Συνεχης ενημερωση

    Παρασκευή, 14-Φεβ-2020 09:46

    Η θεμελιώδης πρόκληση για μια ελεύθερη και ενωμένη Ουκρανία

    Η θεμελιώδης πρόκληση για μια ελεύθερη και ενωμένη Ουκρανία
    • Εκτύπωση
    • Αποθήκευση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Του John C. Kornblum

    Έξι χρόνια μετά από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, τρία πρόσφατα και απροσδόκητα γεγονότα μας υπενθύμισαν τι διακυβεύεται στα αλήθεια με τις διάφορες "παγωμένες συγκρούσεις" που η Μόσχα οργανώνει επιδέξια.

    Πρώτον, η εκλογή εκλογές τον Απρίλιο του 2019, ενός ανορθόδοξου, υποσχόμενου νέου προέδρου, Volodomyr Zelenskiy, έχει αναζωογονήσει τις ελπίδες της Ουκρανίας για ένα δυτικό, δημοκρατικό μέλλον.

    Δεύτερον, ο Zelenskiy σχεδόν δεν είχε αναλάβει καν τα καθήκοντά του όταν μια προσπάθεια εκβιασμού από τον Αμερικανό πρόεδρο Trump, οδήγησε την Ουκρανία στο επίκεντρο ενός πολιτικού δράματος, το οποίο δεν έχει τελειώσει ακόμη.

    Και τρίτον, οι αλλαγές τον Ιανουάριο του 2020 των κυβερνητικών αξιωματούχων που διαχειρίζονται την στρατηγική της Ουκρανίας έναντι της Ρωσίας, έχουν προσφέρει κάποια ψήγματα ελπίδας για ευελιξία από τη Μόσχα.

    Και στις τρεις περιπτώσεις, η πίεση στην ΕΕ να δράσει στην γειτονιά της είναι πολύ υψηλότερη από ό,τι είναι προφανές. Χώρες όπως η Αρμενία, το Αζερμπαϊτζάν, η Γεωργία, η Μολδαβία και η Ουκρανία- οι οποίες όλες έχουν "παγωμένες συγκρούσεις" στα εδάφη τους, με τη Μόσχα να "συντηρεί" τις περισσότερες από αυτές- δεν είναι κάποιες μακρινές χώρες που δεν έχουν σημασία. Βρίσκονται στην πρώτη γραμμή. Είναι βασικά δομικά στοιχεία μιας δημοκρατικής και ασφαλούς Ευρώπης. Αυτό που διακυβεύεται δεν είναι απλώς η ανησυχία της Ευρώπης για μια καθαρή "γειτονιά" αλλά μάλλον το μέλλον μιας "Ευρώπης ολόκληρης και ελεύθερης".

    Η αδράνεια θα κάνει τον Ρώσο πρόεδρο Putin να πιστέψει έχει στο τσεπάκι του και τις ΗΠΑ και την ΕΕ.

    Μια συμφωνία για τη λήξη του πολέμου στην περιοχή Ντομπάς στα ανατολικά της Ουκρανίας, θα είναι δύσκολη. Ο Putin αξιολογεί τις συγκρούσεις στην Ουκρανία και αλλού ως σχετικά χαμηλού κόστους εργαλεία για να υποστηρίξουν την βαθιά ανάγκη της Ρωσίας να υποτάξει τους πρώην Σοβιετικούς της γείτονες.

    Ο ίδιος και η κλίκα του αντιλαμβάνονται τους κινδύνους που παρουσιάζει η ελευθερία στις πρώην σοβιετικές δημοκρατίες, για τη συνέχιση του ελέγχου τους. για αυτό θα συνεχίσουν να μάχονται σκληρά για να υπονομεύσουν το δημοκρατικό τους πνεύμα. Και για αυτό πλήττουν την εμπιστοσύνη στην Ευρώπη και την ενότητα, και παίζουν με το "εγώ" του Trump.

