρας. Καθώς ο ιός εξαπλωνόταν, οι ιρανικές αρχές έκλεισαν σχολεία καιι ακύρωσαν πολιτιστικά events και κινηματογραφικά, και οι γειτονικές χώρες έκλεισαν τα χερσαία τους σύνορα με το Ιράν. Οι άλλες χώρες ΜΕΝΑ έχουν ανακοινώσει επίσης κρούσματα. Μέχρι τις 9 Μαρτίου, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα είχαν ανακοινώσει 59 κρούσματα, 60 το Ιράκ, 95 το Μπαχρέιν, και 65 το Κουβέιτ. Στην Αλγερία, στην Αίγυπτο, στην Ιορδανία, στο Λίβανο, στο Μαρόκο, στο Ομάν, στο Κατάρ, στη Σαουδική Αραβία, στην Τυνησία, στη Δυτική Όχθη και στη Γάζα, έχουν επίσης ανακοινώσει κρούσματα κοροναϊού.

    Η ικανότητα περιορισμού του ιού εξαρτάται από την ισχύ του δημόσιου συστήματος υγείας των χωρών ΜΕΝΑ. Ο ΠΟΥ κατατάσσει τις περισσότερες χώρες ΜΕΝΑ σχετικά υψηλά μεταξύ των 191 συστημάτων υγείας παγκοσμίως -με λίγες εξαιρέσεις, όπως η Υεμένη (στην 146η θέση) και το Ντζιμπουτί (170η θέση). Αλλά ορισμένες ΜΕΝΑ χώρες ενδέχεται να αντιμετωπίσουν δυσκολίες συγκράτησης του ιού. Για παράδειγμα, οι πόλεμοι στη Σύρια και στην Υεμένη σχεδόν σίγουρα θα επηρεάσουν την σωστή λειτουργία των συστημάτων υγείας και στις δύο χώρες.

    Κατά κανόνα, οι χαμηλότερες τιμές είναι καλές για τις χώρες που εισάγουν πετρέλαιο και κακό για τους εξαγωγείς πετρελαίου. Ένας απλός τρόπος να πάρουμε μια αίσθηση του μεγέθους της επίδρασης στο πραγματικό εισόδημα είναι να πολλαπλασιαστεί η διαφορά μεταξύ της παραγωγής και της κατανάλωσης (καθαρή εξαγωγή πετρελαίου) ως ποσοστό στο ΑΕΠ με την ποσοστιαία αύξηση στις τιμές πετρελαίου (σχήμα 6). Για παράδειγμα, με βάση την υποθετική εκτίμηση ότι οι τιμές πετρελαίου θα παραμείνουν 48% χαμηλότερα από το επίπεδο του 2019, το Κουβέιτ -όπου οι καθαρές πετρελαϊκές εξαγωγές αντιστοιχούν στο 43% του ΑΕΠ- θα βιώσει μια πτώση στο πραγματικό εισόδημα της τάξης του 20% του ΑΕΠ. Για την ίδια αύξηση στην τιμή, το Μαρόκο θα δει μια αύξηση στο πραγματικό εισόδημα, ίση με το 3% του ΑΕΠ.

    κσφηκγη

    Αλλά στις ΜΕΝΑ είναι πιθανό οι χαμηλότερες τιμές του πετρελαίου να πλήξουν άμεσα τους εξαγωγείς πετρελαίου (των οποίων το εισόδημα θα μειωθεί) και έμμεσα τους εισαγωγείς (οι οποίοι θα δουν μειωμένες άμεσες ξένες επενδύσεις, εμβάσματα και επιδοτήσεις από τους εξαγωγείς). Ορισμένες χώρες, όπως αυτές στο Συμβούλιο Συνεργασίας του Κόλπου, έχουν ακόμη αποθέματα ασφαλείας και θα πρέπει να τα χρησιμοποιήσουν. Άλλες πετρελαιοπαραγωγές χώρες, όπως η Αλγερία και το Ιράν, εξαντλούν τα αποθέματά τους και θα πρέπει να εξαρτηθούν από τις ευέλικτες συναλλαγματικές ισοτιμίες για να διαχειριστούν την τρέχουσα κατάσταση και να διεξάγουν τις πολύ αναγκαίες μεταρρυθμίσεις στην εξέλιξη του ιδιωτικού τομέα και στην ευρύτερη οικονομική μεταμόρφωση. Μεταξύ των καθαρών εισαγωγέων πετρελαίου όπως το Λίβανο, η Ιορδανία και η Αίγυπτος, μια ύφεση θα συμβάλει στα ήδη υψηλά επίπεδα του δημοσίου χρέους. Η μάχη εναντίον της διάδοσης του κορονοϊού και των οικονομικών συνεπειών του, θα περιπλακεί από τα άδεια κυβερνητικά ταμεία. Η περιοχή θα χρειαστεί αρκετή διεθνή στήριξη για να ξεπεράσει αυτή τη δύσκολη στιγμή.

    Μπορείτε να δείτε το κείμενο εδώ: https://voxeu.org/article/oil-price-wars-time-covid-19

    Διαβάστε ακόμα για:

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