    Δυστυχώς, η Ευρώπη διαδραμάτισε λίγο ή κανέναν ρόλο στις πρόσφατες εξελίξεις, και η στρατηγική της για την Ανατολική γειτονία είναι σχεδόν ανύπαρκτη. Η ληθαργική συνάντηση τον Δεκέμβριο του 2019 στο Παρίσι της αποκαλούμενης Normandy Four- των ηγετών της Γαλλίας, της Γερμανίας, της Ρωσίας και της Ουκρανίας- κατέστησε σαφές ότι η Ευρώπη δεν έχει επιρροή στα σχέδια είτε του Trump είτε του Putin.

    Το σχήμα του Normand προέκυψε πριν από πέντε χρόνια, αφότου ο πρώην πρόεδρος των ΗΠΑ Barack Obama έδειξε την ίδια με τον Trump αδιαφορία για την προσάρτηση της Κριμαίας από την Ρωσία και την εισβολή της στην Ανατολική Ουκρανία.

    Όπως πολλές άλλες διπλωματικές προσπάθειες των τελευταίων τριών δεκαετιών σε αυτή την περιοχή, η μορφή της Normandy στη συμφωνία Μινσκ ΙΙ, ήταν καταδικασμένη σε αποτυχία από την αρχή. Δεν είναι παρά μια λίστα ιδεών που θα μπορούσαν ενδεχομένως να οδηγήσουν σε κάποιου είδους διαδικασία ειρήνευσης.

    Ακόμη χειρότερα, αντί να ονομάζεται ως επιτιθέμενη, δόθηκε στη Ρωσία μια προνομιούχα θέση ως μία από τις ειρηνευτικές δυνάμεις. Ο Putin απολαμβάνει την κάλυψη που του παρέχουν οι συμφωνία Μινσκ. Ο ίδιος (με τη στήριξη του Obama) ήταν ο ξεκάθαρος νικητής του πρώτου γύρου.

    Η άφιξη του Zelenskiy (μέσω εκλογικής διαδικασίας πιστοποιημένης από τον ΟΑΣΕ), ξεκίνησε ουσιαστικά στον δεύτερο γύρο. Η εκλογή του ήταν η απόδειξη που θα χρειαζόταν για την ανάγκη της Ουκρανίας για δημοκρατία. Αλλά το ηράκλειο έργο του έγινε πιο δύσκολο από τον εκβιασμό του Trump και από την παράξενη υπόθεση του Γάλλου προέδρου Emmanuel macron μετά από τη Σύνοδο της G7 τον Αύγουστο του 2019, ότι η Γαλλία "ήταν μια μη ευθυγραμμισμένη χώρα με συμμάχους).

    Ακόμη και έτσι, η συνάντηση του Δεκεμβρίου στο Παρίσι ήταν αξιοσημείωτη. Με το να σταθεί σταθερός απέναντι στους τρεις συνομιλητές του της Normandy, ο Zelenskiy ξεκάθαρα κέρδισε τον δεύτερο γύρο. Τώρα μπορεί να είναι μια πραγματική ελπίδα για την ουκρανική δημοκρατία.

    Η επιτυχία του Zelenskiy θα μπορούσε να οδηγήσει στον τρίτο γύρο. Μια συμφωνία ίσως είναι δυνατή. Καθώς βρίσκεται υπό πίεση στο εσωτερικό να τελειώσει ο πόλεμος, η επιτυχία του στο Παρίσι θα μπορούσε να δώσει στον Zelenskiy εμπιστοσύνη για να πετύχει μια συμφωνία. Οι πρόσφατοι πολιτικοί ελιγμοί του Putin, που περιλάμβαναν και την εκδίωξη του βασικού του συμβούλου για την Ουκρανία, υποδηλώνουν ότι ο Ρώσος πρόεδρος ίσως αισθανθεί και αυτός κάποια πίεση.

    Και μετά από τις αποκαλύψεις των προσπαθειών του να εκβιάσει τον Ουκρανό πρόεδρο, ο Trump δεν έχει τώρα επιλογή από το να επεκτείνει την αμερικανική στήριξη για μια χώρα την οποία δεν μπορούν να βρουν οι Αμερικανοί στον χάρτη, όπως λέει ο υπουργός Εξωτερικών, Mike Pompeo.

    Αλλά το ζήτημα της Ρωσίας με τον έλεγχο είναι ενδημικό. Προηγείται κατά πολύ της διεύρυνσης του ΝΑΤΟ και της ΕΕ. Όπως είναι εμφανές στα Βαλκάνια και στον Καύκασο, όπου εμπλέκονται αυτές οι βαθιές εχθρότητες, οι εμπορικές παραχωρήσεις όπως το Nord Stream 2 ή η διπλωματική "πρόληψη των συγκρούσεων", προσθέτουν στην ρωσική μόχλευση.

    Ο πρώην υπουργός Εξωτερικών της Ρωσίας Andrei Kosyrev έχει προτείνει αντί αυτού να εμπιστευτεί την ρωσική αστική κοινωνία. Έχει επίσης πιστώσει την Τελική Πράξη του Ελσίνκι –η οποία μεταξύ άλλων ενίσχυσε τα πολιτικά δικαιώματα στις κομμουνιστικές χώρες- με την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης. Η ενίσχυση της κοινωνίας των πολιτών στην Ουκρανία και στον Καύκασο θα εδραιώσει τον απαραίτητο ευρω-ατλαντικό δημοκρατικό χώρο.

    Εκείνοι που αποκρύπτουν την κριτική τους για τη Μόσχα με την ελπίδα ότι θα επιτευχθεί μια ολοκληρωμένη τάξη ασφάλειας με τη Ρωσία, θα πρέπει να θυμηθούν την έκκληση του Ρώσου υπουργού Εξωτερικών Sergei Lavrov στο Συνέδριο για την Ασφάλεια του Μονάχου για μια "μετά-δυτική παγκόσμια τάξη". Όπως αποδεικνύουν δραματικά οι ρωσικές κυβερνοεπιθέσεις, ο Putin επιδιώκει να χρησιμοποιήσει μια τέτοια "τάξη" για να παρεμβαίνει ακόμη περισσότερο στον δυτικό χώρο.

    Δυστυχώς, οι δυτικές κυβερνήσεις φαίνεται επίσης ότι δεν εκτιμούν τις θεμελιώδεις επιλογές που στην Ανατολική Ευρώπη. Εάν, και αφού έχουν ρισκάρει τα πάντα για να εδραιώσουν δημοκρατία, η Ουκρανία ή η Γεωργία επρόκειτο να περιέλθουν ξανά στην τροχιά της Ρωσίας, το πλήγμα στην αξιοπρέπεια της δυτικής δημοκρατίας, σε μια στιγμή παγκόσμιου ανταγωνισμού αξιών, θα είναι μαζικό.

    Δυστυχώς, ακόμη και η πιο επιδέξια αναστάτωση δεν μπορεί να υπονομεύσει τις υγιείς αστικές κοινωνίες. Η αύξηση της στήριξης για δίκαιες και ειρηνικές διευθετήσεις στην Ουκρανία και σε άλλες χώρες όπως η Μολδαβία και η Γεωργία, είναι ο καλύτερος τρόπος για να εξαλειφθεί η στρατηγική του Putin και ίσως ακόμη και να τεθούν τα θεμέλια για δημοκρατική εξέλιξη στην ίδια τη Ρωσία.

    Αυτή είναι η πρόκληση και η ευθύνη της Ευρώπης.

    Μπορείτε να δείτε το κείμενο εδώ: https://carnegieeurope.eu/strategiceurope/80992

    Διαβάστε ακόμα για:

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

    Δειτε τα πρωτοσελιδα ολων των εφημεριδων